Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/368 K.2024/448

... ...

DAVA TARİHİ : 19/06/2019

KARAR TARİHİ : 03/07/2024

KARAR Y.TARİHİ : 09/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Asıl ve birleşen davada Davacı vekili dava dilekçelerinde, 29/01/2016 günü davacı ... eşi diğer davacıların babası ... vefat ettiğini, kazanın meydana gelmesinde ... kusurunun bulunmadığını, kazada asli kusurlu olan tarafın ... olduğunu, kazaya sebebiyet veren aracın davalı ...

Sigorta tarafından sigortalı olduğunu, davalı sigorta şirketine tazminat başvurusunda bulunulduğunu ancak bu başvurunun reddedildiğini belirterek asıl davada; davalı sigorta şirketi açısından 17/06/2016 (ihbar olunanların kusurlu olması halinde kaza tarihi olan 29/01/2016) tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline, birleşen davada, Davacı eş ... için 142.208,81 TL, davacı çocuk ... için 74.281,00 TL, davacı çocuk ... için 37.386,30 TL,

davacı çocuk... için 11.438,08 TL olmak üzere toplam 265.314,19 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline, Davacı eş ... için 50.000,00 TL, davacı her bir çocuk için ise 20.000,00 TL olmak üzere toplam 110.000,00 TL manevi tazminatın ise kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 25.11.2021 tarihli bedel artırım dilekçesi ile; asıl davada, Davacı eş ... için 250,00 TL, Davacı çocuk... için 250,00 TL, Davacı çocuk ... için 250,00 TL, Davacı çocuk... için 250,00 TL olmak üzere toplam 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, birleşen dava yönünden.

Davacı eş ... için 163.463,44 TL maddi, Davacı çocuk... için 74.281,00 TL Davacı çocuk ... için 38.249,19 TL, Davacı çocuk... için 11.438,08 TL olmak üzere toplam 286.933,31 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline (Davalı sigorta şirketinin sorumululuğu poliçe teminat limiti kapsamında kalmak üzere), Davacı eş ... için 50.000,00 TL manevi, Davacı çocuk... için 20.000,00 TL manevi, Davacı çocuk ... için 20.000,00 TL manevi,

Davacı çocuk... için 20.000,00 TL olmak üzere toplam 110.000,00 TL manevi tazminatın ise kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 08/05/2024 tarihli bedel artırım dilekçesi ile; asıl davada, Davacı eş ... için 250,00 TL, Davacı çocuk... için 250,00 TL, Davacı çocuk ... için 250,00 TL, Davacı çocuk... için 250,00 TL olmak üzere toplam 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, birleşen dava yönünden.

Davacı eş ... için 476.522,97 TL maddi, Davacı çocuk... için 249.002,65 TL Davacı çocuk ... için 67.763,07 TL, Davacı çocuk... için 19.751,57 TL olmak üzere toplam 813.040,26 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline (Davalı sigorta şirketinin sorumululuğu poliçe teminat limiti kapsamında kalmak üzere), Davacı eş ... için 50.000,00 TL manevi, Davacı çocuk... için 20.000,00 TL manevi, Davacı çocuk ... için 20.000,00 TL manevi,

Davacı çocuk... için 20.000,00 TL olmak üzere toplam 110.000,00 TL manevi tazminatın ise kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı Ankara Büyükşehir Belediyesi'nden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı .. Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçelerinde, dava konusu kazaya karışan ... plakalı aracın 26/10/2015-26/10/2016 bitiş tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... poliçesi ile sigortalandığını, vefat edenin kusuruna denk gelen tazminat taleplerinin teminat kapsamına girmediğini bu nedenle davalı sigorta şirketinin davacı yana karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçelerinde, görevli Mahkemenin ... olduğunu, davaya konu kazanının meydana gelmesinde davalı idarenin herhangi bir hizmet kusuru ve ihmali bulunmadığını, kazada vefat eden sürücünün kusuru nedeniyle dava konusu kazanın gerçekleştiğini belirterek, davanın davalı idare açısından husumet reddine karar verilmesini savunmuştur.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Asıl ve birleşen dosyada dava, 29/01/2016 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacıların desteğinin ölmesi nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Kazaya karışan ... plakalı aracın davalı ...ye ait sigorta poliçesinin incelenmesinde; 26/10/2015-26-10/2016 tarihleri arasında teminat sağladığı, sigortalının dava dışı ... olduğu, Ölüm/sakatlık limitinin 310.000,00 TL olduğu, manevi tazminatın teminat kapsamına alındığı anlaşılmıştır.

29.01.2016 tarihinde düzenlenen kaza tespit tutanağında ... plaka sayılı aracın viraja geldiğinde yağışlı havada yolun ıslak olması nedeniyle direksiyon hakimiyetini kaybederek ... plakalı araca çarpması şeklinde kazanın meydana geldiği belirtilmiştir.

Kusur oranlarının belirlenmesi için bilirkişi raporu alınmış, makine mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 15.01.2018 tarihli bilirkişi raporunda, davacıların desteği ...'in kontrolsüz ve hızlı viraja girmesi nedeniyle asli % 85 oranında, virajda tehlikeli viraj levhasının olmaması nedeniyle ...nın % 15 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir. Ek raporunda yolun eğiminin uzmanlık alanı olmadığı için değerlendirme yapılamayacağı ifade edilmiştir. Harita kadastro mühendisi görevlendirilerek alınan ek raporda yolun deverinin de kazaya etken olduğu sorumlu kuruluşun kusurunun % 30 olacağı düznelenmiştir.

Raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için inşaat mühendisi ve makine mühendisi üç kişiden oluşan heyetten yolun yapın incelenerek itirazları karşılar rapor alınmış, bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 18/06/2023 tarihli bilirkişi raporda özetle; davacıların desteği olan ...'in yola gereken dikkat ve özeni göstermemesi nedeniyle asli %70 kusurlu oluğu, yoldan sorumlu kurum ve kuruluşun yol deveri itibariyle yolun kusurlu olduğu ve gerekli ikazın bulunmaması nedeniyle tali %30 kusurlu olduğu, ... plakalı ... otobüsü sürücüsü ...'ın kusursuz olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır. Alınan kusur raporu yeterli teknik inceleme ile hazırlanmış olduğundan hükme esas alınmıştır.

Davacıların destekten yoksun kalma tazminatlarının hesaplanması için benimsenen kusur oranı ve son asgari ücret esas alınarak bilirkişi raporu alınmış, aktüer bilirkişiden alınan 21/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda; davaya konu kazada tarafların kusur durumu dikkate alındığında davacılar lehine hesaplanacak tazminattan %70 kusur indirimi yapıldığı, TRH-2010 yaşam tablosu kullanılarak bakiye ömür belirlendiği, 1,8 teknik faiz kullanılmadan, bilinmeyen devre gelirleri her yıl %10 arttırılıp %10 iskonto edilmek suretiyle, progresif rant yöntemine göre güncel veriler kullanılarak hesaplama yapıldığı,

yapılan teknik inceleme sonucunda, ... kaldırılmasıyla birlikte 01.01.2022 tarihinden itibaren getirilen yeni uygulamayla getirilen vergi istisnasından “sadece çalışanların” yararlanabileceği tespit edilmiş olup, bu doğrultuda pasif dönem hesabının 14.299,99 TL net asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiğinin kabulü halinde, ...'nın dava konusu trafik kazasında hayatını kaybetmesi sonucu; davacı ... için 476.772,97 TL, davacı... için 20.001,57 TL, davacı ... için 68.013,07 TL ve davacı... için 249.252,65 TL olmak üzere toplam 814.040,26 TL destekten yoksun kalma maddi tazminatı hesaplandığı hesaplandığı rapor ve tespit edilmiştir.

Bilirkişi raporu yerleşik yargı kararlarına, genel şart ilkelerine uygun olarak hazırlanmış olduğundan hükme esas alınmıştır.

2918 sayılı KTK'da zorunlu trafik sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1).

Davalı trafik sigortacısı ... davacıların desteğinin sürücüsü olduğu aracın sigorta şirketi olduğundan aracın işletilmesi nedeniyle meydana gelen zarardan sorumludur. Ne var ki araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu tutulamayacağı için zararın % 30'undan sorumlu olacaktır.

Davalı ... Başkanlığı sorumsuzluk savunmasında bulunmuş ise de, dosyaya sunulan emsal kararlar, bilirkişi incelemesi ile kazanın meydana geldiği yolun genişliği sorumluluk çevresi dikkate alındığında davalının hizmet alanını kapsayan yol olması nedeniyle savunmasına itibar edilmemiştir.

Asıl ve birleşen dosyada; yukarıda yazılı açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; 29/01/2016 günü davacı ...'in eşi diğer davacıların babası ... plakalı aracıyla seyir halinde iken virajlı ve ıslak zeminde direksiyon hakimiyetini kaybederek dava dışı sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı ... otobüsü ile çarpıştığı, kaza sonucunda davacıların desteği ...'in vefat ettiği, davalı ...sigorta şirketine ... poliçesi ile sigortalı .... plakalı araç sürücüsü ...'in %70 kusurlu oluğu, yoldan sorumlu kurum ve kuruluşun %30 kusurlu olduğu, ....plakalı ... otobüsü sürücüsü ...ın kusursuz olduğu tespit edilmiştir.

Asıl davada; Davacı ... için 250,00 TL, ... için 250,00 TL, ... için 250,00 TL, ... için 250,00 TL olmak üzere toplam 1.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı sigorta şirketinden temerrüt tarihi olan 30.06.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile talep edebilecekleri anlaşılmıştır.

21/04/2024 tarihli aktüer raporu ile; davalıdan kusur oranına göre talep edebileceği zararın davacı ... için 476.772,97 TL, davacı... için 20.001,57 TL, davacı ... için 68.013,07 TL ve davacı... için 249.252,65 TL olmak üzere toplam 814.040,26 TL destekten yoksun kalma maddi tazminatı hesaplandığı, taleple bağlılık ilkesi gereği, Davacılardan Davacı ...'in 476.522,97 TL, ...'in 67.763,07 TL, ...'in 19.751,57 TL, ...'in 249.002,65 TL olmak üzere toplam 813.040,26 TL destekten yoksun kalma tazminatını davalı sigorta şirketinden bakiye 309.000,00 TL limit ile sorumlu olmak üzere 30.06.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile diğer davalı ... kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile alınarak davacılara verilmesine dair karar verilmiştir,

6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, yaşadığı acıyı biraz azaltacak, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Davacılardan; ..., müteveffanın eşi, diğer davacılar ..., ... ve... ise çocuğudur. Müteveffanın dava konusu kaza sonrası ölümü nedeniyle, davacıların büyük acı yaşadıkları, olayın meydana geliş şekli, kusur oranları ile günün ekonomik koşulları ve hakkaniyet ilkesi nazara alınarak, davacı eş Davacı ... için 40.000,00 TL, davacı çocuklar, ... için 15.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL olmak üzere toplam 85.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... kaza tarihi olan 29.01.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile alınarak davacılara ödenmesine karar verilmiştir.

ASIL DAVADA

2-Davacı ... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden hesap ve takdir edilen 250,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine,

-Davacı ... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden hesap ve takdir edilen 250,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine,

-Davacı... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden hesap ve takdir edilen 250,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine,

-Davacı... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden hesap ve takdir edilen 250,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine,

3- 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 31,40.-TL harcın mahsubu ile bakiye 396,20-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı olmak üzere toplam 67,40-TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

BİRLEŞEN DAVADA

5-Davacı ... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen maddi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 72.713,22 TL vekâlet ücretinin (davalı sigorta şirketi 27.635,02 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine,

-Davacı ... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen maddi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin (davalı sigorta şirketi 6.802,98 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müteselsilen alınarak davacılara ödenmesine,

- Davacı... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen maddi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin (davalı sigorta şirketi 6.802,98 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine,

-Davacı ... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen maddi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin (davalı sigorta şirketi 6.802,98 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine,

-Davacı... yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen maddi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 39.350,04 TL vekâlet ücretinin (davalı sigorta şirketi 14.955,18 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müteselsilen alınarak adı geçen davacıya ödenmesine,

6- Davacı ... yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen manevi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalı ... tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine,

- Davacı ... yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen manevi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 15.000,00 TL vekâlet ücretinin davalı ... tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine,

- Davacı... yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen manevi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 15.000,00 TL vekâlet ücretinin davalı ... Başkanlığından tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine,

- Davacı... yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden kabul edilen manevi tazminat yönünden hesap ve takdir edilen 15.000,00 TL vekâlet ücretinin davalı ... tahsili ile adı geçen davacıya verilmesine,

7-Redddilen manevi tazminat yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi üzerinden hesap ve takdir edilen,

-17.900,00 TL vekâlet ücretinin Davacı Davacı ...'ten,

-15.000,00 TL vekalet ücretinin Davacı ...'ten,

-15.000,00 TL vekalet ücretinin Davacı...'ten,

-15.000,00 TL vekalet ücretinin Davacı...'ten alınarak davalı ... verilmesine,

8-Maddi tazminat yönünden; 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 55.538,78-TL harçtan peşin alınan 1.237,49 TL ve tamamlama harcı olarak yatırılan 1.870,75 TL olmak üzere toplam 3.108,75-TL harcın mahsubu ile bakiye 52.430,11-TL harcın (davalı sigorta şirketi 19.909,61 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

9- Manevi tazminat yönünden; 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 5.806,35 TL harçtan, 44,40 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 5.761,95 TL harcın davalı ... alınarak hazineye gelir kaydına,

10-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, tamamlama harcı, vekalet harcı olmak üzere toplam 3.205,54-TL yargılama harcının (davalı sigorta şirketi 1.101,74 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

11-Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflar anlaşamadıklarından, Arabuluculuk Yönetmeliği 26/2 maddesi uyarınca Bakanlık bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, red/kabul oranına göre 34,42 TL'sinin davacıdan, 1.285,68 TL'sinin (davalı sigorta şirketi 441,88 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

12- Davacı tarafından asıl ve birleşen davalarda maddi ve manevi tazminat yönünden yapılan tebligat, müzekkere ve posta gideri olarak 1.702,00.-TL, bilirkişi ücreti olarak 3.500,00-TL yapılan toplam 5.124,00 TL yargılama giderinin red/kabul oranına göre hesaplanan 4.985,37-TL’nin (davalı sigorta şirketi 1.713,47 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,

13- Davalı ... tarafından yapılan tebligat müzekkere ve posta gideri olarak 78,00 TL, bilirkişi ücreti olarak 6.000,00 TL olmak üzere yapılan toplam 6.078,00 TL kabul ve red oranına göre hesaplanan 164,62 TL'nin davacıdan alınarak bu davalıya ödenmesine,

14- HMK'nun 333.maddesi gereğince taraflarca yatırılan gider/delil avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,

Dair davacılar vekillerinin ve davalılar vekillerinin yüzüne karşı, yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren ... Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ... yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 03/07/2024

...