Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/619 K.2022/116

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2021/619 Esas

KARAR NO : 2022/116

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 06/10/2021

KARAR TARİHİ : 09/02/2022

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 09/03/2022

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin 28.06.2012 tarihli ve EÜ/3898-3/2361 sayılı üretim lisansı kapsamında TİRE RES Rüzgar Enerji Santralinde rüzgar enerjisine dayalı elektrik üretim faaliyeti ile iştigal etmekte olduğunu, Davalı şirketin ise Enerji Piyasası Denetleme Kurumundan aldığı iletim lisansı kapsamında doğal tekel konumunda iletim faaliyetinde bulunmakta olduğunu, bu durumun sonucu olarak müvekkili şirketin, tesislerinde ürettiği elektriği sisteme vermek için davalının işlettiği trafo merkezini ve iletim hatlarını kullanmak zorunda olduğunu, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu uyarınca,

rüzgar enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere aynı bölge veya aynı trafo merkezi için birden fazla lisans başvurusunun olması durumunda sisteme bağlanacak olanı belirlemek için yapılacak yarışmanın ve yarışma sonucunda belirlenen rüzgar enerjisine dayalı elektrik üretim santrali katkı payının ödenmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla yürürlüğe giren Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği kapsamında yarışma düzenlendiğini, davacı müvekkili ile davalı arasında kazanılan yarışma neticesinde yapılması gereken Res Katkı Payı Anlaşması imzalandığını,

bu anlaşmada davacı müvekkili şirkete ait üretim tesisinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren 20 yıl boyunca davalıya ödenecek olan RES Katkı Payı bedelinin ödenmesi ile ilgili hüküm ve şartlar taraflarca imza altına alındığını, Yapılan sözleşme kapsamında müvekkilinin Tekirdağ TM'nin 12 MW kurulu gücü ile EİH'na bağlantı hakkı kazanıp, rüzgar enerjisi üretmeye başladığını ve hatta bağlantı yaptığını,

ilerleyen süreçte Davalının müvekkili şirket ile arasında yapılan sözleşmeye ve konuya ilişkin yasal düzenleme olan yönetmeliği'ne aykırı şekilde hesaplama yaparak, fahiş tutarlı olan “güncelleştirilmiş kümülatif RES katkı payını” müvekkilinden talep ettiğini, Davalının bu yanlış hesaplamayı taraflar arasında bağlayıcı olmayan ve hatta hukuki değeri kalmayan teklif mektubuna göre yaptığını, tarafların, RES katkı payı hesaplaması için teklif mektubunda yer alan hesaplama yönteminden ayrılarak,

aralarında sözleşme imzalamak suretiyle yönetmelikte bulunan hesaplama yöntemini kabul ettiklerini, müvekkili şirketin yapılan bu yanlış hesaplamayı ilerleyen süreçte fark ettiğini, sözleşme ile aynı doğrultuda olan yönetmeliğin 9 maddesi 2. Fıkrasında “...RES'in yıllık net elektrik enerjisi üretimi üzerinden hesaplanan yıllık toplam RES Katkı Payı tutarı, takip eden yılın 15 Ocak günü saat 17.00'a kadar ... tarafından ilgili şirkete faturalanır ve o yılın 31 Ocak günü saat 17.00'a kadar gelir kaydedilmek üzere şirket tarafından herhangi bir taksitlendirme yapılmaksızın ...'a ödenir.

Flesap edilen tutarın zamanında ödenmemesi hâlinde 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammı oranında gecikme faizi uygulanır.... ” denildiğini, bu yönde bir ödememe durumunda aynı zamanda müvekkili tarafından sunulan teminat mektuplarının irat kaydedilme riskinin de bulunduğu sözleşme metni kapsamında bir gerçek olduğunu, herhangi bir yaptırımla karşılaşmamak adına müvekkilinin ... tarafından düzenlenen faturalara istinaden ödeme yapmak zorunda kaldığını,

hal böyle olunca Hukuka ve sözleşmeye aykırı olarak Davalı ... tarafından tahakkuk ettirilen faturalar sebebiyle yapılan fazla ödemelerin, ödeme tarihinden itibaren işlemiş en yüksek ticari avans faiziyle birlikte iadesini talep etmemiz zaruret olduğunu belirterek fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak kaydı ile davalı ... tarafından taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine aykırı olarak tahakkuk ve tahsil edilen fazla ödenen RES katkı payı tutarlarının şimdilik 20.000 TL'sinin,

her bir faturanın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek olan TCMB'nin değişen oranlarda en yüksek ticari avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkil kurum aleyhine açılan davanın haksız ve yersiz olduğunu, dava konusu uyuşmazlığın çözümünde idari yargı mercilerinin görevli olduğunu, davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, 4628 Sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 3. Maddesinin 5. Fıkrasında yer alan.

"Rüzgâr enerjisine dayalı üretim tesisi kurmak üzere yapılmış veya yapılacak olan lisans başvuruları kapsamında, bu Kanun ile 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu kapsamında Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından yapılacak teknik değerlendirme ve ardından Kurum tarafından yapılacak değerlendirme sonucunda lisans almak için gerekli koşulları sağlayan başvuru sahipleri belirlenir.

Yapılan belirleme sonucunda da aynı bölge ve/veya aynı trafo merkezi için birden fazla başvurunun bulunması durumunda, bu başvurular Kurum tarafından ... Anonim Şirketine gönderilir. ... Anonim Şirketi tarafından bu durumda olan başvurular arasından sisteme bağlanacak olanı belirlemek için yarışma yapılır. Yapılan yarışmada, ...

Anonim Şirketine işletmeye girdikten sonra yönetmelikle belirlenecek bir süre boyunca üretilecek kWh başına ödenecek en yüksek katkı payını teklif ve taahhüt eden başvuru sahibi belirlenerek yarışma sonuçları Kuruma gönderilir. Lisans verilmesine ilişkin tüm hak ve yetkiler Kurula aittir. Katkı payı gelirleri ... Anonim Şirketi tarafından münhasıran sisteme bağlanacak üretim tesisleri için gerekli iletim yatırımlarının finansmanında kullanılır.

Yarışmaya ve yarışma sonunda belirlenen katkı payının ödenmesine ilişkin usul ve esaslar ...

Anonim Şirketi tarafından hazırlanacak ve Kurum tarafından onaylanacak yönetmelikle düzenlenir." hükmü doğrultusunda, EPDK tarafından onaylanan, "Rüzgâr Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği"nin 22.09.2010 tarihli ve 27707 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdiğini, yönetmelik kapsamında, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından, 1 Kasım 2007 tarihinde alınan Rüzgar Enerji Santralı başvuruları arasından, aynı saha ve/veya aynı trafo merkezi için birden fazla başvurunun yapıldığı durumlarda sisteme bağlanacak olanları belirlemek amacıyla,

teşekkülümüzce 15.02.2011 - 13.09.2011 tarihleri arasında, 13 farklı pakette ve teklif edilen RES katkı payı miktarları üzerinden RES kapasite tahsis yarışmaları gerçekleştirildiğini, Söz konusu yarışmaların ile yaklaşık toplam kurulu gücü 5.500 MW RES için kapasite tahsis edildiğini, EPDK tarafından söz konusu projelerin lisanslandırma süreci başlatıldığını, davacı şirketin, gerçekleştirilen yarışmalar sırasında sunduğu teklifleri doğrultusunda, RES tesisi için sisteme bağlantı hakkı kazandığını, anılan tesis için lisans alarak faaliyetlerine başladığını, ayrıca, davacı ile müvekkili arasında,

davacıya ait üretim tesislerinin ilk ünitesinin geçici kabulünün yapıldığı tarihten başlamak üzere ve tüm tesisin geçici kabulünün yapıldığı tarihten itibaren yirmi yıl süre boyunca, müvekkili ...'a ödemeyi taahhüt ettiğini, Rüzgar Enerjisine Dayalı Elektrik Üretimi Santrali katkı payı bedelinin ödenmesini konu alan, "RES katkı payı anlaşması" akdedildiğini, müvekkili tarafından, “Rüzgâr Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği” çerçevesinde yarışmaya katılan ve kazanan şirketlerle imzalanan RES katkı payı anlaşması gereğince.

Yönetmelik ve ekleri olan taahhütname, teklif mektubu formu ile anlaşma hükümlerinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda RES katkı payı faturaları hesaplanmakta olduğunu, davaya konu edilen faturanın düzenlendiği RES projesi için, 06.09.2011 tarihinde gerçekleştirilen yarışmada, davacı tarafından sunulan teklif mektubunda idarenizce 06/09/2011 tarihinde, Barbaros RES Projesi için, üretilen kilowatsaat (kWh) başına RES Katkı Payı teklifi verilmesiyle ilgili bütün belgeler ve mevzuat tarafımızdan tamamen okunmuş ve incelenmiş olup,

bütün şartlarıyla kabul edilmiştir denildiğini belirterek öncelikle davanın yargı yolu ve hukuki yarar dava şartı noksanlığı yönünden usulden reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esas yönünden reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, RES Katkı Payı bedeli faturasından kaynaklanan ve fazla ödenen bedelin istirdadı istemine ilişkindir.

Somut olayda öncelikle çözümlenmesi gereken uyuşmazlık davanın görülmesinde yargı yerinin belirlenmesi noktasında toplanmaktadır.

4628 sayılı ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun ilgili hükümlerinde elektrik piyasası faaliyetlerinin düzenlendiği, elektrik enerjisi iletim faaliyetinin münhasıran Türkiye Elektrik İletişim Anonim Şirketi tarafından yürütüleceği, diğer faaliyetlerde ise kamu tüzel kişilerinin yanında özel hukuk tüzel kişilerinin de hizmetlerin yürütülmesine katılabileceği öngörülmüş faaliyetlerin yürütülmesinde lisans alınması zorunluluğu getirilmiştir.

(Mülga) 4628 sayılı Kanunun 3. maddesi hükmü doğrultusunda ... tarafından düzenlenen ve Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından onaylanan "Rüzgar Enerjisine Dayalı Üretim Tesisi Kurmak Üzere Yapılan Lisans Başvurularına İlişkin Yarışma Yönetmeliği" kapsamında davacının iletişim sistemine bağlantı hakkı kazandığı, bu kapsamda rüzgar enerjisine dayalı elektrik üretimi santrali (RES) katkı payı bedelinin ödenmesi konulu "RES Katkı Payı Anlaşması"nın imzalandığı anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık az yukarıda belirtilen yarışma yönetmeliğinden kaynaklanmakta olup davalı ...'ın kamu hukuku alanında ve kamu gücüne dayalı tek taraflı olarak tesis ettiği RES katkı payı bedellerinin istirdadı istemli açılan davanın görülme yeri İdare ve Uyuşmazlık Mahkemesi kararları da değerlendirildiğinde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesi gereğince idari yargıdır. (Uyuşmazlık Mahkemesi Esas 2021/657, Karar 2021/633 T: 29/11/2021; Esas 2021/344 Karar 2021/437 T: 20/09/2021)

Açıklanan nedenlerle yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.