Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/161 K.2021/530

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçelerinde, 28/04/2012 tarihinde davalı ... adına tescilli, ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın ...'a çarpması sonucu müvekkillerinin desteğinin hayatını kaybettiğini, kaza sonucunda müvekkillerinin destekten yoksun kaldıklarını, kazanın oluşumunda davalı ...'in asli kusurlu olduğunu, kazaya sebebiyet veren aracın davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olduğunu, sigorta şirketinin poliçedeki sorumluluk miktarı ile sınırlı olmak kaydı ile sorumlu oduğunu, araç sahibi ve sürücünün de haksız fiil sebebiyle sorumlu olduklarını belirterek;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik davacı ... için 500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 15.000,00 TL manevi tazminat; davacı ... için 500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 12.000,00 TL manevi tazminat; davacı ... için 500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 12.000,00 TL manevi tazminat; davacı ... için 500,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 12.000,00 TL manevi tazminat; davacı ... için 12.000,00 TL manevi tazminat;

davacı ... için 12.000,00 TL manevi tazminat ile davacı ... için 12.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 87.000,00 TL manevi tazminat, 2.000,00 TL destekten yoksun kalma ve 500,00 TL cenaze masrafı olmak üzere toplam 89.500,00 TL tazminatın davalılar ... ve ... için olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz, diğer davalı ... Sigorta A.Ş bakımından dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ...

Sigorta A.Ş için poliçedeki sorumluluk miktarını aşmamak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı taraf 13/12/2017 havale tarihli dilekçesi ile maddi tazminat taleplerini 63.194,90 TL'ye yükseltmiş noksan harcı tamamlamıştır. Davacılar vekili 25/06/2021 tarihli bedel attırım dilekçesi ile tazminat taleplerini davacı ... için 124.466,12 TL'ye, davacı ... için 508,27 TL'ye, davacı ... için 2.265,04 TL'ye ve davacı ... için 10.564,24 TL'ye yükseltmiş, noksan harcı tamamlamıştır.

SAVUNMA

Davalı ... vekili cevap dilekçelerinde, açılan davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin kazada asli kusurlu olmadığının trafik kaza tespit tutanağında belirtildiğini, kazanın oluşumunda müteveffanın yaya kusurlarında yer alan kuralı ihlal etmesi nedeniyle kusuru bulunduğunu belirterek; davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçelerinde; açılan davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, kazaya karışan aracın müvekkili şirket nezdinde sigortalı olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun poliçe limitleri ve sigortalısının kusuru oranında olduğunu, manevi zararlar nedeniyle sorumluluğu bulunmadığını belirterek; davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, davalı sigorta şirketinin ZMMS poliçesi ile sigortaladığı aracın sebebiyet verdiği ölümlü kaza nedeni ile açılan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir (2918 sayılı KTK m. 85,91,97, 109, 110 vd; TBK m. 53 vd).

Savcılık dosyası, trafik kaza tespit tutanağı, sigorta poliçesi örneği, ruhsat örneği, ölü muayene tutanağı, müzekkere cevapları, bilirkişi raporu ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

Mahkememizce, 09/03/2018 tarihinde, “davanın kısmen kabulüne ......” karar verilmiş, bu karar, davalı davalı Sigorta A.Ş. vekili ile davalı ... vekilinin istinafı, davacılar vekilinin katılma yoluyla istinafı üzerine, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin ... Karar sayılı kararı ile kaldırılmıştır.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi .... Karar sayılı kaldırma kararında; “… desteğin annesinin sağ olup olmadığı araştırılarak, aktüerya raporunu düzenleyen bilirkişiden, desteğin annesinin sağ olması halinde anneye de destek payı ayrılmak suretiyle tazminat hesaplaması hususunda ayrıntılı ve denetime elverişli ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu biçimde eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

HMK'nın 26/1 maddesi hükmü gereğince. "Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir." Aynı kanunun, hükmün kapsamı başlıklı 297. maddesinde "hükümde, taleplerden her biri hakkında karar verilmesi" gerektiği belirtilmiştir. Hakimin, her talep hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar vermesi gerekmektedir.

Somut olayda, davacılar vekili dava dilekçesinde destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebinin yanında cenaze masraflarının da tahsilini istemiş, ancak mahkemece dava dilekçesindeki cenaze masrafları talebi konusunda olumlu ya da olumsuz bir karar verilmemiştir.

Bu durumda mahkemece, davacılar vekilinin cenaze masrafları talebi yönünden de değerlendirme yapılarak, cenaze masrafları yönünden olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu şekilde, davacının cenaze masrafları hakkında hiçbir karar verilmemesi de doğru görülmemiştir.... ” denilmiştir.

Müteveffaya ait nüfus kayıt örnekleri dosya içeresine alınmıştır. Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Aktüer bilirkişisi 14/09/2020 tarihli raporunun sonuç kısmında özetle; davacıların murisi ...'ın annesi ...'nın nüfus kaydının dosya kapsamında eklenmesi halinde hesaplama yapılmasının mümkün olacağı, davacıların murisi ...'ın annesi ...'nın 28/04/2012 olay tarihinde önce ölmüş olduğunun tespiti halinde yeniden hesaplama yapılabileceği görüşü bildirilmiştir. Viranşehir İlçe Jandarma Komutanlığına, Viranşehir Belediye Başkanlığına, Viranşehir İlçe Müftülüğüne, Serik İlçe Emniyet Müdürlüğüne müzekkereler yazılmış, müzekkere cevapları dosya arasına alınmıştır.

Dosya aktüer bilirkişisine tevdii edilmiş bilirkişi ek raporlarında özetle; dava konusu olayın meydana gelmesinde müteveffa yaya ...'ın %75 oranında, davalı sürücü ...'in %25 oranında kusurlu olduklarının 08/11/2013 tarihli raporla tespit edildiğini, davacıların murisi ...'ın hayatını kaybetmesi nedeniyle maddi tazminat talebinde bulunan davacıların TRH 2010 1,8 Teknik Faizsiz net gerçek maddi zararlarını, ... ... yönünden 124.466,12 TL, ... ... yönünden 508,27 TL, ... ...

1.838,55 TL, ... ... yönünden 2.265,04 TL, ... ... yönünden 5.003,79 TL, ... ... yönünden 10.564,24 TL, davacıların THR 2010 1,8 Teknik Faizli net gerçek maddi zararlarının; ... ... yönünden 116.602,33 TL, ... ... yönünden 1.861,69 TL, ... ...4.815,21 TL, ... ... yönünden 5.705,97 TL, ... ... yönünden 11.642,02 TL, ... ... yönünden 19.608,01 TL olarak hesaplandığı görüşü bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınmıştır.

Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tespit tutanağı, gelen yazı cevapları, bilirkişi raporu, Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesinin .... Karar sayılı ilamıyla ve tüm dosya içeriğine göre; 28/04/2012 tarihinde davalı sürücü ... yönetimindeki diğer davalı ...'a ait ve davalı sigorta şirketine sigortalı aracın yaya mütevveffa ...'a çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında ...'ın vefat ettiği, müteveffanın ölümüyle geride mirasçıları olarak davacıları bıraktığı, davacıların müteveffanın ölümü ile destekteğinden yoksun kaldıkları, kusur bilirkişisinden alınan rapor ile kazanın oluşumunda ...'ın olayın meydana gelmesinde %75 oranında, davalı sürücü ...'in %25 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

Kaldırma kararı doğrultusunda, Mahkememizce yapılan araştırma neticesinde, müteveffanın nüfus kaydının anne hanesinde yazılı ... isimli kişinin, ... ... olduğu tespit edilmiş, bu kişinin davacının üvey annesi olduğu ve Antalya İli, Serik İlçesinde yaşadığı belirlenmiştir. Dolayısıyla, anne hanesinde kayıtlı ... ... ile müteveffanın ayrı yaşadıkları ve bu kişini müteveffanın desteğinden faydalanmadığı anlaşılmıştır. Ancak, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi ....

Karar sayılı kaldırma kararından sonra Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde 2019/40 Esas - 2020/40 Karar sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekir.

Uygulanması gereken bir kanun hükmü, hüküm kesinleşmeden önce Anayasa Mahkemesince iptal edilirse, usulü kazanılmış hakka göre değil, Anayasa Mahkemesi'nin iptal sonrası oluşan yeni duruma göre karar verilebilecektir.

Yüksek Mahkemenin tazminat hesaplamalarında 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMSS Genel Şartları'ndaki düzenlemelerin değil, Borçlar Kanunu ve Karayolları Trafik Kanunu düzenlemelerinin esas alınması, hesaplamaların TRH 2010 Tablosuna göre ve progresif rant yöntemiyle yapılması ilkelerini benimsediği nazara alınarak, bu ilke ve esaslar doğrultusunda yeninden aktüer raporu alınmasına karar verilmiştir.

Üvey anne ... ...'a destek payı ayırmaksızın ve TRH 2010 tablosu ile 1,8 teknik faiz uygulanmadan hazırlanan 08.06.2021 tarihli aktüer raporu, hükme esas alınmış olup, buna göre; müteveffanın ölümü nedeniyle, davacı ... ...'ın 124.466,12 TL, davacı ... ...'ın 508,27 TL, davacı ... ...'ın 2.265,04 TL, ... ...'ın 10.564,24 TL destek zararının oluştuğu tespit edilmiştir.

Desteğin ölümüne sebebiyet veren ... plaka sayılı araç, kaza tarihinde ZMMS poliçesi ile davalı sigorta şirketine sigortalı olup, davalı sigorta şirketi, kazaya karışan aracın sigortacısı olması nedeniyle poliçe limiti dahilinde, davalı ... araç maliki, davalı sürücü ... ise haksız fiil faili olarak hesaplanan tazminattan müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Bu halde davacıların destekten yoksun kalma tazminatına yönelik davalarının kabulüne; davacı ... ... lehine 124.466,12 TL, davacı ... ... lehine 508,27 TL, davacı ... ... lehine 2.265,04 TL ve davacı ... ... lehine 10.564,24 TL olmak üzere toplam 137.803,67 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalı sigorta şirketi yönünden 05.06.2012 dava tarihinden, diğer davalılar yönünden haksız fiil tarihi olan kaza tarihinden itibaren, kazaya karışan aracın hususi araç niteliği nazara alınarak yasal faiz işletilerek davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.

Davacıların, müteveffanın ölümü nedeniyle yaptıkları cenaze masraflarının tespiti için Viranşehir Kaymakamlığı İlçe Müftülüğüne yazılan müzekkereye verilen cevapta, 2012 yılında bir kişinin ölümü nedeniyle yapılacak cenaze ve defin masraflarının 4.040,00 TL olduğu bildirilmiştir. Davacı vekili, 25/06/2021 tarihinde bedel attırım dilekçesi sunmuş ancak cenaze masrafları talebini artırmamıştır. Bu durumda, davacıların cenaze ve defin masraflarına yönelik davalarının kabulüne, taleple bağlı kalınarak 500,00 TL cenaze ve defin masrafının 28.04.2012 kaza tarihinden (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere 05.06.2012 dava tarihinden) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine karar verilmiştir.

6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir.

Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Davaya konu trafik kazasında kusur oranları, davacıların olay nedeniyle yaşadığı elem, ızdırap ve travma, tarafların gerçekleşen sosyal ve ekonomik durumları, olayın meydana geliş şekli ile günün ekonomik koşulları ve hakkaniyet ilkesi nazara alınarak, davacıların manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Anlatılan nedenlerle,