Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/210 K.2025/237

...

DAVA

Haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, maddi tazminat ve manevi tazminat

DAVA TARİHİ : 22/03/2022

KARAR TARİHİ : 25/03/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 24/04/2025

Davacı tarafından davalı hakkında açılan haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, maddi tazminat ve manevi tazminat davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda ;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle davalının kar elde etme amacı güden bir şirket olduğunu, kendisine ait ... internet sitesinde her türlü sektörden ticaret şirketleri için alt sayfalar oluşturup bu şirketlerin ürün ve hizmetlerini satın alan kişilerin ilgili ürün ve hizmetler ile ilgili yorumlarına yer verdiğini, ilgili kanun hükümlerine göre kurulmuş bir dernek, vakıf veya kamu tüzel kişiliğine sahip kuruluş olmadığını, ortakları arasında bir kamu tüzel kişiliğine sahip kurum veya tüketici haklarına yönelik bir dernek veya benzeri oluşumun yer almadığını, bir tüketici uyuşmazlık çözüm merkezi olmadığını,

davalının davacı hakkında yer verilen şikayetlere, yorumlara ve logolara ye verdiğini, ihtara karşın kaldırmadığını, davalının davacının rızası olmadan web sitesinde şirketlere yer vermesinin haksız rekabet oluşturduğunu, yalnızca platformda yer almanın dahi şirket itibarına zarar verdiğini ileri sürerek içeriği davalı tarafça yayınlanan internet sitesinin ... sayfasının haksız rekabete yol açtığının tespitine, haksız rekabetin menine, haksız rekabet neticesinde oluşan maddi durumun ortadan kaldırılmasına,

davacıya ait “... markasının, ticaret unvanının ve davacı hakkında yapılan bütün kullanıcı yorumlarının ... internet sitesinden kaldırılmasına, arama motorlarında “...” markasının davalı tarafından anahtar kelime olarak kullanımının ve arama motorlarında davalının internet sitesine yönlendirme ve sponsor bağlantıları verilmesinin önlenmesine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 250.000,00 TL manevi ve 10.000,00 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 03/02/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile maddi tazminat talebini 250.000,00 TL olarak ıslah ettiğini bildirmiş ve artırılan tutarın peşin harcını ödemiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ... internet sitesinin tüketicilerin ürün ya da hizmet alımında yaşadıklarına inandıkları mağduriyetleri üçüncü kişilerin huzurunda dile getirdikleri ve firmalara ilettikleri, böylece mağduriyetlerine çözüm bulmaya çalıştıkları bir tüketici şikayet platformu olduğunu, ... tarafından bu içeriklere firma aleyhine olacak şekilde hiçbir surette müdahale edilmediğini, davalının bir ticari işletme olduğunu, gelir getirici bir faaliyette bulunmasının normal olduğunu ve davanın haksız olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Adli bilişim uzmanı bilirkişi... 07/04/2023 tarihli raporunda ....com gibi platformlarda çözülen şikayetlere teşekkür mesajları görmek, bir

şirketin müşteri memnuniyetine ve müşterilerinin sorunlarına ne kadar önem verdiğini gösterdiğini, bu

nedenle şirketler müşteri şikayetlerine yanıt verirken müşterilerin memnuniyetini artırmak için

çözümler sunarak müşteri ilişkilerini güçlendirmeyi hedefleyen bir platform olduğu anlaşıldığını, ....com gibi internet sitelerinin kullanıcıların farklı şirketlerle ilgili şikayetlerini

paylaşabilecekleri bir platform sunduğunu, bu şikayetlerin bazılarının kullanıcıların gerçek deneyimlerine

dayanırken bazıları da yanlış anlaşılmalardan veya kişisel tercihlerden kaynaklanabileceğini, ... şikayetlerinin de benzer şekilde bu platformlarda paylaşıldığını, bu şikayetlerin ne

kadarı gerçekten ... ile ilgili sorunlardan kaynaklandığı, ne kadarının kullanıcı hatasından veya

diğer faktörlerden kaynaklandığı bu konuda bir değerlendirme yapmanın mümkün olmadığını ancak genel olarak bir şirketin birçok şikayet almasının müşteri hizmetleri veya ürün kalitesi

konusunda sorunlar olduğu anlamına gelebileceğini, lakin bu durumun her zaman geçerli olmadığını ve bazı

şirketlerin müşteri memnuniyetine öncelik vererek çok sayıda olumlu yorum ve değerlendirme

alabildiğini, ....com gibi platformların müşteri şikayetleri ve yorumları gibi içeriklerde şikayetleri doğru bir şekilde yansıtmak ve müşterilerin görüşlerini ifade etmelerine olanak tanımak

amacıyla şirketlerin logo ve ünvanlarını kullanabildiğini, bu nedenle platformların şirketlerin telif

haklarına saygı göstererek marka imajlarını korumalarına yardımcı olmak için özenli olmaları

gerektiğini, tüm bu yapılan incelemeler neticesinde ....com'un faaliyetlerinin ürün veya hizmet

sağlayıcıları arasında rekabeti bozacak şekilde bir etkiye sahip olmadığının anlaşıldığını, tam tersine

bu platformun ürün veya hizmet sağlayıcılarının tüketicilerin memnuniyetini artırmak için daha iyi hizmetler sunmaları için bir fırsat sağladığının anlaşıldığını, ....com'un haksız rekabetle mücadele etmek ve adil bir pazar ortamı yaratmak için

yasalara ve mevzuatlara uygun olarak faaliyet gösterdiğinin ve ....com'un faaliyetleri haksız rekabete neden olmadığının anlaşıldığını, ....com gibi tüketici hakları platformlarının ürün veya hizmet sağlayıcılar hakkında

şikayetlerin ortaya çıkmasına neden olabildiğini, bu şikayetlerin bazen ürün veya hizmet sağlayıcılara zarar

verebildiğini veya itibarlarını olumsuz etkileyebilir olarak görünse de bu platformların aynı zamanda ürün veya hizmet sağlayıcıların kalitesini artırmak ve müşteri hizmetlerini geliştirmek için bir fırsat da

sunduklarını, bu platformlar sayesinde ürün veya hizmet sağlayıcıların müşteri şikayetlerine yanıt verebildiğini,

sorunların çözebildiğini ve müşteri memnuniyetini artırmak için daha iyi bir hizmet sunabildiklerini, sonuç olarak tüketici hakları platformlarının ürün veya hizmet sağlayıcıları zor durumda

bırakmak yerine müşteri memnuniyetini artırarak ve yasalara uygun davranmalarını sağlayarak daha

adil bir pazar ortamı yaratmaya yardımcı olabileceğini, şikayetin ifade özgürlüğü kapsamında olduğu ve bu platformun tüketiciler tarafından

şikayetlerini dile getirerek firmaların daha çözüm bulabilmeleri için oluşturulduğunu, işletme ve sektör

ayırmaksızın her firma hakkında şikayetlerin paylaşılabildiği açık bir platform olduğunun anlaşıldığını bildirmiştir.

Davacı vekili 23/08/2023 tarihli dilekçesi ekinde Prof.Dr....'ın 23/08/2023 tarihli davalının çalışma prensibinde şikâyeti yazan kişilerin gerçekten ilgili firmadan alışveriş yapıp yapmadığına dair hiçbir belirleme yapılmadan kötüleyici nitelikteki açıklama ve yorumlara izin verilmesinin, gerçek olmayan övücü yorumlarla rakip ürünlere nazaran üstün konumda göstermenin, siteye ücret karşılığı kurumsal üye olan firmalara sunulan çeşitli hizmetlerle avantajlı konuma düşürülmesinin haksız rekabet teşkil ettiği görüşünü içeren uzman görüşünü sunmuştur.

Bilgisayar yüksek mühendisi ..., öğretim üyesi ...ve mali müşavir ...'tan oluşturulan bilirkişi kurulu 13/11/2023 tarihli raporunda davalının üçüncü kişilerin kullandıkları mal ve hizmetleri sunan firmaları şikâyet

ettikleri bir internet sitesine sahip olduğunu, davacının da anılan bu sitede üçüncü kişiler

tarafından şikayet edilen bir firma olduğunu ancak şikâyet konularının gerçek olup olmadığını ispatlayan bir delilin mevcut olmadığını, davalının ise üçüncü kişilerin şikâyetlerinden başka internet sitesi içerisinde

gerçekleştirdiği değişik uygulama ve işlemlerle, karşılaştırma, reklam, istatistiki bilgi vb.

davacı şirketin bilgilerini değerlendirip yorumladığı özellikle değişik firmalarla yaptığı karşılaştırmalarla, kendisi, ticari işletmesi, işletme

işaretleri, malları, iş ürünleri, faaliyetleri, fiyatları, stokları, satış kampanyalarının biçimi ve iş

ilişkileri hakkında gerçek dışı veya yanıltıcı açıklamalarda bulunmak veya aynı yollarla üçüncü

kişiyi rekabette öne geçirmek suretiyle Türk Ticaret Kanununun 55. maddesi hükmünü ihlal edecek eylemlerde

bulunduğu, davacının maruz kaldığını iddia ettiği maddi tazminat bakımından uğranılan zararı ispatlaması gerektiğini, bunun için de ticari defter ve kayıtları ile zararlarını gösteren delilleri

dosyaya ibraz etmesi gerektiğini bildirmiştir.

Bilgisayar yüksek mühendisi ..., öğretim üyesi ...ve mali müşavir ...'tan oluşturulan bilirkişi kurulu 05/04/2024 tarihli ek raporunda davalının üçüncü kişilerin kullandıkları mal ve hizmetleri sunan firmaları şikâyet ettikleri bir internet sitesine sahip olduğunu, davacının da anılan bu sitede üçüncü kişiler tarafından şikayet edilen bir firma olduğunu ancak şikâyet konularının gerçek olup olmadığını ispatlayan bir delilin mevcut olmadığını, davalı firmanın ise üçüncü kişilerin şikâyetlerinden başka internet sitesi içerisinde gerçekleştirdiği değişik uygulama ve işlemlerle karşılaştırma, reklam,

istatistiki bilgi vb. davacının bilgilerini değerlendirip yorumladığı özellikle değişik firmalarla yaptığı karşılaştırmalarla, kendisi, ticari işletmesi, işletme işaretleri, malları, iş ürünleri, faaliyetleri, fiyatları, stokları, satış kampanyalarının biçimi ve iş ilişkileri hakkında gerçek dışı veya yanıltıcı açıklamalarda bulunmak veya aynı yollarla üçüncü kişiyi rekabette öne geçirmek suretiyle Türk Ticaret Kanununun 55. maddesi hükmünü ihlal edecek eylemlerde bulunduğunu, davacının maruz kaldığını iddia ettiği maddi tazminat bakımından uğranılan zararı ispatlaması gerektiğini,

bunun için de ticari defter ve kayıtları ile zararlarını gösteren delilleri dosyaya ibraz etmesi gerektiğini bildirmiştir.

Mali müşavir bilirkişi ... davacı ile davalının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sonrasında hazırladığı 28/08/2024 tarihli raporunda davacı ile davalının ticari defterlerin usulüne uygun olarak tutulduğunu,

davacının 2022 ve 2023 yılları satışlarının artışının davalının 2022

ve 2023 yıllarına göre yüksek olduğunu, haksız bir rekabet olduğuna

dair somut bir tespit yapılamadığını bildirmiştir.

Mali müşavir bilirkişi ... 25/10/2024 tarihli ek raporunda davalının ticari defter ve kayıtlarında herhangi bir reklam geliri

bulunmadığından davacının haksız rekabete dayalı bir zararı

edilemediğini, davacının 2022 ve 2023 yılları satışlarının artışı, davalının 2022

ve 2023 yıllarına göre yüksek olduğunu, haksız bir rekabete dayalı somut bir

zarar tespit edilmediğini bildirmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalıya ait internet sitesinde davacıya ait yapılan paylaşımların davacının rızasına aykırı yer verilmesi sureti ile haksız rekabet nedenine dayalı olarak açılan haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, maddi ve manevi tazminat davasıdır.

Türk Ticaret Kanununun 54. maddesinin 2. fıkrasında rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar olarak tanımlanmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillerden davalının sahibi olduğu “...” adlı internet sitesinde yer verdiği tüketici şikayetlerinde şikayetlerin yayınlanması aşamasında ve sonrasında üye olanlara öncelik hakkı verdiği sonucuna varılmıştır.

Bilgisayar yüksek mühendisi ..., öğretim üyesi ...ve mali müşavir ...'tan oluşturulan bilirkişi kurulunun 13/11/2023 tarihli raporunda davalının internet sitesinin üyeliğine ilişkin üye olan firmaların haklarındaki şikayetlere modül üzerinden cevap verebildikleri tespiti sonucunda özellikle değişik firmalarla yaptığı karşılaştırmalarla, kendisi, ticari işletmesi, işletme

işaretleri, malları, iş ürünleri, faaliyetleri, fiyatları, stokları, satış kampanyalarının biçimi ve iş

ilişkileri hakkında gerçek dışı veya yanıltıcı açıklamalarda bulunmak veya aynı yollarla üçüncü

kişiyi rekabette öne geçirmek suretiyle Türk Ticaret Kanununun 55. maddesi hükmünü ihlal edecek eylemlerde bulunduğu görüşünün bildirilmesi, davalının kendisine ücret ödeyerek üye olan firmalara verilen öncelik hakkı ile şikayetin yayınlanmadan çözülmesi imkanını tanımasına karşılık üye olmayan şirketlerin ise ancak haklarındaki şikayetler internet sitesinde yayınlandıktan sonra bu imkana sahip olmalarının haksız rekabet teşkil etmesi,

davalının bu uygulamasınn piyasadaki şirketleri kendi sitesine üye olmaya zorladığından iyi niyetli ve ticari dürüstlüğe uygun bir eylem olarak kabulünün mümkün olmaması nedenleri ile davanın kısmen kabulüne, davalının ...” adlı internet sitesinde şikayetlerin yayınlanması aşamasında ve sonrasında üye olanlara öncelik hakkı vermesinin haksız rekabet oluşturduğunun tespitine ve haksız rekabetin önlenmesine, fazlaya ilişkin davanın ise davacının dayandığı diğer haksız rekabet fiillerini bilirkişi raporları ve başka deliller ile ispatlanamaması,

maddi tazminat talebi açısından haksız rekabeti oluşturan ve ispatlanan eylemin davacının ticari faaliyetlerini doğrudan etkiler nitelikte bulunmaması, mali müşavir bilirkişi ...'ın kök ve ek raporlarında davacının haksız rekabete dayalı bir zararının tespit edilemediğinin bildirilmesi ve delil sunulmaması nedenleri ile ispatlanamadığından reddine, manevi tazminat talebi açısından ise haksız rekabeti oluşturan ve ispatlanan eylemin davacının ticari itibarını ve saygınlığını etkiler nitelik taşımaması ve etkilediğine ilişkin delil sunulmaması nedenleri ile ispatlanamadığından reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış,

talep olmaması nedeni ile kararın Türk Ticaret Kanununun 59. maddesi gereğince ilanı ile ilgili karar verilmemiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

...