Ankara 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/316 K.2022/239

Davacı vekili dava dilekçesinde ÖZETLE: Müvekkilinin Türkiye'nin 77 yıllık en köklü ve güçlü yerli ilaç firması olduğunu ve ilaç sektörünün tanınmış şirketleri arasında yer aldığını, 1944 yılında....

Laboratuarı adı altında faaliyete başladığını, 1954 yılında.....Kollektif Şirketi olarak ve 1973 yılında ise .... olarak kurulduğunu, .... markasının ....'nin yanısıra dünyanın birçok ülkesine ihracat yaptığını, ....ilaç sektöründe, güvenli Üretim belgesi alan şirket olduğunu,... .... ibaresinin 1954 yılından beri ticaret unvanının ayırt edici unsuru olarak kullandığını, ... markasının "ilaç" sektöründe tanınmış marka olduğunu,.... ".....'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu" araştırmasında.

2016, 2017, 2018, 2019 ve 2020 yıllarında .... markasının, ....'nin en büyük 5.ilaç şirketi unvanını aldığını, bu marka adı altında birçok ödül aldığını, ... markasının 1954 yılından beri aralıksız yurtiçi ve yurtdışında yaygın olarak kullanıldığını,..." markalarının tescilli olduğunu, taraf markaların benzer olduğunu, müvekkilinin markasının ... ibaresinden, davalı markasının ise .... ibaresinden oluştuğunu, davalının markasının tüm kelime olarak müvekkil markası ile çakıştığını, markaların... harfleri ortak olduğunu,

markalar arasında güçlü bir işitsel benzerlik bulunduğunu,... markası telaffuz edildiğinde kulakta ".... şeklinde bir işitsellik bıraktığını, "..." markaları ardarda telaffuz edildiğinde markalar arasında refleksif olarak ilişki olduğu yönünde bir işitsel benzerlik bulunacağını, davalının müvekkili ile aynı sektörde faaliyet gösterdiğini, tarafların markaları arasında ayırt edilemeyecek derecede bir işitsel benzerlik bulunduğunu, tarafların markalarının her ikisinin de aynı malları kapsadığını ve AYNI sektörde faaliyet gösterdiğini, markaların 5 ve 10 sınıftaki Mallarının birebir aynı olduğunu, davalı markasının,

müvekkilinin markası olarak algılanacağından markaların iltibasa yol açacağını, müvekkilinin "santafarma" markasının ve "sanrtafarma ilaç" unvanının "sağlık sektöründe" tanınmış marka olması itibariyle bağlantı kurma ve karıştırılma diğer markalara nazaran çok daha hızlı bir şekilde meydana geleceğini, belirterek, .... sayılı kararının iptal edilmesine, .... ibareli markanın tescil edilmişse hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Duruşmada da dilekçesini aynen tekrar etmiştir.

SAVUNMA

Davalı kurum vekili dilekçe ve beyanında ÖZETLE: Alınan kararlar ve yapılan işlemlerin usule ve yasaya uygun olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı şahıs Vekili dilekçe ve beyanında ÖZETLE: Dava konusu marka uyuşmazlığında, aynılığı iddia edilen ... ile .... arasında bir bağ olarak yalnızca sanayi dalının olduğu ileri sürülebileceğini, bitişik ve ayrı yazılan iki markanın ve kelimelerin tamamen farklı olmasının benzerliğe hiçbir etkisi olmadığını, .... arasında yalnızca aynı sektörde olan iki marka olmasının dışında herhangi bir aynılık yahut benzerlik olmadığından, .... markasının tanınırlığı yönünden ve maddi açıdan kayba uğramasını gerektirecek haklı bir gerekçe bulunmadığını, belirterek açılan davanın reddini talep etmiştir.

MUHAKEME

HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.

DELİLLER ve DEĞERLENDİRME:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı şahsın... başvuru sayılı "..." ibareli marka başvurusu ile davacı tarafın mesnet markaları arasında SMK 6/1 maddesine göre iltibas koşulları oluşup oluşmadığı, davacı tarafın SMK 6/4-5 maddesine göre markalarının tanınmışlığı iddiasının davalı başvurusuna ve alınan .... kararına ne oranda etki edeceği,.. sayılı YİDK kararının iptalinin, davalı markasının da tescili halinde hükümsüzlüğü gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır.

... kararının 09/09/2021 tarihinde davacı tarafa tebliğ edildiği, davacının da 5000 sayılı .... Kanununun 15/C maddesinde öngörülen iki aylık süre içerisinde 09/11/2021 tarihinde ve 6769 sayılı SMK 156.ncı maddesinde görevli ve yetkili mahkemeye dava açtığı anlaşılmıştır.

..sayılı kararında;" 1- ... tarafından yapılan itiraz: ...başvuru numaralı "..." ibareli başvurunun ilanına yapılmış olan itirazın reddi yönündeki ....Başkanlığı kararına karşı, başvurunun ... sayılı "... " ibareli markalar gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6 ncı maddesi uyarınca reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir.

....... Bu çerçevede yapılan değerlendirme sonucunda, işbu başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markalar bütünüyle bıraktıkları izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimali dahil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzer bulunmamıştır. Bu nedenle, markalar arasında ilişkilendirilme/karıştırılma ihtimalinin ortaya çıkmayacağı kanaatine varıldığından bu yöndeki itiraz yerinde görülmemiştir.

Somut olay açısından, itiraza konu başvurunun tescilinin 6769 Sayılı SMK'nın 6/1V ve 6/V maddeleri hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açacağı yönünde de bir kanaat oluşmadığından, tanınmışlık gerekçesine dayalı itiraz da haklı görülmemiştir.

Son olarak, her marka özgünlük derecesi, tasarımı, tescile konu mallar/hizmetlerin ve bu mal ve hizmetlerin tüketici grubunun özellikleri, markanın tescil kapsamındaki mal/hizmetler üzerindeki ayırt edici niteliği gibi unsurlar açısından kendine özgü özellikler taşıdığından ve ancak tüm bu unsurların birlikte değerlendirilmesi sonunda tescil başvurusuna ilişkin karar oluşturulabildiğinden dilekçede başka marka başvurularına ilişkin verilen kararların işbu itirazın değerlendirilmesinde dayanak gösterilmesi de haklı bulunmamıştır.

Sayılan nedenlerle, işbu itirazın reddi gerekmiştir.

KARAR

.... ........ yapılan itirazların reddedilmesine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.

6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU (10/01/2017 yürürlük)

Madde 6 (Marka tescilinde nispi ret nedenleri)

"(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.

(4) Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.

(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın,....’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. " hükmü yer almaktadır.

SMK 6/1 maddesi anlamında iltibastan bahsedebilmek için ;

Taraf markalarında AYNI işaret olması ve kapsamlarındaki emtia (mal/hizmet) BENZERLİĞİ olması,

Taraf markalarının BENZER işareti taşımaları ve kapsamlarındaki emtia(mal/hizmet) AYNIYETİ olması,

Taraf markalarının BENZER işareti taşımaları ve kapsamlarındaki emtia(mal/hizmet) BENZERLİĞİ olması, ihtimali aranır.

Markaların karıştırılmasından söz edebilmek için ise , dava konusu marka ile itiraza mesnet marka/markalar arasında hedef tüketici kitlesi (orta düzeydeki) yönünden markaların “görsel”, “işitsel” ve “kavramsal” özellikleri dikkate alarak genel ve bütünsel açıdan benzerlik ihtimali olması , yine tescilli marka ile tescil olunmak istenen işaret arasında markayı taşıyan her iki ürünün işletmesel kökeninin aynı veya birbirleriyle bağlantılı (idari-ekonomik) işletmeler tarafından üretilmiş olabileceği noktasında bağlantı kurulması (ilişkilendirilme) ihtimalinin bulunması gerekir. Karıştırılma kavramının varlığı için “somut bir karıştırma” eyleminin varlığı şart olmayıp böyle bir tehlikenin varlığı dahi yeterli olacaktır.

SMK 6/4 maddesine göre tanınmış markada ;

Paris sözleşmesi kapsamında tanınmışlık düzeyine ulaşmış olması koşuluyla, tescilli bir markanın, işaret ve emtia açısından aynı veya benzerinin Türkiye'de aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından başvurusunun yapılması halinde itiraz üzerine reddedileceği düzenlenmektedir.

SMK 6/5 maddesine göre tanınmış markalarda;

Toplumda (.... sınırlarında) tanınmışlık düzeyine ulaşmış olması koşuluyla, tescilli bir markanın, aynı veya benzerinin farklı mal ve hizmetlerde kullanılması amacıyla yapılan marka başvurusu, tanınmışlığından haksız yarar sağlanabileceği, itibarına zarar verebileceği veya ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği durumlarda, tanınmış marka sahibinin itirazı üzerine ret edilir.

Yargıtay içtihatlarında tanınmışlık “bir şahsa veya teşebbüse sıkı bir şekilde matufiyet, garanti, kalite, kuvvetli reklam, yaygın bir dağıtım sistemine bağlı, müşteri, akraba, dost, düşman ayırımı yapılmadan coğrafi sınır, kültür, yaş farkı gözetilmeksizin aynı çevredeki insanlar tarafından refleks halinde ortaya çıkan bir çağrışım olarak” ifade edilmiştir. Bu hallerde başkasının başvuru markası dolayısıyla şayet taraf markaları aynı/benzer mal/hizmet içermiyorsa ve bu marka başvurusu nedeniyle haksız yarar sağlanabileceği, onun itibarına zarar verebileceği veya onun ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği hallerinde nisbi red sebebi sayılarak başvuru markası engellenebilecektir.

Yukarıdaki kriterler, taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında;

Davalı başvuru Markası Davacı Markaları

... ...

05,10.Sınıf 05.Sınıf

Şekil+Santa Farma (2014/97144)

05,10,44.Sınıf

...

05, 35 , 41 sınıf

..

05 , 10 , 44 sınıf

Bilirkişi heyetinden alınan 29.08.2022 tarihli raporda ÖZETLE; " Dava konusu 2020/77195 sayılı .... marka başvurusu ile davaya mesnet olan davacının markaları 05. Sınıfta yer alan mallar bakımından görsel ve işitsel olarak benzer olmadığından taraf markalar arasında 6/1 maddesi bakımından iltibas ihtimalinin oluşmayacağı,

Ancak dava konusu... marka başvurusu ile davaya mesnet olan davacının ... markaları arasında markaların kapsamında yer alan 10. SINIFTAKİ malların aynı, aynı tür ya da benzer nitelikte oldukları, bununla birlikte markaların görsel, işitsel ve kavramsal benzerliğin bütüne olan etkisi bakımından işaretler arasında ortalama tüketiciyi yanılgıya düşürebilecek bir benzerliğin mevcut olduğu dikkate alındığında taraf markalar arasında 6/1 maddesi bakımından iltibas ihtimalinin oluşacağı,

Davacı markalarının tanınmış olduğu, ancak taraf markalar arasında uyuşmazlık konusu yönünden iltibas oluştuğundan farklı olan mal ve hizmetler açısından, davacı markalarının tanınmışlığının uygulanmasının bir etkisi bulunmadığı; " şeklinde ifade edilmiştir.

Davacı vekili ile davalı şahıs vekilinin aynı heyetten ek rapor alınması talebi HMK 30.ncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek yargılama gereksiz uzamasın diye bu talep reddedilmiştir.

GEREKÇE

Tescilli bir marka ile başvuru konusu işaret arasında iltibasa sebebiyet verebilecek derecede görsel, sescil ve anlamsal benzerlik olup olmadığının, her ikisinin ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınmakla beraber münferit unsurlardan ziyade bütünü itibariyle bıraktığı izlenimin de nazara alınarak belirlenmesi gerektiğinden hareketle;

Davalının "Şekil... " ibareli marka başvurusu ile;

Davacının "şekil...sayılı tescilli markası arasında dava konusu markanın kapsamında yer alan 5.nci sınıftaki mallar;

Yine Davacının ....sayılı tescilli markası arasında dava konusu markanın kapsamında yer alan 5.nci ve 10.ncu sınıftaki mallar yönünden ortalama tüketici kesimi nazarında iltibas düzeyinde görsel ve sesçil benzerlik oluştuğu;

Her iki taraf markalarında "...." ibaresinin baskın ve belirleyici unsur olarak öne çıktığı;

Davalının onca seçenek özgürlüğü varken "... "ibare ve şekilli yaptığı marka başvurusu dolayısıyla başvuruda belirgin "ŞEKİL" işareti ile davacının markalarındaki " şekil " ibaresinin çok benzediği, bu durum tesadüf olarak nitelendirilemeyeceği; Diğer yönden ilaç sektöründe tanınmış olan ve bilirkişi raporunda "Davacı tarafın ... kararının iptali ve huzurdaki dava aşamasında sunduğu deliller .... tanınmışlık kararı) incelenmiş ve davacının ..markasının ”...” emtiası üzerinde, başvuru tarihi itibariyle tanınmış marka olduğu sonucuna varılmıştır. " şeklinde de tespiti yapılan .." ibaresi ile iltibas oluşturan .. ismini tercih edip başvuru yapması davacının tanınmış markasına yaklaşma çabası içinde olduğu şeklinde değerlendirilmiştir.

Davalının markasının 5.nci sınıf kapsamında kalan " İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal radyoaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler. Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler " DIŞINDAKİ tüm mallar ile 10.ncu sınıftaki mallar açısından;

İşin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin yargılama konusu bu mallar yönünden ayırdığı satın alma /faydalanma süresi içinde davalının "...." ibareli başvuru markasını gördüğünde derhâl ve hiç düşünmeden bunun davacının ...) sayılı markalarından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, her iki markadaki iltibas düzeyindeki işaret benzerliği nedeniyle bir yanılgı yaşayabileceği,

başvuru kapsamındaki yukarıda belirtilen mallar yönünden her iki taraf markasının aynı işletmeye ait markalar ya da idari ve ekonomik anlamda bağlantılı bir işletme markaları olarak algılanabileceği , taraf markaları arasında bu mallarda SMK 6/1 maddesindeki iltibas koşulu oluştuğu; ( 5.nci sınıftaki bazı mallardaki kısmen aksi yöndeki bilirkişi görüşüne HMK 282 .nci maddede " Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir." hükmünden hareketle yukarıdaki gerekçe ile iştirak edilmediği) ;

Davalının markasının 5.nci sınıf kapsamında kalan " İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal ürünler, tıbbi ve veterinerlik amaçlı kimyasal radyoaktif maddeler, ilaç ihtiva eden kozmetikler. Tıbbi ve veterinerlik amaçlı kullanıma uygun diyetetik maddeler " malları açısından ise ;

Hedef tüketiciler doktor, eczacı ve ilaç mümessili gibi eğitim ve bilinç düzeyi yüksek kişiler olduğu ifade edilse de; elbette ki ilaç markalarında ilacın doktor tarafından reçetelendirilip eczacı tarafından satılması söz konusu ise de hayatın olağan akışına göre eczanelerde sadece eczacı diplomasına sahip kişilerin çalışmadığı, hatta çoğu zaman eczanelerde yaygın olarak çalışan eczacı kalfaları meslek mensubu kişilerin doktor ve eczacı kadar olacak düzeyde (bilinç düzeyi yüksek) tıp bilgisine sahip olamayabilecekleri ve bu açıdan reçete edilen ilaçlardan ........ibareli şeklindeki bu mallarda (aynı olan ve aynı raflarda satılabilen) ürünleri karıştırabilecekleri ihtimal olmayacağını söylemek mümkün olabilir mi? Bu açıdan ;

Doktor, eczacı ve ilaç mümessili dışında kalıp da bir şekilde bu ürünlerin satışına yardımcı olan bu kişiler ile bu ürünleri tüketecek hastalar veya yakınları (ilaçları hastaya veren / uygulayan yakınları) açısından da yargılama konusu bu mallar yönünden ayırdığı satın alma /faydalanma süresi içinde davalının ".. " ibareli başvuru markasını gördüğünde derhâl ve hiç düşünmeden bunun davacının "..... sayılı markalarından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, her iki markadaki iltibas düzeyindeki işaret benzerliği nedeniyle bir yanılgı yaşayabileceği,

başvuru kapsamındaki yukarıda belirtilen mallar yönünden her iki taraf markasının aynı işletmeye ait markalar ya da idari ve ekonomik anlamda bağlantılı bir işletme markaları olarak algılanabileceği , taraf markaları arasında bu mallarda da SMK 6/1 maddesindeki iltibas-benzerlik ve karıştırılma ihtimali olduğunu söylemek mümkün görüldüğü; ( aksi yöndeki bilirkişi görüşüne HMK 282 .nci maddede " Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir." hükmünden hareketle yukarıdaki gerekçe ile iştirak edilmediği) ;

SMK 6/5 maddesindeki tanınmışlık koşulu açısından ;

Diğer yönden emtia benzerliği yanında SMK 6/1 maddesindeki iltibas koşulları oluşmakla beraber davacının ... sektöründeki tanınmışlığı nedeniyle davalının bu marka ile ... düzeyinde "..." ibaresi seçip yine davacının... ve ... sayılı markalarında bulunan "..." işareti ile benzerlik düzeyi yüksek olan bir işareti tercih edip seçmesi ve yanına da " ..." ibaresini eklemesi davacının tanınmış markasına yaklaşma çabası olduğuna dolayısıyla " haksız bir yararın sağlanabileceği,

markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği " koşulları oluştuğuna ayrıca kanaat getirilmiştir.( aksi yöndeki bilirkişi görüşüne HMK 282 .nci maddede " Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir." hükmünden hareketle yukarıdaki gerekçe ile iştirak edilmemiştir.)

Neticeden davanın kabulü gerekmiştir.

Katip .... ¸e-imza Hakim... · ¸e-imza