Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2022/190 K.2022/463

Davacı vekili 17/05/2022 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; müvekkili şirketin ...." ibareli tanınmış markalarının sahibi olduğunu, davalının bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "... markaların markası www...com.tr" ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT’e başvuruda bulunduğunu, ... kod numarasını alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, itirazın reddedildiğini, bu kararın yeniden incelenmesi talebinin nihai olarak YİDK tarafından reddedildiğini,

oysa davacıların adlarına ayrı ayrı ... ibarelini taşıyan tescilli markalar bulunduğunu; davacıların ... ibareli ilk marka tescillerinin 2000 senesinde gerçekleşmekle davacıların ilk kullanımlarının 1890 senesine dayanmakta olduğunu, dava konusu başvurunun SMK madde 6/1, 6/5 (T/02757 sayı ile tanınmışlığı da kabul edildiğinden), 6/9, 5/1 f gereğince reddine karar verilmesi gerektiğini; dava konusu kararın hukuka aykırı olduğunu ve iptali gerektiğini belirterek,

TÜRKPATENT YİDK'nun ... sayılı kararın iptali ile dava konusu ... başvuru numaralı "... markaların markası www...com.tr" ibareli markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kararın yerinde olduğunu; somut olayda SMK madde 6/1, 6/5, 6/9 koşullarının oluşmadığını beyan ederek, davanın reddini istemiştir.

Davalı şahıs cevap dilekçesinde özetle; taraf markaları arasında iltibas tehlikesinin oluşmadığını; davalının marka başvurusunun esaslı unsurunun ... ibaresi değil dikdörtgen şekil içerisinde en büyük biçimde olacak şekilde yer alan B harfi olduğunu; markaların benzerlik değerlendirmesinin bütüncül bir şekilde yapılması gerektiğini; tüketicilerin davalının markasının esaslı unsurunu fark ederek markalar arasında ilişki kurmayacağını ve markaları rahatlıkla ayırt edebileceğini; tarafların markalarının farklı tüketici kesimlerine hitap etmekte olduğunu; markaların kapsamında yer alan mal ve hizmetlerin farklı olduğunu;

davacıların dayanak markalarının SMK madde 19/2 gereğince kullanımına dayanak delillerinin sunulmasının talep edildiğini; davalının markasının giyim sektöründe davacıların markalarının ise alkollü içecekler sektöründe olması nedeni ile SMK madde 6/5 koşullarının oluşmasının mümkün olmadığını; davalının markasının 2006 yılından beri kullanılmakta olduğunu ve kötüniyetin söz konusu olmadığını; markaların kapsamlarında yer alan mal ve hizmetlerin de farklı olması nedeni ile davacıların davalının kullanımına katlanmak durumunda olduğunu.

SMK madde 5/1f hükmü koşullarının da eldeki davada oluşmadığını zira markaların kullanımına yönelik sektörlerin böyle bir duruma imkan tanımadığını; ihtiyati tedbir kararı talebinin de reddine karar verilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddini istemiştir.

GEREKÇE

Uyuşmazlıgın Tespiti ve Uygulanacak Hükümler,Delillerin Tartışılması ve Kabul

Dava davalı başvurusu olan ... sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak TÜRKPATENT tarafından alınan ... sayılı kararın iptali ve hükümsüzlük istemlerine ilişkindir. İptali istenen YİDK kararının davacıya 17/03/2022 tarihinde tebliğ edildiği, 17/05/2022 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı kanunun 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.

Mahkememize uzman bilirkişi heyetinden alınan 28/11/2022 havale tarihli raporda konu ayrıntılı irdelenmiş olup özetle; "...Her iki davacının markaları ile davalının marka başvurusu arasında iltibas tehlikesinin oluşmadığı; Her iki davacı yönünden tanınmışlığa bağlı sonuçların oluşmadığı; Kötüniyet hususunun hukuki değerlendirme yapılmasını gerektirmekle Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu..." ifade edilmiştir.

6769 sayılı SMK m.6/1 hükmü kısaca, bir marka başvurusunun daha önce yapılmış başvuru veya tescilli bir marka ile “karıştırılma ihtimali” bulunması ve önceki marka ya da başvuru sahibinin itiraz etmesi koşuluyla başvurunun reddini öngörmektedir.

Şu halde, iltibas ya da karıştırma riskinin varlığı için, tescil kapsamındaki mal/hizmetlerin ve aynı zamanda başvuru ve markanın (işaretlerin) karıştırma ihtimali bulunacak derecede aynı yada benzer olması gerekir; karıştırma ihtimalinin değerlendirilmesinde somut olayın tüm özellikleri dikkate alınarak bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmelidir. İlke olarak mal ve hizmet benzerliği ile değerlendirmeye başlanır.

Mal ve hizmetlerin benzerliği değerlendirilirken de çekişme konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketici kitlesi, doğal yapısı, kullanım amacı, fiyatı, alım sıklığı, üretim dağıtım ve satış kanalları ile yerleri, rekabet, ikame veya tamamlama ilişkisi olup olmadığı gibi bütün faktörler dikkate alınmalıdır.

Buna göre dava konusu başvurunun ... başvuru numaralı "... markaların markası www...com.tr" ibaresinden oluştuğu, kapsamında 25, 35.sınıftaki "25 Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler.

35 Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Halatlar, ipler, ip merdivenler, hamaklar, balık ağları. Çadırlar, tenteler, brandalar, yelkenler, araç örtüleri (araç şeklini almamış olanlar). Tekstilden mamul ambalaj torbaları. Kauçuk ve sentetik olmayan döşeme doldurma malzemeleri (yün, pamuk dahil). Tekstil amaçlı sentetik elyaflar, işlenmemiş büküm elyafları, cam elyaflar.

Tekstil amaçlı büküm iplikleri; dikiş, nakış ve örgü iplikleri, tireler, esnek iplikler. Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar. Ev tekstil ürünleri: perdeler, yatak örtüleri, nevresimler, çarşaflar, yastık kılıfları, battaniyeler, yorganlar, havlular. Tekstilden bayraklar, flamalar, etiketler. Bebekler için kundak örtüleri. Kampçılar için uyku tulumları.

Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler. Danteller ve nakışlar (aplikeler), güpürler, fistolar, dar dokumalar, şeritler ve kurdeleler, ekstraforlar, fitiller, giysiler için kumaştan yapılmış hazır harfler ve rakamlar, armalar, rütbe işaretleri, vatkalar.

Giysiler için düğmeler, kopçalar, halkalar, fermuarlar, ayakkabı ve kemer tokaları, perçinler, yapışkan bantlar, bağlar, toplu iğneler, iğneler, dikiş iğneleri, dikiş makinesi iğneleri, tığlar ve örgü şişleri, iğne kutuları ve iğnelikler. Yapma çiçekler, yapma meyveler. Saç tokaları, saçı bağlamak için halkalar, taçlar, değerli metalden olmayan saç süsleri, takma saçlar, postişler, elektrikli veya elektriksiz bigudiler. Halılar, kilimler, yolluklar. Seccadeler.

Muşambalar, yapay çimen, döşemelik mantarlı muşamba (linolyum). Spor amaçlı minderler.

Tekstilden olmayan duvar kaplamaları, duvar kağıtları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" mal ve hizmetlerin bulunduğu, itiraza dayanak markaların ise ...." ibarelerinden meydana geldiği ve koruma kapsamında 32, 33, 35, 43.sınıftaki bir kısım mal ve hizmetlerin yer aldığı, gözlenmektedir.

Buna göre, açıklanan kriterler çerçevesinde yapılan değerlendirmede, somut olayda davalının marka başvurusunun kapsamında yer alan emtialar ile davacı ... ... BİRACILIK VE MALT SAN.A.Ş.‟nin adına kayıtlı markalarının kapsamında yer alan emtialar arasında bir benzerlik bulunmamaktadır. Davalının markasının kapsamında yer alan 25.sınıf mallar davacının markalarında yer almadığı gibi 35.sınıf emtialar ile 32.sınıf mallar arasında da bir benzerlik ilişkisi bulunmamaktadır. Dolayısı ile davacı ... ... BİRACILIK VE MALT SAN.A.Ş.‟nin markaları ile davalı marka başvurusu değerlendirildiğinde emtia benzerliği koşulunun oluşmadığı kanaatine varılmıştır

Davalının marka başvurusunun kapsamında yer alan emtialar ile davacı ...'nin adına kayıtlı markalarının kapsamında yer alan emtialar arasında bir benzerlik bulunmamaktadır. Davalının markasının kapsamında yer alan 25.sınıf mallar davacının markalarında yer almadığı gibi tarafların markalarının kapsamında yer alan 35.sınıf toptan ve perakende satış hizmetlerinin kapsamında bulunan eşyalar farklı olup aralarında bir benzerlik ilişkisi bulunmamaktadır. Dolayısı ile davacı ...‟nin markaları ile davalı marka başvurusu değerlendirildiğinde emtia benzerliği koşulunun oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

İşaretlerin benzerliğine gelince, bu değerlendirmede, önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli bir faktördür. İşaretler de parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirmeli, ancak markayı oluşturan dominant yada ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır.

Somut olayda çekişmeli başvuru standart karekterle yazılmış "... ..." ibarelerinden oluştuğu görülmektedir.

Davacı ... ... BİRACILIK VE MALT SAN.A.Ş markaları ile davalının markası arasında yapılan karşılaştırmada; davalının marka başvurusu ... markaların markası www...com.tr ibarelerinden oluşmaktadır. Markada üst kısımda büyük harflerle ... ibaresi yazılı olup markanın orta bölümünde büyük B harfi ile bir kompozisyon oluşturulmuş yine B harfinin üst ve alt bölümünde markaların markası ve www...com.tr ibareleri küçük puntolar ile arka planda bulunacak şekilde konumlandırılmıştır.

Davalının marka başvurusunda ... ibaresi ile bu ibarenin ilk harfi olan B harfi ön planda esaslı olacak şekilde konumlandırılmıştır. Ancak B harfinin ayırt edici gücünün zayıf olması ve ... ibaresinin ilk harfi olması sebebi ile bu ibareye gönderme yapması nedeni ile davalının markasında ... ibaresinin esaslı unsur olduğu kanaatine varılmıştır.

Markada yer alan markaların markası slogan niteliğinde olması, www...com.tr ibaresi açıklayıcı nitelikte olması ve markada küçük puntolarla tali şekilde konumlandırılmış olmaları nedenleri ile markada esaslı etki yaratmamaktadır. Markada mavi, kırmızı ve beyaz renkler kullanılmıştır. Davacılardan ... ...

BİRACILIK VE MALT SAN.A.Ş. adına tescilli markalara bakıldığında söz konusu markaların ... ibaresini esaslı şekilde içeren şekil ve kelimeden oluşan karma nitelikli markalar olduğu görülmüştür. Markalarda çeşitli şekil ve renk kompozisyonlarının yer aldığı, markalarda bira, fabrika, 1890, %100 Aşk gibi esaslı etki yaratmayan markada tali konumda olan ibareler bulunduğu görülmektedir. Sonuç olarak davacı markalarının esaslı unsurunun ... ibaresi olduğu kanaatine varılmıştır.

Hal böyle iken taraf markalarının ... ibaresinden kaynaklı olarak benzer olduğu, markaların çeşitli şekil ve kompozisyonlarının markaları ayırt etmeye elverişli olmadığı, tüketici zihninde de sesin şekilden önce yer bulduğu dikkate alındığında markaların benzer olduğu kanaatine varılmıştır.

Davacı ... markaları ile davalının markası arasında yapılan karşılaştırma. Davacılardan ... adına tescilli markalara bakıldığında söz konusu markaların ... ibaresini esaslı şekilde içeren şekil ve kelimeden oluşan karma nitelikli markalar olduğu görülmüştür. Markalarda çeşitli kompozisyonların yer aldığı, markalarda ayrıca ... gibi ibareler bulunduğu görülmüştür.

Ancak davacının markalarında tekrar eden ve seri marka yaratma amacı ile kullanılan ... ibaresinin esaslı unsur olduğu kanaatine varılmıştır. Kaldı ki davacının markalarında yer alan bu unsur davalının markasında da esaslı unsur olarak kullanılmıştır.

Hal böyle iken taraf markalarının ... ibaresinden kaynaklı olarak benzer olduğu, markaların çeşitli şekil ve kompozisyonlarının markaları ayırt etmeye elverişli olmadığı, tüketici zihninde de sesin şekilden önce yer bulduğu dikkate alındığında markaların benzer olduğu kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar markalar benzer bulunmuş ise de markalar arasında emtia benzerliği şartı oluşmadığından 6769 sayılı SMK'nın 6/1 maddesi yönünden benzerlik şartlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

Tanınmışlık Hususunda Yapılan Değerlendirme

Tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, toplumda ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarına zarar verebileceği veya tescil için başvurusu yapılmış markanın ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği durumda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu reddedilir denilmektedir. Bu anlamda tanınmışlık için; yukarıda sayılan koşullara ek olarak ulusal tescil şartı, niteliksel tanınmışlık ve markanın ününden haksız yararlanma olguları da aranır.

Davacılardan ... ... Biracılık ve Malt San. A.ġ. adına T/02757 sayısı ile kayıtlı ... markası bulunmakla birlikte bu markanın 32.sınıf biralar yönünden tanınmışlığı kabul edilmelidir. Ancak bu halde dahi davalının marka başvurusunun kapsamında yer alan 25.sınıf ve 35.sınıf emtialar arasında madde metninden belirtilen haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâlleri gerçekleştirebilecek bir ilişki bulunmamaktadır. Dosya içeriği itibari ile 6769 sayılı SMK’nın 6/5 maddesinde yer alan koşulların oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

Kötü Niyet Hususunda Yapılan Değerlendirme

Somut olayda, davalı şahıs tarafından yapılan marka başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut veriler dosya kapsamında bulunmamakla ve markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, davacı veya iyiniyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacına ilişkin herhangi bir olgu ve olay söz konusu olmadığından, davalı şahsın kötü niyetli olmadığı kanaatine varılmıştır.

Hükümsüzlük talebi açısından; taraf markalarının benzer olmaması ve 6769 sayılı SMK’nın 6/1-5-9 bendi anlamında iltibas tehlikesinin mevcut olmaması nedeniyle hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.