Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/165 K.2021/614

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO : 2021/165

KARAR NO : 2021/614

DAVA : Alacak

DAVA TAR. : 16/03/2021

KARAR TAR. : 05/10/2021

KARAR YAZ. T.: 08/10/2021

Mahkememizce tevzi edilen ve Mahkememizin yukarıdaki esas numarasına kaydı yapılan dava dosyasının incelenmesi sonucunda:

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle. Kars ili, Sarıkamış ilçesi Erenler-Tepe Mahalleleri Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Projesi 1.Etap 316 Adet Konut, 1 Adet Cami ve 1 Adet Ticaret Merkezi İnşaatları İle Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi” yüklenicisi ... Altyapı ve Üstyapı İnşaat A.Ş.&... Gay. Yat. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının girişim ortağı ... Gay. Yat. İnş. San. ve Tic. Ltd.

Şti. lehine, idare ... adına düzenlenen ve süre sonu 12/01/2021 tarihi olan 05/09/2016 tarih ve A-1070367 seri nolu 714.000,00 TL tutarındaki kesin teminat mektubunun süresinin 12/01/2022 tarihine kadar uzatılması. süresi içinde uzatılmaması halinde ise teminat mektubu bedelinin idare hesaplarına aktarılmasının talep edildiğini; iş ortaklığının anılan işe ait sözleşme yükümlülüklerini tamamladığından bahisle süresi uzatılmayan teminat mektubu bedelinin idarenin hesaplarına aktarılması talebinin reddedildiğini;

teminat mektubunun ilk talepte ödeme kaydı içerdiğini ve “…yukarıda yazılı talebiniz üzerine derhal ve gecikmeksizin idarenize nakden ve tamamen talep tarihinden ödeme tarihine kadar gecen günlere ait kanuni faiziyle birlikte ödeyeceğimizi…” ibaresinin yer aldığını; sözleşmenin eki mahiyetin olan YİGŞ’nin 26.maddesine göre “…Yapım işlerinde yüklenici ve alt yükleniciler, yapının fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapılmaması,

hileli malzeme kullanılması ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan, yapının tamamı için işe başlama tarihinden itibaren kesin kabul tarihine kadar sorumlu olacağı gibi, kesin kabul onay tarihinden itibaren de on beş yıl süreyle müteselsilen sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre yüklenici ve alt yüklenicilere ikmal ve tazmin ettirilir.

Ayrıca haklarında 4735 sayılı Kanunun 27 nci maddesi hükümleri uygulanır” hükmü ile aynı minvalde 4735 sayılı Yasanın 30.maddesi hükmünün bulunduğunu; yüklenici uhdesinde bulunan işin sözleşme hükümleri gereğince yerine getirilmediğini ve ihtarname keşide edilerek sözleşmenin feshedileceğinin bildirildiğini; dava konusu teminat mektubunun 12/01/2021 tarihine kadar geçerli olduğunu, önce 30/12/2020 tarihli yazı ile süre uzatımının istendiğini, davalı yan tarafından 08/01/2021 tarih ve 9 sayılı yazı ile talebin reddedildiğini.

12/01/2021 tarihli ve 3943 sayılı yazı ile tazmin talebinin yinelendiğini ve riskin oluştuğunun bildirildiğini, davalının şekli incelemeye geçerek süre uzatım talebini reddettiğini; bu sebeple, kesin teminat mektubu bedelinin ilk red talebi tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.

YANIT

Davalı vekili, yanıt dilekçesinde; davacının, 30/12/2020 tarih 144092 sayılı yazı ile teminat mektubunun vadesinin uzatımı aksi halde mektubun tazmini talebi ile bankaya müracaat ettiğini, lehtardan vade uzatımına ilişkin muvafakat istendiğini, lehtarın muvafakat vermemesi nedeniyle süre uzatımı verilmediğini, ayrıca vade uzatımı ile tazmin talebinin bir arada olmasının geçerli bir tazmin talebi olarak kabul edilemeyeceğinden teminat mektubunun tazmin edilemediğini,

bankaca içerisinde mektup konusu işin yerine getirilmediği ve riskin gerçekleştiği ibaresi açıkça içeren geçerli bir tazmin talebi ile müracaatı halinde yeniden değerlendirileceğinin bildirildiğini, ikinci tazmin talebinin riskin gerçekleştiği ibaresi taşımadığından geçerli bir tazmin talebi olarak kabul edilemeyeceğini; işin henüz tamamlanmadığına yapılan vurgunun işin yapılmakta olduğunu gösterdiğini; bu sebeple, davanın reddine karar verilmesini, savunmuştur.

DELİLLER

1-Teminat mektubu örneği, 2-Taraf yazışma örnekleri, 3-Arabulucuk tutanağı, 4-Tüm dosya münderecatı,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKÎ NİTELENDİRME

Dava, davalı idare tarafından davacı şirket lehine düzenlenen ve süre sonu 12/01/2021 tarihi olan 05/09/2016 tarih ve A-1070367 seri nolu 714.000,00 TL tutarındaki kesin teminat mektubunun “yükümlülüğün yerine getirilmediği ve riskin gerçekleştiği” ibarelerinin talep yazılarında yer almadığı gerekçesiyle tazmin talebinin reddine dayandırılan teminat mektubu bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

Davacı banka tarafından, davalı idare ... adına süre sonu 12/01/2021 tarihi olan 05/09/2016 tarih ve A-1070367 seri nolu 714.000,00 TL tutarındaki kesin teminat mektubunun düzenlendiği ve bilahare vadenin uzatılmadığı gibi tazmin talebinin yerine getirilmediği, anlaşılmıştır.

Davalı banka vekili, “yükümlülüğün yerine getirilmediği ve riskin gerçekleştiği” ibarelerinin talep yazılarında yer almaması nedeniyle tazmin koşulunun gerçekleşmediğini savunmuştur.

İhtilâf, davalı banka tarafından verilen kemin teminat mektubu bedelinin tazmin koşullarının uluşup oluşmadığı, noktasına ilişkindir.

Taraf vekillerinin iradeleri zapta yansıtılmış; tüm deliller toplanmıştır.

Dava konusu edilen A 1070367 numaralı 05/09/2016 tarihli 714.000,00 TL tutarlı kesin teminat mektubu örneği dosyadadır. Teminat mektubuna şu kayıtlar konulmuştur: "(...) Protesto çekmeye, hüküm ve adı geçenin iznini almaya gerek kalmaksızın ve ... Gayrimenkul Yatırım İnş. San. ve Tic. Ltd.

Şti. ile idareniz arasında ortaya çıkacak herhangi bir uyuşmazlık ve bunun akıbet ve kanuni sonuçları dikkate alınmaksızın, yukarıda yazılı tutarı ilk yazılı talebiniz üzerine derhal ve gecikmeksizin idarenize nakden ve tamamen, talep tarihinden ideme tarihine kadar geçen günlere ait kanuni faiziyle birlikte ödeyeceğimizi (...) taahhüt ve beyan ederiz.

İş bu teminat mektubu 12/01/2021 tarihine kadar geçerli olup, bu tarihe kadar elimize geçecek şekilde tarafınızdan yazılı tazmin talebinde bulunulmadığı takdirde mektuptan doğan yükümlülüğümüz kendiliğinden sona erecektir." ifadelerini taşımaktadır.

Banka teminat mektubu ilk talepte kaydını içermekte olup, muhatap bankadan ödeme talebinde bulunduğunda, banka sadece şekli manada bir inceleme yapabilecek olup, riskin gerçekleşip gerçekleşmediği hususunda esasa dair inceleme yapamayacağı gibi teminat mektubu lehtarı ile muhatabı arasındaki sözleşmenin ifa edilip edilmediği ya da gerektiği şekilde ifa edilip edilmediği gibi sözleşmenin taraflarınca ileri sürülebilecek def'i ve itirazları ileri sürerek ödeme yapmaktan kaçınamaz (Benzer Yargıtay 15. HD'sinin 14/11/2018 tarih, 2018/2476 E., 2018/4486 K. sayılı ilâmı).

Davacı idare 30/12/2020 tarihli yazı ile teminat mektubu süresinin 12/01/2022 tarihine kadar uzatılması, süresi içinde uzatılmaması halinde mektup bedelinin hesabına aktarılmasını talep etmiş olduğundan, davalı bankanın, teminat mektubunda yer alan "Protesto çekmeye, hüküm ve adı geçenin iznini almaya gerek kalmaksızın ve ... Gayrimenkul Yatırım İnş. San. ve Tic. Ltd.

Şti. ile idareniz arasında ortaya çıkacak herhangi bir uyuşmazlık ve bunun akıbet ve kanuni sonuçları dikkate alınmaksızın, yukarıda yazılı tutarı ilk yazılı talebiniz üzerine derhal ve gecikmeksizin idarenize nakden ve tamamen, talep tarihinden ödeme tarihine kadar geçen günlere ait kanuni faiziyle birlikte ödeyeceğimizi (...) taahhüt ve beyan ederiz" şeklindeki kendisini bağlayan hükme aykırı olarak tazmin talebini reddetmesi kendi iradesine aykırı olduğundan, davanın kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan maddî ve hukukî olgular göz önüne alınarak aşağıdaki şekilde karar verilmesi usul ve yasaya uygun düşecektir.