Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/52 K.2021/822

Mahkememizde görülmekte olan alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında cari hesap bulunduğunu, davalı şirkete çeşitli ticari alım-satımlar yapıldığını, 28/11/2017 tarihinde davalı şirket yetkilisi ... tarafından gönderilen e-posta ekindeki sözleşme ile 209.450 Euro sipariş geçildiğini, 18/09/2018 ... tarafından ....com.tr ve ... Com. Tr.

E-posta adresindeki gönderilen e postadaki ekstreye göre müvekkili firmanın davalıdan 327.083,98 TL alacaklı olduğunu, 30 Nisan 2019 tarihli halilyıldız(...com.tr adresinden bir ekstrede ise 327.083,89 TL'lik tutarın hiçbir gerekçeye dayandırılmadan virman yapıldığı ve açıklamasında 120 340 hesaplar arası virman yazıldığının belirtildiğini, “340 hesap kodu” verilen avans anlamında kullanıldığını, ancak böyle bir avans söz konusu olmadığı gibi davalının avansı hangi sözleşmenin hangi hükmüne dayanarak hangi ödeme evrakı ile ne zaman ve nasıl yaptığının meçhul olduğunu, davalı şirketin müvekkilinin 327.083,89 TL alacağını ödemediğini,

davalı tarafın bildirilmesi üzerine virman yapılarak ödendiği iddia edildiğini ancak müvekkili hesaplara giren böyle bir tutar olmadığını, davalı şirketin yine müvekkilinden haksız olarak kur farkı talep ettiğini ve kur farkı alacağı talebiyle fatura tanzim ederek müvekkiline yolladığını müvekkilin söz konusu faturayı iade ettiğine, davalı şirket tarafından yollanan muavin defter dökümlerinde 327.083,89 TL alacağın virman edildiğini, ayrıca 76.360,13 ve 49.601,77 TL'lik hiçbir dayanağı olmayan faturaların da ulaşmadığı halde hesaptan düşüldüğünü, davalı şirketten en az 453.045,79 TL alacağı bulunduğunu,

arabuluculuk görüşmelerinin sonuçsuz kaldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL alacağın avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 29/09/2021 tarihli dilekçesi ile alacak taleplerini 107.327,62 TL'ye yükseltmiş noksan harcı tamamlamıştır.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçelerinde özetle; davacı şirket ile müvekkili şirket arasında Elazığ İl Emniyet Müdürlüğüne teslim edilmek üzere 1. Grup jeneratör satımına ilişkin 07/11/2017 tarihli sözleşme imzalandığını, sözleme bedelinin KDV dahil 209.450,00 Euro olup sözleşmenin ödeme açıklaması kısmında "200.000,00-TL banka havalesi kalan bakiye sevkıyattan önce banka havalesi olacaktır.

Döviz bazlı ödemelerde TL bazında evrak verilmesi durumunda ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru baz alınarak borç- alacak karşılıklı tahsil edilir." hükmü bulunduğunu, işin teslim tarihinin ise 16/11/2017 olarak kararlaştırıldığını, müvekkili şirketin sözleşme kapsamında satacağı ürünleri imal ederek teslime hazır hale getirdiğini ve davacı tarafından ödeme yapılarak teslim alınmasının beklendiğini, müvekkili şirketin davacı yana sözleşmeye göre satışı yapılan ürünler için 06/12/2017 tarihli 209.450 Euro/962.548,42 TL bedelli fatura kesildiğini, davacı şirketin müvekkil şirkete 02/10/2017 tarihinde 100.000,00-TL,

03/10/2017 tarihinde 100.000,00 TL ödeme yaptığını, sözleşme konusu jeneratör alım işinin üst firması olan ... Elektirk İnş. Tah. Ltd.

Şti. ise davacının borcuna istinaden 05.12.2017 tarihinde 306.408,00-TL, yine aynı firma 14.08.2018 tarihinde 113.280 Euro ödeme yapıldığını, bu ödemeler ise ödeme ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru baz alınarak borç- alacak ilişkisi tahsil edilmek suretiyle ödeme yapılan tarihlere ilişkin müvekkili cari hesap kayıtlarına işlendiğini, davacının müvekkili şirkete 2017 yılı için döviz karşılığı olarak yapmış olduğu toplam ödeme tutarı 113.242,20 Euro olmakta davacının 209.450,00 Euro' luk borcundan bu tutar mahsup edildiğinde ise bir sonraki yıla devreden borç bakiyesi 96.207,80 Euro 434.426,32 TL olduğunu,

davacı yan ödemelerin fatura tarihinde yapmadığından müvekkili şirketin VUK gereği fatura tarihi ile tahsilat tarihi arasında heline kur farkı olduğundan bu farktan kaynaklanan 76.360,13-TL tutarı ve 49 601,77-TL tutarı fatura ederek cari hesaba yansıttığını, bilindiği üzere ülkemizde sabit kur değil, dalgalı kur sistemi uygulandığını, bu nedenle satışın yapıldığı tarihindeki kur ile tahsilatın gerçekletiği tarihindeki kur değeri farklı olabildiğini, müvekkili şirket vergisel yükümlülükleri açısından 76.360,13 TL ve 49.601,77 TL tutarında kur farkı faturası kestiğini, davacı şirkete gönderildiğini,

davacı şirketin müvekkili şirkete borcu bulunduğunu savunmuş haksız, dayanaksız, iyi niyetten yoksun davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, alım satım sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Arabuluculuk son tutanağı, sözleşme örneği, fatura örnekleri, ihtarname örneği, bilirkişi raporları ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur. Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır.

Bilirkişi kurulu 17/03/2021 tarihli raporlarının sonuç kısmında özetle; taraflar arasında 07.11.2017 tarihli sözleşmenin imzalandığı, imzalanan sözleşme bedelinin KDV dahil 209.450,00 Euro olduğu, sözleşme kapsamında davalı tarafça davacıya hitaben 06.12.2017 tarihli 209.450 Euro / 962.548,42 TL bedelli, F-511156 seri sıra nolu faturanın düzenlendiği, düzenlenen bu faturanın üzerinde “Son ödeme tarihi: 06.12.2017” şeklindeki notun mevcut olduğu, KDV dahil 209.450,00 Euro tutarlı fatura ve sözleşmeye karşılık, davacı tarafça (veya davacı adına dava dışı ...

Elektrik İnş. tarafından) davalıya 227.434,27 Euro ödendiği, davacı tarafça yapılan fazla ödeme tutarının (227.434,27-209.450,00) 17.984,27 Euro olduğu, lakin sözleşme bedelinin 95.295,73 Euro'luk kısmının davalıya gecikmeli şekilde ödendiği, bu gecikme sebebiyle davalının davacıdan talep edebileceği temerrüt faizi miktarının da KDV dahil 1.817,21 Euro olabileceği, davacı tarafça davalıya yapılan fazla ödeme tutarı olan 17.984,27 Euro'dan, KDV dahil 1.817,21 Euro şeklinde hesaplanan temerrüt faizi düşüldüğünde, dava tarihi itibariyle davacının davalıdan olan alacağının 16.167,06 Euro olarak hesaplandığı,

Dava (24.01.2020) tarihi itibariyle TC Merkez Bankasınca belirlenen Euro'nun Efektif Satış kuru 1 Euro - 6,5689 TL olup, 16.167,06 Euro'nun Türk lirası karşılığının 106.199,80 TL olduğu, bir önceki bölümde ayrıntılı şekilde izah edildiği üzere, dava tarihi itibariyle davacının davalıdan, 06.12.2017 tarihli 209.450 Euro bedelli, F-511156 seri sıra nolu faturayla ilgili olarak talep edebileceği tutarın 106.199,80 TL olabileceği, söz konusu fatura haricindeki ticari ilişkiyle ilgili olarak talep edebileceği tutarın 1.127,85 TL olabileceği,

bu nedenle dava tarihi itibariyle davacının davalıdan talep edebileceği toplam tutarın 107.327,65 TL olabileceği, bu tutara, dava tarihinden itibaren ve avans faizi oranından faiz talep edilmesinin de mümkün olduğu, ancak davacı talebinim 10.000,00 TL olduğu görüşü bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekilleri bilirkişi raporuna karış beyan ve itirazlarını içerir dilekçelerini dosyaya ibraz etmişlerdir.

Bilirkişi kurulu 10/05/2021 ve 15/06/2021 tarihli ek raporlarının sonuç kısmında özetle; 209.450,00 Euro tutarlı fatura ve sözleşmeye karşılık, davacı tarafça (veya davacı adına

dava dışı ... Elektrik İnş. tarafından) davalıya 227.434,27 Euro ödendiği, davacı tarafça yapılan

fazla ödeme tutarının (227.434,27-209.450,00 =) 17.984,27 Euro olduğu, lakin sözleşme bedelinin 95.295,73 Euro’luk kısmının davalıya gecikmeli şekilde ödendiği, bu gecikme sebebiyle davalının davacıdan talep edebileceği temerrüt faizi miktarının da KDV

dahil 1.817,21 Euro olabileceği,

davacı tarafça davalıya yapılan fazla ödeme tutarı olan 17.984,27 Euro’dan, KDV dahil

1.817,21 Euro şeklinde hesaplanan temerrüt faizi düşüldüğünde, dava tarihi itibariyle davacının

davalıdan olan alacağının 16.167,06 Euro olarak hesaplandığı,

dava (24.01.2020) tarihi itibariyle TC Merkez Bankasınca belirlenen Euro’nun Efektif Satış

kuru 1 Euro = 6,5689 TL olup, 16.167,06 Euro’nun Türk lirası karşılığının 106.199,80 TL olduğu,

dava tarihi itibariyle davacının davalıdan

06.12.2017 tarihli 209.450 Euro bedelli, F-511156 seri sıra nolu faturayla ilgili olarak talep

edebileceği tutarın 106.199,80 TL olabileceği,

söz konusu fatura haricindeki ticari ilişkiyle ilgili olarak talep edebileceği tutarın 1.127,85 TL

olabileceği,

bu nedenle dava tarihi itibariyle davacının davalıdan talep edebileceği toplam tutarın

107.327,65 TL olabileceği,

bu tutara, dava tarihinden itibaren ve avans faizi oranından faiz talep edilmesinin de mümkün

olduğu,

ancak davacı talebinim 10.000,00 TL olduğu, davalı vekilinin sözleşmede yer alan “geciken ödeme için aylık ticari temerrüt faizi

uygulanacaktır” şeklindeki ibare nedeniyle, TC Merkez Bankasının kısa vadeli avanslar için

uyguladığı faiz oranlarına göre, Kanunun 2/2 maddesi hükmü uyarınca belirlenen ve Türk Lirası

alacaklar için uygulanan ticari temerrüt faizi oranlarının uygulanması gerektiğini, çünkü taraflar

arasındaki sözleşme ile bu oranın temerrüt faizi olarak belirlendiğini iddia ettiği, taraflar arasındaki sözleşmende yer alan “geciken ödeme için aylık ticari temerrüt

faizi uygulanacaktır” şeklindeki ibareden, 3095 sayılı Yasanın hem adi, hem de ticari nitelikteki

yabancı para borçları için 4.a maddesinde belirlemiş olduğu temerrüt faizinin (yani yabancı para

borçları için belirlenen ticari temerrüt faizinin) anlaşılması gerektiği kanaatinde olduğu, faiz

hesaplamasının da bu orana göre yapıldığı,

davalı vekilinin bu husustaki itirazının da yerinde olmadığı,

davalı vekilinin faiz oranı hususundaki itirazı kabul edildiği

takdirde, davalının faiz alacağının da KDV hariç 5.500,00 Euro, KDV dahil 6.490,00 Euro olduğunun

kabulü gerekeceği,

bu durumda KDV dahil 209.450,00 Euro tutarlı fatura ve sözleşmeye karşılık, davacı tarafça (veya davacı

adına dava dışı ... Elektrik İnş. tarafından) davalıya, 227.434,27 EURO ödendiği, davacı tarafça

yapılan fazla ödeme tutarının (227.434,27-209.450,00 =) 17.984,27 Euro olduğu, sözleşme bedelinin 95.295,73 Euro’luk kısmının davalıya gecikmeli şekilde ödendiği,

bu gecikme sebebiyle davalının davacıdan talep edebileceği temerrüt faizi miktarının da KDV

dahil 6.490,00 Euro olabileceği,

davacı tarafça davalıya yapılan fazla ödeme tutarı olan 17.984,27 Euro’dan, KDV dahil

6.490,00 Euro şeklinde hesaplanan temerrüt faizi düşüldüğünde, dava tarihi itibariyle davacının

davalıdan olan alacağının 11.494,27 Euro olarak hesaplandığı,

dava (24.01.2020) tarihi itibariyle TC Merkez Bankasınca belirlenen Euro’nun Efektif Satış

kuru 1 Euro = 6,5689 TL olup, 11.494,27 Euro’nun Türk Lirası karşılığının 75.504,71 TL olduğu,

bu duruma göre davacının;

06.12.2017 tarihli 209.450 Euro bedelli, F-511156 seri sıra nolu faturayla ilgili olarak talep

edebileceği tutarın 75.504,71 TL olabileceği,

söz konusu fatura haricindeki ticari ilişkiyle ilgili olarak talep edebileceği tutarın 1.127,85 TL

olabileceği, bu nedenle dava tarihi itibariyle davacının davalıdan talep edebileceği toplam tutarın 76.632,56

TL olabileceği,

bu tutara, dava tarihinden itibaren ve avans faizi oranından faiz talep edilmesinin de mümkün

olduğu,

ancak davacı talebinim 10.000,00 TL olduğu görüşü bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup, hükme esas alınmıştır.

Somut olayda; taraflar arasında, Elazığ İl Emniyet Müdürlüğüne teslim edilmek üzere1 Grup jeneratör satımına ilişkin 07.11.2017 tarihli sözleşmenin imzalandığı, imzalanan sözleşme bedelinin KDV dahil 209.450,00 Euro olarak kararlaştırıldığı görülmüştür.

Sözleşme uyarınca; işin teslim tarihi16.11.2017 olup, sözleşmede yazılı ödeme planına uyulmaması durumunda, her türlü protestolu senet, karşılıksız çek ve geciken ödeme için aylık ticari temerrüt faizi uygulanacağı, 200.000,00 TL'nin banka havalesi, kalan bakiyenin sevkiyattan önce yine banka havalesi ile yapılacağı, döviz bazlı ödemelerde TL bazında evrak verilmesi durumunda ödeme günündeki TCMB efektif satış kuru baz alınarak borç-alacak karşılıklı tahsil edileceği hükümlerine yer verilmiştir.

Sözleşme kapsamında davalı tarafça davacıya hitaben 06.12.2017 tarihli 209.450 Euro / 962.548,42 TL bedelli, F-511156 seri sıra nolu faturanın düzenlendiği, düzenlenen bu faturanın üzerinde son ödeme tarihinin 06.12.2017 olarak belirtildiği, buna karşın davacı yanca, 02.10.2017 tarihinde 100.000,00 TL (23.735,49 Euro), 03.10.2017 tarihinde 100.000,00 TL (23.727,60 Euro), 05.12.2017 tarihinde 306.486,00 TL (66.691,18 Euro), 14.08.2018 tarihinde 113.280,00 Euro olmak üzere toplam 227.434,27 Euro ödeme yapıldığı ortadadır.

Bu halde, KDV dahil 209.450,00 Euro tutarlı fatura ve sözleşmeye karşılık, davacı tarafça davalıya, 227.434,27 Euro ödenmek suretiyle 17.984,27 Euro fazla ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır.

Davacı yanın ticari kayıtlarına göre, 06.12.2017 tarihli 209.450 Euro/962.548,42 TL bedelli fatura hariç tutulduğunda davalı yanca davacıya 82.896,65 TL’lik fatura kesildiği, davacı tarafça davalıya 84.024,50 TL’lik ödeme yapıldığı ve davacının davalıdan 1.127,85 TL alacaklı olduğu anlaşılmış, davalı yanın ticari kayıtlarının da 06.12.2017 tarihli 209.450 Euro/962.548,42 TL bedelli fatura hariç tutulduğunda davacının kayıtlarıyla örtüştüğü görülmüştür.

06.12.2017 tarihli 209.450 Euro / 962.548,42 TL bedelli fatura yönünden ise; faturada son ödeme tarihi olarak 06.12.2017 tarihinin belirlendiği halde davacı tarafından 95.295,73 Euro’luk kısmın davalıya gecikmeli şekilde ödendiği ticari kayıtlardan görülmüştür.

Taraflar arasındaki sözleşmede geciken ödemeler için aylık ticari temerrüt faizi uygulanacağı öngörülmüş olup, bilirkişi incelemesi ile de gecikme sebebiyle davalının davacıdan talep edebileceği temerrüt faizi miktarının KDV dahil 1.817,21 Euro olabileceği tespit edilmiştir. Davacı tarafça davalıya yapılan fazla ödeme tutarı olan 17.984,27 Euro’dan, KDV dahil

1.817,21 Euro şeklinde hesaplanan temerrüt faizi düşüldüğünde, dava tarihi itibariyle davacının davalıdan alacağının 16.167,06 Euro olduğu, 24.01.2020 dava tarihi itibariyle davacının (TC Merkez Bankasınca belirlenen Euro’nun Efektif Satış kuru 1 Euro = 6,5689 TL) 16.167,06 Euro’nun Türk lirası karşılığı olan 106.199,80 TL alacaklı olduğu ortadadır. Davacının, 106.199,80 TL alacak ile birlikte, 06.12.2017 tarihli 209.450 Euro bedelli, F-511156 seri sıra nolu fatura dışındaki ticari ilişkiden de talep edebileceği tutar 1.127,85

TL olup, bu halde davacının davalıdan toplamda 107.327,65 TL alacaklı olduğu belirlenmiştir. Açıklanan gerekçelerle davacının davasının toplam 107.327,62 TL üzerinden kabulüne karar verilmiştir. Ancak davalının davadan önce temerrüte düşürüldüğü iddia ve ispat olunmadığında göre, dava ile talep edilen 10.000,00 TL'ye dava tarihinden, bakiye 97.327,62 TL'ye ise ıslah tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Anlatılan nedenlerle,

DAVACI YARGILAMA GİDERLERİ

Vekalet Harcı 7,80TL Posta masrafı 96,50 TL Başvurma harcı 54,40 TL Bilirkişi ücreti 4.000,00 TL

TOPLAM 4.158,70 TL