Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/437 K.2024/7

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/437 Esas

KARAR NO : 2024/7

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI

... - (VKN....)- ....

VEKİLİ

Av. ... -...

DAVALI

... - (VKN....) ...

VEKİLİ

Av. ... - ....

DAVA

Menfi Tespit (Alım Satım)

DAVA TARİHİ : 04/07/2023

KARAR TARİHİ : 10/01/2024

KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 17/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Alım Satım) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .... Şubesi, ... seri numaralı, 21 Mart 2023 vadeli, keşide yeri .... olan toplam 400.000,00 TL bedelli çek hakkında ihtiyati tedbir uygulanmasına, davanın kabulü ile müvekkili ... Ürn. Ltd.Şti.'nin .... Şubesi, ... seri numaralı, 21 Mart 2023 vadeli, keşide yeri .... olan toplam 400.000,00 TL bedelli çek nedeniyle davalı ... Yat. Enj. Dan. İnş. Tarım Ürünleri İth. İhr. San. Tic. A. Ş.'ye borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Ürünleri Ltd. Şti. ile ticari ilişki içinde olduğunu, icra takibine konu çekte bu ticari ilişkiden kaynaklı müvekkiline anılan şirket yetkilisi tarafından imzalı bir şekilde teslim edildiğini, anılan çekin davalı şirket yetkilisinin gözünün önünde imza edilmediğinden kaynaklı olarak takibe sadece keşideci şirket aleyhine geçildiğini, davanın hukuki yarar yoksunluğundan kaynaklı usulden reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

-.... Esas sayılı takip dosyası -Çek aslı, imza örnekleri,

-Doküman inceleme uzmanı ... tarafından hazırlanan 18/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda. İnceleme konusu çekin ön yüzünde atılı bulunan keşideci imza ve arka yüzünde birinci cirantacı tarafından atılı bulunan imza ile ...'ın mevcut mukayese imzaları arasında yapılan inceleme ve karşılaştırmada.

Kaligrafik ve karakteristik özellikler yönünden farklılıklar görülmüş olup, İnceleme konusu çekin ön ve arka yüzünde atılı bulunan söz konusu imzaların, mevcut mukayese imzalarına kıyasen ... eli ürünü olmadığı, İnceleme konusu çekin ön yüzünde atılı bulunan keşideci imza ve arka yüzünde birinci cirantacı tarafından atılı bulunan imza ile ...'un mevcut mukayese imzaları arasında yapılan inceleme ve karşılaştırmada.

Kaligrafik ve karakteristik özellikler yönünden farklılıklar görülmüş olup, İnceleme konusu çekin ön ve arka yüzünde atilı bulunan söz konusu imzaların, mevcut mukayese imzalarına kıyasen ... eli ürünü olmadığı kanaatine varıldığı belirtilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, çekte lehtar tarafından atılan imzanın sahteliği iddiasına dayalı menfi tespit istemine ilişkin olup; lehtar tarafından hamile karşı dava açılmıştır.

Öncelikle belirtilmelidir ki, senede karşı mutlak defiler senede hamil olan herkese karşı ileri sürülebilir. Senedin hükümsüzlüğünü gerektiren defiler senet ve eklentilerinden anlaşılsın anlaşılmasın bütün ya da bir kısım sorunları bakımından hükümsüz sayılmasını gerektiren defilerdir. Bu defilerin bir kısmı mutlak, bir kısmı nispi (kişisel) defi niteliğindedir.

Hangisinin mutlak, hangisinin nisbi defi sayılacağı, ‘görünüşe itimat (güven)’, ‘iyiniyet’ ilkesiyle, ‘kambiyo senetlerine ilişkin işlemlerdeki emniyetin korunması’ ilkelerinden hangisine öncelik tanınacağı sorunuyla ilgilidir. Bu iki çıkarın karşılıklı olarak çatıştığı bazı durumları yasa yapıcı özel olarak ele alıp hangi çıkarın korunacağını kendisi (örneğin. TTK. mad. 571/II, 592, BK. mad. 18/II, 505/II, TMK. mad. 990’ da olduğu gibi) düzenlemiştir.

Kanunda öngörülüp açık bir hükümle düzenlenen bu durumların dışında gerek doktrinde ve gerekse de uygulamada “imzanın sahte olması”, “senet metninde sahtekarlık (tahrifat) yapılmış olması”, “borçlunun borçlanma ehliyetinin bulunmaması”, “senette zorunlu şekil koşullarının bulunmaması”, “imza sahibinin temsil yetkisinin bulunmaması”, “senedin zamanaşımına uğramış bulunması” vb. defiler senedin hükümsüzlüğüne yönelik olup her hamile (iyiniyetli olsa dahi) karşı ileri sürülebilen mutlak def’i olarak kabul edilmektedir. Bu nedenledir ki, borçlunun hamil/alacaklıya karşı senet metninde sahtekarlık (tahrifat) iddiası mutlak def’i niteliğinde olup, nitekim Hukuk Genel Kurulunun 05.05.2010 gün ve .... . ile 06.07.2011 gün ve ... sayılı kararlarında da aynı ilke benimsenmiştir.

Yukarıda yer alan açıklamalar ışığında gerçekleşen somut olay değerlendirildiğinde; lehtarı davacı ... Ürünleri Ltd. Şti olan, davalı ... ......A.Ş'nin yetkili hamili olduğu, dava dışı ... Ltd. Şti'nin keşidecisi olduğu, .... şubesine ait ... numaralı, 400.000,00 TL bedelli, 21/03/2023 keşide tarihli çek üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığı ileri sürülerek menfi tespit talepli iş bu davanın açıldığı, davalı yanca davanın reddinin talep edildiği görülmüştür.

.... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, alacaklısının ... ......A.Ş, borçlusunun, ... Ltd. Şti olduğu, takep dayanağının .... şubesine ait ... numaralı, 400.000,00 TL bedelli, 21/03/2023 keşide tarihli çek olduğu, davacının iş bu icra takibi dosyasında taraf olmadığı anlaşılmıştır.

Lehtar ... Ürünleri Ltd. Şti adına atılan imzanın davacı şirketin yetkili temsilcisine ait olmadığı hususunun doküman inceleme uzmanı ... tarafından hazırlanan 18/12/2023 tarihli raporu ile tespit edilmiş olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır