Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/484 K.2023/880

T.C. ...4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/484 Esas - 2023/880 T.C.

ANKARA

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO

2021/484 Esas

KARAR NO : 2023/880

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 23/08/2021

KARAR TARİHİ : 01/12/2023

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 11/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili 23/08/2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, Edebiyatçılar Derneği (Turkish Authors Association)’nin onur kurulu üyesi

ve şair olduğu, dernek etkinliklerine davetli olarak katılıp; sanata, edebiyata ilişkin

düşüncelerini kamuya sunduğu, derneğin ve ... Kitap Fuarlarının düzenlendiği

etkinliklerde okurlarla buluşup; söyleşilere katılıp kitaplarını imzaladığı, 06.01.2020 –

10.01.2020 arasında Çukurova Adana 13. ... Kitap Fuarında okuyucularıyla buluşmak,

kitaplarını imzalamak, sanata ve edebiyata ilişkin düşüncelerini etkinliklerde sunmak üzere,

onur kurulu üyesi olduğu dernek tarafından görevlendirildiği, müvekkilinin 06.01.2020 günü

Adana’da olmak üzere 15 adet “Gözlerim Dünyayı Boyar”, 15 adet “Kale Değil ki Kuşatılsın

Yüreğim”, 15 adet de “Yırtık Resimleri de Güzeldir Menekşelerin” adlı kitaplarını 04.01.2020

günü ... Kargo’nun İncek Şubesine teslim ettiği, teslim esnasında şube yetkililerinin

06.01.2020 günü sabahında kitapların Adana’da davacıya ulaşacağını belirttikleri, davacının,

06.01.2020 günü Çukurova Adana ... Kitap Fuarında okuyucularıyla buluşmak,

kitaplarını imzalamak ve söyleşiler yapmak üzere; kendisine ayrılan stantta hazır bulunduğu,

ancak, davalı Kargo şirketinin, kitapları davacıya ulaştırmadığı, müvekkilinin ... Kargo

Adana Altınkoza Şubesine telefon ederek, kitaplarının gelip gelmediğini sorduğunda; şube

yetkililerinin kitapların Adana’ya ulaştığını ancak kaybolduğunu söylediğini, müvekkilinin

okuyucularının karşısında mahcup duruma düştüğü, okuyucularına kitaplarıyla ulaşamadığı,

derin üzüntüler yaşadığı, kitapların bulunacağı umuduyla 07.01 – 08.01. ve 09.01. günlerinde

fuarda kendine ayrılan stantta hazır beklediği, müvekkilinin bu olay neticesinde yaşadığı

üzüntüye Edebiyatçılar Derneği de katılarak, 10.01.2020 tarihli yazıyla yaşanan olayı

kınadıkları, müvekkilinin 06-07-08-09-10 Ocak günleri stantta hazır olduğunu gösteren ve

okuyucularından özür dilediğini yazıyla belirttiği, Müvekkilinin Adana’ya gitmesindeki tek

amacın Çukurova ... kitap fuarına katılmak ve hem kitaplarını sergilemek, hem de

etkinliklere katılmak olduğu, kargo şirketine teslim edilen kitapların davacıya hiç ulaşmadığı

için Adana ... kitap fuarında bulunma amacının sekteye uğradığı, bu nedenle, yol ve

konaklama giderlerini talep ettiği, kargoda kaybolan kitapların tanesinin bandrollü satış

fiyatının 15,00 TL olduğu, 60 adet olduğu, 235,79 TL ve 219,99 TL uçak bileti ve 400,00 TL

konaklama ücreti olmak üzere maddi zarara uğradığı, arabuluculuk görüşmelerinde taraflar

arasında anlaşma sağlanamadığı, bu durumun tutanağa bağlandığı,

şeklinde hususlara yer verilerek;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, kitapların satış değeri olan 900,00 TL,

otel gideri olan 400,00 TL ve uçak bileti olan 235,79 TL ve 219,99 TL olmak üzere, toplam

1.755,78 TL’nin 04.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan

alınarak müvekkiline verilmesi, 50.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak müvekkiline verilmesi, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesi, talep edilmiştir.

CEVAP

Davalı vekili 28/09/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde taleplerin dayanağı olarak açıklanan ve tazminat dayanağı olan

taşıma faturası vb. belgelerin kendilerine tebliğ edilmediği, 6100 sayılı HMK Madde 121- (1)

hükmüne göre davacının elinde bulunan belgelerin davalı sayısından bir fazla örneğinin

mahkemeye verilmesinin zorunlu olduğu, eklerin kendilerine tebliğ edilmemesi nedeniyle

davanın esası hakkında beyanda bulunmalarının mümkün olmadığı, müvekkil şirket

kayıtlarında yapılan araştırma sonucunda 04.01.2020 tarihinde BH799036 fatura numarası ile

göndericisi Ömer ÖNEREN, alıcı Ömer ÖNEREN- Musa DİNÇ olan kargonun tespit edildiği,

Örneği ekli BH799036 fatura numaralı kargoya ait kargonun parça detay ekran görüntüsü ile

sabit olduğu üzere söz konusu kargonun 1 paket 1 adet KTP açıklaması ile 5 kg-desi olarak

7,98 TL'ye taşındığı, söz konusu kargo taşıma hizmetinin ifasına uygun şekilde taşındığı,

09.01.2020 tarihinde teslime hazır edildiği, buna karşın kargo alıcısı tarafından teslim

alınmadığı ve iade prosedürü işletildiği, kargo alıcısı ve göndericisi aynı kişi olduğundan

gönderici tarafından da iade alınmayan kargo müvekkil, şirkete ait İncek Şubesinde muhafaza

edildiği, müvekkili şirketin kargonun teslimine hazır olduğu, alıcısı tarafından teslim alınmayan

kargonun iadesine de hazır durumda olduğu, müvekkili şirketin taşıma hizmetini gereği gibi

ifa ettiği, söz konusu taşıma nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı, nitekim davacının teslim

almadığı kargo nedeniyle kargonun 06.01.2020 tarihinde teslim edileceğinin taahhüt edildiğine

dair iddiasının gerçeği yansıtmadığı, kargonun müvekkili şirketin işleyişine uygun şekilde

taşınıp teslime hazır edildiği, bu nedenle davacının taşıma sözleşmesinden kaynaklanan

taleplerinin reddi gerektiği, davacının taşıttığı 60 adet kitabın piyasa satış değerinin 15,00 TL

olduğu iddiası ile 900,00 TL'nin tahsili talebinin açıklanan nedenlerle müvekkil şirket kitapların

teslimine hazır olduğundan reddedilmesi gerektiği, müvekkili şirketin kargonun teslimine hazır

olduğuna dair savunmasından vazgeçmemek kaydıyla davacının kitapların satış fiyatına ilişkin

iddiasının taraflarınca kabul edilmediği, savunmalarının reddi halinde davacının zararının

kitapların satış fiyatı değil davacı tarafından temin fiyatı olduğunun kabulü ile kitapların davacı

tarafından temin edildiği fiyatın belirlenmesi gerektiği,

Uçak bileti ve konaklama ücretlerinin talebi hakkında ise müvekkil şirketin taşıma

hizmetini gereği gibi ifa ettiğine dair savunmaları saklı kalmak kaydıyla, sözleşmeden kaynaklı

borç ilişkilerinde ancak sözleşmeden kaynaklanan alacak talebinde bulunulabileceği ve

uyuşmazlığın TTK hükümlerine ve taşıma hukukuilkelerine göre giderilmesi gerektiği,

Türk Ticaret Kanunu “Madde 850 - (1) Taşıyıcı, taşıma sözleşmesiyle eşya veya yolcu

taşıma işini veya ikisini birlikte üstlenen kişidir. Eşya her türlü yükü de kapsar.

(2) Taşıyıcı, taşıma sözleşmesiyle eşyayı varma yerine götürmeyi ve orada gönderilene

teslim etmeyi veya yolcuyu varma yerine ulaştırmayı; buna karşılık, eşya taşımada gönderen

ve yolcu taşımada yolcu, taşıyıcıya, taşıma ücretini ödemeyi borçlanır…”

Hükmü ile sabit olduğu üzere taşıma sözleşmesi ile sadece ücret karşılığında bir eşyanın

taşınması için anlaşıldığı, BH799036 fatura numaralı kargoya ait kargo parça detay ekran

görüntüsü ile sabit olduğu üzere söz konusu kargo 1 paket 1 adet KTP açıklaması ile 5 kg-desi

olarak 7,98 TL'ye taşınmış olduğu, davacının 235,79 TL ve 219,99 TL uçak bileti ücreti, 400,00

TL konaklama ücreti taleplerinin taraflarınca kabul edilmediği, davacının Adana'ya gitmekteki

tek amacının;

-... Kitap Fuarına katılmak,

-Kitaplarını sergilemek,

-Etkinliklere katılmak

olarak belirtildiği, davacının Adana'ya gidişinin tek bir amacı olduğunu iddia etmiş olsa

da, izahıyla açıkça ikrar ettiği üzere Kitap Fuarının birden fazla amacı ve etkinliğinin

bulunduğu, bu nedenle davacının uçak parası ve konaklama ücreti talebinin açıkça hakkın

kötüye kullanılması olduğu, davacının müvekkili şirkete, kargonun niteliklerine dair bilgi

vermediği, kargonun ne sürede teslim edilmesi gerektiği konusunda açıklama yapmadığı, bu

nedenle davacının taleplerinin taraflarınca kabulünün mümkün olmadığı, kaldı ki davacının

kargonun teslimine ilişkin bilgileri eksik olarak bildirdiği, TTK "Madde 858 - (1) İki tarafça

imzalanan taşıma senedi, taşıma sözleşmesinin yapıldığına, içeriğine ve eşyanın taşıyıcı

tarafından teslim alındığına kanıt oluşturur.

(2) İki tarafça imzalanan taşıma senedi, eşyanın ve ambalajının, eşyanın taşıyıcı

tarafından teslim alındığı sırada, dış görünüşü bakımından iyi durumda bulunduğuna ve

taşınan paketlerin sayısının, işaretleri ile numaralarının, taşıma senedinde yer alan kayıtlara

uygun olduğuna karinedir; meğerki, taşıyıcı taşıma senedine haklı bir sebeple çekince koymuş

olsun. Çekince, taşıyıcının, kayıtların doğruluğunu denetleyecek, uygun araçlara sahip

olmadığı sebebine de dayandırılabilir.

(3) Eşyanın net olmayan ağırlığı veya başka şekilde beyan edilen miktarı ya da

taşınacak paketlerin içeriği, taşıyıcı tarafından denetlenmiş ve denetlemenin sonucu her iki

tarafça imzalanan taşıma senedine yazılmışsa, bu yazı, ağırlığın, miktarın ve içeriğin, taşıma

senedinde yer alan kayıtlara uygun olduğuna karinedir..." hükmü uyarınca taşıma

sözleşmesinin tarafları gönderici ve taşıyıcı imzalı belge ile ispatının zorunlu olduğu,

Davacının ispat yükümlülüğünü yerine getirmediğinden "Madde 864 - (1) Gönderen,

kusuru olmasa da;

a) Yetersiz ambalajlamadan ve işaretlemeden,

b) Taşıma senedine yazılan bilgilerdeki gerçeğe aykırılıklar ile yanlışlık ve

eksikliklerden,

c) Tehlikeli malın bu niteliği hakkında bildirimde bulunmamaktan,

d) 860 ıncı maddenin birinci fıkrasında belirtilen belge ve bilgilerdeki eksikliklerden,

gerçeğe aykırılıklardan, belge ve bilgilerin yokluğundan,

Kaynaklanan, taşıyıcının zararları ile giderlerini tazminle yükümlüdür."

Hükmü uyarınca müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı, bu

nedenle davacının uçak bileti ve konaklama ücreti taleplerinin reddinin gerektiği,

Manevi tazminat talebine ilişkin olarak; davacının manevi tazminat talebi taraflarınca

kabul edilmediği gibi manevi tazminat talep için yasal koşullar da bulunmadığından manevi

tazminat talebinin reddinin gerektiği, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2016/8429 E., 2018/1410

sayılı kararının “...Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan maddi ve manevi tazminat

istemine ilişkin olup, mahkemece, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar

verilmiştir. Ancak, manevi zarar mal varlığında bir azalmayı değil, kişilik haklarına vaki

tecavüz nedeniyle bir kimsenin duyduğu manevi acı ve ızdırabı ifade eder. 818 sayılı Borçlar

Kanunu’nun 49. (TBK 58) maddesine göre, şahsiyet hakkı hukuka aykırı bir şekilde tecavüze

uğrayan kişi, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat namıyla bir miktar para

ödenmesini dava edebilir. Somut olayda, mahkemece davacının, davalı taşıyıcıya teslim ettiği

ve içinde giyim eşyalarının yer aldığı çuvalların kaybolması nedeniyle kişilik haklarının

zedelendiği ve manevi zarara uğradığı kabul edilmiş ise de, her sözleşmeye aykırılık manevi

tazminat gerektirmeyeceği gibi, davacı tarafça da meydana gelen olay nedeniyle kişilik

haklarının ihlal edildiği ispat edilememiştir. Bu itibarla, BK'nin 49. (TBK 58) maddesinde

öngörülen manevi tazminat şartlarının oluşmadığı gözetilmeksizin, davacı lehine manevi

tazminata hükmedilmesi doğru görülmemiş, hükmün davalı yararına bozulması gerekmiştir...“

gerekçesi uyarınca manevi tazminat talebinin maddi ve hukuki dayanaktan yoksun olduğu,

davacının manevi tazminat talep hakkının bulunduğunu kabul anlamına gelmemek kaydıyla

manevi tazminatın zenginleşme aracı olmaması ve manevi tazminatın ancak kusur halinde talep

edilebilmesi, kusura dayalı bir tazminat olması nedeniyle yasal koşulları bulunmayan fahiş

tutarda manevi tazminat talebinin reddinin gerektiği,

Açıklanan nedenlerle, taşıma hizmetinin müvekkili şirket tarafından gereği gibi ifa

edildiği, uyuşmazlık konusu kargonun İncek Şubesinde muhafaza edildiği ve davacıya iadeye

hazır olması nedeniyle davacının maddi ve hukuki dayanaktan yoksun taleplerinin reddine karar

verilmesinin gerektiği,

Şeklinde hususlara yer verilerek; savunma, itiraz ve taleplerinin kabulü ile haksız ve

hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya

yükletilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; " Edebiyatçilar Derneği üyesi olan şair-yazar davacının 06.01.2020-10.01.2020 tarihleri arasında Adana ... Kitap Fuarında kitaplarının tanıtımı ve satımı için bulunmak üzere davalı kargo şirketine 60 adet kitap teslim etttiği ancak davalı tarafından kitapların kaybolduğu belirtilerek fuar süresi boyunca davacıya teslim edilmediği iddiasına dayalı kitap bedeli, uçak bileti bedeli, konaklama bedeli karşılığı maddi tazminat ile 50.000,00 TL. manevi tazminatın davalıdan alınması" istemine ilişkindir.

Talep, cevap, Vergi Dairesi ve Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün yazı cevapları, yurt içi kargo'dan gelen yazı cevabı, yapılan bilirkişi incelemesi sonucu dosyaya ibraz edilen 01/05/2023 tarihli rapor ve 12/07/2023 tarihli ek rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

01/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı firma sistem çıktısına göre; davacı ile davalı taşıyıcı firma arasındaki taşıma

sözleşmesinde kargonun yine taşıyıcı firmanın ilan ettiği hizmet standartlarına aykırı olarak ve

makul kabul edilebilecek bir süreyi de aşar şekilde 6 iş gününe (11.01.2020 tarihinde) denk

gelen gecikmiş adrese teslim işlemini taşıyıcı firmanın gerçekleştirmek istediği, ancak alıcının

teslimatı kabul etmediği bilgilerinin bulunduğu,

Dava dosyasında yer alan belge ve bilgilerden davacının fuar programında kitap

imzalaması için kendisine ayrılan süre 09.01.2020 tarihinde dolması nedeniyle 11.01.2020

tarihinde gönderi teslim edilmiş olsa bile davacının uğramış olduğu mağduriyeti gidermesinin

veya azaltmasının mümkün olmadığı,

Dava dosyasında, davacı tarafından taşıma işinin aciliyetine ilişkin bir bildirimde

bulunduğuna veya taşıyıcı tarafından hizmet standartları dışında süre taahhüdünde

bulunulduğuna dair açık bir belge bilgi bulunmasa bile, yukarıda açıklanan nedenlerle söz

konusu taşıma işinde taşıyıcı firmanın kusurlu olduğu, 873 ve 875. madde uyarınca taşıyıcının

gecikmeden kaynaklı ortaya çıkan zarardan sorumluluğunun bulunduğu,

-Taşıyıcı firmanın kusurlu davranışı sebebiyle davacının yol gideri olarak beyan ettiği

KDV dahil 235,79TL ve 219,99TL yol masrafları, 4 gecelik konaklama bedeli olan KDV dahil

400,00TL konaklama masrafı, davacıdan alınan 7,98TL taşıma ücreti hususunda davacının

maddi anlamda mağduriyetine sebebiyet verildiği,

- Dava dosyasında, yukarıdaki bölümlerde detaylı açıklandığı üzere, taşıyıcı firmaya

sunulan gönderi içeriğine ilişkin kitap adı, sayısı, tutarı, maliyeti gibi hususları açıklayan somut,

net belge ve bilgilerin bulunmaması, Kargonun kayıp veya zıyaı hali gerçekleşmiş olduğuna

dair somut bir belge bulunmaması, aksine davalı firmaca ürünlerin muhafaza altında

tutulduğunun ifade edilmesi nedeniyle kargo içeriğine ilişkin bir hesaplama veya değerlendirme

yapılamadığı,

Bununla birlikte, “X - Sorumluluğu sınırlama hakkının kaybı” başlıklı 886. Maddesinde

yer alan taşıyıcının; Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana

gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiğini ispat eden

somut belge ve bilginin bulunmadığı, bu nedenle taşıyıcının Türk Ticaret Kanunun “VI -

Sorumluluk Sınırları” başlıklı 882./3 maddesi gereği, Taşıyıcının, taşıma süresinin

aşılmasından doğan sorumluluğunun, taşıma ücretinin üç katı ile sınırlı olduğu,

Bu açıdan, davacıya, 7,98TL taşıma ücreti + yasal sorumluluk sınırlandırması gereği

7,98 X 3 = 23,94TL olmak üzere toplam 31,92TL maddi tazminatın verilmesi gerektiği,

- Şair olan Davacının kitap fuarında kargosunun kendisine teslim edilememesi

nedeniyle yaşadığı mağduriyete ilişkin talep ettiği manevi tazminat hususuna ilişkin olarak

konunun sayın Mahkemenin takdirinde olması sebebiyle herhangi bir değerlendirmede

bulunulamayacağı, sonuç ve kanaatine varılmıştır.

" şeklinde görüş beyan edilmiştir.

12/07/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;" bilirkişi heyetimizce 01.05.2023 tarihli kök raporumuzda yer verilen kanaat ve

mütalaamızı etkileyecek ek bilgi ve belgenin olmadığı değerlendirilmiş, kök raporumuzdaki

kanaatimiz değişmemiştir." şeklinde görüş beyan edilmiştir.

Davacı tanığı Kevser Atay Turgutlu mahkememiz huzurunda " Davacı ile akrabalığım yoktur kendisini tanırım edebiyatçılar derneği genel sekreteriyim 4 gün boyunca imza günü vardı 4 gün boyunca kitapları gelmedi fuar 2020 yılında Adana ilinde Ocak ayı 6,7,8,9 günlerinde ... kitap fuarında imza günleri vardı programı ben hazırlıyorum ben aynı zamanda bu organizasyondan sorumluydum ve stand da ayrıca sorumlu bir görevlimiz daha vardı bende imza günlerinde orada bulunuyordum imza günü kitaplar gelmemişti bu kitaplar yeni çıkan kitaplardı önceden bu kitapların duyurusu yapılmıştı bu organizasyon uluslararası bir etkinlikti kitaplar 4 gün boyunca

standa gelmedi bizzat bu durumu gördüm davacı bu nedenle büyük bir mağduriyet yaşadı okurlar nezdinde bizim de mağduriyetimiz vardı en az gördüğüm kadarıyla 25 okur imza için stada gelmişti kendilerine ertesi gün gelin dememize rağmen 4 gün boyunca kitaplar gelmedi davacının bu olay nedeniyle üzüntüsünü hatırlıyorum bir yazar olarak kendisinin onuru kırıldı. " şeklinde beyanda bulunmuştur.

TBK'nın 58. maddesine dayalı olarak manevi tazminat istemi yönünden yapılan değerlendirmede somut olayın özellikleri gözetildiğinde, davacının kişilik haklarının kitap fuarına gelen muhtelif sayıda okuyucusu nezdinde zedelendiği bu durumun davacıda üzüntüye neden olduğu kanaatine varılarak, manevi tazminatın lehine hükmedilen taraf açısından bir zenginleşme aracı da olmaması gerektiği ciheti ile tarafların sosyo-ekonomik durumları da gözetildiğinde, talebin takdiren 20.000,00 TL üzerinden kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Davacının maddi tazminat istemi bakımından yapılan değerlendirmede; birbirleri ile uyumlu hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu sonucuna varılan ve yukarıda içerikleri açıklanan bilirkişi kök ve ek raporu dikkate alındığında, davalı taşıyıcı firmanın kusurlu davranışı nedeni ile davacının yol gideri olarak beyan ettiği 235,79 TL ve 219,99 TL yol masrafları, 4 gecelik konaklama bedeli olan KDV dahil 400,00 TL ve 31,92 TL taşıma ücreti ve yasal sorumluluk sınırlandırma gereği ödenmesi gereken toplam tutarın 887,70 TL olduğu tespitinden hareket edilerek, bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilerek,

dava konusu kargoya verildiği belirtilen tanesi 15,00 TL'den 60 kitap bedeli 900,00 TL'lik tutar ise yargılama sürecinde davacının kitapları davalı kargo şirketinden teslim alması nedeni ile maddi tazminat talebine dahil edilmeyerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H