Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/642 K.2025/106

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, 05/02/2024 tarihinde davalı ...yönetimindeki, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı ... ... ... plakalı aracın, davacıya ait ... plakalı araca çarpması sonucunda davacı aracında hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, karşı aracın asli ve %100 oranında kusurlu olduğunu belirterek belirsiz alacak olarak 10,00 TL değer kaybı alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen, 10,00 TL araç mahrumiyet zararının alınmasını istemiş, 13/01/2025 tarihli talep artırım dilekçesinde 10,00 TL değer kaybı tazminat talebini 7.000,00 TL'ye, 10,00 TL araç mahrumiyet bedeli talebini 8.400,00 TL'ye arttırdığını bildirmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, eksik evrak ile başvuru yapıldığından davanın usulden reddi gerektiğini, reel değer kaybı ödendiğinden müvekkilinin sorumluluğunun kalmadığını, teminat limitlerinin dikkate alınması gerektiğini, kaza tarihindeki rayiç değere göre hesaplama yapılması gerektiğini, davada genel şartların uygulanması gerektiğini, avans faizinin istenemeyeceğini belirterek davanın usul ve esas yönünden reddini talep etmiştir. Davalı ...davaya karşı herhangi bir cevap vermemiştir.

DELİLLER

Arabuluculuk son tutanağı, ZMMS sigorta poliçesi örneği, trafik kazası tespit tutanağı, hasar dosyası, eksper raporu, bilirkişi raporu, araç ve sigorta bilgilerini gösteren belgeler, dava dosyasında bulunan diğer deliller.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle davacının değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini istemine ilişkindir. Davalı sigorta şirketi tarafından, davacının ... ... ... plakalı aracına çarparak hasarlanmasına sebebiyet veren... ... ... plakalı araç için 23/07/2023 ilâ 23/07/2024 tarihlerini kapsar şekilde ZMMS poliçesi düzenlendiği, poliçenin araç başına 120.000,00 TL maddi teminat sağladığı, 05/02/2024 olay tarihinde ... plakalı aracın davacının ... plakalı aracına çarpması sonucunda meydana gelen trafik kazası nedeni ile davacı vekilinin, davacının uğradığı değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının tazmini istemi ile bu davayı açtığı görülmektedir.

Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih ve 2019/40 Esas, 2020/40 Karar sayılı kararı ile 2918 sayılı Kanunu'nun 90. maddesindeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu davacının zararının ve zararın kapsamının öncelikle 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenmesi gerekir.

Bu Kanun'larda açıkça düzenlenmiş hususlarda, Genel Şartlar ile Kanun'un kapsamını daraltan ya da genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartların, TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarılması nedeni ile, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda, bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile Genel Şartlar'ın hükümleri uygulanacaktır.

İşletenin sorumlu olduğu zararların belirlendiği 2918 sayılı KTK'nun 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." düzenlemesi,

aynı Kanun'un 91/1. maddesinde ise "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmü yer almaktadır.

2918 sayılı KTK'nun "Zorunlu mali sorumluluk sigortası dışında kalan hususlar" başlıklı 92. maddesinde ZMMS kapsamı dışında kalan hususlar sayılmış olup, bu haller dışında sigortacı, sigortalı aracın sebep olduğu zararlardan sigorta sözleşmesi kapsamında ve sigorta limiti ile sorumludur.

Değer kaybı tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede;

Meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 01/04/2010 tarih ve 2009/9892 E, 2010/3124 K, 05/04/2010 tarih ve 2009/9892 E, 2010/3124 K sayılı kararları).

Bu durumda, değer kaybının ZMMS Genel Şartlar'ına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, Genel Şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamaları dikkate alınarak kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir.

Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmalıdır (Örn. Yargıtay 4. Hukuk dairesinin 25/03/2022 tarih ve 2021/21252 E, 2022/5913 K sayılı ilamı).

Araç mahrumiyet tazminatı istemi yönünden yapılan değerlendirmede;

ZMMS, kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre, davalı trafik sigortacısı sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğundan ve bu zarar ZMMS Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan araç mahrumiyet zararı (kazanç kaybı) trafik sigortası teminatı dışında kalır. Bu nedenle araç mahrumiyet zararından sadece kazaya neden olan aracın sürücüsü ve işleteni sorumludur.

Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuş, 18/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda, davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'in meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 67/a. ve 84/l. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olacağı, ... plakalı araç maliki davacı ...'in meydana gelen kazanın oluşumunda izafe edilecek herhangi bir kural ihlali olmamakla kusursuz olacağı, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 20.000,00 TL olacağı,

davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa 13.000,00 TL değer kaybı ödemesinin yapılmış olunduğu anlaşılmakla, davacının bakiye değer kaybı talebinin (20.000,00 TL - 13.000,00 TL) =7.000,00 TL olacağı, davacının tamir süresi eşdeğer ikame araç yoksunluk kaybının 8.400,00 TL olacağı ve bundan da sadece davalı ...'in sorumlu olacağı belirtilmiştir.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, 05/02/2024 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalı, davalı ...yönetimindeki ... plakalı aracın davacının ... plakalı aracına çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında, davalı sürücüsü ...'in meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 67/a. ve 84/l. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç maliki davacı ...'in ise kusurunun olmadığı, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 20.000,00 TL olduğu,

davalı sigorta şirketi tarafından davacıya 13.000,00 TL değer kaybı ödemesinin düşülmesinden sonra davacının bakiye değer kaybı talebinin 7.000,00 TL olduğu, bu zarardan her iki davalının müteselsilen sorumlu olduğu, davacının tamir süresince araç mahrumiyet zararının 8.400,00 TL olduğu ve bu zarardan davalı ...'in sorumlu olduğu anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır