Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/144 K.2023/633

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/144 Esas

KARAR NO : 2023/633

BAŞKAN : ... ÜYE :... ÜYE : ... KATİP : ...

DAVACI :... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ...

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/03/2023

KARAR TARİHİ : 28/09/2023

KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 13/10/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı arasında 12/11/2018 tarihinde ...

İhale Kayıt Numaralı "..." imzalandığını, sözleşmeye göre işin yapılması sırasında sözleşme kapsamında olmayan ancak yapılması gereken işlerle ilgili olarak kontrol teşkilatının 14/10/2021 tarihli ve ... sayılı raporundaki işlerin yapılması için 2018 yılı birim fiyatlarına göre %2.010634 oranında ve 9.448.172,20 TL tutarında iş artışı yapılması hususunda davalı tarafından sözleşme hazırlanarak müvekkiline gönderildiğini,

müvekkilinden imzalanması istenen sözleşmeye göre yapılacak işlerin bedelinin eksik hesaplandığı yönünde davalının evrakına 08/10/2021 tarih ve ... sayı ile kayda giren ihtirazı kayıt dilekçesini verdikten sonra 14/10/2021 tarihinde ihtirazı kayıtla 1. Anlaşma Tutanağı imzalandığını, sonrasında davalının ...'nün 15/10/2021 tarihli anlaşmazlık tutanağını müvekkiline gönderdiğini, uyuşmazlık hakkında karar verilmesi için ... gönderildiğini, 22/12/2021 tarih ve ... sayılı yazı ile ihtirazı kayıt taleplerinin uygun olmadığının müvekkiline bildirildiğini,

davalının 1. Ek Anlaşma Tutanağı'na göre yapılan işlerin bedelini yanlış hesaplayarak müvekkiline eksik ödeme yaptığını, müvekkili ile davalı arasında ayrıca 07/01/2021 tarihli ve ... ihale kayıt numaralı "..." imzaladığını, işin yapılması sırasında sözleşme kapsamında olmayan ancak yapılması gerekin işlerle ilgili olarak işin kontrol teşkilatının 03/01/2022 tarihli ve ... sayılı raporundaki işlerin yapılması için davalı tarafın %4,580066 oranında ve 9.028.227,05 TL tutarında iş artışı yapılması hususunda sözleşme hazırlanarak müvekkiline gönderildiğini,

müvekkilinin yapılacak işlerin bedelinin eksik hesaplandığı yönünde davalının evrakına 03/01/2022 tarihli ve ... sayı ile ihtirazı kayıt dilekçesi sunduğunu ve 13/01/2022 tarihinde ihtirazı kayıtla 1. Anlaşma Tutanağı imzalandığını, davalının alt birimi olan ...'nün müvekkilinin yaptığı itirazlarının ...

22/12/2021 tarih ve .... sayılı kararında "idare veya diğer idarelerde bulunan rayiçler"in güncelleneceğine dair mevzuatında açık hüküm bulunmadığını belirtmiş olduğundan bahisle müvekkilinin ihtirazı kayıt talebinin kabul edilmediğinin bildirildiğini, davalının işlerin bedelini öderken hakedişlerinde hatalı hesaplamalar yaparak eksik ödeme yaptığını, müvekkilinin davalıyla imzaladığı sözleşmelere, davalının kontrol teşkilatının talebi üzerine davalının hazırladığı ve müvekkilinin ihtirazı kayıtla imzaladığı ek anlaşmalara,

yapım işleri genel şartnamesinin 21. ve 22. madde hükümlerine göre davalının talep ettiği ilave işleri tamamlayıp davalıya teslim ettiğini beyanla 12.11.2018 tarihinde imzalanan, ...

İhale Kayıt Numaralı “...” kapsamında olmayan ancak kontrol teşkilatının 14.10.2021 tarihli ve ... sayılı raporuna göre yapılması gereken işlerle ilgili olarak davalının hazırladığı ve müvekkilinin ihtirazı kayıtla imzaladığı 1. Anlaşma Tutanağı’na göre yaptığı işlere ilişkin onaylanan hakedişlerden dolayı eksik ödenen alacağı olarak 1.522.011,49 TL+ KDV’nin, 07.01.2021 tarihinde imzalanan ...

İhale Kayıt Numaralı “...” kapsamında olmayan ancak kontrol teşkilatının 03.01.2022 tarihli ve ... sayılı raporuna göre yapılması gereken işlerle ilgili olarak davalının hazırladığı ve müvekkilinin ihtirazı kayıtla 13.01.2022 tarihinde imzaladığı 1. Anlaşma Tutanağı’na göre yaptığı işlere ilişkin onaylanan hakedişlerden dolayı eksik ödenen alacağı olarak 1.179.030,50 TL+ KDV’nin,

her birinin ek anlaşmalar çerçevesinde yapılan işlerle ilgili düzenlenen hakedişlerin sözleşmelere göre ödenmesi gereken tarihlerden itibaren ticari avans faizi oranına göre işlemiş ve işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde; işin yüklenicisinin 29/07/2021 tarihli dilekçesinde işin yapımı aşamasında iş artışı yapılması zorunluluğunun ortaya çıktığını ifade ederek Kamu Kurum ve kuruluşlarına ait rayiçlerin kullanılması durumunda uygulama yönünde izlenecek yolun bildirilmesini talep ettiğini, ... yapılan değerlendirmede yüklenicinin dilekçesinde bahsedilen ve her yıl ... belirlenen birim fiyat kitabının Rayiçlere ait Genel Hüküm ve Açıklamalar başlığının 5.maddesinde yer alan hükmün ihale öncesi yaklaşık maliyet hazırlanması süreciyle ilgili olduğunu,

ihale edilerek sözleşmeye bağlanan yapım işlerinde ilave iş artışı esaslarının uygulanmasına yönelik hatalara mahal verilmemesi için uygulanacak usul ve esasların 02/08/2013 tarih ve .... sayılı genele ile belirlendiğini, ... uygulamaların bu yönde gerçekleştirildiğinin ... bildirildiğini, ...'nın kararının sonuç bölümünde "(g) cevabi yazısı eki Kararın sonuç bölümünde; "...'nin 22 nci maddesi (3) üncü fıkrasında belirtilen

rayiçlerin herhangi bir sıralamaya tabi olmaksızın kullanılabileceği ve iş artışı kapsamında kullanılacak olan rayiçlerin; uygulama ayındaki rayiçler olması gerektiği, ... 'nin (3).(b) bendinde belirtilen idarede veya diğer idarelerde mevcut rayiçlerin kullanılması durumunda ise, bu rayiçlerin güncel (uygulama ayı) fiyatlarının nasıl tespit edileceği/edilmesi gerektiğine dair mevzuatında açık bir hüküm bulunmadığından, bu husustaki, görev, yetki ve sorumluluğun idaresi ve yüklenicide olduğuna.." denildiğini, ... ilgili kararı doğrultusunda

yükleniciye talebinin uygun bulunmadığının bildirildiği, davacı tarafından iddia edilen birim fiyatlarının tespit edildiği yılın 1 Ocak fiyatlarına ait olduğu tezinin yalnızca ihale öncesi yaklaşık maliyet işlemlerinde geçerli olduğunu, sözleşmeye bağlanmış yapım işlerinde tespit edilecek yeni birim fiyatlar ile ilişkilendirilmesinin mümkün olmadığını, ... gerekli görüldüğü hallerde aynı yıl içerisinde birden fazla sayıda birim fiyat tespitleri yapıldığını, söz konusu yapım işinin ihale yılı 2018 ve iş artışına ait imalatların yapıldığı uygulama yılı 2021 içerisinde herhangi bir güncelleme yapılmadığını,

davacının eksik ödeme ifadesinin yanlış olduğunu belirterek geçmişte yapılan diğer tüm yapım işlerinde de uygulamada bütünlük arz eden şekilde gerçekleştirilmiş olan iş artış ve azalış işlemleri haricinde davacının ek bir hakkının bulunmadığını beyan etmiştir.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için ya tarafların her ikisinin de tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın TTK veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesi'nin bakacağı yönünden düzenleme olması gerekmektedir. Anılan Kanunun 5. maddesinde ise, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunun şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olup, asliye ticaret Mahkemeleri ile asliye hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu düzenlenmiştir.

TTK 16. Maddesinde "(1) Ticaret şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar da tacir sayılırlar.

(2) Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri ile kamu yararına çalışan dernekler ve gelirinin yarısından fazlasını kamu görevi niteliğindeki işlere harcayan vakıflar, bir ticari işletmeyi, ister doğrudan doğruya ister kamu hukuku hükümlerine göre yönetilen ve işletilen bir tüzel kişi eliyle işletsinler, kendileri tacir sayılmazlar. " hükmüne yer verilmiştir.

Mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin kurallardan olup, yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen yasal mevzuat hükümleri ışığında somut olay değerlendirildiğinde; davalı ... kamu tüzel kişisi olup TTK'nın 16/2 maddesine göre tacir sayılamayacağı ve bu nedenle aynı Yasa'nın 4. maddesi gereği uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklanmadığı, davaya bakmakla Asliye Ticaret Mahkemesi değil Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmakla davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle HMK 114/1.c ve 115/2 maddeleri uyarınca usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM ; Yukarıda açıklanan gerekçelerle;

1-Davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nın 114/1.c ve 115/2 maddeleri gereğince usulden reddine, Mahkememizin görevsizliğine,

2-Görevsizlik kararının kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulması halinde ise bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren tarafların iki hafta içinde mahkememize müracaatı halinde dava dosyasının görevli ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, aksi durumda davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,

3-Yargılama giderlerinin HMK'nun 331/2 maddesi gereğince görevli mahkemece nazara alınmasına,

Dair, taraf vekillerin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.28/09/2023

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...