Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/325 K.2025/373

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2024/428 Esas

KARAR NO : 2025/298

HAKİM :...... KATİP : ......

DAVACI : ...... VEKİLİ : Av. ...... DAVALILAR : 1- ...... VEKİLİ : Av. ...... : 2- ...... 3- ......

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 17/06/2024

KARAR TARİHİ : 25/04/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 02/05/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

09.01.2024 tarihinde ...... adresinde gerçekleşen kazada sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla kırmızı ışıkta geçerek müvekkili ...'ye ait ... plakalı araca çarptığını, ...'ın araç sürücüsü, ...'ın araç maliki olduğu ... plakalı aracın ZMMS'nın davalı sigorta şirketi tarafından tanzim edildiğini, Meydana gelen trafik kazasında davacıya ait ... plakalı ... marka ...... model aracın hasar gördüğünü ve araçta değer kaybı meydana geldiğini, değer kaybı hesaplamasının serbest piyasa reel şartlarına göre yapılması gerektiğini, Hasar gören aracın onarım süresi boyunca,

davacının aracını kullanamaması nedeniyle araç Mahrumiyeti zararının ortaya çıktığını, aracın onarım süresinin 30 gün sürdüğünü belirterek davanın kabulüne, meydana gelen hasar sebebiyle ... plakalı araçtaki değer kaybının bilirkişi aracıyla tespit edilerek bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek faizin aşağısında olmamak üzere avans faizi ile birlikte davacıya ödenmesine,

şimdilik 1.000,00 TL sigorta şirketi poliçe teminatı ile sorumlu olmak üzere alacağın davalılardan müşterek ve müteselsil olarak tahsiline, davacının aracını onarım süresince kullanmaması nedeniyle şimdilik 100,00 TL mahrumiyet bedelinin davalılar ... ile ...'dan müşterek ve müteselsil olarak tahsiline ve davalılar hakkında disiplin para cezasına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle. Huzurdaki davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin müvekkili sigorta şirketinin yerleşim yerinin ... olması sebebiyle ......

Mahkemeleri olduğunu ve dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesini, HMK 121 maddesi gereği delillerin taraflarına tebliği gerektiğini, KTK 97 uyarınca sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklar ile müracaat edilmediğini, davanın usulden reddi gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, Dava dilekçesinde bahsi geçen 09.01.2024 tarihli kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı aracın davalı şirkete 19.08.2023-19.08.2024 vadeli ve ...... numaralı ZMMS ile sigortalı olduğunu, poliçe kapsamında araç başına maddi tazminat limitinin 200.000,00 TL olduğunu,

davalı sigorta şirketi tarafından kaza neticesinde 28.03.204 tarihinde 80.475,21 TL hasar ödemesi ... sigortaya ödendiğini, sorumluluklarının poliçe limiti ve sürücünün kusuru oranında olduğunu, Her halükarda değer kaybı hesaplamasının ZMMS Genel Şartlar ekinde yapılan değişikliğe göre yapılması gerektiğini, değer kaybı hesaplamasının 2918 sayılı K.T.K'nun 90. Maddesi uyarınca ZMMS Genel şartlar EK:ide belirtilen tabloya göre usul ve esas çerçevesinde hesaplama yapılması gerektiğini, kusur durumun tespit edilmesi gerektiğini, Davaya konu aracın ticari faaliyette bulunmadığından ticari faizin talep edilemeyeceğini,

davalı temerrüte düşmediğini faizin kaza tarihinde değil dava tari ibaren yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle. Arabuluculuk sürecinde araç mahrumiyet zararı gerek yazılı ve gerekse şifahi olarak talep edilmemiş olup davanın araç mahrumiyet bedeli zararının ödenmesi kısmı yönünden arabuluculuk sürecine dâhil edilmediği cihetle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, kendisine ait ... plakalı aracın ...

A.Ş'de ZMMS ile sigortalı olduğunu, poliçe kapsamında tazminat limitinin 200.000,00 TL olduğunu, sigorta tarafından ... sigortaya 80.475,21 TL hasar ödemesinin yapıldığını, öncelikle sigorta şirketinin sorumlu olması gerektiğini, değer kaybı hesaplamasının ZMMS Genel Şartla Ek-1'de belirtilen tabloya göre usul ve esas çerçevesinde yapılması gerektiğini, Sürücü kusurlarının belirlenmesi için dosyanın ...... gönderilmesi gerektiğini, davaya konu aracın ticari faaliyette bulunmadığından ticari faiz talep edilemeyeceğini,

arabuluculuk sürecinde araç mahrumiyet zararı gerek yazılı olarak gerekse de şifahi olarak- hiçbir aşamada talep edilmemiş olup, mezkür davanın araç mahrumiyet bedeli zararının ödenmesi kısmı yönünden arabuluculuk sürecine dâhil edilmediği cihetle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini beyanla davanın usulden reddine, aksi kanaat halinde davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalıya usulüne uygun yapılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 16.01.2025 tarihli raporda özetle; "Mülkiyetinin davacı ...” ye ait olup olay tarihinde sompo sigorta poliçesiyle zorunlu mali mesuliyet sigortalı bulunan ... plaka sayılı ... marka aracın B sınıfı sürücü ..., meydana gelen olayda ( 0) tamamen kusursuz olduğu. Mülkiyetinin davalı ...” a ait olup olay tarihinde davalı sigorta ... poliçesiyle zorunlu mali mesuliyet sigortalı bulunan ... plaka sayılı ... marka aracın B sınıfı sürücü belgeli olan davalı sürücü ..., meydana gelen olayda 96 100 ( yüzde — yüz ) oranında tamamen kusurlu olduğu. Dava konusu ... plakalı dava konusu aracın değer kaybının 34.200,00 TL olduğu, Dava konusu ... plakalı aracın mahrumiyet bedeli - 18.000,00 TL olduğu" şeklinde görüş bildirmiştir.

Mahkememizce bilirkişi heyetinden alınan 03.03.2025 tarihli ek raporda özetle. "Mülkiyetinin davacı ...” ye ait olup olay tarihinde sompo sigorta poliçesiyle zorunlu mali mesuliyet sigortalı bulunan ... plaka sayılı ... marka aracın B sınıfı sürücü ..., meydana gelen olayda ( 0) tamamen kusursuz olduğu.

Mülkiyetinin davalı ...' a ait olup olay tarihinde davalı sigorta ... poliçesiyle zorunlu mali mesuliyet sigortalı bulunan ... plaka sayılı ... marka aracın B sınıfı sürücü belgeli olan davalı sürücü ..., meydana gelen olayda 35 200 ( yüzde — yüz ) oranında tamamen kusurlu olduğu.

Dava konusu ... plakalı dava konusu aracın değer kaybının Genel Şatlara göre 34.200,00 TL olduğu, Dava konusu ... plakalı dava konusu aracın değer kaybının reel piyasa şartlarına göre 35.000,00 TL olduğu, Dava konusu ... plakalı aracın mahrumiyet bedeli — 18.000,00 TL olduğu" şeklinde görüş bildirmiştir.

Dava trafik kazasından kaynaklanmakta olup, araç değer kaybı ve ikame araç tazminatının tahsiline ilişkindir.

...'nden ... plakalı aracın tramer kayıtları celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.

Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası celp edilmiş olup, davalı ... adına kayıtlı ... plakalı aracın 19/08/2023-2024 vadesinde davalı sigorta şirketince karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu anlaşılmıştır.

Davalı sigorta şirketi tarafından zamanaşımı definde bulunulmuş ise de, 2918 sayılı KTK.'nın 109 maddesinde de; "...Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise, bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir..." hükmüne yer verilmiştir. Buna göre kaza tarihinin 09/01/2024 olduğu nazara alındığında davanın zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı kabul edilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Davalı sigorta şirketince davanın yetkili mahkemede açılmadığı savunulmuş ise de, kazanın meydana geldiği mahallin ...... İlçesi olduğu anlaşılmakta olup, HMK 16. Madde gereğince yetki itirazı reddedilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Davalı sigorta şirketince KTK 97. Maddesi gereğince usulüne uygun şekilde başvuru yapılmadığı savunulmuş ise de; dava açılmadan önce sigorta şirketine başvuruyu düzenleyen 2918 sayılı KTK.nın 97. maddesinde “sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunulması” gerektiği belirtilmiş bu yazılı başvuruya eklenmesi zorunlu olan ve dava şartı olan başvurunun yapılmamış sayılmasına neden olacak belgeler belirtilmemiştir. Dosya kapsamına göre dava açılmadan önce, davacı tarafından sigorta şirketine e-posta yolu ile başvuru yapıldığı anlaşıldığından KTK.nın 97. maddesinde belirtilmeyen belgelerin ibraz edilmemesi nedeniyle dava şartının yerine getirilmediğine ilişkin itirazı yerinde görülmeyerek yargılamaya devam olunmuştur.

2918 sayılı Karayolları Trafik Yasası’nın 88. maddesinde zarar verenlerin birden fazla olması halinde “Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.” düzenlemesi yapılmış, yine TBK 61. maddesinde; “Dış ilişkide, birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.” şeklinde düzenleme mevcuttur.

Yargıtay yerleşik uygulamasına göre, araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Bkz. ...... ,).Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonraki ikinci el satış değerinin piyasa koşullarına göre tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmalıdır (Örn. ...... sayılı ilamı).

Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde değerlendirildiğinde; kaza tarihi olan 09/01/2024 tarihinde ...... İlçesi'nde bulunan kaza mahallinde davacıya ait aracın kavşakta yeşil ışık yandığı esnada harekete geçtiği sırada davalı sigorta şirketince ZMM sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan, davalı ...'a ait ve diğer davalı ... sevk ve idaresindeki araç ile çarpışması neticesinde kazanın meydana geldiği, meydana gelen kazada sigortalı araç sürücüsünün kendisine kırmızı ışık yandığı esnada seyrine devam etmesi neticesinde asli ve tam kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Değer kaybı yönünden yapılan değerlendirmede, davacıya ait aracın kaza sonrasında tampon demiri, çeki demir kapağı, hava klavuz ızgarası, basınç silindiri, ön panjur ızgarası, hava kanalı, dolgu köpük, ön tampon ve far gibi parçalarının değiştiği, kaza öncesinde davacı aracında 7 adet kasko hasar bilgisinin mevcut olduğu,

bu kaza sonucunda da motor kaputu değişimi ile sol ön çamurluk boyanması ve onarımı nedeniyle aracın değer kaybına uğradığı anlaşıldığından araçta kaza tarihi itibariyle 35.000,00 TL değer kaybı oluştuğu anlaşılmakla taleple bağlı kalınarak 34.200,00 TL'ye hükmedilmiş, yine aracın makul tamir süresinin iki haftalık süre alacağı anlaşılmakla amortisman bedeli ve zorunlu harcamaların minhası ile hesaplanan 18.000,00 TL tazminat makul olarak kabul edilmekle davanın kabulü ile aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.