Ankara 5. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2022/170 K.2023/11

T.C. ... 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/170 Esas - 2023/11

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ... 5. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/170 Esas

KARAR NO : 2023/11

HAKİM :... KATİP : ...

DAVACI : .... ... VEKİLİ : Av. .... .... DAVALI : 1- ... ... VEKİLİ : Av. .. DAVALI : 2- ... ...

DAVA

Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali)

DAVA TARİHİ : 13/05/2022

KARAR TARİHİ : 04/01/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 04/02/2023

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili 13/05/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili markası “... ...” ibaresi ile davalının “... ...” ibareli ... numaralı markaları karşılaştırıldığında ayniyet derecesinde benzer olmadığının görüldüğünü, müvekkili markası “... ...” ile davalının ... numaralı “... ...” ibareli markası incelendiğinde kelime ve şekilden oluştuğunu, şekil unsuru dikkate alındığında ayırt ediciliği ve akılda kalıcılığı açısından bütün olarak bıraktıkları izlenim dikkate alındığında ayırt edilemeyecek kadar benzerliklerinin olmadığını, görsel açıdan ilk bakışta ayırt edilebilen, fark oluşturan marka ayırt ediciliği yüksek markasının davalının markası ile karıştırılması,

benzerliği, görsel ve işitsel olarak kesinlikle benzemediğini, müvekkilinin “... organizayon” ibareli markasında tescil başvurusu yaptığı nice sınıfları ... sınıflar olup ... sayılı markanın tescil edildiği nice sınıf kodunun ise ... olduğunu, “... ...” (...) ibareli marka ile müvekkili markasının karıştırılması ihtimalinin söz konusu olmadığını, kelime unsurları dikkate alındığında “...” kelimesinin yanında yer alan “...” ve “...” kelimeleri marka ibaresinin ayırt edicilik kriteri değerlendirilmesinde dikkate alınması gerektiğini ifade ederek,

davalı kurumun .... başvuru numaralı markasına ilişkin başvurunun reddine dair .... sayılı ... kararının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili 24/05/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacının “... ...” ibareli markası ile diğer davalının itiraz konusu markalarının ortalama düzeydeki tüketiciler nezdinde karıştırılabilecek derecede benzer olduğunu, anılan markalarda özellikle “...” ibaresinin ön planda yer aldığını, iki markayı yan yana gören ortalama tüketicinin markaları kullananların aynı olduğu yanılgısına düşebileceğini, hizmet alanlarının da aynı/aynı tür kişilerden oluşması nedeniyle iltibas tehlikesi doğacağını ifade ederek, haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... BASIM YAYIN DAĞITIM LİMİTED ŞİRKETİ, davaya cevap dilekçesi ibraz etmediğinden... sayılı HMK m.128 hükmü gereği, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılmıştır.

UYUŞMAZLIK

Dava, ... sayılı .... ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun m.15/C hükmüne göre açılan ... kararının iptali istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Davalı kurumun tesis ettiği ... sayılı ... kararının hukuka uygun olup olmadığı, davacıya ait ... sayılı "...+... ..." ibareli marka başvurusu ile davalı şirkete ait ... sayılı markalar arasında ... m.6/1 hükmü uyarınca ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunup bulunmadığı hususlarına ilişkin olduğu tespit edilmiştir.

Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, marka tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklik bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik olunmuş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, bilirkişi raporu alınmış, 06/08/2015 tarih ... sayılı ... Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ... Yürütülmesine Dair Yönetmelik'in 201/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraflara tahkikat ve yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

İşlem dosyasının tetkikinde. Davacının14.10.2020 tarihinde ... sayılı "...+... ..." ibareli, ... .sınıfta bulunan bir kısım hizmetler için tescil başvurusunda bulunduğu, başvurunun 12.01.2021 tarih ve ... sayılı ... Bülteninde yayımlandığı, davalı şirketin 04.03.2021 tarihinde ... sayılı markaları mesnet göstererek ... sayılı ... m.6/1 ve m.6/6 hükümleri kapsamında yayına itiraz dilekçesi sunduğu, ...

Başkanlığı'nca ... m.6/1 hükmü uyarınca marka tescil başvurusunun reddine karar verildiği, davacı tarafından 10.11.2021 tarihinde karara itirazda bulunulduğu, itirazı değerlendiren ... Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'nun ... sayılı ... kararı ile; itirazın ve başvurunun reddine karar verildiği, bu kararın davacı marka vekiline 14.03.2022 tarihinde tebliğ edildiği, iki aylık hak düşürücü süre içinde eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.

... sayılı... Kanunu'nun (...) 6.maddesinin ... .fıkrasına göre; Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.

Karıştırma ihtimali, ortalama tüketicilerin, her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Bu durum, bir mal veya hizmetin alıcısının bildiği veya duyduğu bir mal veya hizmeti aldığı zannı ile başka bir işletmenin aynı veya benzer malını ya da hizmetini alma ihtimali biçiminde tanımlanmaktadır. Karıştırılma ihtimali, iltibas kavramından daha geniş bir kavram olup, doğrudan ve dolaylı karıştırılma ihtimali olarak ikiye ayrılır.

Bu ayrıma göre eğer mal veya hizmetin aynı işletmeden ileri geldiği yönünde bir algılama ortaya çıkıyor, yani bir işletmeye ait mal veya hizmet, başka bir işletmeye ait mal veya hizmet ile karıştırılıyor ve bu nedenle satın alınıyorsa doğrudan karıştırılma ihtimali söz konusudur.

Buna karşın, eğer mal veya hizmetin markası birbirinden ayırt ediliyor ancak bunların aynı işletmenin markaları olduğu ya da bu mal veya hizmetin aralarında ekonomik veya idari bağlantı bulunan işletmelerden geldiği biçiminde bir algılama oluşuyor ise bu halde de dolaylı karıştırılma ihtimalinden söz edilir.

Karıştırılma ihtimalinden bahsedilebilmesi için öncelikle önceki ve sonraki markalar arasındaki mal veya hizmet sınıflarının aynı ya da benzer olması gerekir.

Mal veya hizmetlerin benzer olup olmadığının belirlenmesinde, karşılaştırılacak mal veya hizmetlerin benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığı, aralarında hammadde-yarı mamül-mamül ürün ilişkisi bulunup bulunmadığı, birbirleri yerine ikame ya da tamamlayıcı ürün ya da hizmet olup olmadıkları, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, marketlerde aynı reyon ya da raflarda satılıp satılmadıkları, aynı toptancılarda satılıp satılmadıkları gibi kriterler göz önünde tutulmalıdır.

Sınıfsal benzerlik karşılaştırmasında gerek Nice sınıflandırması gerekse de ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğleri mahkemeler bakımından bağlayıcı değildir. Somut olayın özelliklerine göre ... tarafından çıkartılan sınıflandırma tebliğinde farklı sınıflarda yer almalarına rağmen ilgili alıcısı nezdinde karıştırmaya yol açacak nitelikteki ürün ve hizmet markalarının kapsadıkları mal ve hizmet sınıflarının benzer olarak değerlendirilmesi de mümkündür.

Karıştırılma ihtimali bakımından sınıfsal benzerliğin söz konusu olması halinde önceki ve sonraki markanın aynı ya da benzer olup olmadıklarının incelenmesi gerekir. Markaların aynı ya da benzer olup olmadıkları incelenirken markayı oluşturan her bir unsura göre değil, bir bütün olarak karşılaştırılan markaların bıraktığı genel, global izlenim, markaların bütünü ile bıraktığı etki dikkate alınacaktır.

Markalarda eğer tanımlayıcı unsurlar var ise bu unsurlar değerlendirme dışı bırakılacaktır.

Global değerlendirmeye göre, karşılaştırılan markalar arasında karıştırılma ihtimalinin mevcut olup olmadığı incelenirken, ilgili alıcısı nezdinde bıraktıkları genel intibaya göre markaların benzer olup olmadığı, markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunup bulunmadığı, ortalama alıcısının algısının ve satın alma kararı verirken göstereceği özen ve dikkat derecesinin ne olduğu, markalar veya işletmeler arasında bağlantı ihtimalinin söz konusu olup olmadığı gibi hususlar incelenerek değerlendirme yapılmalıdır.

Bu şekilde inceleme yapılırken, markanın toplumda ne kadar tanındığı, markaların ayırt edici unsurlarının neler olduğu, markanın hitap ettiği ürün ya da hizmetin tüketici kitlesinin kimler olduğu, bu kitlenin satın alma sürecinde göstermeleri beklenen dikkat ve algılama düzeyinin ne olduğu, mal veya hizmetin niteliğinin ve fiyatının ne olduğu, markanın ne kadar özgün, ayırt edici ya da tanımlayıcı olduğu, seri marka algılamasına yol açıp açmadığı gibi hususlar dikkate alınmalıdır.

Belirtilen açıklamalar ışığında, tarafların iddia ve savunmaları, marka işlem dosyası, redde mesnet markalar, hukuki nitelendirme hali hariç olmak üzere maddi vakıalara ilişkin tespitler barındıran bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre;

Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda tablolaştırıldığı üzere; dava konusu marka başvurusundan çıkartılan ve eldeki davaya konu olan ".....SINIF:Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (...) sağlama hizmetleri.

İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. .... .SINIF:Eğitim ve öğretim hizmetleri. Sempozyum, konferans, kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri.

Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet rezervasyonu ve bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete vb. gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil). Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri.

Haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri. Fotoğrafçılık hizmetleri." hizmetleri ile redde mesnet .... sayılı marka kapsamında yer alan "... .SINIF:Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.

İş yönetimi, idaresi ve bu konular ile ilgili danışmanlık, muhasebe ve mali müşavirlik hizmetleri, personel işe yerleştirme, işe alma, personel seçimi, personel temini hizmetleri, ithalat-ihracat acente hizmetleri, geçici personel görevlendirme (başkası adına fatura yatırma, vergi yatırma, trafik işlemleri gibi iş takibi) hizmetleri. ... SINIF: Eğitim ve öğretim hizmetleri. Sempozyum, konferans, kongre ve seminer düzenleme, idare hizmetleri.

Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete v.b.gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil). Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri.

Fotoğrafçılık hizmetleri." hizmetleri, aynı/aynı türdür.

Dava konusu marka başvurusundan çıkartılan ve eldeki davaya konu olan "Eğitim ve öğretim hizmetleri." hizmetleri ile redde mesnet .... sayılı marka kapsamında yer alan "Basılı yayınlar, basılı evrak: kitaplar, dergiler, gazeteler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar. Kırtasiye, büro, eğitim-öğretim, yazım, çizim, resim ve sanatçılar için malzemeler (mobilyalar ve cihazlar hariç): kırtasiye tipi kağıt ürünler, yapıştırıcılar, kalemler, silgiler, kırtasiye tipi bantlar, el işi için karton, yazı kağıtları, kopyalama kağıtları, yazarkasa kağıt ruloları, çizim aletleri, kara tahtalar, resim boyaları." emtiaları, benzerdir. Zira; belirtilen malların, eğitim ve öğretim hizmetleri verilirken eğitim-öğretim araç-gereçleri olarak kullanıldıkları değerlendirilmektedir.

Dava konusu marka başvurusu; beyaz zemin üzerine, siyah renginde, büyük harflerle “... ...” ibaresi ile bu ibarenin üzerinde, uçlarında damlaya benzeyen şekillerin yer aldığı, farklı uzunluk ve farklı renkte çizgilerin bir araya getirilerek spirale benzer bir figüratif bir unsurun yer aldığı karma bir markadır.

Davalı şirkete ait redde mesnet markalar; büyük harflerle “...” ibaresinin yanında dava konusu hizmetler bakımından ayırt edici niteliği olmayan veya ayırt edici niteliği düşük olan “...” ibaresinin yer aldığı markalardır. Redde mesnet ... sayılı markada ayrıca açılmış defter sayfalarını gösterir figüratif unsur da bulunmaktadır.

Taraf markaları global olarak karşılaştırıldıklarında; kapsamlarında yer alan mal ve hizmetlerin aynı veya benzer oldukları, gerek başvuru markasının, gerekse redde mesnet markaların esas unsurlarının "..." ibaresinden oluştuğu, söz konusu sözcüğün; ... nükleik asidin kısaltması olduğu, tüm organizmaların ve bazı virüslerin canlılık işlevleri ve biyolojik gelişmeleri için gerekli olan genetik talimatları taşıyan bir nükleik asit olduğu, davaya konu hizmetler bakımından somut ayırt edici niteliği haiz olduğu, başvuru markasında yer alan şekil unsurunun ... sarmalını çağrıştırdığı,

bu nedenle "..." kelimesine göre ayrıca baskın bir ayırt edici niteliğinin bulunmadığı, "..." sözcüğünün davaya konu hizmetler bakımından kimsenin tekeline marka olarak verilemeyecek, ticari hayatta herkes tarafından kullanılan bir sözcük olduğu, redde mesnet markalarda yer alan "..." sözcüğünün markaların kapsamlarında yer alan bir kısım mal ve hizmetler bakımından somut ayırt edici niteliğinin bulunmadığı, redde mesnet ... sayılı markada yer alan figüratif unsurun "Söz görünümden yüksek sesle konuşur." ilkesi uyarınca "..." sözcüğüne göre arka planda kaldığı, buna göre;

gerek başvuru markasının, gerekse redde mesnet markaların esaslı unsurunun müşterek olarak "..." ibaresinden oluştuğu, dolayısıyla, daha önce redde mesnet markaları gören, işiten, bu markalı mal ve hizmetlerden yararlanan ilgili tüketici kesiminin, daha sonra başvuru markasını gördüğünde veya işittiğinde, davaya konu hizmetlerden faydalanmak için ayıracağı sınırlı süre içerisinde, bu markayı redde mesnet markalar ile ilişkilendirebileceği, markaların aynı ticari kökenden geldiği hususunda yanılsamaya düşebileceği,

bir kısım tüketicilerin markaların farklı ticari kaynaklardan geldiğini ayırt etse bile marka sahipleri arasında idari ya da ekonomik bir bağlantı bulunduğu hususunda yanılsamaya düşebileceği, dolayısıyla karşılaştırılan markalar arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma tehlikesi bulunduğu kanaatine varılmıştır.

Yukarıda izah edilen gerekçelerle davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · E-imza Hakim .... · E-imza