Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/769 K.2023/29

T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/1 Esas - 2023/122 T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/1 Esas

KARAR NO : 2023/122

DAVA

Tazminat (Sigortadan Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 03/01/2022

KARAR TARİHİ : 24/02/2023

KARAR YAZMA TARİHİ : 24/03/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigortadan Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ... dönüm arazi üzerinde buğday ürünü sigorta edildiğini, gerekli sigorta primlerini ödediğini, poliçelerin başlangıç ve bitiş tarihlerinin 18.01.2021 - 21.08.2021 olduğunu, bu sigortada kuraklık riskinin teminat altına alındığını, teminat kapsamında olan kuraklık klozunun gerçekleştiğini, müvekkilinin bu sebeple zarara uğradığını, bu durum davalıya ihbar edildiğini, davalının çok düşük bir miktarda ödeme yaptığını, müvekkilinin zararına karşılamadığını belirterek hak kaybına ve zarara uğrayan müvekkilinin gerçek zararının tespiti ve telafi edilmesini,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL'nin olayın gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanda belirsiz alacak davası açma şartlarının oluşmadığını, davacının aktif husumet ehyiletinin bulunmadığını, 2021 üretim yılında ... ili Gölbaşı ilçesi Karali Merkez köyünde buğday ürününde gerçekleşen verim değerinin eşik verim değerinden düşük olduğu tespit edildiğinden hasar tazminatı tahakkuk ettiğini, düzenlenen poliçelerden sigortalılara ödeme yapıldığını, genel şartların genel işlem koşulu olarak kabul edilmesinin mümükün olmadığını belirterek haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK

Dava; davacının Karaali Tarım Kredi Kooperatifi tarafından dain-i mürtehin şerhli "Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası Poliçesi" kapsamında kuraklık nedeniyle uğramış olduğu zararın tazmini ve karşılıklı müzakare hakkı ve genel işlem koşullarına aykırılıktan dolayı poliçede yazılı ürün birim fiyatı maddesinin hükümsüz sayılması, ürün birim fiyatının piyasa rayiç bedeline göre esas alınması istemine ilişkin olduğu görüldü. Mahkememiz yetkisine itiraz edilmemiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davanın belirsiz alacak davası olarak açılmayacağı itirazı, poliçelerin dain-i mürtehin şerhli olması nedeniyle aktif husumet itirazı, davacının poliçeye dayanak sebeplerden kaynaklı maddi zararının oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise zararın miktarı ve hesaplanmasına uygulanacak usul, davalı tarafın bu zarardan ne miktarda ve oranda sorumlu olduğu, karşılıklı müzakare hakkı ve genel işlem koşullarına aykırılıktan dolayı poliçede yazılı ürün birim fiyatı maddesinin hükümsüz sayılması, ürün birim fiyatının piyasa rayiç bedeline göre esas alınması istemlerinin mümkün olup olmadığı, faizin başlangıcı ve oranına ilişkin olduğu tespit edildi.

DELİLLER

Davalıdan davaya konu poliçelere ilişkin hasar dosyası celp edilmiştir.

Davalı vekili tarafından Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası Genel Şartları, Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası Tarife ve Talimatları (2021) ile 2021 üretim yılı ilgili köy ekspertiz raporu dosyaya delil olarak sunulmuştur.

Dosyanın davaya konu uyuşmazlıklara ilişkin rapor düzenlenmesi ziraat mühendisi ve sigorta hukukunda nitelikli hesap uzmanından oluşan bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiş, ziraat mühendisi bilirkişi Timuçin Ünlü ve sigorta hukuku niteyikli hesaplamalar uzmanı bilirkişi ... 24/05/2022 tarihli raporlarında; Taraflar arasındaki Sigorta Poliçesi Sözleşmesi ve Şartnamede belirtilen hususlar çerçevesinde incelendiğinde; Kuraklık nedeniyle davacının toplam 117,915 dekar alandaki verim kaybı tazminat bedeli Davalı ... Havuzunun hesaplamış olduğu tazminat tutarı 6.721,15 TL olarak doğru hesaplandığı mütala etmiştir.

Rayiç bedel araştırması için Toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü ve ... Ticaret Borsası Başkanlığına yazılan müzekkere cevapları dosyaya celp edildikten sonra dosya tarafların beyan ve itirazlarını karşılar şekilde yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, ziraat mühendisi bilirkişi ... ve sigorta hukuku niteyikli hesaplamalar uzmanı bilirkişi ... 23/12/2022 tarihli ek raporlarında;

Söz konusu dönemde

.../ Gölbaşı Karaali Merkez ve .../ Gölbaşı Merkez-Karaali Yazlık mevkiinde toplam 117,915

dönüm arazi üzerinde buğday ürünü kuraklğın etkisiyle zarar gördüğü, oluşan zararın TARSİM’in tarafından

düşük gösterlildiği ve tazmini için 1,90 TL/da fiyatının belirlendiği belirterek, piyasa fiyatlarının baz

alınarak tazminat hesaplanması gerektiğini talep edilmesi üzerine 2 Alternatifli değerlendirme yapıldığı,

1.Alternatifte; Taraflar arasında yapılan sözleşme gereği kuraklık nedeni ile dava konusu taşınmazlarda oluşan verim kaybı ve Tarsimin eşik değeri baz alınarak dekarda gerçekleşen 30 kg ürün kaybı olduğunu ve zarar gören 117,92 dekar alanda, sözleşme gereği ürün fiyatının 1,90 TL/da olarak ve piyasa rayiç bedeli olan 2,45 TL/kg üzerinden hesaplama yapılmıştır.Bu duruma göre; Tarsimin eşik değeri 30kg/da dikkate alınarak 1,90 TL/Kg baz alındığında Tazminat Tutarı; 6.721,15-TL, Tarsimin eşik değeri 30 kg/da dikkate alınarak piyasa rayiç değeri 2,45 TL/Kg baz alındığında Tazminat Tutarı; 8.667,10 TL

2.Alternatifte; Taraflar arasında yapılan sözleşme gereği kuraklık nedeni ile dava konusu taşınmazlarda oluşan verim kaybı ve Tarsimin eşik değeri dikkate alınmadan dekarda gerçekleşen 120 kg ürün kaybı olduğunu ve zarar gören 117,92 dekar alanda, sözleşme gereği ürün fiyatının 1,90 TL/da olarak ve piyasa rayiç bedeli olan 2,45 TL/kg üzerinden hesaplama yapılmıştır.

Tarsimin eşik değeri dikkate alınmadan verim kaybının 120 Kg/da üzerinden ve 1,90 TL/Kg baz alındığında Tazminat Tutarı; 26.885,00-TL Tarsimin eşik dikkate alınmadan verim kaybının 120 kg/da üzerinden piyasa rayiç değeri 2,45 TL/Kg baz alındığında Tazminat Tutarı; 34.667,50 TL olarak hesaplandığı mütala edilmiştir.

TALEP ARTTIRIM DİLEKÇESİ

Davacı vekili, 23/12/2022 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda talep arttırım dilekçesi sunarak, davacıya ödeme yapılan miktar düşülmek suretiyle 28.667,50 TL maddi tazminat alacaklarının tahsilini talep etmiş, harcını ikmal etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, tarım sigortası sözleşmesine dayalı tazminat talebine ilişkin olup toplanan delillere, hasar dosyasına bilirkişi raporlarına, celp edilen cevabi yazılar ile tarafların beyanlarına ve tüm dosya kapsamına göre; Davacı yan, davalı kurum ile yaptığı tarım sigortası sözleşmesi gereğince rizikonun gerçekleşmesine rağmen eksik ödenen sigorta bedellerinin tazminini talep etmiş, ancak alınan bilirkişi raporları ile davalının yapmış olduğu ödemenin taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine uygun olduğu, davacının taleplerinin yerinde olmadığı mahkememizce kabul ve tespit edilmiş olup; davanın reddine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;

1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 179,90 TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 568,57 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 388,67 TL'nin karar kesinleştiğinde talebi halinde davacıya iadesine,

3-Davanın zorunlu arabuluculuğa tabi olması nedeniyle, suç üstü ödeneğinden karşılanan 1.360,00 TL zorunlu alabuluculuk ücretinin haklılık durumuna göre davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,

4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, red edilen miktar üzerinen hesap ve takdir edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

6-HMK'nun 333 ve GAT'nin 5. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/02/2023