Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/27 K.2024/354

T.C. ...4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/27 Esas - 2024/354

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

ANKARA

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/27 Esas

KARAR NO : 2024/354

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 06/06/2014

KARAR TARİHİ : 14/05/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 02/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

1-Davacı vekili, taraflar arasında 03/01/2014 tarihinde SZ-BHB-299-00 sayılı Başbakanlık Hizmet Binası Yapım İşi Doğal Taş satınalma sözleşmesi yapıldığını ve davalı tarafından sözleşmede yer alan mermer miktarının yetmeyeceği gerekçesiyle davacı şirketten daha fazla mermer talep ettiğini ve 01/03/2014 tarihinde mermer alım miktarı arttırılarak taraflarca Zeyilname imzalandığını, uyuşmazlık konusu sözleşme ve zeyilnameye istinaden B ve C seleksiyonlarından 631,63 M2 Carita Cream 2 cm.

Plakanın davacı şirket tarafından üretilip 28/03/2014 tarihinde Ek 3 tutanak ile ...A.Ş.adına Aşan İnş.San. Tic.Ltd.Şti. Çalışanına teslim edildiğini , davacı şirket teslim edilen ürüne ait 31/03/2014 tarih ve seri A- 007338 nolu faturanın düzenlenerek davalı şirkete gönderildiğini, davalı şirketin faturayı iade ettiğini, fatura bedelinin ödenmemesi üzerine davacı şirket tarafından davalı şirket aleyhine ...18.İcra Müdürlüğü'nün 2014/7252 sayılı dosyası ile,

toplam fatura bedeli olan 149.298,10TL üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığını, davalı şirketin sadece faturada belirtilen 243,76m2 3cm Carita Cream plaka mermerin bedeli olan 19.013,28 USD+KDV olmak üzere 22.435,67 USD tutarı kabul ederek ödeme yaptığını ve geri kalan bedeli kabul etmeyerek kısmi itirazda bulunduğunu itirazın 102.041,85TL lik kısmına yapıldığı belirterek davanın kabulü ile itirazın iptaline ve davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

2- Davalı vekili, taraflar arasında 03/01/2014 tarihinde SZ-BHB-299-00 sayılı Başbakanlık Hizmet Binası Doğal Taş Satınalma Sözleşmesi imzalandığını ve satıcı şirketin sözleşme konusu doğal taşı onaylı şahit numuneye uygun olarak en geç 13/02/2014 tarihinde alıcı şirkete teslim etmeyi üstlendiğini, davacı şirketin müvekkiline teslim ettiği onaylı şahit numunelere uygun doğal taşı üretememesi üzerine ...38.

Noteri aracılıyla 18/02/2014 tarihli 06779 yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiğini, taraflar arasında yapılan görüşme sonucu 01/03/2014 tarihli Zeyilname düzenlendiğini ve yeni şahit numunelere uygun doğal taş üretiminin teslim tarihinin 31/03/2014 olarak taahhüt edildiğini,

31/03/2014 tarihinde müvekkil şirket çalışanlarının sözleşme konusu taşların üretimini kontrol etmek ve uygun ise teslim almak üzere yaptıkları fabrika ziyaretinde dava konusu 631.63 metrekare 2cm. kalınlığındaki doğal taşın üretilerek yüklenmesinin tamamlandığının görüldüğünü ve kontrolü tamamlanmadan yola çıkarılmaması konusunda davacı şirket çalışanlarının uyarıldığını ve tutanak tutulduğunu, müvekilinin kontrol ve onayı olmadan sözleşmeye uygun olmayan taşların yüklenerek gönderildiğini, müvekkili şirkete kargo ile ulaşan 31/03/2014 tarih Seri A-007388 nolu faturaya itiraz ettiğini ve ...38.

Noterliğinin 07/04/2014 tarihli ve 12075 yevmiye numaralı ihtarnamesi ekinde davacı şirkete iade edildiğini ve icra takibine de kısmi olarak itiraz edildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

3- Dava, taraflar arsında yapılan eser sözleşmesi ile akabinde yapılan zeyilname uyarınca davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan takibe davalının vaki itirazının iptali istemine ilişkindir.

4- Mahkememizce verilen davanın kabulüne dair 2014/1207 Esas, 2018/5269 K. sayılı karar, davalı vekili tarafından istinaf edilmiş, ...Bölge Adliye Mahkemesi 31. Hukuk Dairesinin 2021/497 esas 2021/1221 karar sayılı ilamı ile “... taraflar arasındaki imzalanan sözleşme, satış değil eser sözleşmesi olduğundan TTK hükümlerinin dava konusu somut olayda uygulanması mümkün değildir. Uyuşmazlığın eser sözleşmesi hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. Mahkemece, uyuşmazlığın satış sözleşmesi olarak değerlendirilmesi ve TTK hükümleri uyarınca çözülmesi doğru görülmemiştir (Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesi, 2020/1722 Esas, 2021/2490 Karar)

İtirazın iptâli davalarında İcra ve İflas Kanunu'nun 67/2. maddesi çerçevesinde alacaklı yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için, usulüne uygun şekilde yapılmış bir icra takibinin bulunması, borçlunun süresi içerisinde itiraz etmesi ve alacaklının icra hakimliğine başvurmadan, alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması gerekir. Burada, borçlu itirazının kötü niyetle yapılmış olması ve alacağın bir belgeye bağlanmış bulunması koşulları aranmaz. İcra inkâr tazminatı, hakkındaki icra takibine itiraz ederek durduran ve çabuk sonuçlandırılmasına engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır (Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesi, 2015/78 Esas, 2015/6310 Karar).

Bu yasal koşullar yanında, takibe konu alacağın likid olması da zorunludur. Her uyuşmazlığın kendine özgü somut özelliklerine göre değişmekle birlikte, bir uyuşmazlıkta alacağın likid olup olmadığı belirlenirken, alacak ve onun borçlusu birlikte değerlendirilmelidir.

Buna göre, likid bir alacaktan söz edilebilmesi için, ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir.

Gerek borç ve gerekse borçlu bakımından, bu koşullar mevcut ise, ortada likit bir alacak bulunduğu kabul edilmelidir (Yargıtay "HGK'nın 07.06.2006 tarih 2006/19-295 Esas, 2006/341 Karar sayılı kararı).

O halde Mahkemece yapılacak işlem; yukarıdaki açıklamalara göre garanti süresinde veya TBK hükümlerine göre ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığının tespiti ile kabule göre işin esasına girilmesi; iş sahibi idareden sözleşme, ekleri ve ilgili şartnameleri içerir ihale dosyası da getirtilerek HMK m. 266 ve devamı maddelerine göre;

mermer/doğal taş konusunda uzman maden mühendisi, mimar ve inşaat mühendisinden oluşacak bilirkişi heyeti oluşturularak tarafların iddia ve itirazlarını karşılar, ihtilaf konusu imalat ile sözleşme ve ekleri ile şahit numuneleri karşılaştırır, doku ve desen farkılıklarının ayıp ve eksiklik olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğini tartışır, delil tespiti raporu ile dosya kapsamında alınan rapor arasındaki çelişkiyi giderir şekilde denetime elverişli bilirkişi raporu ve gerekirse ek rapor alınması;

kabule göre icra inkar tazminatının koşullarının oluşup oluşmadığının tartışılması ile ulaşılacak sonuca göre karar verilmesinden ibaret olacaktır. ” gerekçelerine yer verilmek suretiyle mahkememiz kararı kaldırılmıştır.

5- Kaldırma kararının yerine getirilmesi için iş sahibi idareden sözleşme, ekleri ve ilgili şartnameleri içerir ihale dosyası istenmiş ve Cumhurbaşkanlığı İdare İşler Müdürlüğü, Çevre Bakanlığından gelen müzekkere cevaplarında idarelerinde bu işe dair bilgi ve kayıtların bulunmadığı bildirilmiş, TOKİ den gelen müzekkere cevabında ise Toki Başkanlığı ile davalı ...arasında yapılan sözleşmelerin gönderildiği görülmüş ve bu belgelerin ise eldeki uyuşmazlığa katkı sağlamadığı anlaşılmıştır.

6- Yine kaldırma ilamının gereklerinin yerine getirilmesi için dosyada bilirkişi raporu alınmıştır.

06/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda ise özetle; "dava dosyası üzerinden ve dava dosyası içerisinde yer alan fotoğraflarla inceleme yapılmış olup, mevcut fotoğraflar, şahit numuneler ile fabrika deposunda bulunan malzemelerin renk, desen, doku, damar, gözenek farlılıklarını göstermesi açısından yetersiz bulunduğundan, fotoğraflar üzerinden kanaatte bulunmak mümkün olamamaktadır. Dava konusu işe ait sözleşme ve zeyilname ise 2014 yılını kapsamaktadır.

2014 yılındaki ihtilaf konusu doğal taşın ve onaylı şahit numunelerin, aradan geçen zaman içerisinde değişime uğrayacağı kabulü ile yerinde tespit yapılamadan, dava konusu doğal taşın onaylı şahit numuneler ile karşılaştırılması, renk, desen, doku, damar, gözenek farlılıklarının belirtilmesi, onaylı şahit numunelere uygunluğu veya uygun olmaması konusunda teknik görüş belirtilmesinin mümkün olmadığı kanaatine varılmaktadır.

Dava dosyasında yer alan "Satınalma Sözleşmesi"nin 7-1.maddesi ile; "teslimat alıcının bildireceği yetkiliye yapılacak, teslimat bittikten sonra bu şahıs tarafından teslim tutanağı imzalanacak" hükmü gereğince davalı (satıcı) tarafın üretimini yaptığı dava konusu doğal taşları davalı (alıcı) tarafa veya davalı (alıcı) tarafın bildireceği yetkiliye yapması gerekmektedir. Ancak; davacı tarafından dava dosyasına sunulan tutanakların geçersiz olduğuna ilişkin davalı tarafın beyan dilekçeleri dışında dava dosyasına herhangi bir belge sunulmamış olduğundan, dava dosyasında bulunan tutanaklardaki imzaların geçerli olup olmadığı, sözleşmede yer alan yükümlülüğe uyulup uyulmadığı konusunda takdir Sayın Mahkemenizin olacağı kanaatine varılmaktadır." şeklinde görüş bildirilmiştir.

7- Tüm dosya kapsamı itibariyle; asıl iş sahibi idareden gelen müzekkere cevapları dava konusu uyuşmazlığa katkı sağlamadığı, aradan geçen süre nazara alındığında 2014 yılındaki ihtilaf konusu doğal taşın ve onaylı şahit numunelerin, aradan geçen zaman içerisinde değişime uğrayacağına yönelik bilirkişi tespiti birlikte değerlendirilmiş ve sözleşmenin 7-1 maddesi uyarınca taşların davalıya teslim edildiğine dair halen geçerli olan tutanaklar nazara alınarak davacının eser sözleşmesinden kaynaklı edimini yerine getirdiği anlaşılmış ve talebede bağlı kalınarak davanın kabulüne ve alacak likit olmadığından davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.