Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/105 K.2024/352

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2024/105 Esas

KARAR NO : 2024/352

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI

... - ... ...

VEKİLİ

Av. ... - .... DAVALI : ...

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 14/02/2024

KARAR TARİHİ : 15/05/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 20/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından davalı şirketin banka hesabına 26/11/2022 tarihinde 33.000,00 TL tutarında ve 200.000 TL tutarında havale/ eft işlemi yapıldığını, müvekkili tarafından davalı şirketçe gönderilen paraların açıklama kısmında borç olarak gönderildiğinin belirtildiğini, borcunu ödemeyen davalı şirket aleyhine .... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının açılan icra takibine ilişkin haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, takibin durdurulduğunu, alacağın rehinle temin edilmediğini ileri sürüp davalının .... Esas sayılı takibe yapılan itirazın iptali ile takibin devamına davalı şirketi aleyhine %20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatın hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafa dava dilekçesi usulüne uygun tebliği edildiği halde cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 67. maddesi gereğince davacının davalıya borç olarak verdiği para alacağının tahsili amacıyla yapılan icra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.

Mahkemenin görevli olması Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 114/1-c maddeye göre dava şartıdır. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir (HMK 1. md.) “Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.

Taraflar dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.” (HMK 115. md.).HMK 137, 138 ve 140. maddedeki ön inceleme aşamasında dava şartlarının inceleneceğine dair düzenlemeler, henüz incelenmemiş ise tahkikata geçilmeden önce dava şartlarının incelenmesi zorunluluğunu belirtmekte olup görev yönünden bu incelemenin en erken değil, en geç ne zaman yapılması gerektiğini göstermektedir.

Konuya ilişkin HMK 138. maddenin Kanun gerekçesi şöyledir: “Usule ilişkin hususlar, şeklî nitelik taşıdıklarından yargılamanın başında, dosya üzerinden de incelenerek karara bağlanabilir. Ancak, mahkeme, kararını vermek için tarafların dinlenmesine ihtiyaç duyuyorsa, bunu da tahkikat aşamasında değil, ön inceleme oturumunda yapacaktır.

Böylece dava şartları ve ilk itirazlarla ilgili sorunların, en geç tahkikat başlamadan, ön inceleme duruşması sonunda karara bağlanması amaçlanmıştır.” Bu gerekçe ile de her aşamada görev hususunun incelenebileceğine açıklık getirilmiştir.

Son tahlilde kanunda açıkça dava şartlarının her aşamada mahkemece kendiliğinden araştırılacağı düzenlendiğinden henüz taraflara tebliğ yapılmadan tensip aşamasında dahi mahkemenin görevsiz olması halinde usulden red kararı verilmesinin mümkün olduğu anlaşılmaktadır (Emsal: .... 'nın 11/04/2019 tarih ve .... sayılı ilamı).

01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/1.maddesi uyarınca, ticari davalara bakmak görevi, Asliye Ticaret Mahkemesine aittir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1.maddesinin ilk cümlesinde tarif edilmiş olup, her iki tarafın da "Ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davalarıdır. Mutlak ticari davalar ise tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yasa gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır.

Somut olayda; dava, taraflar arasındaki alacak-borç ilişkisinden kaynaklanan icra takibine vaki itirazın iptali isteminden ibaret olup TTK'nın 4. maddesinde bu nitelikteki davaların mutlak ticari dava niteliğinde olduğuna ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır.

Bu nedenle nispi ticari davanın varlığının araştırılması bakımından tacir araştırması yapılması gerekmiş, davacının bağlı bulunduğu ... ile .... gelen müzekkere cevaplarına göre davacının tacir sıfatını haiz olmadığı görülmüştür. Bu bağlamda; dosya kapsamı çerçevesinde mevcut hukuki durum karşısında davanın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; mahkememizin görevsizliği nedeniyle dava dilekçesinin HMK 114/1-c, 115/2 maddeleri uyarınca göreve ilişkin dava şartı yokluğundan usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Katip ... e-imzalı Hakim ... · e-imzalı