Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/125 K.2023/325

... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/125 Esas

KARAR NO : 2023/325

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...

VEKİLİ

Av. ... -.... DAVALI : ....

VEKİLLERİ

Av. ... - .... Av. ... -.... Av. ... - ....

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 06/09/2017

KARAR TARİHİ : 02/05/2023

GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 24/05/2023

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; tarafların ... ilinin muhtelif yerlerine ... sistemlerinin kurulması konusunda anlaştıklarını, taraflar arasındaki sözleşmeye rağmen davalının işin yapımına çeşitli sebepler öne sürerek başlamadığını, daha sonra işin başlaması için avans ödemesi yapılması gerektiğinin bildirildiğini, bunun üzerine müvekkili tarafından 20.000,00 USD ödeme yapıldığını, davalı şirketin yine de işe başlamadığını ve ödenen avansı iade etmediğini, avansın iadesi için davalı hakkında ... ... sayılı dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını, davalının haksız itirazı üzerine takibin durduğunu iddia ederek takibe vaki itirazın iptaline ve % 20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 20/07/2020 tarihli ıslah dilekçesi ile, davayı alacak davası olarak ıslah etmiş, 20.000,00 USD alacağının temerrüt tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince işleyecek faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazında bulunduklarını, müvekkilinin üstlendiği güneş enerji santrallerinin proje onaylarını 08/11/2016 tarihinden 23/11/2016 tarihine kadar ...'a teslim ettiğini, vaki yerlerdeki santrallerin zemin etüt çalışmalarını ise Aralık 2016 tarihinde tamamlandığını, davacıya bu iş karşılığı olmak üzere 20.000,00 USD değerinde fatura kesildiğini, etüt çalışması için dava dışı şirkete KDV dahil 9.440,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin davacıya 1 megavatlık 10 proje hazırladığını, piyasa koşullarında her birinin 10.000,00 TL değerinde olduğunu,

bu projelerden dolayı müvekkilinin davacıdan alacağı olduğunu, davacının gerekçe göstermeden müvekkilini ve personelini azlettiğini, azilden sonrası için müvekkilinin yapacağı bir hususun bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, sözleşme, tutanaklar, faturalar, ödeme kayıtları, vekaletname, azilname, ... yazı cevapları, projeler dosya arasına alınmış, taraflara HMK'nun 222. maddesi uyarınca ihtaratlı süre verilmiş, taraflarca sunulan ticari defterler incelenmiştir. Taraf tanıkları dinlenmiş, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda beyanda bulunmuşlardır.

Kaldırma ilamından önce davalı defterleri üzerinde inceleme yapan mali müşavir bilirkişi 25/02/2020 tarihli raporunda özetle, davalı defterlerinin usulüne uygun tutulup sahibi lehine delil teşkil ettiğini, davacının 08/09/2016 tarihinde 20.000,00 USD gönderdiğini, aynı tarihte davalı defterine 2,9286 TL kur üzerinden 58.572,00 TL olarak kaydedildiğini, ayrıca 30/11/2016 tarihli kurdan 68.398,00 TL olarak güncellendiğini, davalının 09/12/2016 tarihli “danışmanlık bedeli” açıklamalı KDV dahil 67.338,00 TL faturayı düzenlediğini, bu iki kayıt gözetildiğinde davacının davalı defterlerine göre 1.060,00 TL alacaklı olduğunu,

bu tutarın 31/12/2016 tarihinde “kur farkı” açıklamasıyla sıfırlandığını, dosyada mevcut (tam okunamayan) fatura örneğine göre, dava dışı ... (...) firmasının davalıya 11/01/2017 tarihli KDV dahil 9.440,00 TL bedelli faturayı düzenlediğini ve deftere kaydedildiğini ve borcun ödendiğini bildirmiştir.

Kaldırma ilamından önce davacı defterleri üzerinde inceleme yapan mali müşavir bilirkişi 24/03/2020 tarihli raporunda özetle, davacı defterlerinin usulüne uygun tutulup sahibi lehine delil teşkil ettiğini, 08/09/2016 tarihinde davalıya 58.766,00 TL ödeme kaydının bulunduğunu, başkaca bir kaydın bulunmadığını bildirmiştir.

Kaldırma ilamından sonra nitelikli hesap bilirkişisi ve harita mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 01/11/2022 tarihli ön rapordan sonra heyete elektrik bilirkişisi eklenmesinden sonra düzenlenen 27/03/2023 tarihli raporda özetle, Davalı şirket tarafından hazırlanarak ... ...'nün onayına sunulan ...projelerinin de olması gereken tüm bilgi ve belgelerin bulunduğu,

projeler dikkate alındığında davalı şirketin edimini yerine getirdiği ancak projelerin onaylarının ... ...'nün takdirinde olduğunu, projede olası eksikliklerin ortaya çıkması durumunda projeyi tanzim eden firmalara değişiklikleri yapması için süre tanınığını, dosyadan davalı şirketin görevlilerinin azledilmesi sonrasında projenin onaylanması sürecine devam edilemediğinın anlaşıldığını, TBK'nun 472. maddesi uyarınca yüklenicinin bildirim yükümlülüğünü yerine getirdiğine ilişkin dosya kapsamında bir belgenin bulunmadığı, davalı tarafından 10 adet proje hazırlanarak ...'a sunulmuş olup projelerin hazırlandığı,

2016 yılı proje hazırlama bedeli proje başına 2000 USD, toplam iş bedeli 20.000 USD olduğunu, dosyaya sunulan 31/10/2016 tarihli vekâletname içeriğinden başka herhangi bir sözleşmeye rastlanılmadığını, söz konusu vekaletname, taraf dilekçeleri ve kurum yazılarından, davalı tarafından ... Raporlarının hazırlatılarak karşılığında ...

KDV dahil 9.440,00TL ödeme yapıldığı, belirtilen projelerin hazırlanıp ilgili kuruma sunulduğu ancak vekaletten azledildikten sonra iadesinin istendiği dikkate alındığında, davalının azil tarihine kadar yerine getirebileceği edimleri yerine getirdiği, yapılan işin bedelinin ...'a teslim tarihi olan 24/11/2016 tarihi itibari ile 20.000USDx3,41(24/11/2016 tarihli ...Bankası Satış Kuru)=68.200,00 TL olduğu, dolayısı ile yapılan iş bedeli ile yapılan masrafım verilen avasın üzerinde olduğu, avansın iadesi talebinin yerinde olup olmadığı hususunda nihai takdirin mahkemeye ait olduğunu bildirmişlerdir.

Rapor oluşa ve hüküm kurmaya elverişli bulunarak hükme esas alınmıştır.

DEĞERLENDİRME

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

... ... sayılı ilamı ile yalnız yetki itirazında bulunması nedeni ile dava şartı bulunmadığından davanın reddine karar verildiği, kararın istinafı üzerine ... sayılı ilamı ile davalının itirazının yetki ve borca ilişkin olduğu değerlendirilerek değerlendirme yapılması gerektiğinden bahisle kararın kaldırılmasına karar verildiği, ... ... sayılı yetkisizlik kararı üzerine dosyanın Mahkememize tevzi edildiği, Mahkememizce verilen yetkisizlik kararının istinafı üzerine ... sayılı ilamı ile yetkili Mahkeme olarak Mahkememiz belirlenmiş ve dosya esasımıza kaydedilmiştir.

Taraflar arasında lisanssız ... kurulması konusunda sözlü anlaşma bulunduğu, sözleşmeye konu işin yapılması hususunda davalı çalışanlarına sözleşmeye konu iş ve işlemleri yürütmek üzere 31/10/2016 tarihinden itibaren bir yıl süreli vekaletname verildiği ve sonrasında 29/12/2016 tarihinde azledildikleri, davacı tarafından 08/10/2016 tarihinde 20.000,00 USD avans ödemesi yapıldığı, sözleşmeye konu güneş enerji santrallerinin projelerinin ... tarafından incelenmeksizin iade edildiği hususu uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık davalının sözleşme gereği edimlerini yerine getirip getirmediği, getirmiş ise yapılan iş miktarı, davacının avans iadesi talebinin yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Davalı tarafından vekaletnameye konu taşınmazlara ilişkin lisanssız ... projeleri ile 08/11/2016, 23/11/2016 tarihlerinde ...'a başvurulduğu, muhtelif başvurularda talep üzerine tadilat projesi düzenlendiği ve onay talebinde bulunduğu, zemin etütlerinin dava dışı şirkete yaptırıldığı, buna ilişkin faturanın davalı defterlerine kaydedilerek ödendiği, proje başvuru dosyalarında olması gereken tüm evrakın bulunduğu, bu hali ile davalının bir kısım işi yaptığı, böylelikle davacının işe hiç başlanmadığına ilişkin iddiasının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

Davacı her ne kadar düzenlenen projelerin kendilerine bildirilmediğini iddia etmiş ise de, projelerin ve tadilat projelerinin ...'a sunulmuş olması karşısında onay hususunun sözleşmenin asli ögesi olduğunun ve sözleşmenin feshini gerektirdiğinden söz edilemeyeceği, ...'a sunulmuş olması karşısında bu hususta bilgileri bulunmadığına ilişkin iddianın da ispata muhtaç olduğu, bilirkişi raporunda belirtilen TBK'nun 472. maddesinin malzemelerle ilgili olup malzeme ya da iş sahasının ayıplı olduğu iddiası bulunmamakla somut olayda uygulama yerinin bulunmadığı değerlendirilmiştir.

Davacı avans iadesi talebinde bulunmuş olmakla sözleşmeden dönme/fesih iradesinin bulunduğu, taraflarca bu hususta yapılan bir bildirim bulunmasa da azilnamenin bu mahiyette olduğu, projelerin kabulünün ...'ın takdirinde olduğu, projelerde eksiklik bulunduğuna ilişkin davalıya gönderilen bir ihtarname veya bildirim bulunmadığı, projelerin ... tarafından incelenmeksizin iade edildiği ve azil tarihi de gözetildiğinde işin davalının kusuru ile tamamlanamadığının ispat edilemediği,

bu hali ile herkesin verdiği miktarın iadesinin gerekeceği, bilirkişi ek raporunda davalının tamamladığı iş bedelinin yapılan masraflar ile birlikte davacının yapmış olduğu avans ödemesinden fazla olduğunun belirlendiği, bu hali ile davacının avans iadesi talebinin sübut bulmadığı ve davanın reddi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... · ¸¸ ¸¸