Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/890 K.2022/316

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalılar bünyesinde Dalaman Havalimanı'nda çalışmakta olan dava dışı Ramazan Akbel'in kıdem tazminatı için dava açtığını, davanın dava dışı işçi lehine sonuçlandığını, ilgili davanın Yargıtay onaması üzerine kesinleştiğini bunun üzerine dava dışı işçinin icra takibi başlattığını, ilgili icra dosyasına davacı tarafından toplam 22.796,66 TL ödendiğini, davalılar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşmelerde ve eklerinde, "Yüklenicinin istihdam ettiği personelin;

iş kanunun SSK Mevzuatı ve diğer Kanun ve mevzuatlarda belirtilen uygulamalar, tüm hak ve alacaklar bakımında muhatabı da sorumlusu da yüklenicidir. Yüklenici tarafından istihdam edilen personele ilişkin herhangi sorumluluk DHMİ yüklenemez." şeklinde düzenlemenin bulunduğunu, bu nedenle davacı tarafından ödenen 22.796,66 TL rücuen tahsiline ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalılara dava dilekçesi usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş, davalı taraflarca süresinde cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLER

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, alt işverenlerin işçisi tarafından açılan ... 1.Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi 2013/564E 2015/ 18K. sayılı işçilik alacakları davası sonucunda verilen hüküm uyarınca, ... 1. İcra Dairesi ... E. sayılı icra dosyasına, davacı tarafından yapılan ödemenin, davalı alt işverenlerin sorumlu olduğundan bahisle rücuan tahsili talebine ilişkindir.

Davacının, dava dışı işçiye ödenen ücret nedeniyle davalılardan alacaklı olup olmadığı, sözleşmeye göre taraflar arasındaki rücu hakkının tespiti ve davalıların sorumlu olup olmadıklarının, sorumlu iseler ne miktarda sorumlu olduklarının tespitine ilişkin dosya bilirkişiye tevdi edilmekle, bilirkişi raporu da incelendiğinde; Dava dışı işçi ...'in davalı aleyhine açtığı ... 1.Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi 2013/564E 2015/ 18K.sayılı dava sonucunda, icra dosyasına toplamda, davacı tarafından 22.796,66 TL ödendiği görülmektedir.

Hizmet Alım Sözleşmelerine ilişkin davalarda son dönemlerde Yargıtay'ın işbölümü uyarınca görevli dairesi olan Yargıtay 15.Hukuk Dairesi'nin kararlarında rücu davalarına ilişkin şu ilkeler belirlenmiştir:

-Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur.

-İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

-İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından İşçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

-Yıllık izinler kullanılmadığı takdirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.

-İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatili ücreti, ücret alacağı, UBGT, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir. (Yargıtay 15.Hukuk Dairesi E:2021/611 K:2021/537 Karar tarihi:01,03.2021)

4857 sayılı İş Kanununun 112. Maddesine, 2014 yılında 6552 sayılı kanunla şu ekleme yapılmıştır. (Ek 2. Fıkra: 10/09/2014-6552 S.K/madde 8) 04/01//2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62'nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında, alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları; ..... son kamu kurum veya kuruluşu tarafından ödenir” hükmü getirilmiştir.

Bu hükümden ve bu kanuna dayalı çıkarılan yönetmelikten hareketle kıdem tazminatından münhasıran kamu kurum ve kuruluşunun sorumlu olduğu savunulmaktadır. Ancak Yargıtay'ın istikrar kazanmış kararları uyarınca 4857 sayılı kanunun 112. maddesine 6552 sayılı Kanun ile eklenen bu hükmün İşçiyi korumak maksatlı olduğu, alt işveren ile kamu kuruluşunun arasındaki rücu ilişkisini ortadan kaldırmadığı kabul edilmektedir. — (Yargıtay 13.HD. E:2014/4589, K:2016/5853, Yargıtay 22.HD.

E:2017/11390, K:2017/23320, Yargıtay 23.HD. E:2016/4603, K:2019/394)

“Davalıların, iş davalarının kendilerine ihbar edilmiş olmasına göre, davalarda hüküm altına alınan, faiz, yargılama giderleri ve vekalet ücretleri ile söz konusu alacakların tahsili amacıyla girişilen icra takip masraflarından da payları oranında sorumlu tutulmaları gerekirken, bu istemlerin reddine karar verilmesi doğru olmamıştır” (Yargıtay 23.Hukuk Dairesinin E:2017/837 , K:2020/1463, 03.03.2020 tarihli kararı.)

“Hal böyle iken mahkemece özellikle İş Mahkemesi davasının davalı alt işverene ihbar edildiği ve dava dışı işçi lehine verilen kararın kesinleşmesi sonrasında makul süre içerisinde ödeme yapıldığı hususları dikkate alınarak asıl işveren konumundaki davacının dava dışı işçiye ödenen bedelin tamamının (faiz ve icra masrafları da dahil) ödeme tarihinden itibaren davalı alt işverenden rücen tahsiline karar verilmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır” (Yargıtay 23.Hukuk Dairesinin E:2016/5185 , K:2019/2064, 16.05.2019 tarihli kararı.)

Bu bilgiler ışığında, dosya içerisinde toplanan deliller, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriği bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacı ile davalılar arasında hizmet alım sözleşmesi imzalandığı, sözleşmelerde "..Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi sorumluluk DHMİ yükletilemez.” hükmünün bulunuduğu, dava dışı işçi ...'in bu sözleşmelere konu işte, davalılar şirket işçisi olarak, davacı asıl işveren işyerinde çalıştığı, ayrıntılı, açıklamalı ve denetime elverişli bulunarak hükme esas alınan 10.03.2022 tarihli bilirkişi raporu ile; davalı şirketlerin sorumluluğuna dair hesaplama yapıldığı,

davalıların sorumluluk miktarının tespit edildiği, işçilik alacaklarından davalıların kendi dönemleri ile sorumlu olduğu 2.seçenek hesaplamaya göre, dosyaya kazandırılan bilirkişi raporu, dosya ve delil durumuna uygun bulunarak, raporda belirlenen miktarlar üzerinden davanın kabulüne karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.