Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2020/388 K.2021/54

Davacı vekili 07.08.2017 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla, müvekkilinin TÜRKPATENT nezdinde ... sayı ile "..." ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, başvurunun TÜRKPATENT resmi markalar bülteninde yayınlandığını; davalı şirketin "..." eses ibareli markalarını gerekçe göstererek yaptığı itirazın kısmen kabul edilerek, başvurularının kısmen reddine karar verildiğini, bu kısmi ret kararına karşı yeniden inceleme taleplerinin bu kez YİDK'nun ... sayılı YİDK karan ile nihai olarak reddedildiği,

oysa iptali istenen YİDK kararının marka hukukuna uygun olmadığını, ...’nin ... içeceğin kısaltması olduğunu, ...’nın büyük, itibar sahibi bir şirket olduğunu ve birçok ülkede binlerce çalışanı olduğunu, www...com.tr alan adının müvekkili tarafından 2002 yılından beri kullanıldığını, mukayese konusu markaların benzer olmadığını, davalı şirket ile müvekkilinin farklı sektörlerde faaliyet gösterdiğini, TÜRKPATENT tarafından verilen red kararının hukuka aykırı olduğunu belirterek, TÜRKPATENT YİDK’nun ... sayılı kararının iptali ile marka başvurusunun çıkartılan tüm emtialar yönünden tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı TÜRKPATENT vekili yanıtında özetle; başvuru dosyası işlem aşamalarını açıklamış, markaların benzer olduğu, emtiaların aynı olduğu, markalar arasında karıştırma riski olduğu, 8/1-b’nin şartlarının olduğu, savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle, ... markasının müvekkili adına tescilli olduğunu, markaların iltibas yaratacağını, Türkçe’de iki sessiz harf yan yana geldiğinde okunamadığı için algıda seçicilik gereği, sessiz harflerin arasına ilgili sesli harf getirilerek okuma sağlanabildiğini, ... ... markalarının çağrışım yarattığını, 05, 29, 30, 32. sınıfların markalar arasında müşterek olduğunu, ...’nin hiçbir şekilde ilgili ürünler üzerinde kullanılmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

ANKARA BAM 20.HUKUK DAİRESİ BAŞKANLIĞI KARARI

Mahkememizin 01/03/2018 tarih ve 2017/271 E. - 2018/61 K. karar sayılı davanın kabulüne dair verilen kararı, Ankara BAM 20.Hukuk Dairesinin 15.11.2019 tarih ve 2018/1630 esas, 2019/1144 karar sayılı ilamıyla ve özetle

".... : Dava, TPMK YİDK marka kararı iptali, hükümsüzlük istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacının başvurusuna konu ibarenin "...", davalı şirketin mesnet markalarının ise "..." esas unsurlu olduğu, “...” ibaresinin “... İçecek” ibaresinin kısaltmasından oluştuğu, markalar arasındaki kavramsal, görsel ve işitsel olarak farklılık bulunduğu, markalar arasında iltibas olmadığı anlaşılmakla, davalı Türk Patent ve Marka Kurumu vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir..." gerekçesi istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; davalı kurum vekili istinaf isteminin esastan reddine dair kararı Yargıtay'ca incelenmesi için temyiz başvurusunda bulunmuş;

YARGITAY 11.HUKUK DAİRESİ BOZMASI

Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 26.10.2020 tarih ve 2020/612 esas, 2020/4441 karar sayılı ilamıyla ve özetle; ".... 1.Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından davalı kurum vekilinin aşağıdaki bent dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2.Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu kararın istinaf edilmesi üzerine ise Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince davacının başvurusuna konu ibarenin "...", davalı şirketin mesnet markalarının ise "..." esas unsurlu olduğu, “...” ibaresinin “...

İçecek” ibaresinin kısaltmasından oluştuğu, markalar arasındaki kavramsal, görsel ve işitsel olarak farklılık bulunduğu, markalar arasında iltibas olmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan davanın reddine karar verilmişse de; taraf markaları arasında anlamsal farklılık bulunmasına rağmen, markalar arasında görsel ve işitsel anlamda benzerlik bulunduğundan, hitap ettikleri ortalama tüketici yada hedef tüketiciler tarafından karıştırılma ihtimali de dahil olmak üzere iltibasa neden olabilecek derecede benzerlik bulunduğu göz önüne alınarak,

davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi doğru olmamış ve bozmayı gerektirmiştir." gerekçesi ile bozulmuş, usul ve yasaya uygun görülen özetlenen bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.

TÜRKPATENT’den getirtilen ... sayılı marka başvuru işlem dosyası incelendiğinde, davacının 25/03/2016 tarihinde “...” ibaresinin marka olarak tescili istemiyle davalı TÜRKPATENT'e başvuruda bulunduğu, tescil kapsamında 05, 29, 30, 32, 43. sınıftaki bir kısım emtiaların yer aldığı, başvurunun Resmi Marka Bülteninde ilan edildiği, ilana davalı şirketin ... sayılı ve ...çikolata sanayi ve ticaret anonim şirketi", "... ...", "...", "...", "..." ibareli markaları ile benzerlik arz ettiğinden ve tanınmışlık iddiasıyla itirazda bulunduğu, itirazın Markalar Dairesince reddi üzerine,

yeniden inceleme isteminin YİDK’nun ... sayılı kararı ile nihai olarak kısmen kabulüne ve başvuru kapsamındaki 05, 29, 30, 32..sınıftaki malların çıkarılmasına karar verildiği, bu kararın iptali istemiyle mahkememiz önündeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

556 sayılı KHK’nin 8/1-b hükmü kısaca, bir marka başvurusunun daha önce yapılmış başvuru veya tescilli bir marka ile “karıştırılma ihtimali” bulunması ve önceki marka ya da başvuru sahibinin itiraz etmesi koşuluyla başvurunun reddini öngörmektedir. Şu halde, iltibas ya da karıştırma riskinin varlığı için, tescil kapsamındaki mal/hizmetlerin ve aynı zamanda başvuru ve markanın (işaretlerin) karıştırma ihtimali bulunacak derecede aynı yada benzer olması gerekir;

Karıştırma ihtimalinin değerlendirilmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate alınarak bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir. İlke olarak mal ve hizmet benzerliği ile değerlendirmeye başlanır. Mal ve hizmetlerin benzerliği değerlendirilirken de çekişme konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketici kitlesi, doğal yapısı, kullanım amacı, fiyatı, alım sıklığı, üretim dağıtım ve satış kanalları ile yerleri, rekabet, ikame veya tamamlama ilişkisi olup olmadığı gibi bütün faktörler dikkate alınmalıdır.

Buna göre dava konusu başvuru'nun "..." ibaresinden oluştuğu, çıkartılan başvuru kapsamındaki 05, 29, 30, 32..sınıftaki "05.

İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı radyoaktif kimyasal maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler.Tıbbi ve veternerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları;

tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler.Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç): diş dolgu maddeleri, diş kalıbı alma maddeleri, protez ve yapay diş yapıştırma ve tamir maddeleri.Hijyen sağlayıcı ürünler: pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri, kağıt ve tekstilden mamul çocuklar, yetişkinler ve evcil hayvanlar için bezler.Zararlı böcek, zararlı bitki, zararlı mantar ve kemirgenleri yok edici maddeler.İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı temizleyici ve kötü kokuları giderici maddeler.Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar,

ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. 29; Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat. Hazır çorbalar, bulyonlar. Zeytin, zeytin ezmeleri.

Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil).Yenilebilir bitkisel yağlar.Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar.Kuru yemişler.Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin.Yumurtalar, yumurta tozları.Patates cipsleri. 30. Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler.

Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar.

Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez.32 Biralar; bira yapımında kullanılan preparatlar. Maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar. Sebze ve meyve suları, bunların konsantreleri ve özleri, meşrubatlar.

Enerji içecekleri (alkolsüz)" mal ve hizmetlerin bulunduğu, itiraza dayanak markaların ise "...", "...", "... ...." ibarelerinden meydana geldiği ve koruma kapsamlarında 05, 29, 30, 31, 32, 35.sınıflardaki mal ve hizmetlerin yer aldığı, gözlenmektedir.

Buna göre, açıklanan kriterler çerçevesinde yapılan değerlendirmede, başvuru kapsamından çıkartılan malların, itiraza dayanak markaların kapsamındaki mal ve hizmetlerle aynı olduğu tespit ve kabul edilmiştir.

İşaretlerin benzerliğine gelince, bu değerlendirmede, önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli bir faktördür. İşaretler de parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirmeli, ancak markayı oluşturan dominant yada ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır.

Somut olayda çekişmeli başvuru standart karekterle yazılmış "..." ibaresinden oluşurken; itiraza dayanak markaların standart karekterle yazılı "..." ibaresinden oluştuğu görülmektedir.

Taraf markaları arasında anlamsal farklılık bulunmasına rağmen, markalar arasında görsel ve işitsel anlamda benzerlik bulunduğundan, hitap ettikleri ortalama tüketici yada hedef tüketiciler tarafından karıştırılma ihtimali de dahil olmak üzere iltibasa neden olabilecek derecede benzerlik bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Usul ve yasaya uygun bulunan Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 26.10.2020 tarih ve 2020/612 esas, 2020/4441 sayılı bozma ilamında belirtilen ve uyulan gerekçelerle; davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

10.01.2017 gün ve 29994 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 22.12.2016 gün ve 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun Geçici Madde 1/(1) hükmü uyarınca anılan kanunun yayımı tarihinden önce yapılmış marka tescil başvurularına, başvuru tarihinde yürürlükte bilinen 556 sayılı KHK hükümlerinin uygulanmasının zorunlu bulunması, YİDK kararının iptali ve buna bağlı tescil istemli davaların başvuru tarihindeki hukuki durum nazara alınarak sonuca bağlanmalarının gerekli olması karşısında 556 sayılı KHK hükümlerinin uygulanarak sonuca bağlanmalarının icap etmesi nedeniyle yeni SMK'nın yargılamanın yukarıdaki biçimde sonuçlandırılmasını engellemediği düşünülmüştür.