KÜNYE
T.C. Ankara 3. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi Türk Milleti Adına Karar Vermeye Yetkili T.C. Ankara 3. Fikri Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
- Karar tarihi
- 21 Eylül 2023
- Esas no
- 2023/114
- Karar no
- 2023/272
- Hakim
- ... ...
- Katip
- ... ...
- Davacı
- ... -
- Vekili
- Av. ... - ....
- Davalılar
- 1- ....
Karar Metni
3.404 kelime·17 dk okuma·11 bölüm
Av. ... -.... : 2- ... - ... Av. ...
DAVA
Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali, Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 03/03/2023
KARAR TARİHİ : 21/09/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/10/2023
TALEP
Davacı vekili 03/03/2023 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle; müvekkili şirketin ... sayılı "... " ibareli tanınmış markaların sahibi olduğunu, davalı şirketin, bu marka ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "... ..." ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı ...’e başvuruda bulunduğunu, ... kod numarasını alan başvurunun, ... ilanı üzerine müvekkili tarafından .... itirazda bulunulduğunu, ancak itirazın yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu kararın yeniden incelenmesi talebinin de nihai olarak ... tarafından reddine karar verildiğini,
oysa müvekkili markası ile davaya konu markanın ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğunu ve aynı/benzer mal ve hizmetleri kapsadığını, müvekkili firmanın, ticari faaliyetlerinde kullandığı itiraza gerekçe olarak da gösterilen “...” esas unsurlu markasını ... nezdinde 35. Sınıf içerisinde 03. 05. malların satış hizmetleri bakımından, itiraza konu “... ...” ibareli markanın da, açıkça müvekkili şirketin iştigal konularının yer aldığı 03. ve 05. sınıf mallar bakımından tescil edilmek istendiğini,
davaya konu marka sahibine ait bir başka marka olan ... işlem numaralı “... ...” ibaresi aleyhine müvekkili tarafından kullanmamaya dayalı marka iptal davası açılmış olup, başvuru sahibinin işbu iptal davasının olası sonuçlarından kaçınmak amacıyla itiraza konu marka başvurusunda bulunmuş olduğunu, başvuru sahibinin, önceden beri hiçbir şekilde kullanmadığı dava konusu “... ...” markasının birebir aynısı için yeni bir marka başvurusunda bulunulmasındaki yegane amacın, önceki tarihli markasının kullanmamaya bağlı hükümsüz kılınması ihtimaline karşılık, kanunun kendisine tanıdığı yetkileri kötüye kullanarak markayı hayatta tutmak,
haksız kazanç elde etmek ve baraj marka oluşturmak yani bir nevi mahkemenin vereceği hükümsüzlük kararını dolanmaya yönelik bir eylem olacağını, "..." ibaresinin müvekkili şirketin birçok ülkede tescil ettirilmiş, tanınmış nitelikteki markası olduğunu ve işbu ibare üzerinde gerçek hak sahibi olduğunu iddia ederek, ... ’nun ... sayılı kararının iptaline ve ... sayılı "... ..." ibareli markanın tescil edilmiş olması halinde hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde ÖZETLE: Alınan kararlar ve yapılan işlemlerin usule ve yasaya uygun olduğunu belirterek, davanın reddini talep etmiştir. Diğer davalı vekili cevap dilekçesinde ÖZETLE: Davacı markasının tescil kapsamı 35. sınıfla sınırlı olduğu için müvekkili şirketin markalarının tescil kapsamıyla örtüşmediğini, davacı şirketin 02, 03 ve 05. sınıfta tescilli bir markasının bulunmadığını, müvekkili şirketin gerek kuruluş tarihi, gerekse çok eski tarihli markalarının varlığı dikkate alındığında davacı şirketten çok daha önce yıllardır 02, 03, 05 ve 35. Sınıfta gerekli üretim ve hizmeti vermekte olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.
MUHAKEME
HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.
UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR
Dava; 6769 sayılı SMK'nın 6/1, 6/5, 6/9'a dayalı taraf markalarının benzediği iddiası temelinde; davalı başvurusu olan ... sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak ... ... tarafından alınan ... sayılı kararın iptali ve hükümsüzlük istemlerine ilişkindir.
Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler ...'den celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklikler bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren .... Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.
İptali istenen ... karar tarihinin 03/01/2023 olduğu, 03/03/2023 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı ... Vekilliği ile Bazı düzenlemeler Hakkında Kanun'un 15/c maddesinde belirlenen iki aylık süre içerisinde olduğu, 6769 sayılı SMK 156 ncı maddesine göre görevli ve yetkili mahkemeye dava açıldığı anlaşılmıştır ve işin esasına geçilmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRİLMESİ
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı firmanın ... başvuru sayılı markası ile davacı tarafın itiraz mesnedi markası arasında SMK 6/1 maddesine göre iltibas koşulları oluşup oluşmadığı, marka başvurusuna yönelik itiraz sürecinde itiraz mesnedi markalardan ... sayılı davacı markaları açısından, SMK 6/5 maddesine göre markalarının tanınmışlığı iddiasının ve SMK 6/9 maddesine göre de davalı başvurusunun kötü niyetli yapıldığı iddialarının alınan ... kararına ve hükümsüzlüğe etki edip etmeyeceği, ...'in ... sayılı ... kararının iptalinin ve davalı markasının da hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır.
... ...'in ... sayılı kararında; "... başvuru numaralı "... ..." ibareli başvurunun ilanına yapılmış olan itirazın reddi yönündeki ... kararına karşı, başvurunun ... sayılı "... " ibareli markalara dayanılarak 6769 s. SMK'nın 6/1, 6/3, 6/4, 6/5, 6/9. maddeleri uyarınca reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir.
.....
Yapılan değerlendirme sonucunda, işbu başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen marka benzer görülmekle birlikte, tescili talep edilen mal/hizmetlerin itiraz gerekçesi markanın koruma kapsamında bulunmadığı görüldüğünden Md. 6/1 kapsamında yapılan itirazın reddi gerekmiştir.
Markaların karıştırılmayacağı değerlendirmesi ve dosya kapsamında sunulan bilgi ve belgeler birlikte dikkate alındığında, somut olay bakımından diğer itiraz gerekçelerinin haklı ve yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır. Sayılan nedenlerle, itirazın reddi gerekmiştir.
KARAR
İtirazın reddedilmesine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.
6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU (10/01/2017 yürürlük)
Madde 6 (Marka tescilinde nispi ret nedenleri)
"(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, ...’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(9)Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir.",
Madde kapsamında SMK 6/1 maddesi anlamında iltibastan bahsedebilmek için ;
Her iki taraf markasının AYNI işareti taşımaları yanında, kapsamlarındaki emtia (mal/hizmet) BENZERLİĞİ olması,
Her iki taraf markasının BENZER işareti taşımaları yanında, kapsamlarındaki emtia (mal/hizmet) AYNIYETİ olması,
Her iki taraf markasının BENZER işareti taşımaları yanında kapsamlarındaki emtia (mal/hizmet) BENZERLİĞİ olması, ihtimali aranır.
Markaların karıştırılmasından söz edebilmek için ise , dava konusu marka ile itiraza mesnet marka/markalar arasında hedef tüketici kitlesi (orta düzeydeki) yönünden markaların “görsel”, “işitsel” ve “kavramsal” özellikleri dikkate alarak genel ve bütünsel açıdan benzerlik ihtimali olması, yine tescilli marka ile tescil olunmak istenen işaret arasında markayı taşıyan her iki ürünün işletmesel kökeninin aynı veya birbirleriyle bağlantılı (idari-ekonomik) işletmeler tarafından üretilmiş olabileceği noktasında bağlantı kurulması (ilişkilendirilme) ihtimalinin bulunması gerekir. Karıştırılma kavramının varlığı için “somut bir karıştırma” eyleminin varlığı şart olmayıp böyle bir tehlikenin varlığı dahi yeterli olacaktır.
SMK 6/5 maddesi anlamında tanınmışlıktan bahsedebilmek için ;
Toplumda (... sınırlarında) tanınmışlık düzeyine ulaşmış olması koşuluyla, tescilli bir markanın, aynı veya benzerinin farklı mal ve hizmetlerde kullanılması amacıyla yapılan marka başvurusu, tanınmışlığından haksız yarar sağlanabileceği, itibarına zarar verebileceği veya ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği durumlarda, tanınmış marka sahibinin itirazı üzerine ret edilir.
... içtihatlarında tanınmışlık “bir şahsa veya teşebbüse sıkı bir şekilde matufiyet, garanti, kalite, kuvvetli reklam, yaygın bir dağıtım sistemine bağlı, müşteri, akraba, dost, düşman ayırımı yapılmadan coğrafi sınır, kültür, yaş farkı gözetilmeksizin aynı çevredeki insanlar tarafından refleks halinde ortaya çıkan bir çağrışım olarak” ifade edilmiştir. Bu hallerde başkasının başvuru markası dolayısıyla şayet taraf markaları aynı/benzer mal/hizmet içermiyorsa ve bu marka başvurusu nedeniyle haksız yarar sağlanabileceği, onun itibarına zarar verebileceği veya onun ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği hallerinde nisbi red sebebi sayılarak başvuru markası engellenebilecektir.
Doktrin ve çeşitli yargı kararları dikkkate alınıp bakıldığında SMK 6/9'da düzenlenen KÖTÜNİYET kriteri "Marka sahibinin, markasını tescil ederken, markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, iyi niyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacı gütmesi gibi hallerde, kötü niyetli marka tescilinden bahsedilir.
Marka başvurusunun kötü niyetli bir başvuru olabilmesi için, marka başvurusu sırasında kötü niyetli olarak markanın amacı ve temel işlevi dışında bir amaçla kullanılması gerekir.
Dolayısıyla kötü niyetin kabulü için, marka için başvuruda bulunan kişi, markanın temel işlevleri olan ürünün işletmeye aidiyetini sağlama ve diğer ürünler karşısında ayırt edicilik sağlama fonksiyonu dışında bir amaçla veya marka üzerindeki gerçek hak sahibinin markadan yararlanmasını engellemek veya markanın ün ve şöhretinden yararlanmak suretiyle haksız çıkar edinme gibi bir amaçla hareket etmelidir." şeklinde görüşler yer almaktadır.
Yukarıdaki kriterler, taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davalı Başvuru Markası Davacı Markası ... ... ... (...) (...) 02. sınıf 35. sınıf 03. sınıf 05. Sınıf
Bilirkişi heyetinden alınan 01/09/2023 havale tarihli raporda özetle; "...1)Dava konusu marka ile davacı markası arasında marka işaretleri bakımından benzerlik bulunduğu,
2. Dava konusu markanın kapsamındaki 03. ve 05. sınıflardaki “Beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç). Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç).
Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks.
İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal radyoaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler. Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler;insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler.
Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç) : diş dolgu maddeleri, diş kalıbı alma maddeleri, protez ve yapay diş yapıştırma ve tamir maddeleri. Hijyen sağlayıcı ürünler: pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri, kağıt ve tekstilden mamul çocuklar, yetişkinler ve evcil hayvanlar için bezler. Zararlı böcek, zararlı bitki, zararlı mantar ve kemirgenleri yok edici maddeler.
İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı temizleyici ve kötü kokuları giderici maddeler. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları.” mallarının davacının redde gerekçe markasının kapsamında ilişkili olarak yer aldığı,
3. Dava konusu marka ile davacı markası arasında 2. Maddede belirtilen mallar bakımından karıştırılma ihtimali bulunduğu,
4. Kötü niyet olup olmadığı değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,
5. .... Sayılı ... Kararı’nın 2. Maddede belirtilen mallar bakımından yerinde olmadığı..." ifade edilmiştir.
Davalı vekilinin, yeni bir heyetten rapor alınması talebi HMK 30 uncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek, usul ekonomisi ilkesi göz önüne alınarak talebin kabulü halinde yargılama gereksiz uzayacağından, reddedilmiştir.
Yukarıdaki tabloda da ifade edildiği gibi, dava konusu "... ..." ibareli marka başvurusunun 02, 03, 05 inci sınıflardaki alt gruplar yönünden tescilinin talebi ile davalı kurum tarafından yapılan ilana, davacı tarafından 35 inci sınıfta tescilli "... " markaları mesnet gösterilerek itiraz edilmiştir.
Davacı iddiaları bakımından Mahkememizce, dava konusu markanın karıştırılma ihtimaline dayalı olarak ileri sürülen iddialar kapsamında değerlendirme yapılabileceği kanaatine varılmıştır ve bu minvalde yapılan değerlendirmeler şu şekildedir:
6769 Sayılı SMK 6/1 Maddesi Yönünden Yapılan Değerlendirme
Dava konusu "... ..." ibareli ve ... başvuru numaralı davalı başvurusu, 02, 03, 05 inci sınıflardaki:
"02 sınıf: Boyalar, vernikler, laklar, pas önleyiciler, ahşabı koruyucu maddeler, boyalar için bağlayıcı ve inceltici maddeler, boya pigmentleri, metali koruyucu maddeler, ayakkabı boyaları; matbaa boyaları ve mürekkepleri, tonerler (dolu halde toner kartuşları dahil); besin maddelerini, ispençiyari ürünleri ve içecekleri boyamaya mahsus maddeler. İşlenmemiş doğal reçineler. Boyacılar, dekoratörler, matbaacılar ve sanatçılar için metal levhalar ve toz halde metaller.
03 sınıf: Beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç). Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks.
05: İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal radyoaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler. Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler; insan ve hayvanlar için diyet takviyeleri, gıda (besin) takviyeleri; zayıflama amaçlı tıbbi müstahzarlar; bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve tıbbi amaçlı bitkisel içecekler.
Diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç) : diş dolgu maddeleri, diş kalıbı alma maddeleri, protez ve yapay diş yapıştırma ve tamir maddeleri. Hijyen sağlayıcı ürünler: pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri, kağıt ve tekstilden mamul çocuklar, yetişkinler ve evcil hayvanlar için bezler. Zararlı böcek, zararlı bitki, zararlı mantar ve kemirgenleri yok edici maddeler.
İnsan ve hayvanlar için olanlar hariç deodorantlar, havayı temizleyici ve kötü kokuları giderici maddeler. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları.
" alt gruplarındaki mal ve hizmetlerin bulunduğu anlaşılmıştır.
İtiraza ve hükümsüzlüğe dayanak davacı markasının ise ... sayılı "..." ibaresinden meydana geldiği ve koruma kapsamında 35.sınıftaki:
"35.sınıf: Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri. Büro hizmetleri: sekreterlik hizmetleri, gazete aboneliği düzenleme hizmetleri, istatistiklerin derlenmesi, büro makinelerinin kiralanması hizmetleri, bilgisayar veri tabanlarındaki bilginin sistematik hale getirilmesi, telefon cevaplama hizmetleri.
İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalatihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. Açık artırmaların düzenlenmesi ve gerçekleştirilmesi hizmetleri.
Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için farmasötik ve veterinerlik preparatları, tıbbi amaçlı sıhhi preparatları, tıbbi kullanıma uygun diyetetik maddeleri, bebekler için yiyecekleri, flasterleri, pansuman malzelmelerini, diş dolgu maddelerini, diş vakslarını, dezenfektanları, haşaratları imha etmek için preparatları, fungisidleri, herbisitleri, çamaşırlar için kullanılan ağartma malzemelerini ve diğer maddeleri, temizleme, cilalama, ovma ve aşındırıcı preparatları, sabunları, parfümerileri, uçucu yağları, kozmetikleri, saç losyonlarını,
diş macunlarını bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)." mal ve hizmetlerin yer aldığı gözlenmektedir.
Yukarıda liste halinde belirtilen taraf markalarından benzer/ilişkili olanlar altı çizili şekilde gösterilmiştir. Zira davalı başvurundaki emtialar incelendiğinde beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler bakımından (03. sınıf) davacı markası kapsamında "çamaşırlar için kullanılan ağartma malzemelerini ve diğer maddeleri, temizleme, cilalama, ovma ve aşındırıcı preparatları, sabunları ...." ile ilaçlar ve kimyasal ürünler bakımından (05.
Sınıf) davacı markası kapsamında "...farmasötik ve veterinerlik preparatları, tıbbi amaçlı sıhhi preparatları, tıbbi kullanıma uygun diyetetik maddeleri, ..." emtialarının davacının redde gerekçe markasının kapsamında ilişkili olarak yer aldığı değerlendirilmiştir.
İlişkili olma durumunu açıklamak gerekirse, davalı markasındaki 03. ve 05. sınıflardaki mallar ile davacının redde gerekçe markasının kapsamında yer alan 35. sınıftaki 03. ve 05. sınıflarda yer alan malların satışı hizmetlerinin ilişkili olduğu tespit edilmiştir.
Nitekim .... sayılı ilamında ilk derece mahkemesi tarafından “…mal üreten işletmenin karineten o malı sattığı da kabul edildiğinden doğal olarak dava konusu markanın tescil edilmek istenildiği 35. sınıf 06 emtia grubunun da 1-34. sınıfta yer alan emtialarla doğrudan ilişkilendirilmeye müsait olduğu, dolayısıyla doktrin görüşleri ve yargı kararları ile de benimsendiği üzere 1-34 emtia gruplarında yer alan mallar ile 35. sınıf 06. Alt grubunda özel olarak sınırlandırılmış malların benzerlik göstermesi halinde her iki sınıfın birbiri ile benzer olarak kabul edilmesi gerektiği…” şeklinde kurulan hükmü onamıştır.
İşaretlerin Benzerliği Yönünden Değerlendirme: Dava konusu davalı başvurusuna esas “ ... ” ibareli marka, beyaz zemin üzerinde, kalın, büyük harflerle, yeşil renkte, “...” ibaresi ile, mavi renkte “...” ibaresi ve bu ibarelere kıyasla çok daha küçük punto ile “...” harfinin yer aldığı, herhangi bir ayırt edici şekil unsuru içermeyen kelime markasıdır. Davacı markası ise yatık şekilde, kalın, ilk harfleri büyük, siyah beyaz renklerini kullanıldığı, “...” ibaresi ile bu ibarelere kıyasla daha küçük punto ile .... harflerle “...” ibaresinin yer aldığı, herhangi bir figüratif unsur içermeyen kelime markasıdır.
Görsel Benzerlik Değerlendirmesi:
Yukarıda bir üst başlıkta yapılan açıklamalar kapsamında; hem dava konusu davalı başvurusuna esas markanın hem de davacının redde gerekçe markasının esas unsurunun “...” ibaresi olduğu aşikar olup, markalar arasında marka işaretleri bakımından görsel benzerlik bulunduğu değerlendirilmiştir. Zira ortak ibare olan "..." şeklindeki kelime grubu dava konusu taraf markalarında yazılış şekli ve renk olarak her ne kadar farklı olsa da aynı ibareyi içerdiğinden görsel olarak benzer bulunmuştur.
İşitsel Benzerlik Yönünden Yapılan Değerlendirme
Ortak ibare olan "..." şeklindeki kelime grubunun söylenişi taraf markalarında aynıdır. Her iki markayı gören tüketiciler, davalı markasındaki "..." harfini ya da davacı markasındaki ... ibareyi telafuz etmeyecek, doğrudan ... kelime öbeği şeklindeki "..." ibaresini seslendireceklerdir. Fikri mülkiyet hukukuna dair markaların benzerliği açısından mahkemelerce yapılan değerlendirmelerde hem ulusal hem de uluslararası yargıda kabul görmüş "söz işaretten sesli konuşur" ilkesi kapsamında, dava konusu markaların ortak ibaresinin ses/fonetik açıdan aynı şekilde söylendiği göz önüne alındığında, markaların fonetik açıdan SMK 6/1 kapsamında "aynı" olduğu değerlendirilmiştir.
Anlamsal Benzerlik Yönünden Yapılan Değerlendirme
Dava konusu markalarda aynı şekilde yer alan "..." şeklindeki ... ibarenin dilimizdeki anlamı "yeşil temiz" demektir. Dava konusu emtialar incelendiğinde anlaşıldığı üzere, temizlik malzemeleri ve tibbi ilaç vs. mal/hizmetleri içeren markaların ibareleri aynı ve dolayısıyla markadan çıkan anlamın da aynı olduğu değerlendirilmiştir.
Hitap Eden Tüketici Kitlesi Bakımından Değerlendirme:
Somut olayda, markaların aynı/aynı tür/benzer malları ve hizmetleri içerdiği, söz konusu mal ve hizmetler açısından tek bir sektör belirlemesi yapılamayacağı, temizlik, sağlık, ilaç, kozmetik gibi sektörlerde mal ve hizmetlerin satışlarının, çok çeşitli kesimden alıcıya hitap ettiğinin kabul edilmesi gerektiği, ürünlere ait fiyat aralıklarının da farklı olduğu kabul edilmek sureti ile söz konusu mallar açısından tüketici kitlesinin özelliklerinin tespit edilmesi gerekmektedir.
Ortalama tüketicinin seviyesinin tespit edilmesi markaların karıştırılması ihtimalinin değerlendirilmesinde önem arz etmektedir. Ortalama tüketicinin seviyesi, ilgili mal ve/veya hizmetlerin hangi tüketici kitlesine hitap ettiğinin tespit edilmesiyle bulunacaktır. Davaya konu markada yer alan benzer / aynı kabul edilen ürünlerin karşılaştırmaya imkan veren internet sitesi / pazaryerleri ile teknoloji perakende satış kanalları aracılığı ile piyasaya arz edilebilmektedir.
Söz konusu emtiaların ortalama tüketici/alıcı kitlesinin bilinç/dikkat/özen seviyesi incelendiğinde; ilgili emtiaların bir kısmının günlük hayatta herkesin her zaman ihtiyaç duyacağı türden emtialar olmaması, belli satış kanalları üzerinden satışa konu edilmesi nedeniyle hitap ettiği ortalama tüketici kitlesinin bilinç/dikkat/özen/bilgi seviyesinin yüksek olduğu; öte yandan ilgili emtiaların diğer bir kısmının ise günlük hayatta herkesin kullanımına konu olabilecek türden emtialar olması nedeniyle hitap ettiği ortalama tüketici/alıcı kitlesinin bilinç/dikkat/özen/bilgi seviyesinin daha düşük, makul derecede olduğu değerlendirilmiştir.
Bu kapsamda, örnek verilecek olunursa, bilgisayar ile bisküvilere ait dikkat seviyesi farklı kabul edilmiştir. Dolayısıyla, dava konusu markalara esas "tüketici kitlesi" değerlendirilmesi, tüm emtialar bakımından ortak olarak yapılamamıştır.
SMK 6/5 uyarınca Tanınmışlık Hususunda Yapılan Değerlendirme
Tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, toplumda ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarına zarar verebileceği veya tescil için başvurusu yapılmış markanın ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği durumda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu reddedilir denilmektedir. Bu anlamda tanınmışlık için; yukarıda sayılan koşullara ek olarak ulusal tescil şartı, niteliksel tanınmışlık ve markanın ününden haksız yararlanma olguları da aranır.
Bir markanın tanınmışlıktan yararlanması için yukarıda sayılan şartların gerçekleşmiş olması gerektiği, somut olay kapsamında ise davacı tarafından sunulan delillerin markanın tanınmışlığına ilişkin olarak tek başına yeterli delil sayılamayacağı, "...." ibaresinin Ülkemizde ulaştığı bir tanınmışlığının bulunmayışı hususları göz önüne alınarak, davacı markasının tanınmış olmadığı yönünde Mahkememizde kanaat oluşmuştur.
Kötü Niyet Hususunda (SMK 6/9) Yapılan Değerlendirme
Somut olayda, davalı şirket tarafından yapılan marka başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut veriler dosya kapsamında bulunmamakta ve markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, davacı veya iyiniyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacına ilişkin herhangi bir olgu ve olay söz konusu olmadığından, davalı şirketin kötü niyetli olmadığı kanaatine Mahkememizce varılmıştır.
Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup yukarıda açıklanan gerekçelerle, davanın KISMEN KABULÜNE, .... sayılı kararının 03 ve 05.sınıflar yönünden kısmen iptaline, ... sayılı markanın 03 ve 05.sınıftaki mal ve hizmetler yönünden kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, fazlaya dair istemlerin reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davacı Masraf Dökümü: · İlk Masraf 385,40.-TL · Posta Masrafı 264,00.-TL · Bilirkişi Masrafı 3.300,00.-TL · Toplam 3.949,40.-TL
Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi, E. 2023/114, K. 2023/272, 21 Eylül 2023 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama