Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/38 K.2023/746

2- ... - ... ... 3- ... - ... ... 4- ... - ... ... 5- ... - ... ...

DAVA

Tazminat (Ölüm Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 16/01/2023

KARAR TARİHİ : 16/11/2023

G. K.YAZILDIĞI TARİH : 16/12/2023

Mahkememizde görülen davaların yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

1.ASIL DAVADA İDDİA:

Davacılar vekili iddiasında özetle. 21/04/2014 tarihinde davalı ...

Belediyesi'ne ait, sürücüsü davalı ... olan, davalı ... tarafından sigortalanan ... plakalı otobüs ile dava dışı sürücü ... 'ın kullandığı ... plakalı özel halk otobüsünün çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında, kaldırımda yaya olarak durakta bekleyen davacıların oğlu/kardeşi olan ... 'nın vefat ettiğini, kaza sonrasında anne/baba/kardeş olan davacıların büyük üzüntü yaşadığını, meydana gelen kazada müteveffanın kusurunun bulunmadığını, davacıların desteklerini kaybettiklerini belirterek,

davacı baba ... ile anne ... için ayrı ayrı 1.000'er TL maddi, 100.000'er TL manevi tazminat ile müteveffanın kardeşi olan diğer davacılar Kadir, Firdevs ve Yusuf için ayrı ayrı 50.000'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

DAVACILAR VEKİLİ 09/10/2019 TARİHLİ ISLAH DİLEKÇESİ İLE; Maddi tazminata yönelik talebini davacılar ... için 93.561,74 TL, ... için 311.320,19 TL'ye yükseltmiştir.

2.ASIL DAVADA SAVUNMALAR: a)Davalı ... vekili savunmasında özetle; müvekkilinin ve kazaya karışan diğer sürücü ile yayanın kusur oranının belli olmadığını, kusura yönelik iddiayı kabul etmediklerini, istenen tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, tazminatların davalı sigortadan istenmesi gerektiğini belirterek, davanın reddini istemiştir.

b)Davalı ... Belediyesi vekili savunmasında özetle;husumetin EGO'ya yöneltilmesi gerektiğini, mevzuat gereği toplu taşıma araçları ile ilgili kuruluşun EGO olduğunu, davanın hizmet kusuruna dayalı olarak açılması gerektiğini, müvekkili idarenin hizmet kusuru olmadığını belirterek, davanın öncelikle husumetten, aksi halde esastan reddi gerektiğini belirtmiştir.

c)Davalı ... vekili savunmasında özetle; davalı EGO adına kayıtlı olan ... plakalı aracın müvekkili tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalandığını, maddi zararların teminat altına alındığını, manevi zararın teminat kapsamı dışında kaldığını, müvekkilinin limit dahilinde, sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nispetinde zarardan sorumlu olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

3.BİRLEŞEN DAVADA İDDİA:

Davacılar vekili iddiasında özetle; asıl davadaki vakıalara dayalı olarak davalı EGO yönünden, davalı ile arasında yapılan 09.05.2016 tarihli sulh anlaşması sonucu yalnızca maddi tazminat kapsamında 65.000-TL tahsilat yapıldığını, bu davalının maddi tazminat yönünden ibra edildiğini, davalıdan davacı baba ... ile anne ... için ayrı ayrı 100.000'er TL manevi tazminat ile müteveffanın kardeşi olan diğer davacılar Kadir, Firdevs ve Yusuf için ayrı ayrı 50.000'er TL manevi tazminatın, davalı ...'tan ise davacı baba ... ile anne ... için ayrı ayrı 1.000'er TL maddi,

100.000'er TL manevi tazminat ile müteveffanın kardeşi olan diğer davacılar Kadir, Firdevs ve Yusuf için ayrı ayrı 50.000'er TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

4.BİRLEŞEN DAVADA SAVUNMALAR: a)Davalı ... vekili savunmasında özetle; Açılan davanın ticari dava niteliğinde olmadığını, asliye hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiğini, kazaya karışan aracın davalı EGO'ya ait olduğunu, aracın şoförünün kendi personelleri olduğunu, istenen tazminatların miktarının fahiş olduğunu belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

b)Davalı Ego vekili savunmasında özetle; Müvekkili kuruluşun meydana gelen kazada sorumluluğunun bulunmadığını, kazaya karışan ... plakalı aracın davalı ... tarafından üçüncü şahıs mali mesuliyet sigortası ve karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi ile sigortalandığını, meydana gelen tüm tazminatlardan sigorta şirketinin sorumlu olduğunu, istenen tazminatların yüksek olduğunu, kazaya karışan araç şoförünün davalı ...'ın çalışanı olduğunu, tazminattan bu kurumun sorumlu olacağını belirterek, davanın reddini istemiştir.

5.MAHKEMEMİZİN 2016/209 E. SAYILI DOSYASINDA VERİLEN İLK KARAR;

" 21/04/2014 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucunda davacılar Ahmet Hamdi ve ...'nın oğlu/desteği, diğer davacıların kardeşi olan olan Emin Ahmet Taşlıca'nın vefatı sebebi ile, davacıların meydana gelen ölüm olayından ötürü desteklerini kaybettiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına göre aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı ve aynı zamanda 3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası sigortacısı olan davalı ... şirketinin, aracın işleteni olan davalı ...

Belediyesi, adam çalıştıran sıfatıyla davalı ...'ın ve sürücü olan ve kazada tam kusurlu olan sürücü davalı ...'ın, davacılar Ahmet Hamdi ve ...'nın desteğini kaybetmesinden dolayı oluşan destek tazminatından sorumlu oldukları, gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporundaki hesaplamaya göre, birleşen davada tahsilde tekerrüre sebebiyet vermemek üzere, davacılar baba ... için 93.561,74 TL, anne ... için 311.320,19 TL destek tazminatına, birleşen davada tahsilde tekerrüre sebebiyet vermemek üzere, poliçede manevi tazminattan da sorumlu olması sebebi ile aracın 3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası sigortacısı olan davalı ...,

aracın işleteni olan davalı ... Belediyesi ve EGO, adam çalıştıran sıfatıyla davalı ... ve sürücü olan ve kazada tam kusurlu olan sürücü davalı ... aleyhine, davacılar ... ve ... için ayrı ayrı 50.000'er TL, davacılar ..., Firdevs Zeynep Taşlıca, ... için ayrı ayrı 25.000'er TL manevi tazminata" hükmedilmiştir.

6. İSTİNAF BAŞVURUSU SONUCU VERİLEN KARAR:

Davalılar ...Büyükşehir Belediyesi, Anadolu Sigorta, ... ve Ego Vekillerinin yaptığı iistinaf başvurusu sonucu ...BAM 26. Hukuk Dairesinin 202/813 Esas, 2022/2308 sayılı ve 02/12/2022 tarihli kararında.

"Mahkemece, yapılan destek payı dağılımı yerleşik Yargıtay uygulamalarına uygun olmadığından, açıklandığı şekilde davacılar için destek tazminatı hesaplanması, yerleşik Yargıtay uygulamaları ile kabul edilen pay oranları gözetilerek belirtilen pay oranlarına göre tazminat hesabı yapılması için aktüer bilirkişiden ek tazminat raporu alınarak (hükme esas alınan 25.07.2019 rapor tarihindeki veriler dikkate alınıp, bilinen dönem bu tarihte sonlandırılarak ve istinaf talebinde bulunan davalı taraf lehine oluşan usulü kazanılmış haklar da gözetilerek) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken,

hükme elverişli olmayan tazminat raporuna göre yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden,asıl dosya davalısı ...Büyükşehir Belediyesi vekili, ... vekili ile birleşen dosya davalısı ... vekilinin bu yönlere ilişkin istinaf taleplerinin ayrı ayrı kabulü ile HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülüp sonucuna göre karar verilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

kararın kaldırılma sebebine göre istinaf talebinde bulunan asıl dosya davalısı ...Büyükşehir Belediyesi vekili, ... vekili ile birleşen dosya davalısı ... vekilinin sair istinaf talepleri ile birleşen dosya davalısı Ego Genel Müdürlüğü vekilinin istinaf taleplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir" gerekçesi ile Mahkememiz kararı kaldırılmıştır.

7.BAM KARARI SONRASI YAPILAN YARGILAMA VE HÜKME ESAS GEREKÇE:

BAM kararı sonrasında dosya aktüerya bilirkişisine tevdi edilmiş ve ...BAM 26. Hukuk Dairesinin 2020/813 Esas, 2022/2308 sayılı ve 02/12/2022 tarihli kararına uygun olarak 04.07.2023 tarihli ek rapor aldırılmıştır.

Aktüerya bilirkişisi 04.07.2023 tarihli ek raporunda yapılan hesaplamada; "BAM kararı öncesi Mahkeme tarafından hükme esas alınan aktüerya bilirkişi raporu 25.07.2019 tarihinde hazırlandığından bilinen dönemin 25.07.2019 tarihi esas alınarak

hesaplama yapıldığını,

...BAM 26. HD'ne ait 2020/813 Esas ve 2022/2303 Karar sayılı ilamında belirtilen kriterler gözetilerek, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve Prograsif Rant Yöntemine göre ve usuli kazanılmış haklar gözetilerek

tekrar yapılan hesaplama sonucunda;

anne ...’nın talep edebileceği bakiye destekten yoksun kalma tazminatının 463.433,65 TL, baba ...’nın talep edebileceği bakiye destekten yoksun kalma

tazminatının 97.853,13 TL olduğu" hesaplanmıştır.

Somut olayda dosyada bulunan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde;

Dava, ölümlü trafik kazasından kaynaklanan destek tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Tarafların dayandıkları tüm deliller, bu kapsamda ceza dosyası, sigorta dosyası, poliçeler getirtilmiş, tarafların sosyal ekonomik durum araştırması yaptırılmış, dosya üzerinde kusur ve destek tazminatı yönünden aktüerya hesabına yönelik bilirkişi raporu ve ek rapor aldırılmıştır.

Davanın ilk olarak ...6. AHM'de 2014/435 Esas numarası ile açıldığı, yapılan yargılama sonucunda görevsizlik kararı verilerek dosyanın mahkememize gönderildiği, dava ilk açıldığında davalı olarak kazaya karışan diğer aracın sürücüsü ... ... ... Sigortanın da davalı olarak gösterildiği, davacılar vekilinin bu davalılar yönünden asliye hukuk mahkemesinde davadan feragat ettiği, HMK 20. maddesi uyarınca bu davalılar yönünden dosyanın mahkememize gönderilmemesi istediği, ...6. AHM'ninde 18/11/2015 tarihli ek kararı ile bu davalılar yönünden davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, bu davalılar yönünden dosyanın mahkememize gönderilmediği görülmüştür.

Kusura yönelik olarak; kazaya karışan sürücülerin yargılandığı, ...Batı 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2014/268 Esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sırasında Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden aldırılan 15/10/2014 tarihli raporda dosyamız davalısı sürücü ...'ın asli kusurlu, kazaya karışan dava dışı diğer sürücü Cuma Şahbaz ve davacıların desteğinin kusursuz olduğu belirtilmiş, ceza mahkemesince dosyamız davalısı ... tam kusurlu kabul edilerek mahkumiyetine, diğer sürücünün beraatine karar verilmiştir.

Mahkememiz dosyasında aldırılan 09/05/2017 tarihli kusura yönelik raporda; dosyamız davalısı ...'ın asli ve tam kusurlu olduğu, kazaya karışan diğer sürücü ve durakta bekleyen davacıların desteğinin kusursuz olduğu belirtilmiştir. Birbiri ile uyumlu raporlardaki kusur tespitinin, dosya kapsamı ve olayın oluşuna uygun olması sebebi ile mahkememizce de hükme esas alınmıştır.

Poliçeler; kazaya karışan ... plakalı aracın, davalı ... tarafından ZMMS poliçesi ile sigortalandığı, kaza tarihi itibari ile poliçe limitinin 268.000 TL olduğu, ayrıca davalı EGO tarafından aynı sigorta şirketine yaptırılan 1.250.000.-Euro limitli "3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası" ile kurum araçlarının işletilmesi sırasında 3. şahıslara verilecek zararlara karşı maddi, manevi ve bedeni tazminat taleplerini karşılamak üzere poliçe düzenlendiği görülmüştür.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 85. maddesine göre, bir aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin yaralanmasına veya ölümüne sebebiyet vermesi halinde teşebbüs sahibi ve araç işleteni oluşan zarardan sorumludur. Aynı Yasanın 88. maddesine göre; birden fazla zarar verenin bulunması halinde zarar verenler, zarar görene karşı müteselsilen sorumludur. Yine aynı Kanunun 90. maddesine göre maddi tazminatın biçim ve kapsam ile manevi tazminat konularında Türk Borçlar Kanunu'nun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.

Buna göre.

21/04/2014 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucunda davacılar Ahmet Hamdi ve ...'nın oğlu/desteği olan Emin Ahmet Taşlıca'nın vefat ettiği, davacıların meydana gelen ölüm olayından ötürü desteklerini kaybettiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına göre aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı ve aynı zamanda 3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası sigortacısı olan davalı ... şirketinin, aracın işleteni olan davalı ...

Belediyesi, adam çalıştıran sıfatıyla davalı ...'ın ve sürücü olan ve kazada tam kusurlu olan sürücü davalı ...'ın, davacıların desteğini kaybetmesinden dolayı oluşan destek tazminatından sorumlu oldukları, Aktüerya bilirkişisi 04.07.2023 tarihli ek raporunda yapılan hesaplamada destek tazminatının miktarı daha fazla hesaplanmışsa da, davacıların ıslahla ulaştıkları talepleri ile bağlı kalarak, birleşen davada tahsilde tekerrüre sebebiyet vermemek üzere, davacılar baba ... için 93.561,74 TL, anne ... için 311.320,19 TL destek tazminatına hükmedilmiştir.

Davacıların, trafik kazası sonucu oğullarını/kardeşlerini kaybetmeleri sebebi ile duydukları derin elem ve üzüntü tartışmasızdır. Tarafların sosyal ve ekonomik durumu, olayın özellikleri dikkate alınarak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde, birleşen davada tahsilde tekerrüre sebebiyet vermemek üzere, poliçede manevi tazminattan da sorumlu olması sebebi ile aracın 3. Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası sigortacısı olan davalı ..., aracın işleteni olan davalı ... Belediyesi ve EGO, adam çalıştıran sıfatıyla davalı ... ve sürücü olan ve kazada tam kusurlu olan sürücü davalı ... aleyhine, davacılar ... ve ... için ayrı ayrı 50.000'er TL, davacılar ..., Firdevs Zeynep Taşlıca, ... için ayrı ayrı 25.000'er TL manevi tazminata hükmedilmiştir.

A)ASIL DAVADA

1-Maddi Tazminata yönelik davanın kabulü ile, davacı ... için 311.320,19 TL, davacı ... için 93.561,74 TL olmak üzere toplam 404.881,93 TL maddi tazminatın davalılar ..., ...Büyükşehir Belediyesi yönünden kaza tarihi olan 21/04/2014, davalı ... yönünden 2.000 TL'sini dava tarihi olan 01/09/2014, kalan 402.881,93 TL yönünden ıslah tarihi olan 09/10/2019 tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

2-Manevi tazminat yönünden davanın kısmen kabulü ile, davacılar ... ve ... için ayrı ayrı 50.000'er TL, davacılar ..., Firdevs Zeynep Taşlıca, ... için ayrı ayrı 25.000'er TL manevi tazminatın davalılar ... ve ...Büyükşehir Belediyesi yönünden kaza tarihi olan 21/04/2014, davalı ... yönünden dava tarihi olan 01/09/2014'den itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

Fazlaya ilişkin taleplerin reddine,

4-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 39.611,73 TL nispi karar ve ilam harcından dava dosyasında peşin alınan harcın mahsubu ile kalan 37.032,43 TL harcın davalılardan alınıp Hazineye gelir kaydedilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan 2.615,90 TL harç giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

6-Davacı tarafça yapılan 1.124,55 TL tebligat ve posta gideri, 2.450 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.574,55 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre 2.745,88 TL'sinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, bakiye giderin davacılar üzerinde bırakılmasına,

7-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacılar yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen maddi tazminat üzerinden hesaplanan

-Davacı ... yararına takdir edilen 48.698,03 TL,

-Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL,

Vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

8-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacılar yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen manevi tazminat üzerinden hesaplanan

-Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL,

-Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL,

- Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL,

-Davacı ... Taşlıca yararına takdir edilen 17.900 TL,

-Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL

Vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

9-Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davalılar yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre reddedilen manevi tazminat üzerinden hesaplanan;

-Davacı ...'dan 17.900 TL,

-Davacı ...'dan 17.900 TL,

- Davacı ...'dan 17.900 TL,

-Davacı ... Taşlıca'dan 17.900 TL,

-Davacı ...'dan 17.900 TL

Vekalet ücretinin alınarak davalılara ödenmesine,

B)BİRLEŞEN (...2. ATM 2017/468 ESAS SAYILI) DAVADA

1-Tahsilde tekerrüre sebebiyet vermemek üzere maddi tazminata ilişkin davanın kabulü ile, davacı ... için 311.320,19 TL, davacı ... için 93.561,74 TL olmak üzere toplam 404.881,93 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 21/04/2014'den işleyecek yasal faizi ile davalı ...'dan tahsili ile davacılara ödenmesine,

2-Tahsilde tekerrüre sebebiyet vermemek üzere manevi tazminata ilişkin davanın kısmen kabulü ile, davacılar ... ve ... için ayrı ayrı 50.000'er TL, davacılar ..., Firdevs Zeynep Taşlıca, ... için ayrı ayrı 25.000'er TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 21/04/2014'den işleyecek yasal faizi ile davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

3-Fazlaya ilişkin talebin reddine,

4-Harcın tahsilinde asıl dava ile birlikte tahsilde tekerrüre sebebiyet vermeksizin Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 39.611,73 TL nispi karar ve ilam harcından dava dosyasında peşin alınan harcın mahsubu ile kalan 37.032,43 TL harcın davalılardan alınıp Hazineye gelir kaydedilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan 1.233,66 TL harç giderinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

6-Asıl dava ile birlikte tahsilde tekerrüre sebebiyet vermeyerek; Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacılar yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen maddi tazminat üzerinden hesaplanan

-Davacı ... yararına takdir edilen 48.698,03 TL,

-Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL,

Vekalet ücretinin davalı ...'tan tahsili ile davacılara ödenmesine,

7-Asıl dava ile birlikte tahsilde tekerrüre sebebiyet vermeyerek;Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davacılar yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre kabul edilen manevi tazminat üzerinden hesaplanan

-Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL,

-Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL,

- Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL,

-Davacı ... Taşlıca yararına takdir edilen 17.900 TL,

-Davacı ... yararına takdir edilen 17.900 TL

Vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine,

8-Asıl dava ile birlikte tahsilde tekerrüre sebebiyet vermeyerek;Yargılama sırasında kendisini vekille temsil ettiren davalılar yönünden, karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT göre reddedilen manevi tazminat üzerinden hesaplanan;

-Davacı ...'dan 17.900 TL,

-Davacı ...'dan 17.900 TL,

- Davacı ...'dan 17.900 TL,

-Davacı ... Taşlıca'dan 17.900 TL,

-Davacı ...'dan 17.900 TL

Vekalet ücretinin alınarak davalılara ödenmesine,

9-HMK 333. Maddesi gereğince mahkemece yatırılan avansın kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesine müteakip iadesine,

Dair, Davalı ... dışındaki taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Başkan ... · (E-imzalıdır) · Üye ... · (E-imzalıdır) · Üye ... · (E-imzalıdır) · Katip ... · (E-imzalıdır)