Ankara 5. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2019/361 K.2022/128

Mahkememizde görülmekte bulunan Patent (Patent Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili 19/11/2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı ..., EP2962690B1 no'lu Avrupa Patentini,

Türkiye'de ulusal safhaya, Avrupa Patent Sözleşmesi kapsamında giriş yaparak, TR

... no ile tescil ettirildiğini,

söz konusu patentin rüçhan tarihleri ve rüçhan numaralarının sırasıyla 20.03.2002-

US 366515 P ve 07.01.2003-US 438450 P olduğunu,

D10 olarak adlandırdıkları ilk rüçhan dökümanı olan US 366515 P, (+) enantiomer

apremilastı değil, (-) enantiomer apremilastı açıkladığını, böylelikle, (+) enantiomer

apremilastın, ilk rüçhan tarihi olan 20 Mart 2002 tarihinden faydalanması mümkün

olmadığını, bu yüzden, istemlerin (+) enantiomer apremilast bakımından geçerli

olduğu tarihin 7 Ocak 2003 olduğunu,

D1 olarak adlandırdıkları WO0025777 sayılı dokümanın aile patenti niteliğinde

bulunan ve D2 olarak adlandırdıkları EP1752148B1 sayılı patentte de aynı hususların

tekrarlandığını,

D1, D2 ve D3 sayılı dokümanlardan da açıkça anlaşılacağı üzere, dava konusu

patentin yeni olma özelliği bulunmadığını,

genel teknik bilgiye göre, bir bileşimin enantiomerlerinden herhangi bir tanesi,

daima rasemat formuna göre daha iyi etki gösterdiğini, D1 sayılı dokümanın 12.

örneğinde, dava konusu patentteki gibi, rasemat, yani (+) ve (-) nin karışımı,

Formula I isimli bir bileşik önerildiğini, Formül I, merkezi bir kiraliteye sahip olup,

iki izomerinin bulunabileceği aşikâr olduğunu, böylelikle teknik uzman, iki ayrı

enantiomer olduğunu ve bu enantiomerlerin ise birinin diğerine göre, etki

bakımından farklı olacağını bilmekte olduğunu, bu ise beklenmeyen bir durum değil,

zaten apaçık, beklenen bir durum olduğunu, (+) enantiomerin, (-) enantiomere oranla

daha iyi bir biyolojik aktiviteye sahip olması, sadece "bonus etki" olduğunu ve

herhangi bir buluş basamağına neden olmadığını, nitekim dava konusu patentin aile

patenti olan EP1485087 (D11), patent de Avrupa Patent Ofisi tarafından iptal

edildiğini (D12), sonrasında ise iptal kararı Avrupa Patent Ofisi Temyiz Kurulu

tarafından da onandığını (D13). Enantiomerlerden bir tanesinin, hastalıkların tedavisinde daha iyi bir etkiye sahip

olması, sürpriz etki olmadığı gibi, tekniğin bilinen durumuna da dâhil olduğunu,

mevcut dokümanlar karşısında davaya konu olan buluşun buluş basamağı

içermediğini, yine dava konusu patent, ilk başvurulduğu haline göre, buluş kapsamını aşan ve

genişleten bir özelliğe de sahip bulunduğunu, dava konusu patentin, PCT patent

başvurusu olan ve D9 olarak adlandırdıkları WO03/080049 sayılı patent

başvurusunun istemlerinde, "stereometrik bakımdan saf" (+) enantiomerden

bahsedildiği halde, dava konusu patentin istemlerinde ise bu hususa yer

verilmediğini, tarifnamede "stereometrik bakımdan saf" (+) enantiomerden

bahsedildiği halde, istemlerinde böyle bir kısıtlama mevcut olmadığını,"stereometrik

bakımdan saf olmayan" (+) enantiomere, dava konusu patentin tarifnamesinde yer

verilmediğini, bu nedenle dava konusu patentin istemlerinin sadece "stereometrik

bakımdan saf" (+) enantiomer ile kısıtlanması gerektiğini, dava konusu

patentin istemleri, tarifnamede tanımlanan buluşun kapsamını aşmış durumda

olduğunu, ayrıca dava konusu patent, insan vücuduna uygulanacak tedavi usulleri ile

ilgili olup, patent verilemeyecek konular ve buluşlar kapsamında olduğunu, TR

... sayılı patentin bütünüyle (bütün istemlerinin) hükümsüzlüğünün talep

edilmesi zorunluluğu doğduğunu belirterek,

sunulan nedenlerden dolayı, fazlaya dair tüm hakları, maddi ve manevi tazminat

talepleri, Rekabet Kanunu'ndan ve Türk Ceza Kanunu'ndan kaynaklanan hakları

saklı kalmak üzere; TR ... sayılı patentin bütünüyle (bütün istemlerinin)

hükümsüzlüğüne, hükümsüz kılınan patentin sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... (dava konusunu devreden davalı) vekili 01.03.2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle;

Dava konusu .... sayılı patentin ... (EUROPE) GMBH şirketine

devredilmiş olduğunu, davacını davasını somutlaştırmadığı ve somutlaştırma yükümlülüğü yerine

getirilmeden açılan davanın usulden reddinin gerektiğini,

davacı yanın işbu davayı ikame etmekteki hukuki menfaatini ortaya koymadığını,

davaya konu edilen ... sayılı patent, esasen (-) izomerinden arınık olan,

stereomerik olarak saf (0)-2-[4-(3-Etoksi-4- metoksifenil)-2-metilsulfoniletil]-4

asetilaminoizoindolin-1,3-dion Capremilast' olarak bilinmektedir) ve bunun ön ilaçları,

metabolitleri, polimorfları, tuzları, solvatları, hidratları ve klatratlarını açıkladığını,

söz konusu patent kapsamında ayrıca 2-[1-(3-Etoksi-4 metoksifenil)-2-

metilsulfoniletil]- 4-asetilaminoizoindolin-1,3 dionun (+) enantiyomerinin kullanımına

ilişkin yöntemler ve bunu içeren farmasötik bileşimler açıklandığını,

bu yöntemler, TNF-alfa seviyelerinin azaltılmasıyla veya PDF4'un inhibisyonuyla

iyileştirilen sedef hastalığı gibi rahatsızlıkların tedavi edilmesi ve/veya önlenmesine

ilişkin yöntemleri kapsadığını, başvuru tarihi 20.03.2003 olan patent, 20.03.2002 ve

07.01.2003 tarihli iki geçici başvurunun rüçhanını talep ettiklerini, TR 2019 03687 sayılı patentin 1 numaralı bağımsız isteminin :"(+)-2-(1-(3-Etoksi-4-

metoksifenil)-2-metilsforriletil)-1-aschilominoizoindolin-1,3- dion veya bunun

farmasötik olanak kabul edilebilir bir polimorfu, tuzu, solvatı veya hidratı olan bir

bileşik olduğunu,

Apremilasta yönelik olan US 60/366515 dokümanının başvurusunun, Birleşik

Devletler Patent ve Marka Ofisi ("USPTO) nezdinde 2002 yılında) enantiyomere yönelik 60/366516 numaralı ABD geçici başvurusu ile aynı gün yapıldığını, bu iki

başvuru USPTO kayıtlarına işlenirken, ofis yanlışlıkla 515 başvurusu için hazırlanan

tarifnameyi '516 başvurusu için, 516 başvurusu için sunulan tarifnameyi de '515

başvurusu için tarayarak kaydetmiş bulunduğunu, bu hatanın, 2002 yılından beri '515

başvurusu için USPTO dosyasındaki tarifnamenin enantiomere ilişkin olmasına,

dolayısıyla da yanlış olmasına sebep olduğunu, nitekim bu durum, 515'in onaylı

kopyalarının da yanlış tarifnameyi içermesi gibi bir etkiye neden olduğunu,

bu hatanın fark edilmesinin ardından USPTO ya bir dilekçe sunulmuş ve bu

dilekçenin üzerine 2011'de bu iki geçici başvuru dosyasındaki hataların düzeltilmesine

karar verildiğini,

.. sayılı patentin dosya kapsamındaki mevcut deliller karşısında yeni

olduğunu,

temyiz kurulunun T296/87 ve T1046/97 sayılı kararlarında da benzer bir durumun

bulunduğu,

... sayılı patentin buluş basamağına sahip olmadığı iddiası yerinde

olmadığını,

D1 dokümanıyla davacı yanın ileri sürdüğü buluş basamağı değerlendirmesinin

geriye dönük (hindsight) bakış açısıyla yapıldığını,

yüksek seviyede seçiciliği olan PDE4 inhibitörü elde etmek gibi makul bir beklentisi

olmayan uzman kişinin, D1 kapsamındaki rasemattan yola çıkarak bunu

enantiyomerlerine çözdürmek gibi bir çabaya girmesi, beklenen bir durum olmadığını,

davacı yanın atıfta bulunduğu D4, D5 ve D6 dokümanları dava konusu patentin

buluş basamağını ortadan kaldırmaktan uzak olduğunu,

buluş konusunun teknikte uzman kişinin onu uygulamaya koyabilmesini sağlayacak

yeterlilikte açıklanmış olduğunu, buluşun çözmeyi hedeflediği problemi çözdüğünü ispat yükümlülüğü bulunmadığını,

buluşta apremilastın enflamatuvar hastalıklar üzerindeki etkinliği, yeteri ölçüde

kanıtlanmış olduğunu,

... sayılı patente konu buluşun ilk başvurunun kapsamını aştığı

iddialarının haksız olduğunu,

... sayılı patent, insan vücuduna uygulanacak bir tedavi yöntemine

ilişkin olmadığını belirterek,

dava konusu ... sayılı patent ... (Europe) Gmbh şirketine

devredilmiş olduğundan, HMK m. 125 uyarınca sahip olduğu seçimlik hakkını

kullanması için davacı yana süre verilmesine,

davacı yanın işbu davayı ikame etmekteki hukuki menfaatinin olup olmadığının

tespitine; bu kapsamda davacı yanın TİTCK nezdinde kısaltılmış ruhsat başvurusunda

bulunup bulunmadığı, bulundu ise bu başvurunun ne aşamada olduğu hususlarında

açıklama yapması konusunda davacı yana emir verilmesine, davacı yanın hukuki

menfaatinin bulunmadığının tespiti halinde hukuki menfaat şartının yokluğu sebebiyle

davanın başkaca bir inceleme yapılmaksızın reddine,

belirtilen husus kapsamında davanın reddedilmemesi halinde davacı

yanın iddialarına dayanak olarak dava dilekçesinde dayandığı tüm belgelerin usule

uygun şekilde Türkçe tercümeleri ile birlikte bir suretini taraflarına ibrazına karar

verilmesine,

söz konusu belgelerin ibrazını müteakip olarak bu belgelerle ilgili savunma

haklarının saklı tutulmasına,

davacı yanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olan davasının

reddine,

karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... (EUROPE) GMBH (dava konusunu devralan) vekili 24.06.2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Davacının davasını somutlaştırmadığını, somutlaştırma yükümlülüğü yerine getirilmeden açılan davanın usulden reddedilmesi gerektiğini, davacı yanın iddialarını dayandırdığı dokümanları ve tercümelerini taraflarına tebliğ ettirmediğini, davacı yanın eldeki davayı açmasında hukuki yararının bulunmadığını, davacı yanın, TR 2019 03687 sayılı patentin rüçhan hakkından yararlanamayacağı iddialarının yersiz olduğunu, söz konusu patentin yeni olmadığı,

buluş basamağının olmadığı iddialarının haksız olduğunu, davaya konu patente ilişkin buluş konusunun, teknikte uzman kişinin onu uygulamaya koyabilmesini sağlayacak yeterlilikte açıklandığını, buluşun çözmeyi hedeflediği problemi çözdüğünü ispat yükümlülüğünün bulunmadığını, patente konu buluşun ilk başvurunun kapsamını aştığı iddialarının haksız olduğunu, dava konusu patentin insan vücuduna uygulanacak bir tedavi yöntemine ilişkin olmadığını belirterek; öncelikle usulden, aksi halde esas yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

UYUŞMAZLIK

Dava, Patentin Hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

Dava konusu patent, dava tarihinden sonra devredildiğinden, patenti devralan ... şirketi, davacı yanın talebi doğrultusunda HMK m.125 hükmü uyarınca davaya dahil edilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Dava konusu TR ... sayılı patentin; insan vücuduna uygulanacak tedavi usulleri ile ilgili olup olmadığı, yeni olup olmadığı, buluş basamağını içerip içermediği, buluş konusunun ilgili olduğu teknik alanda bir uzmanın onu uygulamaya koyabilmesini mümkün kılacak yeterlilikte, açık ve tam olarak tanımlanıp tanımlanmadığı, patent konusunun, yapılmış olan başvurunun kapsamı dışına çıkıp çıkmadığı, bunlara bağlı olarak; 6769 sayılı SMK Geçici 1.maddenin 2.fıkrası uyarınca uygulanması gereken mülga 551 sayılı KHK m.129 hükmüne göre; patentin hükümsüzlüğü şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.

GEREKÇE

Mahkememizce tahkikat işlemleri yürütülürken davacı vekili 15/04/2022 tarihli dilekçesi ile; HMK 307 vd. hükümleri gereğince işbu davadan (talep sonucundan tamamen vazgeçmek suretiyle), kayıtsız ve şartsız olarak [HMK 309 (4)] feragat ettiklerini beyan ederek, feragat doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekilinin sunmuş olduğu vekaletnamede açıkça feragate yetkisinin bulunduğu anlaşılmaktadır.

Feragat, davacının talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. (HMK m.307) Feragatin hüküm ifade etmesi, karşı tarafın ya da mahkemenin muvafakatine bağlı değildir. (HMK m.309/2) Somut olayda davacı vekili dilekçe ile feragat beyanında bulunduğundan feragat nedeni ile davanın reddine karar verilmiştir.

Katip ... · E-imza Hakim ... · E-imza