Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/161 K.2023/416

... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/161 Esas

KARAR NO : 2023/416

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... -

VEKİLİ

Av. ... -...

DAVALI

1- ... - ... ...

VEKİLİ

Av. ... - ...

DAVALI

2- ... - ... ...

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 23/07/2019

KARAR TARİHİ : 26/05/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 16/06/2023

Mahkememizde görülmekte olan alacak (hizmet sözleşmesinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, davalılardan ... Oto Galericileri Toplu İşyeri Yapı Kooperatifi'nin ... parselin maliki ve yapı müteahhidi olduğunu, diğer davalının ise anılan davalının vekili mimari proje müellifi yüklenicisi bulunduğunu, müvekkilinin yapı ruhsatının alınmasına yönelik statik projelerini tamamladığını, yapı ruhsatının 26/12/2018 tarihinde alındığını, mevzuattan kaynaklı tüm sorumluluğu üstlendiğini, müvekkiline ödeme yapılmadığını, ihtarname keşide edilmesine rağmen halen ödemenin olmadığını ileri sürerek ve ıslah isteminde bulunarak, 434.785,24 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı Kooperatif vekili, müvekkiline husumet düşmediğini, davacı ile hukuki ilişkisinin olmadığını, diğer davalıyla yapılan sözleşmede edimlerini yerine getirdiğini, her ne kadar müvekkilinin diğer davalıya vekaletname vermesi söz konusu ise de aralarındaki sözleşme kapsamı işleri kapsadığını, sonuçlarından müvekkilinin sorumlu olmayacağını savunarak, davanın reddini istemiştir. Diğer davalı, davaya yanıt vermemiştir.

KANITLAR

Davacının 02/02/2018 tarihinde davalılara keşide ettiği ihtarname ve cevabi ihtarname örnekleri sunulmuştur.

Arabuluculuk anlaşamama tutanağı ibraz edilmiştir.

Davalı Kooperatifin diğer davalıya yönelik verdiği 02/08/2018 tarihli vekaletname örneği sunulmuştur.

Davalı Kooperatife ait taşınmazın yapı ruhsatı ile bu ruhsatın alınmasına esas davacının düzenlediği proje örnekleri ibraz edilmiştir.

Yapılan yargılama sonucunda mahkememizce 12/12/2019 Tarihli, 2019/422 Esas-2019/1160 Karar sayılı karar ile davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine, davaya bakmaya ... Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle karar verilmiş, verilen kararın kesinleşmesi sonucu dava dava dosyası ... 12. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2020/981 Esasını almıştır.

Davalı Kooperatife ait taşınmazın tapu kaydı celbedilmiştir.

...-İvedik OSB'den davalı Kooperatife ait taşınmazın tüm inşaat arşiv dosyası örneği getirtilmiştir.

...

12. Asliye Hukuk Mahkemesince inşaat mühendisi, mimar ve mali müşavir bilirkişi kurulundan oluşturulan bilirkişi kurulundan rapor alınmış, anılan raporda; davalı Kooperatifin adına olan taşınmazı üzerinde yapılacak inşaatla ilgili olarak proje hazırlanması dahil tüm işleri takip ve yaptırmaya yönelik olarak diğer davalının ortakları kişileri vekil tayin ettiğini, taşınmazın inşaat arşiv belgelerini incelediklerini, sahibinin ve yapı yüklenicisinin davalı Kooperatif olduğunu, statik projesinde davacının yetkilisinin imzasının bulunduğunu, proje müellifi olarak dava dışı idareye taahhütname verdiğini,

inşaatın alanı ve özelliklerini tespit ettiklerini, mevzuat ve teknik olarak durumunu değerlendirdiklerini, taraflar arasında yazılı sözleşme olmadığını, davacının proje bedelinin İnşaat Mühendisleri Odası Web sitesi verilene göre yapı alanı, yapı sınıfı katsayısı, proje ücret oranı, inşaat mühendisiliği inşaat oranı, proje yenileme katsayısı, hizmet bölümü ve bölge katsayısı dikkate alınarak 434.785,24 TL+KDV olarak belirlediklerini görüş olarak açıklamışlardır.

... 12. Asliye Hukuk Mahkemesince yapılan yargılama sonucu 04/11/2022 tarihli, 2020/981 Esas-2022/441 Karar sayılı kararı ile davanın usulden reddine, görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğu şeklinde karar verilmiş, verilen kararın kesinleşmesi sonrasında, yargı yerinin belirlenmesi için ...

BAM 13. Hukuk Dairesine gönderilmiş, anılan Dairenin 25/01/2023 Tarih, 2023,22 Esas-2023/23 Karar sayılı karar ile konut yapı kooferatiflerinin tacir olup olmadığı konusunda Yargıtay Hukuk Daireleri arasında farklı görüşler bulunduğundan içtihadı birleştirmeye gidildiği,

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 12/11/2021 tarihli 2020/2 Esas-2021/3 Karar sayılı kararı ile "kooperatiflerin nitelikleri itibariyle ticari şirketi ve bir ticari işletmenin işletilmesi kriterinden bağımsız olarak tacir oldukları, tek amacı kar elde etmek olmamakla birlikte kooperatiflerin, ortakların ekonomik faaliyetlerini geliştirmeyi amaçlayan ticari bir ortaklığı olduğu, kooperatif şirketinin 6102 sayılı TTK'nın 124. maddesinde ne şahıs ne de sermaye şirketleri arasında gösterilmemiş olmasının kanunun açık lafzı karşısında kooperatifin ticari şirket sayılmasına engel olmadığı,

TTK'nın 124/1 maddesi ile de ticaret niteliğinde olduğunun bir kez daha teyit edildiği, kooperatifin tacir sayılmayacağı yönündeki yorumun kanuna aykırı bir yorum faaliyeti olduğu" kabul edilerek kooperatiflerin yapı kooperatiflerinin 6102 sayılı TTK kapsamında tacir/ticaret şirketi sayılacaklarına karar verilerek yargı yeri olarak mahkememiz belirlenmiştir.

Dava dosyası, mahkememizin yukarıdaki esas numarasını almıştır.

GEREKÇE

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili istemine ilişkindir.

Somut uyuşmazlıkta davalı Kooperatife ait taşınmaz üzerinde yapı inşaatına karar verildiği, anılan davalı temsilcilerinin bu yapının inşası bakımından diğer davalı ile sözleşme imzaladığı, bu kapsamda inşaatın yapılması ve tüm projelerin gerçekleştirilmesi bakımından yetkililerinin vekaletname verdiği, vekil olarak akit davalı ortak ve çalışanlarının belirlendiği, davacının ise taşınmaz üzerinde yapılan inşaatın statik projelerini üstlendiğini ileri sürdüğü, taraflar arasında yazılı sözleşme olmadığı, ancak davalı Kooperatife ait taşınmazın inşaat arşiv belgelerinde davacının statik proje kısmını üstlendiği, anılan projede imzasının olduğu,

mevzuat gereği dava dışı idareye taahhütname verdiği hususları uyuşmazlıkı konusu değildir. Ayrıca, davacının, davadan önce davalılara yönelik olarak proje hizmet bedelini ödemeleri yönünde ihtarname keşide ettiği de dosya kapsamıyla sabittir.

Çekişme, taraflar arasında davalı Kooperatifin malik ve yüklenicisi olduğu, diğer davalının yüklenici ve vekil olarak hareket ettiği taşınmaz üzerine yapılacak inşaata ilişkin olarak, inşaatın yapı ruhsatı için gerekli statik projenin hazırlanması yönünde eser sözleşmesi olup olmadığı, varsa davacının edimini yerine getirip getirmediği, getirmiş ise eser bedeli alacağının bulunup bulunmadığı, varsa miktarı ile bu alacaktan davalıların sorumlu olup olmayacakları yönünde toplanmaktadır.

Eser sözleşmesi, taraflarına haklar sağlayan ve borçlar yükleyen tam iki taraflı iş görme akdidir. Ana edim olarak yüklenici, yapımını üstlendiği eseri sözleşmeye, eklerine, teknik ve sanatsal ilkeler ile amacına uygun imal edip iş sahibine teslim, iş sahibi de kararlaştırılan bedeli ödemekle yükümlüdür. Yüklenici teslimi, iş sahibi de bedeli ödediğini ispat etmelidir.

Şayet eserin bedeli önceden belirlenmemiş veya yaklaşık olarak belirlenmiş ise bedel, yapıldığı yer ve zamandaki eserin değerine ve yüklenicinin giderine göre tespit edilecektir. Öte yandan, eser sözleşmesinin geçerliliği için kural olarak herhangi bir şekil şartı öngörülmemiştir. Geçerliliği için icap ve kabul iradelerinin buluşması yeterlidir Yazılı yapılması, ispat kolaylığı açısından önem arz etmektedir.

Kural olarak eser sözleşmesinin varlığını ileri süren, genel ispat kurallarına göre bunu kanıtlamakla yükümlüdür.

Somut olayda iddia, savunma, toplanan kanıtlar, taşınmaza ait tapu kaydı, bu taşınmaza ait inşaat arşiv belgeleri ile ekleri, davacının sunduğu proje örnekleri, keşide edilen ihtarnameler ve benimsenen bilirkişi raporu kapsamından, davalı Kooperatifin taşınmazı üzerinde inşaat yapıldığı, bu inşaatın yapılması nedeniyle anılan davalının malik ve yüklenici sıfatıyla diğer davalı ile sözleşme akdettiği, projelerin hazırlanması dahil olmak üzere inşaatın yapımıyla ilgili olarak yetkililerine vekaletname verdiği, inşaatın tamamlandığı,

getirtilen belgelerden davalının inşaatın yapımı sırasında ve inşaat ruhsatı alımına esas statik projeyi hazırladığı ve dava dışı idareye taahhütname verdiği anlaşılmaktadır. Taraflar arasında projenin hazırlanması ve karşılığında ücret ödenmesine yönelik yazılı bir sözleşme yoktur. Eserin bedeli de kararlaştırılmamıştır. Davalı ZK Mim. Dek. Ltd. Şti ile davacı arasında yazılı sözleşme bulunmamaktadır.

Ayrıca, anılan davalı ile yetkilileri diğer davalının vekili olarak hareket etmişlerdir. Vekaletname içerisinde projelerin hazırlatılması da mevcuttur. Doğrudan bu davalıya hizmet verilmemiştir. Vekil olarak hareket ettiği kabul edildiğinde yaptığı işlem esasen asili bağlayacaktır. O halde, davacının bu davalı hakkındaki davasının pasif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.

Ancak, davacının, yazılı sözleşme olmasa da taşınmazın maliki ve yüklenicisi olan diğer davalıya taşınmazın yapı ruhsatı alınmasına yönelik projeler çizdiği ve taahhütname verdiği resmi kayıtlarla sabittir. Başka bir ifadeyle, davalı Kooperatif ile davacı arasında proje hazırlanması yönünde eser sözleşmesinin varlığı belirlenmiştir. Yine resmi kayıtlarla eserin teslim edildiği anlaşılmaktadır. Bu durum karşısında, davalı Kooperatif eserin bedelini ödediğini kanıtlamalıdır.

Bu yönde bir kanıt sunmamıştır. Her ne kadar eserin bedeli yazılı olarak belirlenmemiş ise de dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bilirkişi kurulu raporunda eserin bedeli TBK'nın 481. maddesine uygun olarak 434.785,24 TL olarak belirlenmiş ve bu tutar mahkememizce de kabul edilmiştir. Davacı taraf gerek dava dilekçesinde gerekse ıslah dilekçesinde temerrüt faizi talep etmediğinden taleple bağlı kalınmıştır.

Bilirkişi raporundan, davacının ıslah dilekçesinden, ödenen harçtan ve mahkememizin kısa kararda 'davanın kabulüne' ibaresinden de anlaşılacağı üzere, davanın bilirkişi raporunda açıklandığı üzere 434.785,24 TL üzerinden kabulüne karar verilmiş olmasına rağmen kısa kararda bu tutar 424.785,24 TL yazılmış ise de yanlışlığın tapaj hatasından kaynaklandığı, maddi hataya dayandığı, giderilmesinin kısa karar gerekçeli karar farkı yaratmayacağı sonucuna varıldığından kısa karardaki '2' rakamı '3' olarak düzeltilmesi yoluna gidilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

26/05/2023 Katip ... ¸ Hakim ... · ¸