Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/175 K.2023/751

... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/175 Esas

KARAR NO : 2023/751

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVA

Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/12/2017

KARAR TARİHİ : 08/12/2023

KARAR YAZMA TARİHİ : 08/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı Vekili Dilekçesinde; Müvekkilinin 19/02/2012 tarihinde davalı ... Otomobil Emlak İnş. ...Ldt Şti'den ... plakalı arazi taşıtını satın aldığını, satıl almasından bir yıl geçmeksizin arazın motor aksamı ve şanzımanın arızalandığını, ... 4. SHM 2013/50 E. sayılı dosyasında delil tespiti yaptırdıklarını, akabinde aracı tamir ettirdiğini, aracı 46.673,67 TL ye tamir ettirdiğini, akabinde iş bu davayı açtığını belirterek fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 46.673,67 TL nin tamirat tarihinden itibaren işleyecek olan ticari faizi ile davalıdan tahsline karar verilmesini istemiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ

Davalı ... vekili tarafından verilen beyan dilekçesinde; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davalının birden fazla olması halinde davanın bunlardan birisinin yerleşim yerinde açılabileceğini, müvekkilinin Türkiyede yerleşim yerinin bulunmadığını, diğer davalının ise yerleşim yerinin ...olduğunu, bu nedenle davanın öncelikle yetki yönünden reddi gerektğini, davacının talep ettiği zararların zamanaşımına uğradığını bu nedenle reddine karar verilmesi gerektiğini, zamaşımı definde bulunduklarını, davacının dayandığı belgelerin tamamının tebliğ edilmediğini, bu nedenle hukuki dinlenilme hakkının kısıtlandığını, ayrıca ...

4. SHM kararın da müvekkiline tebliğ edilmediğini, davacının davasını somutlaştırma yükümlülüğünü yerine getirmediğini, bu kapsamda müvekkilinin hukuki dinlenilme hakkını kullanmasının mümkün olmadığını, müvekkiline tebliğ edilmeyen delil tespit raporunun müvekkili aleyhine kullanılmasının mümkün olmadığını, davaya konu aracın ...

Otomobilden alınmış olup söz konusu davalının müvekkilinin distribütürü veya yetkili satıcısı olmadığını, aracın Türkiyeye üretici kapsamında ithal edilmediğini, paralel ithalat yolu ile ithal edilen araçların çoğunlukla doğrudan imalatçıdan satın alınmadığını, davaya konu aracında bu şekilde ülkeye getirildiğini, dolayısı ile aracın düzenli olarak bakım görüp görmediği,

aracın yurt dışında yada yurt içinde her hangi bir müdahaleye maruz kalıp kalmadığının belirlenmesinin mümkün olmadığını, aracın Türkiye'ye hangi şartlarda geldiğinin müvekkilinin kontrolünde ve bilgisinde olmadığını, dolayı ise aracın ayıplı olduğu bir an için düşünülse bile ayıbın diğer davalının kusuru ile meydana geldiğinin tartışmasız olduğunu belirterek davanın öncelikle yetkisizlik nedeniyle reddi ile ...Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini, davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, taleplerinin yerinde görülmez ise esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

DAVANIN NİTELİĞİ VE UYUŞMAZLIK

Dava, davacının ... Otomotivden satın aldığı aracın ayıplı çıktığından bahisle, aybın giderilmesi için yapılan giderin davalılardan tahsili istemine ilişkidir. Tarafların tacir olması nedeniyle mahkememiz görevlidir. Mahkememizin yetkisine davalı Jaguar ... tarafından itiraz edilmiş ise de,, dava dilekçesinin 19/12/2018 tarihinde tebliğ edilmiş olmasına göre süresi içerisinde yetki itirazı bulunmadığından yetki itirazı yerinde görülmemiştir

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; Davacının satıcıya süresi içerisinde yapılmış ihtarının bulunup bulunmadığı, Davacının, satıcı dışındaki imalatçıya karşı ayıp nedeniyle seçimlik haklarına istinaden husumet yöneltip yöneltemeyeceği, Davacının ayıp iddiasını ileri sürmesinin mümkün olması, halinde söz konusu hasarın ayıptan kaynaklanıp kaynaklanmadığı, davacının talep ettiği onarım bedelinin uygun olup olmadığına ilişkidir.

KALDIRMA KARARI

Davada mahkememizin 2017/857 Esas sayılı dosyasında. Davanın Reddine, dair karar verilmiş, karar davacı vekilinin istinaf talebi üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi'nin 03/02/2023 tarih ve 2020/581 Esas 2023/56 Karar sayılı ilamında; "...Taraf ehliyeti, 6100 sayılı HMK'nın 50. maddesinde açıkça düzenlenmiş olup, bir davada taraf olabilme yeteneğini ifade eder.

Taraf ehliyeti, medeni (maddi) hukuktaki TMK'nın 8. maddesinde düzenlenen medeni haklardan yararlanma (hâk) ehliyetinin usul hukukunda büründüğü şekil olarak anlaşılmalıdır. Davalının gerçek kişi ise sağ olması, tüzel kişi ise tüzel kişiliğinin bulunması taraf ehliyetiyle ilgili olup 6100 sayılı HMK'nın 114/1-d maddesi gereğince dava şartlarındandır. Dava şartlarının varlığının yargılamanın her aşamasında aranması gerekir.

HMK'nın 115/2. maddesi gereğince dava şartı noksanlığı halinde davanın usulden reddine karar verilmesi gerekir ise de; aynı maddenin ikinci cümlesinde dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verileceği, bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davanın, dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddedilebileceği hükmü getirilmiştir.

Bilindiği üzere ticaret ortaklıklarının tüzel kişiliği, ticaret sicilinden silinmesi (terkini) ile sona erer. Tüzel kişinin, tüzel kişiliğinin sona ermesi durumunda taraf ehliyeti de son bulur.

Somut olayda, yargılama sırasında ticaret sicil müdürlüğünce, davalı ... Otomobil Emlak İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 6102 sayılı TTK'nın geçici 7. maddesi hükmü uyarınca 09/10/2015 tarihinde sicilden re'sen terkin edildiği bildirilmiş olup, bu haliyle davalı şirketin tüzel kişiliği bulunmamakta ise de ticari şirketlerin ve kooperatiflerin mahkemeden ihya kararı alarak tekrar tüzel kişiliklerini kazanmaları ve dava şartlarından olan taraf ehliyeti noksanlığının HMK'nın 115/2. maddesinin ikinci cümlesi uyarınca giderilmesi mümkündür.

Bu durumda, mahkemece, belirtilen hususta davacıya kesin süre verilmesi, verilen kesin süre içerisinde ihya davası açılmaması ya da açılan davanın reddedilmesi halinde davanın davalı ... Otomobil Emlak İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden usulden reddedilmesi, aksi halde taraf teşkili sağlanarak yargılamaya devam edilmesi gerekir..." gerekçeleriyle Mahkememizin 13/01/2020 tarih ve 2017/857 Esas 2020/15 Karar sayılı kararının kaldırılması sonrasında dosya mahkememize gönderilmiş ve iş bu esasa kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.

KALDIRMA KARARI ÖNCESİNDE DOSYAYA KAZANDIRILAN VE KARARA ESAS ALINAN DELİLLER: ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2013/50 D.iş Dosyası dosyamız içerisine kazandırılmış, dosyanın incelenmesinde dosyamız davacısının, ... Otomobil... Ltd Şti ve...Otomotiv ...Ltd Şti'ya karşı delil tespitinde bulunarak, müvekkilinin 19/07/2012 tarihinde ... Otomobil ...Ltd Şti'den 2012 Model ... plakalı ... Arazi taşıtını satın aldığını, ... Otomobil'in de bu aracı ...

Otomotiv ...Ltd Şti'den satın aldığını aracı satın almasından itibaren bir yıl olmadan aracın motor ve şanzıman aksamının arıza verdiğini belirterek açacakları dava nedeniyle araçtaki hasarlı parçaları, onarım ve işçilik giderlerini, değer kaybının tespitini istediği, karşı tarafın yokluğunda yapılan delil tespitinin taraflar tebliğ edilmediği görülmüştür.

Davacı tarafından satıcıya ihbara ilişki delil sunmamış, yapılan delil tespitinden 4 yıl sonra iş bu davanın açıldığı görülmüştür. KALDIRMA KARARI SONRASINDA DOSYAYA KAZANDIRILAN VE KARARA ESAS ALINAN DELİLLER: Kaldırma kararı uyarınca davacı vekiline davalı ... ... Ltd Şti'ne ilişkin ihya davası açması ve mahkememize bildirmesi için sonuçları hatırlatılmak suretiyle kesin süre verilmiş olmasına rağmen süresi içerisinde ihya davası açılmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Toplanan delillere, ... Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi'nin 03/02/2023 tarih ve 2020/581 Esas 2023/56 Karar sayılı ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, Davacı ile davalı ... Otomobil ...Ltd Şti ile aralarındaki satım ilişkisi tüketici işlemi mahiyetinde olmayıp, taraflar arasındaki ilişkin TTK hükümleri ile Satım akdine ilişkin TBK hükümlerine tabidir. Bu çerçevede.

TBK'nun 219 maddesinde satım akdinde ayıbın konusu düzenlenmiş ilgili düzenlemede "Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur.

Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur." denilerek ayıp nedeniyle sorumlunun satıcı olduğu belirtilmiş olup ticari satımlarda satıcı haricindeki kişilere karşı husumet yöneltilemez. Bu nedenle davacı ile davalı ... arasında satım ilişkisi bulunmadığından, davalıya karşı husumet yöneltilemeyeceğinden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Diğer davalı yönünden ise, davalı şirket ... Otomobil ... Ltd Şti'nin 09/10/2015 tarihinde sicilden resen terkin edildiği, davacı vekiline verilen kesin süre içerisinde davalının ihyasına ilişkin dava açılmadığı, davalının taraf ehliyetinin bu haliyle mevcut olmadığı sabit olmakla HMK'nın 114/1-d, 115/1-2 maddeleri uyarınca taraf ehliyeti (pasif husumet) yokluğu nedeniyle talebin usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;

1-Davalı ... Otomobil ... Ltd Şti yönünden açılan davanın, 1-HMK'nın 114/1-d, 115/1-2 maddeleri uyarınca, taraf ehliyeti (pasif husumet) dava şartı yokluğu nedeniyle davanın USULDEN REDDİNE,

Davalı ... ... Ltd yönünden açılan davanın REDDİNE,

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 269,85 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 797,07 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 527,22 TL'nin karar kesinleştiğinde talebi halinde yatırana iadesine,

3-Davalı ... ... Ltd kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, red edilen miktar üzerinen hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5-HMK'nun 333 ve GAT'nin 5. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının kalan kısmının hüküm kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/12/2023

Katip ... · ¸e-imzalıdır. Hakim ... · ¸e-imzalıdır.