Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/650 K.2023/25

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı Vekili Dava Dilekçesinde, müvekkili kurumun 233 sayılı KHK uyarınca kurulmuş bir kamu iktisadi teşebbüsü olduğunu, bina ve eklentilerinin temizliğinin sağlanması işinin ihale yöntemiyle satın aldığını, şirketler ile müvekkil kurum arasında imzalanan sözleşmeler gereği her türlü işçilik alacaklarından yüklenici firmaların sorumlu olduğunu, davac dışı ...'un kurum tarafından Genel Müdürlükte 04.09.2013 - 09.05.2019 tarihleri arasında temizlik görevlisi olarak çalışmakta iken 09.05.2019 tarihinde emeklilik nedeniyle kurumdan ayrıldığını,

çalışmış olduğu hizmetleri karşılığında kurum tarafından ...'a 21.846,41 TL ile 167,08 TL damga vergisi de dahil olmak üzere toplam 22.013,49 TL tutarında kıdem tazminatı ödendiğini, ...'un 04.09.2013 - 09.05.2019 yıllarında Kurum bünyesinde yardımcı hizmetler yürüten çeşitli yüklenici şirketlerde çalıştığını ve en son çalıştığı ... Grup Sosyal Hizmetler...

Tic A.Ş. firmasından emeklilik nedeniyle işten ayrıldığını, davalılarla imzalanan sözleşmeler ve eklerine göre işçi alacaklarından davalıların sorumlu olduğunu belirterek 22.013,49 TL'nin ödeme tarihi 24.06.2019 tarihinden itibaren davalı şirketlerden imzaladıkları sözleşmeler gereği sözleşme faizleri ile birlikte her bir sözleşmede ayrı ayrı belirtilen oranlarda sözleşmede hüküm bulunmayan hallerde ticari faiz ile sorumlulukları oranında tahsiline karar verilmesini istemiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ

Davalılar ... Kurumsal...A.Ş., ... İnşaat...Ltd.Şti., ... İnşaat...Ltd.Şti. Vekili Cevap Dilekçesi niteliğinde beyan dilekçesinde; görev ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, müvekkili şirketin ihale usulü ile çalıştığını, işçilerin işe alma çıkarma işlemlerinin üst işveren tarafından gerçekleştiğini, şirketin sorumluluğu varsa dahi 1/2 oranında olduğunu, işçilerin belirli süreli sözleşme ile çalıştığını, sözleşme süresinin bitimi ile iş akdinin sonlandığını, sorumluluklarının bulunmadığını belirterek öncelikle davanın görev ve zamanaşımı yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sosyal Hizmetler...Ltd.Şti. Vekili Cevap Dilekçesinde; alt yüklenicinin işçiler üzerinde yönetim hakkı bulunmadığını, emir ve talimatları davacıdan aldığını, işin anahtar teslimi yapıldığını, sözleşme maddesinin geçerliliğinin bulunmadığını, Türk Borçlar Kanununun genel işlem koşulları kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, davacının rücuya ilişkin talebini ve bu kapsamda davacı kurum ile müvekkil şirket arasında gerçek anlamda bir alt işveren ilişkisinin bulunduğunu belirterek haksız ve hukuka aykırı davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Grup...A.Ş. Vekili Cevap Dilekçesinde; hizmet sözleşmesinde teklif birim fiyat unsurları arasında kıdem tazminatının yer almadığını, İş Kanununun 112. maddesine göre hizmet alım ihalelerinde çalışan işçilerin kıdem tazminatlarının asıl işveren olan kamu kurumunca ödenmesi gerektiğini, müvekkilinin ücret alacakları yönünden rücu sorumluluğunun ortadan kalktığını, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, Yargıtay kararlarında taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinde işçilerin hangi akitlerden doğacak tazminattan hangi tarafın ne oranda sorumlu olduğu hususunda bir düzenlemenin bulunmaması halinde asıl işveren ve alt işverenin 1/2 oranında sorumlu olacaklarını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK

Dava; dava dışı işçi ...'un iş sözleşmesinin sonlandırılması nedeniyle davacı tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemesinin davalılardan rücuen iadesine ilişkin alacak davasına ilişkin olduğu görüldü. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı ... ... Ltd Şti, tarafından cevap dilekçesi verilmemiş olmakla ve davalılar ... ... AŞ, ... ... Ltd Şti ve ... ... Ltd Şti tarafından süresinde cevap dilekçesi verilmemiş olduğundan bu davalılar yönünden dava dilekçesindeki tüm hususlar uyuşmazlık konusu olmakla birlikte, özellikle zamanaşımı, taraflar arasında imzalanan sözleşmeler kapsamında işçilik alacaklarının ödenmesinden kimin sorumlu olduğu, davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı ile bulunması halinde davacı tarafından yapılan ödemelerin hangi miktarının davalılardan talep edilebileceği, faizin başlangıcı ve oranı hususlarına ilişkin olduğu tespit edildi.

DELİLLER

Uyuşmazlığa konu dava dışı işçinin sicil dosyası ve SGK kayıtları dosyamıza kazandırılmıştır.

Davalılar ile imzalanan sözleşme ve ekleri, dava dışı işçiyle imzalanan arabulucu anlaşma belgesi ve buna istinaden yapılan ödemeye dair dekont, hesap cetveli suretleri davacı vekili tarafından dosyamıza delil olarak sunulmuştur.

Tüm deliller toplandıktan sonra dosya hesap uzmanı bilirkişiye tevdii edilmiş, bilirkişi Fatma Bektaş 27/05/2022 tarihli raporunda; davacı TMO Genel Müdürlüğü ile davalı şirketler arasında Personel

hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığı, imzalanan sözleşmelerde işçi

alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı,

davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı,

dava dışı işçi ... ın hizmet ilişkisinin 1475 Sayılı İş Kanunun

yürürlükte bulunan 14. maddesine göre kıdem tazminatının ödenmesini

gerektirecek şekilde sona erdiği, Mahkemenin dava dışı işçinin kıdem tazminatından davalı şirketin

kendi dönemi ile sorumlu olduğu kanaatine varılması durumunda: dava dışı işçiye davacı TMO Genel Müdürlüğü tarafından 24.06.2019

tarihinde tüm hizmet süresi üzerinden ödenen toplam 22.013,49 TL kıdem

tazminatının 22.013,49 TL sini, davalı ... Personel Destek Hizmetleri Limited Şirketi 'den 1261.30 TL, davalı ... Kurumsal Hizmetler İnşaat Turizm Gıda Mobilya Taşımacılık

Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi 'den (Toplam 3.147.85)

2.544.16 TL için sözleşme faizi düzenlenmediği, 603.70 TL için Mahkemece sözleşme faizinin uygulanacağına karar verilmesi

halinde, ödeme tarihinden itibaren hüküm verilen sorumluluk miktarına işletilecek

faiz oranının %15 olduğu,

davalılar ... Kurumsal Hizmetler İnşaat Turizm Gıda Mobilya Taşımacılık

Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi - ... Sosyal Hizmetler Sağlık İnşaat

Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketin den müteselsilen

7.168.91 TL Mahkemece sözleşme faizinin uygulanacağına karar verilmesi halinde, ödeme tarihinden itibaren hüküm verilen sorumluluk miktarına işletilecek faiz oranının

%15 olduğu,

davalılar ... İnşaat Temizlik Gıda Nakliyat Taahhüt Ticaret Limited Şirketi - ... İnşaat Temizlik Güvenlik Gıda Nakliyat Taahhüt Ticaret Limited Şirketiden müteselsilen 970.23 TL, davalı ... Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim

Şirketi 'den 2.263.87 TL, davalı ...Grubu Temizlik Gıda Yemek Üretimi Sanayi ve Ticaret Anonim

Şirketi 'den 3.557.51 TL

ve davalı ... Grup Sosyal Hizmetler İnşaat Temizlik Taahhüt Ticaret Anonim

Şirketi 'den 3.643.75 TL, rücuan tazminini talep edebileceği mütalaa edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davacı taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi kapsamında davalılar tarafından çalıştırılan işçi yönünden, sorumlu oldukları tazminatın rücuen ödenmesi isteminde bulunmuş olup, Dava Hizmet Alım Sözleşmelerine istinaden açıldığından, iş alacaklarından sorumluluk hizmet alım sözleşmesi hükümleri çerçevesinde belirlenir, hizmet alım sözleşmesinde hüküm bulunmaması halinde İş hukuku mevzuatına göre yüklenici ve işveren işçiye karşı işçilik alacaklarından müteselsilen sorumludurlar.

Ancak işçinin yüklenici işçisi olması nedeniyle işçilik alacaklarından hizmet sözleşmesi kapsamında nihai olarak yüklenici sorumludur. İş kanunda, alt işveren tarafından çalıştırılan işçiye karşı asıl işverenin de sorumlu kılınması, asıl işverenin iç ilişki açısından da, asıl sorumlu konuma geldiği şeklinde değerlendirilmez.

Bu çerçevede davalılar ile imzalanan sözleşmelerde, işçilik alacaklarından sorumluluğa ilişkin düzenlenmelerin yer almadığı, davalıların İş hukuku mevzuatı uyarınca tam sorumlu olduğu dikkate alınmakla ve davalılarla akdedilen sözleşmelerde belirtildiği üzerine işçi alacaklarından alt işverenlerin sorumluluğu kararlaştırıldığından,

davacı işçi alacakları çerçevesinde yapmış olduğu ödemeleri ödeme yapılan işçiyi çalıştıran alt işverenlerden, ihbar tazminatından son alt işveren sorumlu olacak şekilde, kıdem tazminatından ise çalıştırdıkları süreye isabet eden pay çerçevesinde ve diğer tazminat kalemleri yönünden ise kendi dönemleri ile sınırlı olarak alt işverenlere yaptığı ödeme tarihinden itibaren faizi ile rücu edebilir.

Bu kapsamda bilirkişi raporunda yapılan ve mahkememizce davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdığı dönemlerde tam sorumlu olduğu dikkate alınarak yapılan hesaplamaya göre. Davanın kabulü ile, Davacının Dava dışı işçiye yapmış olduğu ödemeler kapsamında toplam 22.013,49 TL alacağın 1.261,30 TL'sini davalı ... ... Ltd Şti'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, 3.147,85 TL'sini davalı ... ...

Ltd Şti'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren 2.544,16 TL'sine işleyecek ticari faizi ile, 603,70 TL'sine işleyecek %15 sözleşme faizi ile birlikte, 7.168,91 TL'sini davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek %15 sözleşme faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen, 970,23 TL'sini davalılar ... ... Ltd Şti - ... ...

Ltd Şti'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen, 2.263,87 TL'sinin davalı ... Kurumsal ... AŞ'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte, 3.557,51 TL'sini davalı ...Grubu ... AŞ'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte ve 3.643,75 TL'sini davalı ... ...

AŞ'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;

1-Davanın KABULÜ ile; 22.013,49 TL alacağın,

-1.261,30 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte,

-3.147,85 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren 2.544,16 TL'sine işleyecek ticari faizi ile, 603,70 TL'sine işleyecek %15 sözleşme faizi ile birlikte,

-7.168,91 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek %15 sözleşme faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen,

-970,23 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen,

-2.263,87 TL'sinin davalı ... Kurumsal ... AŞ'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte,

-3.557,51 TL'sinin davalı ...Grubu ... AŞ'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte,

-3.643,75 TL'sinin davalı ... ... AŞ'den ödeme tarihi olan 24/06/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 1.503,74 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 375,94 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.127,80 TL'nin;

-64,62 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-161,27 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-367,28 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-49,71 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-115,98 TL'sinin davalı ... Kurumsal ... AŞ'den,

-182,26 TL'sinin davalı ...Grubu ... AŞ'den,

-186,68 TL'sinin davalı ... ... AŞ'den alınarak hazineye irat kaydına,

3-Davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olması nedeniyle, suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL zorunlu alabuluculuk ücretinin haklılık durumuna göre

-75,63 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-188,76 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-429,87 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-58,18 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-135,75 TL'sinin davalı ... Kurumsal ... AŞ'den,

-213,32 TL'sinin davalı ...Grubu ... AŞ'den,

-218,49 TL'sinin davalı ... ... AŞ'den alınarak hazineye irat kaydına,

4-Davacı taraf kendini bir vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesap edilip takdir edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin;

-527,13 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-1315,57 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-2996,07 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-405,49 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-946,13 TL'sinin davalı ... Kurumsal ... AŞ'den,

-1486,78 TL'sinin davalı ...Grubu ... AŞ'den,

-1522,82 TL'sinin davalı ... ... AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,

5-Karar ve ilam harcından mahsup edilen 375,94 TL peşin harcın

-21,54 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-53,76 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-122,43 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-16,57 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-38,66 TL'sinin davalı ... Kurumsal ... AŞ'den,

-60,75 TL'sinin davalı ...Grubu ... AŞ'den,

-62,23 TL'sinin davalı ... ... AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan yargılama gideri 59,30 TL başvuru harcı, 8,50 TL vekalet harcı, 1.350,00 TL bilirkişi ücreti, 354,75 TL tebligat ve müzekkere posta gideri olmak üzere toplam 1.772,55 TL'nin;

-101,56 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-253,47 TL'sinin davalı ... ... Ltd Şti'den,

-577,25 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-78,12 TL'sinin davalılar ... ... Ltd Şti - ... ... Ltd Şti'den müştereken ve müteselsilen,

-182,29 TL'sinin davalı ... Kurumsal ... AŞ'den,

-286,46 TL'sinin davalı ...Grubu ... AŞ'den,

-293,4 TL'sinin davalı ... ... AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,

7-HMK'nun 333 ve GAT'nin 5. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekili ve davalı ... Grup vekilinin yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/01/2023