Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/667 K.2024/259

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/667 Esas

KARAR NO : 2024/259

HAKİM : .... KATİP :...

DAVACI :.... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 1- .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : 2- .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : 3- ... VEKİLİ : Av. ... DAVALILAR : 4-... 5-... 6- .... 7-... 8- ...

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 11/10/2022

KARAR TARİHİ : 20/03/2024

KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 15/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin 8.6.1984 tarih, 233 sayılı kanun hükmünde kararname hükümlerine tabi olarak kurulmuş tüzel kişiliği haiz bir kamu iktisadi teşebbüsü olduğunu, .... hizmet binası ile işletmekte olduğu hava liman meydanlardaki temizlik hizmetlerinin piyasaya yaptırıldığını, .... teknik işletimi destek hizmetlerinin dava dışı işçilerin çalıştığı dönemlerde davalı şirketlerce yürütüldüğünü, kıdem, ihbar, UGBT ve yıllık ücretli izin alacaklarının tahsili istemi ile açılan davalarda, ... için ...

Mahkemesi 26.12.2013 tarih , .... sayılı ilamı ile ilgili .... esas sayılı dosyasına, 09.12.2014 tarihinde 16.372,33 TL, ... için ...

Mahkemesi 10.07.2014 tarih , .... sayılı ilamı ile ilgili .... esas sayılı dosyasına,25.07..2014 tarihinde 61.112,00 TL ödediklerini, davalılarla imzalanan muhtelif tarihli sözleşme, ekleri teknik şartname ve özel şartnamelerde " yüklenicinin istihdam ettiği personelin İş Kanunu , SSK Mevzuatı ve diğer Kanun ile mevzuatlarda belirlenen uygulamalar hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenicidir.Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ...'ye yüklenemez." şeklinde düzenleme bulunduğunu, bu düzenlemeler ve .... kararı gereğince,

genel müdürlüklerince yapılan toplam 74.484,00 TL'nin ödeme gününden işleyecek faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir.

... vekili cevap dilekçesinde özetle. Ödemelerin 2014 yılında yapılıp davanın 11.10.2022 tarihinde açıldığını ,bu nedenle 2 yıllık zaman aşımı süresinin dolduğunu, davacının talep sonucunun açıklatılması gerektiğini, müvekili şirketin sorumluluğunun olması halinde dava dışı işçinin kendisinde çalıştığı dönem ve söz konusu dönemde aldığı ücretle sınırlı olarak sorumlu olacağını, dava dilekçesinde dayanak gösterilen ....

E. sayılı dosyalarının müvekili şirkete ihbar edilmediğini, davaların açıldığı tarihlerde göz önüne alındığında taleplerin zaman aşımına uğradığını, müvekili şirket kayıtlarında dava dışı işçilere ilişkin kayıt bulunmadığından rücu koşullarının oluşmadığını,yıllık izin ücreti ve ihbar tazminatından son işverenin sorumlu olacağını , davacı yanın ihbar edilmeyen dava ile ilgili ödemiş olduğu tutarları da müvekilleri şirketten rücu edemeyeceğini, davanın reddini talep etmiştir.

... şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle ; Müvekili ile davacı arasında 1.6 2002-31/5. 2003 tarihleri arasında ihale yoluyla üstlenilen hizmetlere karşılık ... ve ... isimli işçilerin çalıştıkları sürelerdeki kıdem tazminatına ilişkin açtıkları davaların 1475 sayılı İş Kanunu 14 maddesine göre ... tarafından ödenmesi gerektiğini, rücu davasının yasal dayanağının bulunmadığını, alacakların zaman aşımına uğradığını, , dava dışı işçilerin son işvereninin yıllık izin ücreti ve ihbar tazminatından sorumlu olması gerektiğini, UGBT çalışması yaptığı tespit edilmişse, bu çalışmalara ilişkin ödemelerin de bu çalışmayı yaptıran işverene yüklenmesi gerekeceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Diğer davalılara usulüne uygun tebligat yapıldığı , ancak cevap verilmediği görülmüştür.

Dava, asıl işveren tarafından dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının davacı ile davalılar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri kapsamında davalı alt işverenlerden rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Usulüne uygun dayanılan deliller, davaya konu hizmet sözleşmeleri ile eki şartnameler celbedilmiş, bilirkişi raporu alınmıştır.

Bilirkişi tarafından hazırlanan 11/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle. Davacı kurumun dava dışı davalı işçileri ... için ..... Sayılı , 10.07.2014 tarihli ilamı için ... E. sayılı dosyasına 25.07.2014 tarihinde yatırılan 61.112,00 TL ile dava dışı ... için .... sayılı,10.07.2014 tarihli ilamı ile ilgili ...

E. sayılı dosyasına 08.12.2014 tarihinde yatırılan 16.372,33 TL ödemelerine karşılık toplam 74.484,00 TL ' yi 4857 sayılı İş Kanunu’nun 2/6 maddesi kapsamında talep ettiği, Dosya içerisindeki ödeme belgelerine göre davalı idarenin toplam ödemesinin 77.484,33 TL , talebinin ise 74.484,00 TL olduğu , ödemelerden tüm işverenlerin sorumlu olacaklarının kabulü halinde ; ... Hiz.Ltd.Şti'nin 6.397,82 TL,Ürün Tic. Taah.Paz. Ltd.Şti'nin 6.397,82 TL,...

Müh.Elk.San.ve Tic.Ltd.Şti'nin 6.397,82 TL, ... Müş.Taah.Tic.Paz.Ltd.Şti 'nin 58,16 TL, .......Tic. Ve San.Ltd.Şti 'nin 10.469,16 TL , .......Pazarlama Limited Şirketi'nin 29.793,60 TL olacağına, bu miktardan yıllık izin ve ihbar tazminatından son işverenin sorumlu olacağının kabulü halinde tüm işverenlerin sorumlu olacaklarının kabulü halinde ; ... Hiz. Ltd. Şti'nin 8.193,24 TL, Ürün Tic. Taah.Paz. Ltd.Şti'nin 8.193,24 TL,... Müh.Elk.San.ve Tic.Ltd.Şti'nin 8.193,24 TL, ...

Müş.Taah.Tic.Paz.Ltd.Şti 'nin74,48 TL, .......Tic. Ve San.Ltd.Şti 'nin 13.407,12 TL ,... İnş.Elekt.A.Ş 'nin 116,2 TL, .......Pazarlama Limited Şirketi'nin 39.586,78 TL olacağına , davalı olarak gösterilen ... Hiz. Ve İşl.A.Ş, Atalian Teknik Hiz. Ve Tes. Yön.

A.Ş ile ilgili dosya içerisinde incelenen sözleşme ve belgelerde adı geçen davalılara ait kayıt ve belgeye rastlanılmadığı,bu nedenle hesaplamaya dahil edilemediği, davalılara ait belgelerin dosyaya kazandırılması halinde sorumluluk oranlarına göre yeniden hesaplama yapılabileceği, ... İnş.

Elek.A.Ş tarafından dava dışı işçilerle imzalanmış kıdem tazminat ödemelerine ilişkin makbuzların ve ihbar tazminatına karşılık fesih bildirimi ile verilen 2 saatlik iş arama izinlerine göre ihbar tazminat alacaklarının bulunmadığının ve yıllık izin ücretinden son işverenin sorumlu olduğunun kabulü halinde, talep edilen alacaklar yönünden borçlu olmadığına , aksinin kabulü halinde çalışılan süreye göre ödemesi gereken tutarın 154,96 TL olacağına, ... İnş.

Elek.A.Ş'nin sadece yıllık izin alacaklarıyla ilgili ödeme yapması gerekeceğinin kabulü halinde işçilerin çalışmış oldukları süreye göre ( 12.004,16 TL x %0,2 = ) 24,00 TL yıllık izin ücreti ödemesi gerekeceğine, dosyalara ödenen toplam miktar olan 77.484,33 TL üzerinden ;yıllık izin ve ihbar tazminatından son işverenin sorumlu olacağının kabulü halinde ... Hiz.Ltd.Şti'nin 6.727,85 TL,Ürün Tic. Taah.Paz. Ltd.Şti'nin 6.727,85 TL,...

Müh.Elk.San.ve Tic.Ltd.Şti'nin 6.727,85 TL, ... Müş.Taah.Tic.Paz.Ltd.Şti 'nin 77,84 TL, .......Tic. Ve San.Ltd.Şti 'nin 11.009,22 TL ,... İnş.Elekt.A.Ş'nin 154,9 TL, .......Pazarlama Limited Şirketi'nin 47.315,70 TL olacağına, Dosyalara ödenen toplam miktar olan 77.484,33 TL üzerinden ; ödemelerden tüm işverenlerin sorumlu olacaklarının kabulü halinde ; ... Hiz.Ltd.Şti'nin 8.523,27 TL, Ürün Tic. Taah.Paz. Ltd.Şti'nin 8.523,27 TL,...

Müh.Elk.San.ve Tic.Ltd.Şti'nin 8.523,27 TL, ... Müş.Taah.Tic.Paz.Ltd.Şti 'nin 774,84 TL, .......Tic. Ve San.Ltd.Şti 'nin 13.947,17 TL ,... İnş.Elekt.A.Ş'nin 1549,68 TL,.......Pazarlama Limited Şirketi'nin 30.993,73 TL olacağına, dair kanaate varıldığı bildirilmiştir.

24.11.2004 tarihli ...ile ... Hizmetleri Ltd.Şti arasında ... Teknik İşletimi destek hizmetlerine sözleşmesinin 18 personel alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.01.2005 tarihinden itibaren 365 gün olduğu , Sözleşmenin 9 maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayılmıştır.

Şartnamenin personel ile personel durumu başlıklı 5/ 10. maddesinde" yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin iş kanunu SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar tüm hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlu suda yüklenicidir.Yüklenici işçilerin 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmeliklerden ... tüm ekonomik ve sosyal haklarını yerine getirmekle yükümlüdür.Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ...'ye yüklenemez" hükmünü içerdiği,16.12.2005 tarihli ...ile Ürün Tic.

Taah.Paz. Ltd.Şti arasında ... Hava meydanları Teknik İşletimi destek hizmetleri hizmet alım sözleşmesinin 72 personel (15 personel ... için ) alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.01.2006 tarihinden itibaren 365 gün/12 ay olduğu , Sözleşmenin 9. maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayılmıştır.Şartnamenin personel ile personel durumu başlıklı 5/13.

Maddesinde benzer düzenleme bulunduğu , 06.11.2006 tarihli ...ile ... Müh.Elk.San.ve Tic.Ltd.Şti arasında ...

Hava meydanları terminalleri Teknik İşletimi destek hizmetleri hizmet alım sözleşmesinin 89 personel (15 personel ... için ) alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.01.2007 tarihinden itibaren 365 gün/12 ay olduğu , Sözleşmenin 9 maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayılmıştır .Şartnamenin personel ile personel durumu başlıklı 5/14.

Maddesinde benzer düzenleme bulunduğu , ...ihale kayıt numaralı ...ile ... İnş.Elekt.A.Ş arasında ... Hava meydanları ile ....

Hava limanları terminalleri Teknik İşletimi destek hizmetleri hizmet alım sözleşmesinin 116 personel (15 personel ... için ) alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.01.2008 tarihinden itibaren 91 gün/3 ay olduğu , Sözleşmenin 9 maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayıldığı, ekinde teknik şartname bulunmadığı, ... ihale kayıt numaralı ...ile ... Akar. İnş. Hay. Ür. Nak. Gıd. Mad. Day. Tük.

Zirai ve Orm. Ür. Mad. Tem. Taş.Taah.İth.İhr.Tur.Tic. Ve San.Ltd.Şti arasında ... Hava meydanları ile ....

Hava limanları terminalleri Teknik İşletimi destek hizmetleri hizmet alım sözleşmesinin 119 personel (15 personel .... için ) alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.06.2008 tarihinden itibaren 579 gün/19 ay olduğu , Sözleşmenin 9 maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayılmıştır .... ihale kayıt numaralı ...ile ... Müş.Taah.Tic.Paz.Ltd.Şti arasında ...

Hava limanları terminalleri Teknik İşletimi destek hizmetleri hizmet alım sözleşmesinin 116 personel (15 personel ... için ) alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.04.2008 tarihinden itibaren 61 gün/2 ay olduğu , Sözleşmenin 9 maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayılmıştır .Şartnamenin personel ile personel durumu başlıklı 5/18.

Maddesinde benzer düzenleme bulunduğu , .... ihale kayıt numaralı ...ile ... temizlik güvenlik sistemleri taşıma ikram hizmetleri ...Şirketi arasında ... Havaalanları ....

Hava limanları terminalleri Teknik İşletimi destek hizmetleri hizmet alım sözleşmesinin 120 personel (18 personel ... için ) alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.01.2010-31.12.2012 arası olduğu, Sözleşmenin 9 maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayılmıştır .Şartnamenin personel durumu başlıklı 5/19. Maddesinde benzer düzenleme bulunduğu ,

24.12.2009 tarih ve ... ek sözleşmenin ...ile ... temizlik güvenlik sistemleri taşıma ikram hizmetleri ...Şirketi arasında .... Havaalanları ... Hava limanları terminalleri Teknik İşletimi destek hizmetleri için imzalanan 01.01.2010-31.12.2012 tarihleri arasındaki sözleşmedeki çalışanlara 3 kişi eklenmesine ve onların sözleşmede belirtişen şartlar dahilinde yüklenici tarafından sağlanmasına ilişkindir.

2012/184415 ihale kayıt numaralı ...ile ... temizlik güvenlik sistemleri taşıma ikram hizmetleri ...Şirketi arasında ...

Havaalanları Teknik İşletimi destek hizmetleri hizmet alım sözleşmesinin 134 personel (20 personel ... için ) alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.01.2013-28.02.2013 arası olduğu, Sözleşmenin 9 maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayılmıştır .Şartnamenin personel ile personel durumu başlıklı 5/19.

Maddesinde benzer düzenleme bulunduğu , ... ihale kayıt numaralı ...ile ... temizlik güvenlik sistemleri taşıma ikram hizmetleri ...Şirketi arasında ...

Havaalanları Teknik İşletimi destek hizmetleri hizmet alım sözleşmesinin 134 personel (20 personel ... için ) alımına ilişkin olduğu , süresinin 01.03.2013-31.05.2013 arası olduğu, Sözleşmenin 9 maddesinde ihale dokümanının eki ve ayrılmaz parçası olarak hizmet işleri genel şartnamesi idari şartname teknik şartname sayılmıştır. Şartnamenin personel ile personel durumu başlıklı 5/19. maddesinde;benzer düzenleme bulunduğu görülmüştür.

Taraflar arasında imzalanan sözleşmelerin ,teknik şartnamelerinde değişik madde başlıklarında düzenlenmiş olan " yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin iş kanunu SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar tüm hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlu suda yüklenicidir yüklerinizi işçilerin 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmeliklerden ... tüm ekonomik ve sosyal haklarını yerine getirmekle yükümlüdür.Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ...'ye yüklenemez" hükmünü içerdiği , bu düzenlemeler gereğince;

tazminatlarından yüklenicinin (davalıların) sorumlu olacağının kabul edilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Bu nedenle, iş sahibi davacı idarenin yapmış olduğu işçilik alacakları ve ferilerinin tamamını, işçiyi çalıştıran alt işverenlerden işçi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekmiştir.

.... Daires'nin 04.10.2021 tarih, .... , sayılı ilamı. "Dava; hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalışan işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuen tazmini temine ilişkindir. Öte yandan, işçilik alacaklarının tahsili istemiyle açılan dava, davalı yüklenicilere ihbar edilmemiştir.

İşçi lehine sonuçlanan karara istinaden başlatılan icra takibinde de davalılar gösterilmediğine göre, dava dilekçesinde talep edilen miktar yönünden dava tarihinden, ıslahla artırılan miktar yönünden ıslah tarihinden itibaren faiz işletilmekle beraber, her bir davalının sorumlu olduğu miktarın ne kadarına dava, ne kadarına ıslah tarihinden itibaren faiz işleyeceğinin de ayrı ayrı gösterilmesi gerekir." şeklinde, .... Dairesi'nin 21.10.2021 tarih, .... sayılı ilamı"...

Ayrıca dava dışı işçinin işçilik alacaklarının tahsili istemiyle iş mahkemesinde açmış olduğu davada davalıların de taraf olduğu nazara alınarak anılan davalı şirketlerin ayrıca temerrüde düşürülmesi gerekmediği, bu sebeple hükmedilen tazminata ödeme tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerekirken aksi gerekçe ile dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi de doğru görülmemiştir.” şeklinde olup, işçilik alacağı davası, davalı yüklenicilere ihbar edilmemişse, dava dilekçesinde talep edilen miktar yönünden dava tarihinden, dava ihbar edilmişse ya da alt işveren davada taraf ise,

ödeme tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiği belirtilmektedir.

Tüm dosya kapsamı, mahkememizce aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporu ile birlikte değerlendirildiğinde; dava dışı işçilerin alt işveren olan davalı şirketler ... Hiz.Ltd.Şti, Ürün Tic. Taah.Paz. Ltd.Şti, ... Müh.Elk.San.ve Tic.Ltd.Şti, ... Müş.Taah.Tic.Paz.Ltd.Şti, .......Tic.

Ve San.Ltd.Şti ve ... tem.Güv.Sist.Taş.İkr.Hiz.Tur.Dış.Tic.ve Paz.Ltd.Şti bünyesinde çalıştığı, işçinin hak kazandığı işçilik alacaklarının, işçinin yürüttüğü yargılama süreci sonucunda davacı tarafça ödendiği, bununla birlikte dava dışı işçinin hak kazandığı ve işçiye ödenen kıdem tazminatının asıl işveren ve alt işverenlerden talep hakkı bulunduğu,

davacı asıl işverenin ise ödemiş olduğu işçilik alacakları ve ferilerinin tamamını, işçiyi çalıştıran alt işverenlerden işçi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak talep hakkı bulunduğu anlaşılmakla, davacı tarafça dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarına yönelik davanın kabulü ile davalı alt işverenlerden dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olmak üzere rücuen tahsiline karar vermek gerekmiştir

Her ne kadar davalı olarak ... A.Ş, ile ... Hiz. Ve Tes. Yön. A.Ş davalı olarak gösterilmişse de dosya içerisinde incelenen sözleşme ve belgelerde adı geçen davalılara ait kayıt ve belgeye rastlanılmadığı, davacı tarafça belgelerin de sunulmadığı anlaşılmakla bu davalılar yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir. Yine ... İnş.Elekt.A.Ş 'ye yönelik açılan davanın dava dışı işçiler ... ve ...'ın yıllık izin ücretleri haricindeki çalıştıkları dönemdeki alacaklarının ödendiğine dair ibra belgesi sunulu olduğu görülmekle reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

20/03/2024 10:06:29 Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır