Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/689 K.2022/381

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında hizmet alımına ilişkin ihale sözleşmesi akdedildiğini, davacı şirketin sözleşmeyle üstlendiğini, edimini eksiksiz olarak ifa ettiğini, sözleşmenin sona ermesinden sonra davacı şirketin davalı idareye başvurarak teminat mektubunun iadesini istediğini, davalı idarenin bir işçinin işçilik alacakları sebebiyle dava açma ihtimalinin bulunduğunu bildirerek isteği reddettiğini, teminat mektubunun ihale konusu iş için verildiğini, işçilik alacaklarını teminat altına almadığını, işçinin iş akdinin kıdem tazminatı ödenmesini gerektirmeyecek biçimde sona erdiğini,

ayrıca kıdem tazminatı ödenecekse bunda davalı idarenin ve diğer alt işverenlerin de sorumluluğunun bulunduğunu, davacı şirketin tek başına sorumlu tutulamayacağını, teminat mektubunun iade edilmemesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek .... Şubesi tarafından düzenlenen, 30.01.2018 tanzim tarihli ve 31.12.2021 vadeli 84006 seri nolu 125.00,00 TL bedelli teminat mektubunun davacı şirkete iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından ihale konusu iş kapsamında çalıştırılan ... isimli işçinin iş akdinin davacı şirket tarafından feshedildiğini, işçinin davacı şirkete ve davalı idareye karşı işe iade davası açtığını, yargılama neticesinde işçinin davacı şirket nezdindeki işine iadesine, ücret ve diğer haklarının davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verildiğini, davacı şirket tarafından işçinin aynı işyerinde işe başlatılamadığını, bunun üzerine işçinin kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ve ücret alacaklarının ödenmesi talebiyle arabuluculuğa başvurduğunu,

davacı şirketin arabuluculuk toplantılara iştirak etmediğini, işçinin alacak davası açması halinde idarenin ödeme riskinin bulunduğunu, ancak ödenecek tutarın davacı şirketin sorumluluğunda olduğunu, bu nedenle teminat mektubunun iade edilmediğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Mahkememizce alınan 16/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde, ihale konusu iş kapsamında çalıştırılan işçi Mert SENDESAN tarafından davacı şirket ve davalı idare aleyhine alacak davası açıldığı, teminatın iadesi için idareye borçlu olmama şartının bu davanın sonucuna göre değerlendirilmesi gerektiği, işçinin açtığı alacak davasının henüz neticelenmediği bir aşamada açılan işbu davada, teminat mektubunun iadesi için ihale sözleşmesi ve eklerinde gösterilen koşulların mevcut olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır" şeklinde görüş bildirmişlerdir. Dava hizmet sözleşmesi nedeniyle verilen teminat mektubunun iadesine yöneliktir.

Davacı, taraflar arasında akdedilen 31.01.2018 tarihli sözleşme ile 01.01.2018-31.12.2020 tarihleri arasında hizmet alımını üstlendiğini, sözleşme kapsamında 125.000,00 TL bedelli teminat mektubu verildiğini, işin eksiksiz tamamlanmasına rağmen teminat mektubunun iade edilmediğini, teminatın amacının yüklenicinin yüklenilen işi sözleşme ve ihale dökümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirmesi olduğunu ve işçi alacaklarının teminatı olmadığını beyanla teminat mektubunun iadesini talep etmiş, davalı ise dava dışı yüklenici işçisi tarafından Ankara ...İş Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dava dosyasında işe aide talebinde bulunulduğunu ve netice olarak davanın kabulüne karar verildiğini, istinaf talebinin Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi tarafından kesin olarak reddedildiğini, işçinin işe başlatılmaması nedeniyle kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin alacağı, başvurucunun temsilcilik süresini aşmamak kaydı ile fesih tarihi ile Ankara ...İş Mahkemesi'nin 11.02.2021 tarih, 2020/372 Esas, 2021/89 Karar sayılı kararının kesinleştiği tarih arasındaki ücret ve diğer haklar ile kararın kesinleşmesinden itibaren işçilik alacaklarının ödenmesi amacıyla arabulucuya başvurulduğunu,

taraflar arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından yüklenicinin sorumlu olacağı asıl iş veren davalı tarafından bir ödeme yapılacak ise bu ödemenin de yüklenicinin hak edişinden yok ise teminatından karşılanacağının belirtildiği ve davanın reddini savunmuştur.

Davaya konu teminata yönelik olarak .... AŞ'ye yazılan müzekkere cevabında dava tarihi itibariyle teminat mektubunun iade edilmediği ve paraya çevrilmediğine dair yanıt verildiği, devamında yüklenici tarafından teminat mektubunun süresinin 31.12.2022 tarihine kadar uzatıldığı görülmüştür,

Taraflar arasında 31.01.2018 tarihli MKE Hurda İşletmesi Müdürlüğü Aliağa Hurda Müdürlüğü Temizlik Hizmeti Alımına Ait 1.658.675,55 TL birim fiyatlı sözleşme akdedildiği, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin sözleşmenin eki olduğu, 125.000,00 TL kesin teminat alınacağı, sözleşmenin 36.2. maddesinde ise işçi alacaklarından yüklenicinin sorumlu olduğu, iş sahibi tarafından ödeme yapılır ise yüklenicinin hakedişinden kesileceği aksi durumda teminattan tahsil edileceğinin düzenlendiği,

sözleşmenin eki olan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nin 38/7. maddesinde "Yüklenicinin iş verdiği alt yüklenicilerin gündelikçi, haftalıkçı veya aylıkçı olarak işyerinde çalıştırdığı işçi, personel ve teknik elemanların tamamı da yüklenicinin elemanları hükmünde olup, bunların ücretlerinin ödenmesinden de doğrudan doğruya yüklenici sorumludur, hükmü bulunmaktadır.

Ankara 38. İş Mahkemesi'nin 2022/79 Esas sayılı dava dosyasının incelenmesinde; davacının yüklenici çalışanı ..., davalının ise, iş bu davanın tarafları olduğu, davacı tarafından kıdem, ihbar tazminatı ile yıllık izin alacağına ilişkin alacak talebinde bulunulduğu anlaşılmaktadır.

Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde; taraflar arasındaki ihtilafın hizmet sözleşmesi kapsamında verilen teminat senedinin iadesi koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkindir. Taraflar arasındaki sözleşme gereğince davalının iş yerinde çalıştırılan işçiler nedeniyle, işçiye karşı davacının alt işveren davalının ise asıl işveren sıfatıyla işçiye karşı müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu açıktır. Taraflar arasındaki sözleşmenin 36.2.

Maddesinde yukarıda izah edildiği üzere işçi alacaklarından dolayı yüklenicinin sorumlu olduğu, işçi alacaklarına karşı yüklenicinin hakedişinden kesinti yapılabileceği aksi durumda alacakların teminat mektubundan karşılanacağı kararlaştırılmış, yine sözleşmenin eki olan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nde ise işçi alacaklarına karşı doğrudan doğruya yüklenicinin sorumlu olacağı düzenlenmiş olup, Ankara 38. İş Mahkemesi'nin 2022/79 Esas sayılı dava dosyasında yüklenici davacı çalışanının işçi alacaklarını tahsil maksadıyla dava açtığı anlaşılmaktadır.

Yüklenici davacı tarafından verilen teminat mektubunun ise süresinin uzatıldığı tarafların kabulündedir. Bu nedenle dava tarihi itibariyle taraflar arasındaki sözleşme ve ekleri gereğince teminatın iadesi şartları oluşmamış olup davanın reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.