Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/221 K.2023/23

Av. ..

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 28/05/2020

KARAR TARİHİ : 11/01/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 18/01/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; Dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE İSTEK

Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili Şirketin davalı borçludan alacağının tahsili amacıyla ... numarası ile kayıtlı dosyassı üzerinden icra takibine başladığım, davalının haksız itirazı ile icra takibinin durduğunu, Borçlu firma ile müvekkili arasında akdedilen 08.01.2015 tarihli ....

320 t/h kapasiteli CFB Kazan Sözleşmesi, bu sözleşmeye ek olarak 13.01.2015 tarihinde imzalanan eki Sözleşmesi ve 30.11.2014 tarihinde de Akışkan Yataklı Kazan Filtre Sistemi Teklifi, Teklif Mektubunu karşılıklı olarak imzaladıklarını, akdedilen sözleşmenin 5. Madde c bendinde bahsedildiği üzere kurulacak toz filtre sisteminin devreye alınmasından sonra,

sözleşme bedeli olan 300.000,00 Euro + KDV olan ücret üzerinden hesaplanan %20 hizmet bedelinin borçlu şirkete fatura edileceğine ilişkin mutabakatın bulunduğunu, davalının kendisine yasal süresi içerisinde bildirimde bulunulmasına rağmen borcunu ödemediğini, davalının haksız itirazının iptali ile borçlunun takip konusu borcu takip dosyasında belirtilen ticari temerrüt faizi ile birlikte ödemesine ve takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin haksız ve dayanaktan yoksun olduğunu, davacı ile müvekkili firma arasında akdedilen 08.01.2015 tarihli....

320 t/h kapasiteli CFB Kazan Sözleşmesi Kapsamında Yer Alan Filtre Sistemi Sözleşmesi uyarınca davacı şirket tarafından; .... ile müvekkili davalı şirket arasında imzalanan 320 t/h CFB kazan kapsamında 402.000 Nm3/h kapasiteli 8 kamaralı filtre imalatı, malzeme temini ve mühendislik çalışmalarının ekli 30.12.2014 tarihli yüklenici teklifinin 3. maddesi “Teknik Spesifikasyonlar”', 4. Maddesi “Elektrik Otomasyon”, 5. Maddesi “Kapsam ve Tanım ” bölümü ve Yüklenicinin “Proje Hazırlama ”, dokümanında belirtilen şartlarda geçerli mevzuata, ilgili standartlara, projesine,

işveren tarafından verilen dokümanlara ve söz konusu söaleşme eklerine ve süresine uygun olarak sözleşmenin imzalanmasından itibaren mühendislik ve projelendirme dahil 9 ay içerisinde davacı tarafından; tüm prjelendirme, hesap dosyası oluşturulması, şartname hazırlanması, tedarik, imalat, montaj, devreye alma, eğitim ve performans testlerinin yaptırılması,

kabul esnasında gerekli süpervizörlük, Kapsamın otomasyonu için gerekli logic, algoritma ve diğer bilgi ve dokümanlar ve süpervizörlüğü, İşin nihayetinde torbalı filtrenin iş sahibi .... ’ye kabulü ve emisyon garantisi ölçümlerinin yaptırılması kapsamında, belirtildiği haliyle teslimini taahhüt edilmiş isede kararlaştırlan iş programına göre tamamlanması gereken işin çok gerisinde kalındığı,

davacının yapmış olduğu hatalı mühendislik hesaplamaları ve projelendirme sonucu işin gecikmesine sebebiyet verdiğinin görüldüğünü, söz konusu sebeplerden doğan tüm zarar ve ziyanın müvekkili olan şirket tarafından giderilmek zorunda kalındığını, Davacı şirketin yükümlülüğünde olan torbalı filtreler sisteme entegre edilmiş ancak, sistem devreye alındığı zaman, torbalarda gün aşırı yırtmalar ve patlamaların meydana geldiğini, dava dışı iş sahibi ... tarafından yaklaşık olarak 190 adet torbanın değiştirilmiş olmasına rağmen, torbalarda meydana gelen yırtılma ve patlamalara çözüm bulunamadığı,

bu nedenle müvekkili olan şirket tarafından taahhüt edilen emisyon değerlerinin çok üstünde değerlere çıkıldığının belirtildiği, defaatle bu hususun davacı ya bildirilmiş ise de, davacı tarafından sunulan önerilerin hiç biri sorunun giderilmesi adına yeterli olmadığını, Söz konusu torbalardaki patlama ve yırtılma sorunlarının günümüzde de halen devam etmekte olduğunu, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin eki olan Teklif Mektubu ’nun 5.Kapsam ve Tanıtım başlığı altında düzenlenen proje ve mühendisliği davacı şirkete ait olan ... damperine ilişkin projede mevcut hatalar sonucu,

müvekkil şirket tarafından iş sahibine taahhüt edilen emisyon değerlerinin çok üstünde değerlere ulaşılmasına sebebiyet verdiğini, davacı tarafından hiçbir çözüm bulunamaması nedeniyle damperin körlenmek zorunda kalındığını, bu hususa ilişkin olarak da davacı şirketin bilgilendirildiğini, davacının vermiş olduğu tavsiyeler doğrultusunda uygulama yapılmışsa da damperin bir türlü devreye alınamadığını, davacı şirket sorumluluğundaki projede mevcut hatalar sonucu ortaya çıkan zararları tazmini maksadıyla müvekkili olan şirketin,

iş sahibi ... tarafından 10.10.2017 tanzim tarihli 875.000,00 Euro tutarındaki cezai şart faturasının Müvekkili olan şirket tarafından iş sahibine ödendiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

-Taraflar arasında imzalanan Kazan Sözleşmesi kapsamında yer alan Filtre Sözleşmesi ile ek sözleşmesi -Tarafların ticari defter ve kayıtları -Bilirkişi heyeti asıl ve ek raporları

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6098 sayılı TBK'nın 470 v.d.m. gereğince eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedeli alacağınına tahsiline yönelik olarak başlatılan icra takibine vâki haksız itirazın iptali ile icra-inkâr tazminatı istemine ilişkindir. Davacı vekili duruşmada dava dilekçesini aynen tekrar ile istemi gibi karar verilmesini talep etmiştir.

Dosyamızda taraf delilleri toplandıktan sonra ...'ye istinabe yazısı yazılarak konusunda uzman bilirkişiden mahallinde dava konusu talebe dayanak kazan filtre sisteminin bulunduğu mahalde keşif icrası sonrasında rapor temin edilmiş, dosyamıza sunulan borçlar mevzuatı alanında nitelikli hesaplama konusunda uzman bilirkişi ile akademisyen makine mühendisi bilirkişiden oluşturulan bilirkişi heyetinden alınan raporda özetle; taraflar arasında akdedilen 08.01.2015 tarihli ....

320 t/h kapasiteli CFB Kazan Sözleşmesi, bu sözleşmeye ek olarak 13.01.2015 tarihinde imzalanan EKİ Sözleşmesi ve 30.11.2014 tarihinde de Akışkan Yataklı Kazan Filtre Sistemi Teklifi, Teklif Mektubunu karşılıklı olarak imzalanması sonrasında davacı MDSJ Proses Mühendislik Makine Sanayi Limited Şirketi.

Tarafından yapılan toz tutma filtre sisteminde yer alan bypass damper sisteminin projede ön görülen fonksiyonunu yerine getirebilecek şekilde tasarlanmadığı, fonksiyonlarını sözleşmede ön görüldüğü şekilde yerine getiremediği, filtre sisteminde yer alan torbaların yırtıldığı, torbalardaki yırtılma nedeninin, Filtre bölgesine giren havanın akışının düzenli dağılmayıp, en uzak kenardaki torbalara çarparak baca gazımn torbalan alttan aşındırarak hasara neden olduğu, hasarlanan - yırtılan torbalann toz tutmaması nedeniyle baca çıkışında ölçülen toz değerlerinin sözleşmede ön görülen değerlerin (30 mg/Nm ) üzerinde çıkmakta olduğu,

bu haliyle sözleşme şartlarını karşılamadığı, anılan Sözleşmenin 5. Ödemeler başlığı altında yer alan a,b,c,d maddelerinde; sözleşme bedelinin %70’inin malzeme tesliminde, %10’nun montaj sonunda, %20 sinin ise sistem devreye alındıktan sonra ödeneceğinin imza altına alındığı belirtilerek davacının dava konusu iş bedeli alacağından bakiye %20 sözleşme bedelini talep edebilmesi hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu belirtilmiştir.

Bilirkişi heyeti raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş davacı vekilinin gerekçeli itirazları doğrultusunda aynı bilirkişi heyetinden taraflar arasındaki sözleşme bağlamında malzeme temini, projelendirme ve diğer hizmetlerini davacının ifa etmekle yükümlü olduğu toz filtre sistemi imalatının devriye alınması ile birlikte ayıplı olup olmadığı sistemin fonksiyonel kusur ve eksikliklerinin neler olduğu ve mevcut ise sistemdeki ayıpların niteliği konusunda ek rapor temin edilmiştir.

Dosyamıza sunulan 18/11/2022 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda ise; yerinde yapılan incelemede, filtre sisteminin işletme kayıtları üzerinde yapılan incelemede fitre sisteminin kendisinden beklenen sınır değerlerini sağlayabilmesi için filtre sisteminin bir parçası olan ve taraflar arasında akdedilen sözleşmenin eki olan Teklif Mektubu’nun 5.Kapsam ve Tanıtım başlığı altında düzenlenen proje ve mühendisliği davacı şirkete ait olan ... damperinin çalışmaması nedeniyle devre dışı bırakılmak suretiyle baca gazı sınır değerlerinin sağlanabildiği görüldüğü,... damperinin çalışmamasının sistemin bir bütün olarak çalışmasını olumsuz etkileyen

bir durum olduğunu, sistemin ... damperinin devre dışı bırakılması koşulu ile baca gazı değerlerini öngörülen sınır değerlerinde sağlayabildiğini, mevcut haliyle sistemin projede öngörülen sistem bileşenleri ile birlikte çalışmayı sağlayamadığından, ayıplı olduğu, ayıbın ancak sistemin çalıştırılması sonucu anlaşılabileceği,teslim anında anlaşılamayacağı ,bu nedenle sözkonusu ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu belirtilmiştir.

Dosyamıza sunulan ve taraf şirketleri arasında imzalanan 08/01/2015 tarihli "....

320 t/h kapasiteli CFB Kazan Sözleşmesi Kapsamında Yer alan Filtre Sistemi Sözleşmesi" incelenmesinden; dosyamız davacısı olan yüklenici şirketin anılan sözleşme kapsamınında nitelikleri belirtilen filtre sistemini sözleşme ve eki projesine uygun olarak imal etmeyi üstlendiği, sözleşmenin 5-ödemeler başlıklı maddesinin a ve b bendine göre sözleşme bedeli olarak kararlaştırılan toplam 300.000 EURO + KDV'nin %70'lik kısmının malzeme tesliminden, % 10'lık kısmının sistemin montajı üzerine faturaların dosyamız davalısı iş sahibine ulaştığı tarihten itibaren 15 gün içerisinde ödeneceği, c bendine göre ise;

bakiye sözleşme bedeli olan %20'lik kısmın sistem devreye alındıktan sonra fatura karşılığında KDV dahil olmak üzere ödeneceğinin kararlaştırıldığı sabit ve çekişmesizdir.

Dosyamızda yapılan yargılama ve toplanan delillere göre somut uyuşmazlığın konusunu bakiye %20'lik sözleşme bedeli kısmı oluşturmakta olup uyuşmazlık bu kısmın davacı yükleniciye davalı tarafından ödeme koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Bilindiği üzere; eser sözleşmelerinde ayıplı imalât halinde iş sahibi, 6098 sayılı TBK'nın 474/I. maddesi uyarınca açık ayıplarda, eserin tesliminden sonra işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek, gizli ayıplarda ise aynı Kanun'un 477/son maddesi uyarınca, ortaya çıkması üzerine gecikmeksizin a yıp ihbarında bulunmak zorundadır. İş sahibi gözden geçirmeyi ve ihbarda bulunmayı ihmâl etmişse eseri olduğu gibi kabul etmiş sayılır.

İmalatta eksik olduğu ise ihbar koşuluna ve ihbar süresine bağlı olmaksızın teslim tarihinden itibaren kural olarak beş yıllık zamanaşımı süresi içerisinde ileri sürülebilir.

Eser sözleşmesi gereğince yüklenici tarafın iş bedeli alacağını talep edebilmesi için eseri eksiksiz ve ayıpsız şekilde imal ederek iş sahibine teslim ettiğini kanıtlaması zorunludur. Yüklenicinin eseri sözleşme koşullarına uygun şekilde ve ayıpsız olarak teslim edememesi durumunda iş sahibinin iş bedelini ödeme yükümlülüğü ortadan kalkar.

Bu bilgiler ve toplanan deliller ışığında somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde; taraflar arasında imzalanan sözleşme ile davacı yüklenici kazan sözleşmesi kapsamında filtre sisteminin imalini ve devreye alınması edimini davalı iş sahibine karşı üstlendiği, her ne kadar yukarıda değinilen sözleşmeden kaynaklanan bakiye %20'lik iş bedeli alacağı kısmının tahsiline yönelik olarak davacı tarafından davalı aleyhine takip başlatılmış ise de; dosyamıza sunulan bilirkişi heyeti asıl ve ek raporları dikkate alındığında; davacı yüklenicinin imal ettiği işin gizli ayıplı olduğu,

sistemin devreye alınmasının işbu dava konusu sözleşme bedelinin davacı yükleniciye ödenmesinin zorunlu koşul olarak öngörülmesine rağmen davacının gizli ayıplı şekilde edimini ifa etmesi nedeniyle değinilen koşulun gerçekleşmediği, buna rağmen davacının bakiye iş bedelinin tahsiline yönelik olarak başlattığı dava konusu icra takibinin hukuki dayanaktan yoksun olup davanın haklılığının kanıtlamadığı kanaatine varılmakla;

açıklanan gerekçelerle davanın reddine, dava konusu icra takibinde davacının kötüniyeti sabit olmadığından davalının yasal koşulları oluşmayan kötüniyet tazminatı isteminin reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Başkan ... · e-imza Üye .. · e-imza Üye ... · e-imza Katip ... · e-imza