Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/106 K.2022/323

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçelerinde, müvekkili şirketin, 33996 Sayılı Kanun ve 2011/1807 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında 3996 sayılı Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde Yap-İşlet-Devret Modeli ile ihale edilmiş olan Ankara-Niğde Otoyolu Projesi işi çerçevesinde Ankara-Niğde özel otoyolunun işletmecisi konumunda olduğunu,

yapımı tamamlanan Ankara-Acıkuyu Kavşağı (Km: 0+000-105+227) arası ile Alayhan Kavşağı - Gölcük Kavşağı (Km:218+250-275+048) arası kesiminin yapım işlerinin tamamlanması ile 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkındaki Kanunun 15. Maddesi gereğince trafiğe açılması Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Karayolları Genel Müdürlüğü’nün 6887/1-1 sayılı yazısı ile onaylanmış ve otoyolun bu kesimi 04.09.2020 tarihinde saat 23:59’dan itibaren işletmeye açıldığını, müvekkili şirket tarafından işletilen özel otoyolun kullanım bedeli borcunun, genel hükümler çerçevesinde takip ve tahsil edilebilen,

para borcu niteliğini haiz bir borç olduğunu, işbu borcun kaynağının ise kullanıcının otoyoldan geçiş gerçekleştirmesi halinde kabul etmiş sayıldığı bir hizmet sözleşmesi olduğunu, yap-işlet-devret modeline tabi ücretli otoyollarda uygulanacak geçiş ücreti tarifelerine ilişkin kıstasların bakan onayıyla belirleneceğinin hükme bağlandığını, Geçiş Ücretine ilişkin olarak, 3465 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Dışındaki Kuruluşların Erişme Kontrollü Karayolu (Otoyol) Yapımı, Bakımı ve İşletilmesi İle Görevlendirilmesi Hakkında Kanun’un 7. Maddesinde.

“Otoyol geçiş ücretleri tarifesi, görevli şirketin talebi, Karayolları Genel Müdürünün teklifi üzerine Bakan onayı ile tespit edilir.’’ hükmü uyarınca itiraza konu Niğde-Ankara otoyolu geçiş ücretinin, yukarıda açık hükümleri verilen özel kanun düzenlemeleri uyarınca KGM teklifi ve bakan onayı ile belirlendiğini, müvekkili şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait ... plaka numaralı aracı ile 23.06.2021 tarihlerinde gerçekleştirilen ihlalli geçiş neticesinde doğan ve 15 günlük yasal süresi içerisinde ödenmeyen otoyol geçiş ücretinin ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla ...

İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlatıldığını, borçlunun itirazı üzerine takibin durduğunu, söz konusu ihlalli geçişlere ilişkin bedelin 15 günlük yasal süresi içerisinde hiçbir suretle tahsil edilemediğini, geçiş ücretlerine yönelik herhangi bir ödeme gerçekleştirilmediğinden 6001 sayılı yasanın 30. maddesi kapsamında geçiş ücretinin 4 katı tutarında cezai bedel tahakkuk ettiğini belirterek; ... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. Sayılı dosyasında itirazın iptaline, takibin devamına, davalı aleyhine %20'den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı tarafa usulüne uygun şekilde meşruhatlı davetiye çıkarılmış olup; dosyaya yazılı ve sözlü ve savunma bildirilmemiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali ile inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Arabuluculuk son tutanağı, ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasının Uyap evrakları ve diğer deliller dosyada mevcuttur.

... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasında bulunan takip talebinin incelenmesinde; alacaklının ... Otoyol Yatırım ve İşletme A.Ş. borçlunun Atınay Mücevherat İnşaat Temizlik GIda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olduğu, toplam 722,50 TL'nin tahsili için 29/09/2021 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya 22/09/2021 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 23/09/2021 tarihli dilekçesi ile borca itiraz ettiği ve takibin durduğu anlaşılmıştır.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu'un 30. maddesinin birinci fıkrasında; "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayollan için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin dört katı tutarında idari para cezası verilir.",

Beşinci fıkrasında; "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.",

Yedinci fıkrasında; "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. (Ek cümle: 16/5/2018-7144/18 md.) Otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen yabancı plakalı araçlara uygulanan idari para cezaları için bu fıkrada belirlenen on beş günlük süre beklenmez. (Ek cümle:23/7/2020-7252/9 md.) Ancak, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi halinde idari para cezası tahsil edilmez." düzenlemelerine yer verildiği görülmüştür.

Bu düzenlemelere göre, davalıya ait araçların ihlalli geçiş yaptığı köprü ve yollarda 3996 sayılı Kanun uyarınca işletme hakkı sahibi olan davacı şirket, ödenmeyen geçiş ücretlerini ve 15 gün içerisinde ödenmeyen bu ücretlerin 4 katı şeklinde uygulanan ceza tutarlarını genel hükümlere göre ilgilisinden tahsil etme hakkına haiz bulunmaktadır.

Ücretli köprü ve otoyollarda geçiş ücreti araçlardan otomatik ödeme cihazları veya etiketleri marifetiyle HGS/OGS hesaplarından alınmaktadır. Otomatik veya nakit ödeme yapılmadan tüm gişelerde bulunan otomatik bariyerlerin hiçbir şekilde açılmadığı dosya kapsamı ve bilirkişi incelemesiyle sabittir. Bu durumda "ödemesiz" veya "ihlalli geçiş" ibareleriyle geçiş bildirimi numarası yer alan yazar kasa fişi ve ihlalli geçiş bildirimi teslim edilerek bariyerin açıldığı anlaşılmaktadır. Buna göre araç sürücüsüne gerekli bildirim usulüne uygun şekilde yapılmış olup yapılan bu işlem taşıyıcıyı veya araç sahibini bağlar.

Dosyada mevut delliller, icra dosyası içeriği ve tüm dosya kapsamına göre, davalı adına kayıtlı aracın, davacı tarafından işletilen otoyol ve köprülerden otomatik veya nakit ödeme yapmadan geçiş yaptığı, davacı tarafından geçiş ücretlerinin ödenmesi konusunda gerekli ihtar ve bildirimlerin yapılmasına rağmen geçiş ücretlerinin ödenmediği, ihlalli geçiş ücretinin, faiz ve cezalar ile birlikte toplam 722,50 TL olduğu belirlenmiştir.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu'un 30/1. maddesinde geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araçlar için kesilen cezalardan ve geçiş ücretlerinden, araç sahiplerin sorumlu olacağı hüküm altına alınmış olup, geçiş ücretinin 15 gün içerisinde ödenmemesi halinde geçiş ücretinin 4 katı ceza uygulanacağı da ayrıca düzenlenmiştir.

Bu hükümden davalının itirazında haksız olduğu anlaşılmakla, itirazının iptaline, takibin devamına, likit olan alacak üzerinden hesaplanan %20 inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Anlatılan nedenlerle,