Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/527 K.2021/89

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin, 18.07.2014 tarihinde dava dışı ... ...

Komutanlığı ile “IP Tabanlı Görüntü Sistemi Alım İşi” sözleşmesi imzaladığını, bu sözleşmeye bağlı olarak, davalı şirket ile arasında 15.10.2014 tarihli “77 Birlik, IP Tavanlı Görüntü Alım İşi” kapsamında tedarik sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin 6. maddesinde 2512 adet kamera için birim lisans bedelinin 109,00 USD ve toplamda sözleşme bedelinin 273.808,00 USD olacağı, ve ürün siparişini müteakip 5 gün içinde sipariş bedelinin % 30'unun avans, %40'ının ise ürün tesliminde, bakiye %30'unun ise kesin kabulün yapılmasını müteakip 3 iş günü içerisinde ödeneceğinin kararlaştırıldığını,

müvekkili şirketin dava dışı ...Komutanlığı ile olan sözleşmesinin 10.08.2016 tarihinde idare tarafından tek taraflı ve haksız olarak feshedildiğini, fesih tarihine kadar davalı tarafından toplam 117 adet kameranın yazılım çalışmasının yapıldığının tespit edilebildiğini, bu nedenle davalı ile imzalanan sözleşmeden kaynaklanan edimlerin ifasının imkansız hale geldiğini,

sözleşmenin konusunun ortadan kalktığını belirterek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak müvekkiline iade edilmesi gereken bedelin tespiti ile şimdilik 15.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 20.05.2019 tarihli ıslah dilekçesinde, toplam 178.912,60 USD'nin 25.05.2017 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacı ile dava dışı İdare arasındaki sözleşmenin 10.08.2016 tarihinde feshedildiğini, bir an için bu halin sonraki imkansızlık teşkil ettiği düşünülse bile davacının TBK'nun 136 maddesinden istifade edebilemesi için kusurunun olmaması gerektiğini, bu durumda ispat yükünün davacıda olduğunu, dava dışı İdarenin, imzalamış olduğu sözleşmeyi, teslim edilen malzemenin uygun bulunmaması ve ihtar edilen süre içerisinde yüklenici davacının yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle feshettiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, ticari satım sözleşmesi nedeniyle fazla ödemenin istirdatı istemine ilişkindir. Davacı vekili 20.05.2019 tarihli dilekçesi ile dava değerini 178.912,60 USD olarak ıslah ettiğinden dosya, dava değeri itibariyle mahkememiz Heyetine tevdi edilmiş, yargılamaya Heyet olarak devam edilerek karar verilmiştir. Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, bilirkişi incelemeleri yaptırılmıştır.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler tarafından düzenlenen 18.02.2019 tarihli raporda; mahkememiz istemi üzerine ... ...

Komutanlığı tarafından dosyaya kazandırılan 28.05.2018 tarihli yazı ekindeki belgelerin incelenmesinden, 117 adet kameranın kullanıldığı, ancak kameraların tekrar sökülerek davacıya iade edildiğinin tespit edildiği, her iki tarafın muhasebe usul ve ilkelerine uygun kayıt altına alınan ve kapanış tasdikleri bulunan ticari defter ve kayıtlarına göre, davalı tarafından davacı adına düzenlenen 30 Nisan 2015 tarihli fatura bedeli olan 191.665,60 USD (511.594,00 TL)'nin 4 Mayıs 2015 tarihinde ödenmiş olduğu,

dosya içerinde bulunan belgelerin incelenmesinde, ana sözleşmenin idare tarafından yüklenicinin sözleşmeye göre süresi içerisinde gerekli teslimatları yapmadığından bahisle feshedildiğinin görüldüğü, iade edilen 117 adet kamera bedeli olan (117 adet x 109,00 USD/adet=) 12.753,00 USD, ödenen 191.665,30 USD'den mahsup edildiğinde davacının 178.912,60 USD'nin iadesini talep edebileceği belirtilmiştir.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davalı vekilinin itirazları üzerine görevlendirilen yeni bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 07.08.2020 tarihli raporda; taraflar arasında yapılan sözleşmenin Hava Kuvvetleri Lojistik Komutanlığı'nın "IP Tabanlı Görüntü Sistemi Alımı" kapsamında yapılan bir sözleşme olduğu, davalı tarafından temin edilecek ürün ve hizmetlerin sözleşme Ek-1'de verilen Teklif İçeriği kapsamında bulunduğu, Ek-1'de verilen Fiyat Teklifi Formu'nda, fiyatlandırmanın sadece "Security&Surveillance Genius License" birim fiyat 139,311 USD olmak üzere 2512 adet olarak yapıldığı,

toplam fiyat üzerinden indirim yapılarak toplam 350.000,00 USD'den 273.808,00 USD'ye indirildiği için birim fiyatın 109,00 USD olduğu, Ek-1'de fiyat teklifindeki diğer kalemlerin ücretsiz olduğu, davalı tarafından dosyaya sunulan saha faaliyet raporlarının tamamının yazılım kurulumu, sisteme tanıtımı veya muayene testleri ile ilgili olduğu, davacının, dava dışı Hava Kuvvetleri Komutanlığı ile imzalamış olduğu sözleşmesinin İdare tarafından feshedilmesinin davacının taahhüdünü yerine getirmemesi olarak belirtildiği,

fiyat teklifinde fiyatlandırmanın kamera başına olması ve diğer kalemlerin ücretsiz olması nedeniyle davalı şirkete ödenen 191.665,00 USD'den iade edilen 117 adet kameranın tutarı olan 12.753,00 USD'nin mahsubu sonrasında davacının, davalıdan 178.912,60 TL talep edebileceği hesaplanmıştır.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, tarafların beyan ve itirazları üzerine düzenlenen 17.11.2020 tarihli ek raporda; bahse konu yazılım bir "Komuta Kontrol Yazılımı" olmakla birlikte dosyaya sunulan fiyatlandırmanın sistemde kurulacak her bir kamera için lisans bedeli üzerinden yapıldığı, 07.08.2020 tarihli raporda davacı yanın alacağı olarak hesaplanan 178.912,60 USD ve davacının talep ettiği tutar 15.000,00 USD'nin sehven TL olarak belirtildiğinin anlaşıldığı bildirilmiştir.

Toplanan deliller ve dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında imzalanan sözleşmenin dayanağı olan dava dışı İdare ile imzalanan sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle taraflar arasında imzalanan sözleşmenin ifasının imkansız hale geldiği, sözleşme konusu bedelin kamera başına yazılım lisansı olarak belirlendiği, davacı tarafından davalıya 191.665,60 USD ödendiği halde, davalı tarafın 117 adet kamera karşılığı hak ettiği bedelin 12.753,00 USD olduğu,

bu bedelin mahsubu sonrasında davacının, davalıya fazladan ödediği 178.912,60 USD'yi talep edebileceği, davalı tarafın sözleşmenin haksız feshi nedeniyle zarar vs. dava haklarını saklı tutması nedeniyle takas mahsubunun söz konusu olamayacağı, davacının, sözleşme bedeli yabancı ülke parası ile kararlaştırılmış olmasına ve TBK'nın 99. ve 100. maddelerine göre, aynen veya vade ya da fiili ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parası ile ödenmesini isteme hakkı bulunmasına rağmen seçimlik hakkını dava tarihindeki TL karşılığı olarak kullandığı,

seçimlik hak kullanıldığından ıslah ile bundan dönülemeyeceği anlaşıldığından ve dava dilekçesinde yabancı paranın TL karşılığı dava konusu edilmiş olmakla o tarihteki TL/USD kuru üzerinden USD alacağın TL karşılığı olan 632.456,05 TL'nin hüküm altına alınması gerekmiştir.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...