Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/54 K.2023/642

3-....

DAVA

Tazminat (Hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak)

DAVA TARİHİ : 19/01/2023

KARAR TARİHİ : 27/09/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 23/10/2023

Mahkememizde görülmekte olan Hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının ...'nden "..." 'ni ihale ile aldığını, alınan işin taşeronlara yaptırıldığını, davalıların işçisi olduğu belirtilen ...'in 2008-13/12/2018 tarihlerinde belirtilen peyzaj işlerinde çalıştığını, davacı ile davalılar arasında asıl işveren - alt işveren ilişkisi olduğunu iddia ederek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, UGBT ücreti, fazla mesai ücreti, yıllık izin ücreti ve ... alacağı talebi ile davacı aleyhine .... Esas sayılı dosyası ile dava açtığını, davada kısmen kabulüne karar verildiğini, .... esas sayılı dosyasında davacı tarafından 56.000,00 TL ödeme yapıldığını belirterek; şimdilik 32.000,00 TL tutarın, 06/04/2022 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 10/06/2023 sistem tarihli ıslah dilekçesi ile, dava dilekçesinde davalılardan sorumlulukları oranında talep ettikleri 32.000,00 TL'yi, 2.060,55.-TL daha artırarak (20.917,99.-TL'sini davalı ... Tic. Ltd. Şti.'den, 4.704,10.-TL'sini davalı ... ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'den ve 8.438,46.-TL'sini davalı ... İnş. İth. İhr. Tarımsal Danış. ve Proje Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den olmak üzere toplam 34.060,55.TL'ye çıkardıklarını beyan etmiştir.

SAVUNMA

Davalılara usulüne uygun tebliğe rağmen cevap dilekçesi sunmadıkları görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının hizmet alım sözleşmesi uyarınca davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Sözleşme örnekleri, iş mahkemesi dosyasının uyap evrakları, icra dosyası uyap evrakları, bilirkişi raporu ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur.

Davacı ile davalı alt işverenler arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinde; Yüklenici firma, çalıştırdığı personeli iş yasasından ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacaklarından, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücreti, fazla mesai alacağı, yıllık izin ücreti, ulusal bayram ve genel tatil alacağı vs.den sorumludur şeklinde düzenleme yapıldığı görülmüştür.

.... , sayılı 01/04/2021 tarihli kararının incelenmesinde; davacının ..., davalının ... ... Ltd.Şti. olduğu, yapılan yargılama sonucunda, brüt 14273,22 TL kıdem tazminatı, brüt 3.788,40-TL ihbar tazminatı, brüt 9.471,00-TL yıllık izin, brüt 594,00-TL UGBT, 3.268,65-TL ..., fazla çalışma alacak isteğinin reddine şeklinde karar verildiği, kararın istinaf incelemesinden geçerek 22/03/2022 tarihinde kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.

.... , sayılı kararına dayalı olarak, 31/08/2021 tarihinde ilamlı icra takibi başlatıldığı, .... sayılı dosyası ile borçlu ... ... Ltd.Şti.'ye icra emri gönderildiği, 06/04/2022 tarihi itibariyle davacı tarafından icra dosyasına 56.000,00-TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.

İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur.

İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Dosya üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmış olup. 29/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında sözleşmeler imzalandığı, dava dışı işçinin sözleşmelere konu işte, davalı şirketler işçisi olarak davacı asıl işveren işyerinde çalıştırıldığı, ...

Mahkemesi tarafından hükmolunan alacakların ferileri ile birlikte icra takibine konu edildiği, davacı tarafından icra dosyasına 56.000,00-TL ödeme yapıldığı, taraflar arasındaki sözleşmeler uyarınca iç ilişkideki sorumluluğun davalılara ait olduğuna karar verildiği takdirde, dava dışı işçinin ihbar tazminatı ve yıllık izin alacağı yönünden son alt işverenin sorumlu olacağı, bunun dışındaki tüm alacaklar yönünden alt işverenlerin kendi dönemleri itibariyle sorumlu olacakları ilkesi dikkate alınarak yapılan hesaplamada, alt işverenlerin sorumlu olacağı tutarların; ...

Ltd.Şti.'den 20.917,99 TL, ... Ltd.Şti.'den 4.704,10 TL; ... Ltd.Şti. 'den 8.438,46 TL olmak üzere toplam 34.060,55 TL'nin davacı tarafından davalılara rücu edebileceği bildirilmiştir.

Tüm dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde; dava dışı işçi tarafından, işçilik alacaklarının tahsiline yönelik açtığı davada verilen karara dayanılarak başlatılan icra takibi kapsamında, davacı tarafından, icra dosyasına 56.000,00 TL ödeme yapıldığı, taraflar arasında asıl ve alt işveren ilişkisinin bulunduğu, dava dışı işçinin, 24/04/2015-13/12/2018 tarihleri arasında davalı şirketlerin çalışanı olduğu anlaşılmıştır.

Davacı ile davalı yüklenici şirketler arasında düzenlenmiş Sözleşmenin 8.maddesinde; yüklenici firma çalıştırdığı kendi personelinin iş yasasından ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacaklarından, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücret, fazla mesai alacağı, yıllık ücretli izin alacağı, ulusal ve genel tatil alacağı vs.den sorumludur.

Bununla ilgili yüklenici firmanın alacağı ceza vb uygulamalar ...'ya rücu edilemeyeceğinin düzenlendiği anlaşılmakla; alt işverenin işçilik alacaklarından ve ferilerinden sorumluluğunun kabul edilmesi gerektiği kabul edilmiştir.

Dava dışı işçinin, tazminat ve hesaplamalara esas çalışma döneminin 24/04/2015-13/12/2018 olduğu, davalı ... Ltd.Şti. yönünden kendi dönemine düşen payı hesaplandığında sorumlu olduğu tutarın 20.917,99 TL, ... Ltd.Şti. yönünden 4.704,10 TL, ... Ltd.Şti. yönünden 8.438,46 TL olduğu anlaşılmakla; davanın kabulüne belirlenen tazminat tutarlarına ödeme tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. Anlatılan nedenlerle,

Katip ... · ¸¸ Hakim ... · ¸¸