Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/749 K.2024/503

Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

T.C.

ANKARA

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/749

KARAR NO : 2024/503

HÂKİM : ..... KATİP : .....

DAVACI : ..... ..... VEKİLİ : Av. ..... ..... DAVALI : .....

DAVA

İtirazın İptali (Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 03/11/2023

KARAR TARİHİ : 17/09/2024

G.K. YAZIM TARİHİ : 20/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması neticesinde, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.

I) İDDİA

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...

A.Ş.'nin, ..... gözetimi ve denetimi altında, 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun çerçevesinde faaliyet gösteren bir elektronik para kuruluşu olduğu; elektronik para ihraç etmek üzere ... tarafından müvekkili şirkete verilmiş olan 6428 sayı ve 27.08.2015 tarihli elektronik para kuruluşu olarak faaliyette bulunma izninin 04/09/2015 tarih ve 29465 sayılı Resmi Gazete’de yayınlandığı; anılan elektronik para ihracı faaliyetleri kapsamında, davalı ile müvekkili kuruluş arasında bila tarihli ... (...

Hesap Sözleşmesi) imzalandığı; bahsi geçen sanal pos hizmetinde, müvekkili şirket tarafından, bankalardan tahsis edilen sanal poslar tek bir elde birleştirilerek birden çok bankaya ait posun davalı firma gibi anlaşmalı üye işyerlerine sağlandığı; üye işyerlerince banka poslarından yapılan tahsilatların ise üye işyeri adına müvekkili şirket nezdinde açılmış bir pos hesabında (elektronik para hesabında) tutulmakta olduğu ve üye işyeri ile anlaşılan valör süresinin sonunda üye işyerinin banka hesabına transfer edildiği; işbu sanal pos hizmeti kapsamında davalı tarafa müvekkili şirket nezdinde ... numaralı sanal pos hesabının tahsis edildiği;

davalı şirkete ait ... numaralı sanal pos hesabı ile yapılan tahsilatlar sebebiyle müvekkili şirketin anlaşmalı olduğu sanal pos bankalarına kredi kartı sahipleri tarafından harcama itirazlarında bulunulduğu; söz konusu harcama itirazları ile ilgili olarak, davalı şirket tarafından faaliyet konusu hizmetlerin bedellerinin alınmış olmasına karşın hizmetler sunulmadığından söz konusu tahsilat bedellerinin pos bankalarınca müvekkili şirket hesaplarından tahsil edildiği ve sanal pos hesap sahibi olan davalı şirketin, müvekkili şirket nezdinde eksi bakiyeye düştüğü;

davalı tarafın müvekkili bulunan şirketin uğramış olduğu zarar tutarınca maddi menfaat elde ettiği; taraflar arasında imzalanan ...

Sözleşmesinin 4.5. maddesinin "kullanıcı’nın harcama itirazı nedeniyle turk, bankanın kendi hesabından mahsup ettiği tutarı hizmet alan hesabı’ndan mahsup etme hakkına sahiptir.” hükmünü içeridiği; davalı tarafın müvekkili kuruluş sanal pos sistemi (...) aracılığıyla gerçekleştirdiği tahsilatlar ile ilgili harcama itirazlarına ilişkin bankalardan gelen e-postalar ile ilgili cevaplandırmaların ve istenilen belgeler hakkındaki bilgilendirmelerin e-posta yolu ile yapıldığı; davalı tarafından da gelen harcama itirazlarına ilişkin bedellerin iade edileceğinin belirtildiği ancak daha sonrasında gerekli iadelerin yapılamayacağının belirtildiği;

davalı tarafın müvekkili bulunan kuruluş sanal pos sistemi (...) aracılığıyla gerçekleştirdiği tahsilatlar ile ilgili harcama itirazlarının da artış göstermesi nedeniyle davalı tarafın sanal pos hesabının blokeye alındığı; kaybedilen harcama itirazı tutarının bir kısmının firmanın bakiyesinden karşılansa da, 46.966,18 TL’lik kısmının firmanın bakiyesi yeterli olmadığından, müvekkili şirket hesaplarından tahsil edildiği; pos bankalarına yapılan harcama itirazlarına ilişkin olarak bankalar tarafından müvekkili şirket hesaplarından tahsil edilen tutarlara ilişkin ... e-dekontlarının dava dilekçesi ekinde sunulduğu;

müvekkili şirket tarafından ..... Esas sayılı icra takibinin başlatıldığı; davalı şirket tarafından 18.07.2023 tarihinde icra takibine itiraz edildiği ve icra takibinin 18.07.2023 tarihinde durdurulduğu beyan edilmiş olup. Mahkememiz nezdinde ikame olunan davada, .....

Esas sayılı icra takibine karşı yapılan itirazın iptaline; davalı şirketin, dava konusu icra takibine esas tutarın %20’sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkumiyetine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

II) SAVUNMA

Dava dilekçesini ve tensip zaptını içerir davetiyenin, davalı ... Şirketi'ne, 13/11/2023 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği; bununla birlikte davalı şirket tarafından, Mahkememize cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.

III) DELİLLER

..... sayılı (İlgili İcra Dairesinin kapatılması akabinde dosya, ..... devredilerek, ..... Esas numarasını almıştır) Dosyası Sureti. ..... Arabuluculuk Sayılı Arabuluculuk Dosyası. Uyuşmazlığın Tespiti Hususunda Düzenlenen Bilirkişi Raporu.

IV) DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

a) Dava Konusu Uyuşmazlığın Tespiti :

Mahkememiz nezdinde ikame olunan davanın; davacı ... A.Ş. ("davacı şirket" olarak anılacaktır) tarafından, davalı ... Ltd. Şti.'ye ("davalı şirket" olarak anılacaktır) yönelik açılan, ... Sözleşmesinden Kaynaklı İtirazın İptali Davası olduğu anlaşılmıştır.

Davalı şirket tarafından cevap dilekçesi sunulmamış olması nedeniyle, taraflar arasında "uyuşmazlık bulunmayan hususlar" tespit edilememiş olmakla birlikte; 6100 sayılı HMK.'nın 128. maddesi uyarınca, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamının, davalı şirket tarafından inkar edilmiş olduğu kabul edilmiştir.

Bu doğrultuda uyuşmazlığın konusunun; .....sayılı (İlgili İcra Dairesinin kapatılması akabinde dosya, ..... Dairesine devredilerek, .....Esas numarasını almıştır) başlatılan icra takibi ile ilgili olarak; taraflar arasında akdedilmiş ... Sözleşmesine istinaden davacı şirketin (icra takip tarihi itibariyle) 47.204,55 TL. (asıl alacak ve işlemiş faiz) alacağının mevcut bulunup bulunmadığı; icra takip tarihi öncesinde uygulanmış faizin doğru hesaplanıp hesaplanmadığı, türü ve oranı ile icra takip tarihi sonrasında uygulanması gereken faizin türü ve icra inkar tazminatı şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarından ibaret olduğu anlaşılmıştır.

b) Dava Şartları ve İlk İtirazların Değerlendirilmesi :

Mahkememizce yürütülen yargılama kapsamında; öncelikle 6100 Sayılı HMK.'nın 114. maddesi uyarınca "dava şartlarının" mevcut bulunup bulunmadığı hususunda yapılan incelemede; dava şartlarında eksiklik bulunmadığı tespit edilmiştir.

Bunun yanı sıra "ilk itirazlar" hususunda yapılan incelemede; davalı şirket tarafından cevap dilekçesi sunulmamış olması nedeniyle "yetki" veya "tahkim" ilk itirazlarında bulunulmadığı anlaşılmıştır.

c) İtirazın İptali Davasının Hukuki Nitelendirmesi :

İtirazın İptali Davası; herhangi bir icra takibinde, borçlu tarafından sunulmuş olan "itirazın geçersiz kılınması", borçlu itirazı ile devam edilemeyen ilamsız takibe konu "alacağın varlığının tespiti" ile "icra takibinin devamına karar verilmesi" talebi ile ilgili olup; bu doğrultuda, takibe konu alacağın borçludan tahsilini temin amacı taşımaktadır.

İtirazın İptali Davasını düzenleyen, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun "İtirazın İptali" başlıklı 67. maddesi, aşağıda belirtildiği şekildedir:

"(1) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.

(2) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.

(3) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır.

(4) ...

(5) Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır.

(6) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır."

Yukarıda belirtilen Kanun hükmünden de anlaşılmakta olduğu üzere, "İtirazın İptali Davası" açılabilmesi için:

a) İlamsız takip yapılmış olması,

b) Borçlunun bu takibe itiraz etmesi,

c) İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının, bir yıl içinde Mahkemeye başvurmuş olması

yasal koşullarının gerçekleşmesi gerekmektedir.

Yukarıda belirtilen madde hükmü kapsamında da açıkça belirtildiği üzere alacaklı; ilgili icra dosyasında, borçlu/borçlular tarafından sunulan "ödeme emrine itiraz beyanının" kendisine tebliğini müteakiben bir (1) sene içerisinde açabileceği "itirazın iptali" davası kapsamında; borçlu/borçlular tarafından ileri sürülmüş olan itirazın, (genel hükümler uyarınca "alacağının varlığını" ispat etmek suretiyle) iptalini talep edebilir.

İtirazın iptali davası ile ilgili olarak belirtilen bir (1) senelik süre, hak düşürücü nitelikte olup; anılan süre içerisinde "itirazın iptali davası" açılmaması halinde dahi alacaklı, genel hükümler çerçevesinde dava açmak suretiyle alacağını talep edebilecektir.

İtirazın iptali davası; yargılama usulü bakımından "genel hükümlere" tâbidir. Davalı/borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da, bu dava içinde kendisine tanınan yasal cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır. Yasal cevap süresi içinde davalı/borçlu tarafından ileri sürülmeyen itirazlar, Mahkeme tarafından re'sen dikkate alınamaz ve takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştırma yapılır.

Dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tâbi bulunduğundan; "ispat yükü" normal bir alacak davasında kabul edilecek "ispat yükü" ile aynıdır. Bu açıklamadan hareketle; 6100 sayılı HMK.'nın 190. maddesi uyarınca ispat yükü, kanunda özel düzenleme bulunmadıkça, "iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa" aittir. Bu genel kuralın dışında bazı istisnai hâllerde, ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer.

Neticeten; davacı ya da davalı, iddiasını ya da savunmasını, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen hükümler uyarınca ispat külfeti altındadır. Buna göre yürütülecek yargılama sonucunda Mahkeme tarafından verilecek karar; "dava konusunun esası" hakkında, söz konusu uyuşmazlığı "kesin hükümle sonuçlandıran" bir nihai karar olup, "icra takibinin devamı" hususunda da takdir içermektedir.

d) Dava Konusu Uyuşmazlık İle İlgili Değerlendirme :

Mahkememiz nezdinde açılan itirazın iptali davasında; .....sayılı (İlgili İcra Dairesinin kapatılması akabinde dosya, .....Dairesine devredilerek, ..... Esas numarasını almıştır) başlatılan icra takibinde sunulan itirazın, haksız olduğundan bahisle iptaline ve davalı tarafın, dava konusu icra takibine esas tutarın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

Tensip zaptını ve davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesini içeren "ön inceleme duruşma davetiyesi"; (6100 Sayılı HMK.'nın 317, 318, 140/5, 141, 147 ve 320. maddeleri uyarınca ihtarat içerir şekilde) davalı şirkete 13/11/2023 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup; davalı şirket tarafından cevap dilekçesi sunulmamış olması nedeniyle, 6100 sayılı HMK.'nın 128. maddesi uyarınca, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamının, davalı/davalılar tarafından inkar edilmiş olduğu kabul edilmiştir.

Mahkememizce, itirazın iptali istenen icra takibine konu alacağın varlığı ve miktarı hususlarında ayrıntılı ve denetime elverişli rapor düzenlenmesi amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ve anılan hususta düzenlenen bilirkişi raporu dosyamıza 11/03/2024 tarihinde sunulmuş olup, anılan bilirkişi raporu kapsamında; davacı ... A.Ş ile davalı ... San. Ve Tic. LtD.

Şti. arasında bila tarihli "..." ve "... ..." imzalandığı; bu kapsamda hizmet alan sıfatını haiz davalı şirketin, davacı hizmet veren şirkete belirlenen tutarlarda ödeyeceği komisyon karşılığında, kullanıcılardan yapılan tahsilatların ...

Ödeme Sistemi kullanılarak tahsil edilmesinin sağlandığı ... numaralı Sanal Pos hesabının tahsis edildiği; dava dışı ..... nolu ... kredi kartı sahibi...'ın, 25.02.2023 tarihinde davalı şirkete okullar ve eğitim hizmeti için 58.000,00 TL ödeme yaptığı, ancak kredi kartı hamilinin 10.04.2023 tarihinde harcama itirazında bulunduğu; itirazın kabul edildiği ve 20.06.2023 tarihinde 58.000,00 TL'nin kart hamiline iade edilmesine karar verildiği ancak 20.06.2023 son işlem tarihi itibariyle davalı şirketin hesap bakiyesinin yetersiz kalması nedeniyle 46.966,18 TL bakiye bulunduğunun tespit edildiği.

Bankalararası Kart Merkezi tarafından, Üye İşyerleri için yayınlanmış olan ve uymakla yükümlü oldukları "Kartlı Ödeme Sistemleri Kuralları Üye İşyeri Kılavuzu'na" göre harcama itirazlarının sonuçlarına, gerek davacı finansal kuruluş, gerekse davalı üye işyeri uymak ve uygulamak ile yükümlü oldukları, bu hususun taraflar arasında imzalanan ...

Sözleşmesinin 4.3 ve 4.5 maddelerinde de davalı hizmet alan şirketin, davacı şirketin hesabından harcama itirazları nedeniyle ödediği tutarları ödemekle sorumlu olduğu şeklinde düzenlendiği hususlarının tespit edildiği ve yapılan tespitler doğrultusunda, hesap bakiyesinin 20.06.2023 tarihi itibariyle -46.966,18 TL olması nedeniyle, kart hamilinin itirazı kapsamında iptal edilen harcama tutarının tahsili amacıyla davacı şirket tarafından başlatılan icra takibinde ödenmesi gereken tutarın 47.204,55 TL (asıl alacak ve işlemiş faiz) olarak hesaplandığının belirtildiği anlaşılmıştır.

Söz konusu bilirkişi raporu; Mahkememizce davacı vekiline ve davalı şirkete 17/03/2024 tarihinde münferiden ve usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup; davacı vekili tarafından 18/03/2024 tarihinde bilirkişi raporuna yönelik beyan dilekçesi sunulmuş ve anılan beyan dilekçesi kapsamında, Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda belirtilen hesaplamalar doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesi talep edilmiş; bununla birlikte davalı şirket tarafından herhangi bir beyan/itiraz dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporunun, davanın esasına etkili ve denetime elverişli olduğu kanaatine varılarak Mahkememizce yapılan nihai değerlendirmede; taraflar arasında "Hesap Sözleşmesi" ve "..." akdedilmiş olduğu; dava dışı ..... nolu ... kredi kartı sahibi...'ın, 25.02.2023 tarihinde davalı şirkete okullar ve eğitim hizmeti için 58.000,00 TL ödeme yapmış olduğu;

ilgili tarafından yapılan itiraz başvurusu üzerine 58.000,00 TL'nin kart hamiline iade edilmesine karar verildiği ancak davalı şirketin hesap bakiyesinin yetersiz kalması nedeniyle 46.966,18 TL bakiye miktarın iade edilemediği ve davacı şirketten tahsil edilmiş olduğunun tespit edildiği anlaşılmış olup; taraflar arasında akdedilmiş bulunan "..." uyarınca davalı şirket tarafından karşılanması gereken tutarın tahsili amacıyla başlatılan icra takibinde, davalı şirket tarafından sunulan itirazın iptaline (davanın kabulüne) dair aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.

V) HÜKÜM : (Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle)

1) Davanın KABULÜNE,

Bu doğrultuda;

..... sayılı (İlgili İcra Dairesinin kapatılması akabinde dosya, ..... Dairesine devredilerek, ..... Esas numarasını almıştır) icra takibine yapılan itirazın iptaline;

46.966,18 TL. asıl alacak ve 238,37 TL. işlemiş faiz olmak üzere toplam 47.204,55 TL üzerinden; (asıl alacağa takip tarihinden itibaren) işletilecek avans faizi ile takibin devamına;

2) Hükmolunan alacağın %20’si olan 9.440,91 TL. icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE;

3) Sair hususların, gerekçeli karar kapsamında AÇIKLANMASINA;

3) Karar ve İlâm Harcı :

a) Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 3.224,54 TL. harçtan, davacı tarafından yatırılmış bulunan 806,14 TL. peşin harcın mahsubu ile bakiye kalan 2.418,40 TL harcın; davalı taraftan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

b) Davacı tarafından yatırılmış bulunan 806,14 TL peşin harç, 269,85 TL. başvuru harcı ve 38,40 TL. vekalet harcı olmak üzere toplam 1.114,39 TL harcın; davalı taraftan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

4) Yargılama Gideri ve Gider Avansı :

a) Davacı tarafından yatırılmış bulunan 3.000,00 TL. bilirkişi ücreti ile 55,00 TL. posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 3.055,00 TL. yargılama giderinin; davalı taraftan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

b) Arabuluculuk faaliyeti neticesinde, taraflar arasında anlaşma sağlanamadığı anlaşıldığından; Arabuluculuk Yönetmeliği'nin 26/2. maddesi uyarınca .....bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL. arabuluculuk ücretinin, davalı taraftan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

c) Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın; kararın kesinleşmesini müteakiben talep edilmesi halinde, 6100 Sayılı HMK.'nın 333. maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,

5) Vekâlet Ücreti :

Davacı tarafın, kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 3. ve 13. maddeleri uyarınca takdiren 17.900,00 TL. vekalet ücretinin, davalı taraftan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

Katip ..... Hâkim ..... · ¸ ¸ · Gerekçeli Karar