Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/787 K.2025/412

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2024/787 Esas

KARAR NO : 2025/412

HAKİM :...... KATİP : ......

DAVACI : ...... VEKİLİ : Av....... DAVALILAR : 1- .... VEKİLİ : Av. ...... : 2-...... - VEKİLİ : Av. ...... : 3- ...... 4-...... 5- .... 6- ...... 7- ...... 8- ...... 9- ... 10- ......

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 18/11/2024

KARAR TARİHİ : 30/05/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 17/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı teşekkülde dava dışı ..., Merkez Kampüs "Temizlik ve Nitelikli İşlere Yönelik Hizmet Alımı" kapsamında 15.04.2008 - 21.04.2024 tarihleri arasında ...... elemanı olarak çalıştığını ve emeklilik nedeniyle istifa ettiğini, Kamu İhale Kanununa göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkındaki Yönetmelik nedeniyle davacı tarafından ödeme yapılmış olsa da davalılar ile imzalanan sözleşme hükümleri ve emsal yargı kararları da yüklenici şirketlerin, kıdem tazminatlarının ödenmesinden kaynaklanan sorumluluğunu kaldırmadığı yönünde olduğunu,

Her ne kadar dava dışı işçiye davacının ihale edilen iş kapsamında davalılar çalışanı olarak çalıştığı döneme ilişkin kıdem tazminatı davacı ödenmek zorunda kalınmış ise de bahsi geçen hizmet alım sözleşmeleri ve sözleşme eki olan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi'nde düzenlenen hükümler, ilgili mevzuat hükümleri ve yargı kararları gereğince yüklenici tarafından çalıştırılan işçilerin her türlü hak ve alacaklarından davalı şirketlerin sorumlu olduğunu, davacı tarafından ödenen miktarların işbu davalılara rücu edilmesini teminen 28.08.2024 tarihinde arabulucuğa başvurulduğunu, ancak taraflardan sadece biri görüşmeye katıldığını,

yapılan görüşmeler sonunda anlaşma sağlanamadığını belirterek davacı tarafından davalılar çalışanı ...'ya ödemek zorunda kaldığı ve tahsil edemediği 505.768,34 TL'nin ödeme tarihi olan 05.03.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan sorumlulukları oranında tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle dava şartlarından hukuki yarar, görev ve yetki koşullarının bulunup bulunmadığının incelenmesini, kesin hüküm, derdestlik ve husumet itirazlarımızın da değerlendirilerek davanın bu nedenlerle reddini talep ettiklerini, davacı iddialarının tamamen gerçeğe aykırı olduğunu, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrası gereğince kıdem tazminatı ödeme yükümlülüğünün sadece üst iş veren olan ...... olduğunu, Şirketlerin kıdem tazminatından sorumlu olması için kıdem tazminatından sorumluluğunu düzenleyen açık bir hükmün bulunması gerektiğini,

Kıdem tazminatına ilişkin açık bir düzenleme bulunmadan, şartnamedeki farklı maddelerle kıdem tazminatı sorumluluğuna ilişkin çıkarım yapmak hukuk kurallarının yok sayılmasına sebep olacağını, davalı şirketin kıdem tazminatından sorumluluğu bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...

Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; eldeki dava bakımından yetki, görev, zamanaşımı, hak düşürücü süre, husumet, kesin hüküm ve derdestlik itirazlarıda bulunduklarını, davalı şirketler arasında müşterek yahut müteselsil sorumluluğa ilişkin hiçbir ilişki bulunmadığını, güncel mevzuat hükümlerinde ve taraflarca imzalanan sözleşmelerde kıdem tazminatı ödemelerindeki sorumluluğa ilişkin net bir hüküm bulunmadığını, Davalı şirketin işçilerin kıdem tazmınatı ödemelerine ilişkin sorumluluğu bulunmadığını,

kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı kurum tarafından yapılan kıdem tazminatı hesaplamaları hatalı olup davalı şirketin sorumluluğunda olmayan ... ödemeleri de bunlara dahil edilmesi gerektiğini, davalının hiçbir zaman esas işveren konumunda olmamakla birlikte kamu kurumu ile arasında alt işveren-asıl işveren ilişkisi bulunduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Diğer davalılara usulüne uygun yapılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Mahkememizce alınan 17.04.2025 tarihli bilirkişi raporda özetle; "nihai inceleme ve hukuki yorum sayın mahkemenize ait olmak üzere dava dışı ... için davacı tarafından ödenen kıdem tazminatına ilişkin olarak her bir çalışma dönemine karşılık kıdem tazminatı alacağı için. 15.04.2008 - 31.05.2010 çalışma dönemi için 69.274,13- TL (.... ... San. ve Tic. Ltd. Şti.) 01.06.2010 - 30.09.2014 çalışma dönemi için 141.229,83 TL (.... ... Hiz. Taah. San. ve Tic. Ltd.

Şti.) 01.10.2014 - 31.10.2014 çalışma dönemi için 2.681,58 TL (.... San. Tic. Ltd. Şti.) 01.11.2014 - 31.10.2017 çalışma dönemi için 97.877,64 TL (... İnş. Pey. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. / ... San. ve Tic. Ltd. Şti.) 01.11.2017 - 30.04.2018 çalışma dönemi için 16.089,48 TL (... San. ve Tic. Ltd. Şti.) 01.05.2018 - 30.06.2018 çalışma dönemi için 5.363,16 TL (... ve Tic. Ltd. Şti.) 01.07.2018 - 31.07.2019 çalışma dönemi için 35.307,46 TL (.... Tur. Bilg. Yaz. ... Tic. ve San.

A.Ş.) 01.08.2019 - 28.02.2021 çalışma dönemi için 51.396,93 TL (... Oto. Tic. Ltd. Şti.) 01.03.2021 - 31.10.2023 çalışma dönemi için 86.704,39 TL (... ... Ltd. Şti. - .... ... Ltd. Şti. İş Ortaklığı) 01.11.2023 - 21.02.2024 çalışma dönemi için 9.832,46 TL (.... İnş. Pet. Gıd. San. Tic. Ltd. Şti. / ... İml. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.) hesaplanmış" şeklinde görüş bildirmiştir.

Dava hizmet temini sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, iş sahibi davacı tarafından ödenen işçilik alacaklarının rücuen tahsiline ilişkindir.

Davacı ile davalı ... San ve Tic Ltd Şti arasında 14/04/2010, 15/04/2010 tarihli Hizmet Alımları Sözleşmeleri,

Davalı ... San ve Tic Ltd Şti ile 01/06/2010, 16/07/2010 tarihli Hizmet Alımları Sözleşmesi, 30/08/2012 tarihli Genel Müdürlük Binasının Kapalı ve Açık Alanlarının Her Türlü Temizlik ve Bahçe Bakım Hizmetlerinin 55 Kişiyle 1 Ay 16 Gün Süreyle Yaptırılmasına Hizmeti Alımına Ait Sözleşme, 30/09/2012 tarihli ve 01/10/2012 tarihli Genel Müdürlük Binasının Kapalı ve Açık Alanlarının 1 Ay Süresince 55 kişiyle Her Türlü Temizlik ve Bahçe Bakım Hizmet Alımına Ait Sözleşmeler,

Davalı ... San Tic Ltd Şti ile 26/09/2014 tarihli Genel Müdürlük Binasının Her Türlü Temizlik ve Çevre Bakım İşinin 80 Kişi İle 1 Ay Süreli Yaptırılması İşi Hizmet Alımına Ait Sözleşme,

Davalı ... İst. Tem San ve Tic Ltd Şti ile 23/10/2014 tarihli 80 Kişi İle 36 Ay Süreli Temizlik Personeli Hizmet Alımı Hizmet Alımına Ait Sözleşme, 25/10/2017 tarihli 6 Ay Süreli 96 Kişi İle Genel Temizlik Çevre Bakım ve Büro Destek Hizmeti Alımına Ait Sözleşme,

Davalı ... Tic Ltd Şti ile 30/04/2018 tarihli Genel Temizlik Çevre Bakım ve Büro Destek Hizmeti Alımına Ait Sözleşme

Davalı ... Tic San AŞ ile 07/06/2018 tarihli Genel Temizlik Çevre Bakım ve Büro Destek Hizmeti Alımına Ait Sözleşme, 27/06/2019 tarihli 110 Kişi ile 1 Ay Süreli Genel Temizlik Bahçe Bakım ve Büro Destek Personeli Hizmeti Alımına Ait Sözleşme,

Davalı ... Oto Tic Ltd Şti ile 12/07/2019 tarihli Genel Temizlik Çevre Bakım ve Büro Destek Hizmeti Alımına Ait Sözleşme, 14/05/2020 tarihli 4 Ay SÜreli 113 Personel İle Genel Temizlik Çevre Bakım ve Büro Destek Hizmeti Alımına Ait Sözleşme, 27/10/2020 tarihli ve 30/12/2020 tarihli ...... Genel Temizlik Çevre Bakım ve Büro Destek Hizmetlerinin 2 Ay Süreli 113 Personelle Yaptırılması Hizmet Alımına Ait Sözleşmeleri

Davalılar ... ve Tic Ltd Şti- ... İth İhr Tic Ltd Şti ortak girişimi ile 15/02/2020 tarihli Genel Temizlik ve Nitelikli Personel Hizmeti Alımına Ait Sözleşmelerin akdedildiği anlaşılmıştır.

Yüklenici işçisi ...'nın hizmet döküm cetveli celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.

Bir kısım davalılar tarafından zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de, zamanaşımı süresini düzenleyen ayrık bir hüküm de bulunmadığından, TBK'nın zamanaşımı ile ilgili genel hükmü olan 146. maddesi gereğince 10 yıllık zamanaşımı süresi uygulanması gerektiğinden (Emsal: ...... 'nin 20/02/2017 tarih ve ...... sayılı ilamı), dava ve ıslah tarihi itibariyle zamanaşımı da dolmadığından zamanaşımı definin kabulüne olanak bulunmamış ve yargılamaya devam olunmuştur.

...... tarafından verilen benzer kararda davalıların kıdem tazminatı alacağı ile ilgili kural olarak kendi dönemi ile sınırlı bulunduğu ve ihbar tazminatından son işverenin sorumlu olduğu davalıların kıdem ve ihbar tazminatına ilişkin sorumluluğunun buna göre belirlenmesi gerektiğine değinilmiştir. (Bkz. ...... sayılı ve 11/03/2019 tarihli ilamı)

22 Şubat 2019 tarihli 30694 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan, 7166 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 11'inci maddesi ile 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 112 nci maddesine beşinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

Bahse konu maddeye göre “4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere, 11/9/2014 tarihinden sonra imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında, kamu kurum ve kuruluşlarına ait işyerlerinde 11/9/2014 tarihinden sonra geçen süreye ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemeleri için sözleşmesinde kıdem tazminatı ödemesinden ötürü alt işverene rücu edileceğine dair açık bir hükme yer verilmemişse alt işverenlere rücu edilmez.” denilmektedir. Madde hükmü, Anayasa Mahkemesinin ...... sayılı 19/09/2019 tarihli verilen kararı ile iptal edilmiş ve karar 15/09/2019 tarihli ve 30919 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olduğundan eldeki davaya uygulanma imkanı kalmamıştır.

Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde, eldeki davada davacı tarafından yüklenici işçisi olarak istihdam edilen dava dışı ...'ya ödenen kıdem tazminatının rücüen tahsili talep edilmiştir. Mahkememizce hükme esas alınan 15/04/2025 tarihli rapordan anlaşılacağı üzere işçinin 15/04/2008- 21/02/2024 tarihleri arasında davalı yükleniciler nezdinde çalışması olduğu anlaşılmakta olup, davalı yüklenicilerin işçiyi istihdam ettikleri dönem ile sınırlı olarak sorumlulukları bulunmaktadır. Buna göre yapılan hesaplamada bilirkişi raporunda yer alan hesaplamalar ve dava dilekçesindeki talep ile bağlı olarak davanın kabulüne karar verilmekle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.