Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/581 K.2022/47

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2021/581 Esas

KARAR NO : 2022/47

DAVA : MENFİ TESPİT

DAVA TARİHİ : 13/01/2009

KARAR TARİHİ : 20/01/2022

KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 18/02/2022

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin "Çatı Cephe Sandviç Panel ve Ara Bölme Trapez Saç Kaplama" yapılması işini akdedilen sözleşme ile yüklenici davalı ... Yapı İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti ne verdiğini, yüklenici şirket tarafından yapılan işin kalitesiz olup kabul edilemeyeceğini, eksiklikler ikmal edilmediğinden ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

D.iş sayılı dosyası üzerinde mahallinde keşif yapılarak sözleşmeye aykırılıkların tespit edildiğini, müvekkili şirketin taahhüt ettiği edimleri yerine getirdiğini, sözleşme bedelinin verilen çekler ile tamamen ödendiğini, davalı tarafın sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmediği halde müvekkili firma tarafından verilen çekleri tahsil ettiğini belirterek 16/01/2009-11/02/2009-13/03/2009 tarihli ve her biri 49.470,35 Euro bedelli 3 adet çekten dolayı borçlu olunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı ... Yapı İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti cevap dilekçesinde; dava dilekçesindeki iddiaların kabul edilmediğini, davacı tarafından inşaatın kiraya verilmiş olup kullanıldığını bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Birleşen ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E sayılı dava dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin "Çatı Cephe Sandviç Panel ve Ara Bölme Trapez Saç Kaplama" yapılması işini akdedilen sözleşme ile yüklenici dava dışı ... Yapı İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti ne verdiğini, işin yapımı ile ilgili olarak malzeme ve işçiliğin davalı şirket tarafından temin edildiğini, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

D.iş sayılı dosyası üzerinden yaptırılan bilirkişi incelemesi ile eksiklik ve bozuklukların tespit edildiğini, tespit raporu doğrultusunda sözleşmenin tarafı olan dava dışı ... Yapı İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti aleyhine ...

Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...E sayılı dosyası ile dava açıldığını, davalının sözleşmeye aykırı davranmış olması ve kötü niyetli bir şekilde elinde bulunan çekleri tahsil yoluna giderek sebepsiz zenginleştiğini belirterek borçlu olunmadığının tespiti ile sebepsiz zenginleşmeden dolayı fazla ödemelerin faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davalı ... Yapı Elem. Taah. San. ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davaya konu çeklerle ilgili borçluların tamamını İstanbul ... Müdürlüğü'nün ...

E sayılı dosyasından taraflarınca icra takibi yapıldığını, dava açılmasından önce icra takibine konu borcun icra kanalıyla dava dışı keşideciden tahsil edildiğini, müvekkilinin iyi niyetli hamil konumunda olduğunu, cirantaların birbirlerine karşı ile sürebileceği şahsi def'ilerin müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini, kaldı ki davacı ve müvekkili arasında sözleşme bulunmadığını, sözleşmenin davacı ile dava dışı ... Yapı İnş. Nak. Tur. San. ve Tic. Ltd.

Şti arasında imzalandığını, sözleşmenin tarafları bağlayacağını, sözleşmenin tarafı olmayan müvekkilinin sözleşmenin gereği gibi ifa edilmemesinden sorumlu tutulamayacağını bildirerek davanın reddini talep etmiştir.

Asıl ve birleşen davada davacı vekili 10/04/2012 tarihli ıslah dilekçesi ile; müvekkili firma tarafından fazla ödenmiş bedelin 213.368,10 Euro karşılığı (kur fiyatı 1,76 kabul edildiğinde ) 375.527,85 TL olup, 11.02.2009 tarihli 6988011 nolu 49.470,35 EURO bedelli ( kur fiyatı 1,76 kabul edildiğinde 87.067,81 TL ve 13.3.2009 tarihli 6988012 nolu 49.470,35 EURO bedeli ( kur fiyatı 1,76 kabul edildiğinde 87.067,81 TL) iki adet çekin iptali ve bu çek bedelleri düşüldükten sonra kalan 201.392,22 TL olarak davasını ıslah ettiğini ve bu miktarın davalılardan faizi ile birlikte tahsilini talep ederek, ıslah harcını ikmal etmiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemesince davanın davalı ... Yapı... Ltd. Şti aleyhine olarak kabulü ile davacının 213.368,10 Euro kısmından borçlu olmadığının tespitine, diğer davalı ... Yapı A.Ş yönünden davanın reddine dair verilen 20/12/2012 tarihli kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2014/4647-6065 EK sayılı ve 27/10/2014 günlü ilamı ile bozulmasına karar verilmiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemesince bozma ilamına uyulmasına karar verilmiş, 21/02/2019 tarihinde görevsizlik kararı verilerek dosya Mahkememize tevzi edilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucu;

"1-Asıl dava yönünden, (Bozma ilamı kapsamında diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilmiş olup, hüküm kesinleşmekle)

Davanın davalı ... Yapı aleyhine olarak kabulüne, Buna göre davacı ile davalı arasında yapılan 645.265,53 euro bedelli eser sözleşmesine dayanılarak yapılan işte davalı İdeal Yapının eksik ve ayıplı işler tutarı olarak belirtilen 213.368,10 Euro dava tarihi itibariyle geçerli olan kur üzerinden geçerli olan kısmından davacının borçlu olmadığının tespitine,

2-Birleşen ... E sayılı dava dosyası yönünden,

Davanın kısmen kabulüne, 201.392,22 TL nin 23/07/2010 dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline,"

dair verilen 12/03/2020 tarihli kararın davalı ... Yapı... A.Ş ile asıl ve birleşen davanın davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2020/2274-2021/2765 EK sayılı ve 16/06/2021 günlü ilamı ile bozulmasına karar verilmiş, bozma ilamının 1.bendinde birleşen dosya davalısı ... A.Ş'nin, tüm asıl ve birleşen dava davacısının diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilmiş, bozma ilamında;

"...Davacı tarafça 16/01/2009-11/02/2009-13/03/2009 tarihli ve her biri 49.470,35 Euro bedelli toplam 148,410,00 Euro bedelli 3 adet çek keşide edilerek asıl dosya davalısı yüklenici ... Yapı İnş. Nak. Turizm. San. Tic. Ltd. Şti'ne verildiği, yüklenici şirketçe işin taşere edildiği birleşen dosya davalısı ... Yapı Elemanları Taah. San. ve Tic. A.Ş. ( unvan değişikliği ile ...

Yapı elemanları A.Ş. )'ye çeklerin ciro ediliği, eksik ve ayıplı işler tutarının 213,368,00 Euro olduğu, 16/01/2009 tarihli çekin aynı tarihte takas yolu ile bankaya, 11/02/2009 ve 13/03/2009 çeklerin ise 06/04/2010 tarihinde dava dışı keşideci Ekol Lojistik tarafından birleşen dosya davacısı ... Yapı Elemanları Taah. San. ve Tic. A.Ş.’ce başlatılan İstanbul ... Müdürlüğü ... sayılı icra dosyasına ödendiği sabittir.

Davacı şirket tarafından asıl davada eksik ve ayıplı yapılan işler nedeni ile verilen çeklerden borçlu olunmadığının tespiti , ödenen çekler nedeni ile istirdat ve artan ayıplı iş nedeni ile fazla ödemenin istirdadı, birleşen davada ise çekler nedeni ile borçlu olunmadığının tespiti ve istirdat talep edilmektedir. Bozma ilamında da isabetle belirtildiği üzere birleşen dosya davalısı ... Yapı Elemanları Taah. San. ve Tic.

A.Ş.’nin eksik ve ayıplı yaptığını bilmesi gerektiğinden iyi niyetli hamil olarak kabulü mümkün değildir. Bu nedenle davacı menfi tespit ve istirdat istemini birleşen dosya davacısına da ileri sürebilir.

Menfi tespit istemi ile ilgili olarak da yargılamanın devamı sırasında menfi tespite konu olan alacak karşı tarafa ödenmiş olursa menfi tespit davası kendiliğinden istirdat davasına dönüşür ve bu halde davanın kabulü durumunda ödenen bedelin ödeme tarihinden itibaren faizi ile birlikte istirdadına karar verilir.

Bu itibarla Mahkemece asıl davada verilen ilk kararın kesinleştiğinden bahisle menfi tespite konu alacak ödendiğinden istirdada dönüşeceği gözardı edilerek sadece borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi hatalı olmuştur. Yine birleşen davada davacı tarafça icra takibine konu 11/02/2009 ve 13/03/2009 tarihli 2 çek nedeni ile istirdat talep edilmiş olup mahkemece asıl davada yapılan ıslah ile tahsili talep edilen miktara hükmedilmesi hatalı olmuştur.

Açıklanan sebeplerle kararın bozulması gerekmiştir.

Bu açıklamalar ışığında, mahkemece asıl davada; bozma öncesi kesinleşen 213.368,00 Euro eksik ve ayıplı iş bedeli bakımından davacının borçlu olmadığının tespiti ile dava konusu 3 çek bedeli olan 148.410 Euro’nun tahsilde tekerrür olmamak üzere istirdadına, kalan 64.958 Euro fazla ödemenin tahsilde tekerrür olmamak üzere davalıdan tahsiline, birleşen dava bakımından ise ; tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile davanın kabulü ile davaya konu 11/02/2009 ve 13/03/2009 tarihli 49.470,35’şer Euro bedelli çekler bakımından borçlu olmadığının tespiti ile ödenen bedelin istirdadına karar vermekten ibarettir. " gerekçesine değinilmiştir.

Yüksek Daire'nin bozma ilamı usul ve esas hükümlerine uygun olmakla uyulmasına karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin bozma ilamına göre; asıl davanın kabulü ile eser sözleşmesine dayanılarak yapılan işte eksik ve ayıplı işler bedeli olarak belirlenen 213.368,00 Euro bakımından davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile dava konusu 3 adet çek bedeli olan 148.410,00 Euro'nun tahsilde tekerrür olmamak üzere davalıdan istirdadına, kalan 64.958,00 Euro fazla ödemenin tahsilde tekerrür olmamak üzere davalıdan tahsiline,

birleşen dava yönünden ise davanın kabulü ile davacının 11/02/2009 ve 13/03/2009 tarihli 49.470,00'er Euro bedelli çekler yönünden davalıya borçlu olmadığının tespiti ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla çek bedelleri toplamı 98.940,00 Euro'nun davalıdan istirdadına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...