Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/654 K.2026/194

...

DAVA

Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 25/09/2024

KARAR TARİHİ : 31/03/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 03/04/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ...Halinde tedarikçi olarak tüccarlık yaptığı, davalı ile ticari ilişkisi olduğu, davalı tarafından müvekkiline düzenlenen faturalar incelendiğinde masraflar diye bir kalem olduğunun görüleceği, müvekkili tarafından davalının aranılarak bu masraf kaleminin ne olduğunun sorulduğu geçerli bir cevap alınamadığı, davalının 18.04.2024 tarih ve ... nolu fatura ile diğer masraflar adı altında 18.684,00 TL talep ettiği, ...

Noterliğince düzenlenen 26.07.2024 gün ve ...yev.nolu ihtarname ile diğer masrafların açıklanmasının istenildiği, davalının ... yev.nolu ihtarname cevabında fatura içeriğine yasal süre içinde itiraz edilmediğinden faturanın kabul edilmiş olduğunun beyan edildiği, davalının geçerli bir cevap vermediği,davalının eyleminin sebepsiz zenginleşme kapsamında değerlendirilerek şimdilik 150.000 TL nin davalıdan ticari faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi dava ve talep edilmektedir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından davacı adına 630 adet fatura düzenlendiği, Diğer masraflar kaleminin ...peron bulunduğu, ... Hal Şube Müdürlüğünün ayrı ayrı teminat ve kira aldığı,komisyoncuların ayrıca .... üye olmak zorunda oldukları, belediyeye aidat ödendiği, parça başı ödenen ücretlerin faturalara yansıtıldığı, taşıma ücreti de parça başına ... tarafından hesaplanarak tahsil edildiği, bu nedenle faturalara hamaliye ücretininde yansıtılmak zorunda kalındığı, müvekkilinin sadece aracılık yaparak %8 komisyon aldığı, davacının faturaya yasal süresi içinde itiraz etmediği, bu nedenle haksız açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği ifade edilmektedir.

Talimat mahkemesince alınan 15/09/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... sayılı yazısı ile gönderilen ... 2020-2024 yılları arası ... 08.10.2024 tarih .... ... sayılı yazısı ile gönderilen ...

2020-2024 yılları arası BA-BS formlarının birbirini doğruladığı, davacının 2020-2021-2022-2023-2024 yıllarına ait Defter-i Kebir ve Yevmiye Defter beratlarının yasal sürelerde mühürlenip onaylandığı ve HMK 222 md. Ve 6102 sayılı TTK 64/3 md. gereğince mevcut haliyle Davacının 2020-2021-2022-2023-2024 yılları Defter-i Kebir ve Yevmiye Defterlerinin birbirini doğruladığı ve davacı lehine delil niteliğinde, davacı ... yasal defterleri incelendiğinde.

760 - ... gelen faturalarda Diğer-1, Diğer-2 ve Diğer-3 açıklamalarıyla faturaya yansıtılan giderlerin kayda alındığı, 2020 - 2024 yılları arasında toplamda 4.429.870,61TL tutarında "DİĞER" açıklamasıyla gider kesintisi yapıldığı bildirilmiştir.

13/02/2026 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; davacı ile davalı arasında sebze ve meyve halinde komisyonculuk faaliyeti sebebiyle ticari ilişki olduğu, davalının 2020-2021-2022-2023-2024 yıllarında davacı adına toplam 630 adet fatura ile Diğer Gider I-Diğer Gider II- ve Diğer Gider III şeklinde açıklama ile toplam 4.429.870,61 TL fatura edildiği, davalının tutarı itirazi kayıt olmadan ödediği, fatura muhteviyatına yasal süresi içinde itiraz etmediği, iade fatura düzenlemediği, davalının defterlerinin ve sunulan muavin kayıt örneklerinin incelenmesinde; diğer masraflar kaleminin ... ayrı ayrı teminat ve kira aldığı,

komisyoncuların ayrıca .. üye olmak zorunda olduklarından belediyeye aidat ödendiği, parça başı ödenen ücretlerin faturalara yansıtıldığı, taşıma ücreti de parça başına ... tarafından hesaplanarak tahsil edildiği, bu nedenle faturalara hamaliye ücretininde yansıtılmak zorunda kalındığı, davalının sadece aracılık yaparak komisyon aldığı,

davalının komisyonculuk esnasında yaptığı giderleri müşterilerine yansıttığı ancak dava konusu dört yıllık fatura döneminde on binlerce gideri ve çok sayıda müşterisi olması sebebiyle bu giderlerin oransal dağılımın parça başına yapılması sebebiyle tek tek incelenmesi imkansız oluğundan, davacı payına düşen kısmın ay ay hatta fatura düzenleme tarihlerinde hesaplanmasının mümkün olmadığı, dava dosyasında mevcut belge ve beyanlara göre davalının davacıya sebepsiz zenginleşme oluşturacak bir fatura düzenlediğine ve bedelini tahsil ettiğine dair kanaate ulaşılmadığı bildirilmiştir.

Tanık ... katıldığı oturumda beyanında: " ben davacının yanında çalışmamdan dolayı dava konusu olay hakkında bilgim vardır. Davacı ile davalı arasında ticari ilişki nedeniyle alışveriş olmaktadır, davalının kestiği faturalarda diğer masraflar diye kesinti vardı. Davalıya sorduğumuzda neden böyle bir kesinti olduğunu bize bir açıklama yapmadı, erteledi. Çalışanlar arasında Whatsap grubu vardı. Whatsap grubundan davacının davalıya kesintinin nedenini sormasına ilişkin mesajlara bende şahidim. Aynı zamanda davacının davalıyı arayarak diğer masrafların açıklamasını sorup cevap alamadığına da şahidim. Yaklaşık 9 yıl boyunca kesilen faturaların hepsinde diğer masraflara ilişkin kesinti mevcuttu, benim bilgim görgüm bundan ibarettir" şeklinde beyanda bulunmuştur.

Tanık ... katıldığı oturumda beyanında: "ben ara ara davacının yanında çalışmamdan dolayı dava konusu olay hakkında bilgim vardır. ... Haline ... numara yani davalıya sebze meyve gönderiyordu davacı. Davalı tarafından kesilen faturalarda diğer masraflar adı altında kesinti mevcuttu, davacı her zaman bunu dile getiriyordu, davalıya soruyordu. Davalı tamam hallederiz, bakarız şeklinde sözler ile geçiştiriyordu. Yaklaşık 9 yıl boyunca davalı şirket ile davacının çalışması olmuştur, bu süre zarfında kesilen tüm faturalarda diğer masraflar adı altında kesinti mevcuttur, benim bilgim görgüm bundan ibarettir" şeklinde beyanda bulunmuştur.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki ticari ilişkide davalının davacıya kestiği faturalardaki müphem olduğu iddia edilen bir kısım masrafa dair davacının talebine rağmen davalının açıklama yapmaktan imtina ettiği ve davalının sebepsiz zenginleştiği iddiası üzerinde temerküz etmektedir.

Davalı savunmasında, idarece belirlenen hamaliye gibi ücretlerin yansıtıldığını, kaldı ki faturalara süresinde itiraz edilmediğini savunmuştur.

Faturaya sekiz günlük süre içinde itiraz edilmemişse, TTK. m 21/2'ye göre, itiraz etmeyen kimse, fatura içeriğini kabul etmiş sayılır. Ancak, sekiz gün içinde itiraza uğramayan fatura, taraflar arasında, aksi iddia ve ispat edilemeyen bir delil, geçici bir zaman için de olsa borçluyu sorumlu kılan bir ödeme emri de sayılmaz. İtiraza uğramayan fatura, içeriğinin aksi ispat edilebilir ticari bir belgedir. Lakin; adına fatura düzenlenen, bu faturayı ticari defterlerine itirazsız olarak kaydetmişse artık bu kayıt, fatura konusu sözleşmenin ve bu sözleşmedeki işin yapıldığı anlamına gelir.( .... sayılı ilamı ) Bir başka ifade ile faturanın davalının ticarî defterlerinde kayıtlı olması bu fatura içeriği malları teslim aldığına dair karine oluşur.(.... Sayılı ilamı)

Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesinde; kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri hakkını dayandırdığı olguların varlığını kanıtlamakla yükümlüdür. Benzer şekilde bir hukuk yargılamasında ispat külfetinin kimde olduğuna ilişkin olarak 6100 sayılı HMK’nın “ispat yükü” başlıklı 190.maddesi: “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. (2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.” hükmünü öngörmüştür.

Olaya ve mevzuata uygun olduğu cihetiyle Mahkememizce de itibar edilen bilirkişi raporuna göre hangi satıştan ne kadar masrafın (uyuşmazlık konusu) yansıtıldığının incelenmesinin evrak sayısı itibariyle maddi imkansız olduğu görülmüştür.

Faturalara süresinde itiraz edilmemesi ve incelemenin maddi anlamda imkansız olduğu cihetiyle ispat edilemeyen davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

...