Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/623 K.2025/259

Av. ...... DAVALI : ...... VEKİLLERİ : Av. ...... Av. .....

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 12/09/2024

KARAR TARİHİ : 15/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ve müvekkili şirket arasında ticari ilişki sonucu mal ve hizmet alımına ilişkin olarak ... no.lu, 13/05/2023 tarihli, ... no.lu, 18/05/2023 tarihli, ... no.lu, 19/05/2023 tarihli, ...... no.lu, 19/05/2023 tarihli, ... no.lu, 19/05/2023 tarihli faturalardan kaynaklı ödenmeyen alacağının tahsili amacıyla ...... sayılı dosyası üzerinden takip başlatılmış ise de takibin davalının haksız itirazı üzerine durduğunu belirterek, davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, takibe haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflarından 07/08/2023 tarihinde borca itiraz edildiği, davacının 21/08/2023 tarihinde arabuluculuk başvurusu yaptığı, dolayısıyla davacının en geç 21/08/2023 tarihinde itirazdan haberdar olduğu, dava açma süresinin 21/08/2024 tarihinde son bulacağı, davanın ise 12/09/2024 tarihinde açıldığı, dolayısıyla 1 yıllık hak düşürücü sürenin dolduğu,

ayrıca zamanaşımı defi de ileri sürdüklerini, müvekkilin davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını, bu durumun tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile açığa çıkacağını, müvekkilin sözleşmeden doğan tüm yükümlülüklerini eksiksiz ifa ettiğini, takibin kötüniyetli olduğunu belirterek davanın reddine, davacı icra takibinde haksız ve kötüniyetli olduğundan takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere müvekkili lehine icra tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, fatura alacağının tahsili için girişilen icra takibine yönelik 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 67. maddesine dayalı itirazın iptali istemine ilişkindir.

Taraflarca dayanılan tüm deliller toplanmış, davaya dayanak ...... sayılı icra dosyası celp edilmiş, taraflarca sunulan ticari defter kayıt ve belgeler üzerinde mali müşavir bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmıştır.

Davaya dayanak ......sayılı takip dosyasının incelenmesinden; davacı tarafından 25/07/2023 tarihinde toplam 384.742,85-TL asıl alacak, 8.338,79-TL işlemiş faiz olmak üzere 393.081,64-TL üzerinden başlatılan icra takibinin davalının süresinde itirazı üzerine durdurulduğu ve eldeki itirazın iptali davasının 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde ikame edildiği anlaşılmıştır.

Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılması bakımından dosyanın tevdi edildiği mali müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen 19/02/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...davacı tarafından davalı adına 2023 yılında 9 adet toplam 992.323,68-TL tutarında fatura tanzim edildiği, bahse konu faturaların her iki taraf yasal defterlerinde de kayıtlı olduğu, kayıtların birbiri ile uyumlu olduğu ve doğruladığı , ayrıca bahse konu faturaların taraf ilgili dönem BA/BS form bildirimleri ile ilgili ... beyan edildiği, beyan edilen fatura adet ve tutarlarının da birbirini doğruladığı,

... davalı tarafından davacı adına 2023 yılında l adet ve 69.915,00-TL tutarında fatura tanzim edildiği, bahse konu faturanın her iki taraf yasal defterlerinde de kayıtlı olduğu, kayıtların birbiri ile uyumlu olduğu ve doğruladığı, ayrıca bahse konu faturaların taraf ilgili dönem BA/BS form bildirimleri ile ilgili ... beyan edildiği, beyan edilen fatura adet ve tutarlarının da birbirini doğruladığı, ... taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalı tarafından davacı adına 2023 yılı içerisinde 02/06/2023 tarih ...... no.lu tahsilat makbuzu ile 25/09/2023 vadeli ... no.lu 536.321,83-TL değerindeki çekin ile düzenlenerek verildiği,

bahse konu çek ile yapılan ödemenin her iki taraf yasal defterlerine tahsilat makbuzunun düzenlendiği tarihte intikal ettirildiği, davacı tarafından davalı cari hesabı ilerek 02/06/2023 tarih ve 8165 no.lu yevmiye maddesinde tesis muhasebe kaydı davalı cari hesabından mahsup edildiği ve taraf yasal defter kayıtların birbirini doğruladığı ...

Sayın Mahkemece 26/07/2023 tarihli takipte takip tarihinden önce düzenlenen 02/06/2023 tarihli tahsilat makbuzu ödeme olarak değerlendirilmesi durumunda davacının takip tarihinde davalıdan alacaklı olamayacağı, takip tarihinden sonra çekin ödendiği 25/09/2023 tarihi dikkate alınması durumunda davacı şirketin takip tarihinde davalı şirketten;

13/05/2023 tarih ... no.lu faturadan kaynaklı 16.756,00-TL,

18/05/2023 tarih ...... no.lu faturadan 8.389,80-TL, 19/05/2023 tarih ...... no.lu faturadan kaynaklı 287.588,35-TL,

19/05/2023 tarih ......3 no.lu faturadan kaynaklı 1.512,00-TL, 19/05/2023 tarih ... no.lu faturadan 70.496,70-TL kaynaklı toplam 384.742,85-TL alacaklı olacağı..." yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür.

Davacı tarafından özetle davalıya yapılan mal satımına ilişkin fatura alacağına dayalı olarak 384.742,85-TL asıl alacak, 8.338,79-TL işlemiş faiz olmak üzere 393.081,64-TL alacağının bulunduğu iddia edilmiş, davalı tarafından ise tüm yükümlülüklerinin yerine getirildiği, davacıya ödenmeyen bir para borcunun olmadığı savunularak davanın reddi talep edilmiştir.

Kanunda aksine bir düzenleme olmadıkça; taraflardan her birinin, hakkın dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü olması (TMK 6), diğer bir ifadeyle, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafın ispat yükü altında olması (HMK 190) nedeniyle teslim olgusundan lehine hak çıkaracak taraf olan davacı taraf, teslim olgusunu kanıtlama yükümü altından olup bundan sonra ise davalı taraf, satım bedelini ödediğini kanıtlama yükümü altındadır.

Somut olayda; dosyaya mübrez bilirkişi raporları ile de ortaya konulduğu üzere davacı tarafından takibe konu edilen faturaların davacı tarafından olduğu gibi davalı tarafından da kendi ticari defter ve kayıtlarına işlendiği ve BA formu ile de ... bildirimlerinin yapıldığı görülmüş ve bu kayıtlara göre davalının, bilirkişi raporunun sonuç kısmında belirtilenin aksine, tarafların mutabık olarak ticari defterlerine 02/06/2023 tarihinde işlenerek cari hesaptan düştükleri 536.321,83-TL miktarlı ödemenin mahsubu halinde dahi, davacıya 386.086,85-TL borçlu gözüktüğü anlaşılmıştır.

Davalının ticari defter ve kayıtlarındaki bu kayıtlar davalı aleyhine kesin delil oluşturur; bu bağlamda her ne kadar davalı tarafından taraflar arasındaki anlaşmadan doğan edimlerin eksiksiz olarak yerine getirildiği savunulmuş ise de, mevcut hukuki durumda artık söz konusu faturalara konu malın davacı tarafından verildiğinin, davalı tarafından ise bedelinin ödenmediğinin kabulü gerekmiştir (Emsal: ......'nin, 23/03/2017 tarih ve ...... sayılı ilamı).

Sonuç olarak davanın, davacının icra takibindeki talebi ile bağlı olarak 384.742,85-TL asıl alacak yönünden kısmen kabulü gerekmiştir.

Davacı tarafından icra takibinde TTK md. 1530 gereğince işlemiş faiz de talep edilmiş ise de, kanun maddesine ait gerekçede de açıklandığı üzere, TTK 1530. maddenin konuluş amacına baktığımızda, mal tedarik sözleşmeleri kapsamında küçük ve orta ölçekli tedarikçiyi, büyük şirketlere karşı korumak amacıyla getirilmiş bir hüküm olduğu, tacirler arası satım sözleşmelerinde uygulanmasının söz konusu olmadığı anlaşılmakla (Emsal: .......'nin 20/10/2017 tarih ve ...... sayılı ilamı), somut olayda TTK'nın 1530. maddesi hükmünün uygulanma olanağının bulunmadığı,

somut olayda kararlaştırılan kesin vade olmadığı gibi davacı tarafından, takipten önce davalının TBK’nın 117. maddesi hükmüne uygun olarak miktar ve ödeme talebi içeren bir ihtarname ile temerrüde düşürüldüğünün ispat olunmadığı, salt fatura tebliğinin de temerrüde neden olmayacağı gözetilerek (Emsal: .......'nin 10/07/2014 tarih ve ......sayılı ilamı), işlemiş faize yönelik davacı talebinin reddi gerekmiştir.

Böylece son tahlilde, davalının ...... sayılı takibe itirazının 384.742,85-TL asıl alacak yönünden iptali ile takibin, icra takibinde davacı tarafından talep edilen faizin türünün veya oranının belirtilmediği ve açıkça avans faizi talep edilmediği görüldüğünden, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz işletilmek üzere devamına (Benzer şekilde: .......'nin 11/09/2024 tarihe ve ...... sayılı, 18/01/2024 tarih ve ...... sayılı ilamı), fazlaya dair istemin reddine karar vermek gerekmiştir.

Yine davalı vekilince her ne kadar zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de uyuşmazlığın niteliğine göre dava tarihi itibariyle 6098 sayılı TBK'nın 146. maddesi gereğince 10 yıllık zamanaşımı süresinin dolmadığı görüldüğünden davalının zamanaşımı definin kabulüne olanak bulunmamıştır.

Davacının icra inkar tazminatı istemine gelince; itirazın iptâli davasında İİK'nın 67/2. maddesi hükmünce borçlunun icra inkâr tazminatı ile sorumlu tutulabilmesi için alacağın likit ve borçlunun itirazının da haksız olması gerekir.

Dosya kapsamı itibariyle davalının takibe itirazının haklı olmadığı ve takibe konu alacağın muayyen ve likit nitelikte bulunduğu değerlendirilmekle davacı lehine asıl alacağın %20'si üzerinden hesaplanan 76.948,57-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekmiştir.

Davalının kötüniyet tazminatı talebi bakımından ise, reddolunan miktar yönünden davacının icra takibinde kötü niyetli olduğu kanıtlanamadığından davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddi gerekmiş ve son tahlilde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ...... · e-imzalı Hakim ...... · e-imzalı