Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/540 K.2023/441

Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/540 Esas

KARAR NO : 2023/441

DAVA

Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 16/02/2021

KARAR TARİHİ : 15/06/2023

YAZIM TARİHİ : 14/07/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete davalı ... tarafından ihtarname gönderildiğini, gönderilen ihtarnamede "2020-2021 tarifesine göre 250 gr. ekmeğin 1,50TL olduğu, perakende ticarette uygulanacak ilke ve kurallar hakkında yönetmeliğe uygun şekilde ekmek satışı yapılmadığı takdirde adli ve idari yollara başvurulacağı" belirtildiği, akabinde davalı oda tarafından müvekkil şirket hakkında ... sayılı dosyası ile "250 gr. ekmeğin 1,50TL olduğu, ancak müvekkil şirkette 1,25TL ye satış yapıldığı,

bu durumun haksız rekabete yol açtığının belirtildiği tespit davası açıldığını, bu işlemlerin müvekkili şirketin itibarını karalamaya yönelik olduğunu, belirtilen azami fiyatın %85'inden daha az bir fiyata ekmek satışı yapılamadığını, müvekkili şirketin uzun yıllardır halka hizmet veren bir işletme olduğunu ve bu zamana kadar herhangi bir şekilde usule ve yasalara aykırı işlemlerin gerçekleştirilmediğini belirterek.

5.000,00TL manevi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren uygulanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili odanın kamu kurumu niteliğinde bir meslek kuruluşu ve kamu tüzel kişisi olduğu, yasal sınırları içinde ifa ettiği görevleri nedeniyle herhangi bir zararın doğması halinde başvurulacak yargı mercinin idari yargı olduğunu bu nedenle öncelikle görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, ihtarnameye ilişkin itirazlarında ise, ihtarnamenin açıkça birim başına yapılacak ödeme ve ekmek iadesine ilişkin olduğunu, yönetmeliğe uygulamasının talep edildiği, gramajla ilgili olmadığını, ihtarnamenin amacı ile ilgili olmayan bu durumun davacı tarafın kötü niyetli olarak kullanıldığını belirterek; davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL

Dava, tazminat isteminden ibarettir.

Mahkemenin, davanın esası hakkında yargılama yapabilmesi (davayı esastan inceleyebilmesi) için varlığı veya yokluğu gerekli olan haller, dava (yargılama) şartları’dır. Dava şartları, dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denilmektedir. Dava şartlarından biri olmadan açılan dava da açılmış (var) sayılır, yani derdesttir.

Ancak mahkeme, dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit edince, davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hakim tarafından kendiliğinden (re’sen) gözetilir; taraflar bir dava şartının noksan olduğu davanın görülmesine (esastan karara bağlanmasına) muvafakat etseler bile, hakim davayı usulden reddetmekle yükümlüdür.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nun 114/1 maddesinin birinci fıkrasında, tüm davalar bakımından geçerlilik taşıyan dava şartlarının neler olduğu hususu açıkça hükme bağlanmış, HMK 114/2 maddesinde ise diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin ise saklı olduğu belirtilmiştir.

19/12/2018 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 7155 sayılı "Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun"un 20. maddesinde "13/01/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5. maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.

3. Dava şartı olarak arabulucuk

Madde 5/A - (1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır."

Aynı Kanun'un 26/1-a bendinde ise anılan maddenin 01/01/2019 tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlemesi yer almaktadır.

Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2 maddesinin "Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir.

İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir.

Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." hüküm gereğince davacı arabulucuya başvurmak ve arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır.

7155 sayılı Kanun ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na eklenen ve 01/01/2019 tarihinde yürürlüğe giren, 5/A maddesi uyarınca, "konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkındaki ticari davalarda" dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmak zorunlu hale gelmiş, eş söyleyişle arabuluculuğa başvurmak dava şartı haline getirilmiş bulunmaktadır.

Yukarıda belirtilen yasal mevzuat hükümleri doğrultusunda gerçekleşen somut olay değerlendirildiğinde;

Dava dilekçesi içeriğine göre; Eldeki dava, 7155 sayılı Kanun ile 6102 sayılı TTK'na eklenen 5/A maddesinin yürürlük tarihi olan 01/01/2019 tarihinden sonra açılmış olduğu ve davacı vekilinin dava dilekçesi kapsamıındaki beyanlarından arabuluculuğa başvurulmadığı, görevsizlik kararı sonrası dosya mahkememize tevzi edilmeden önceki bir tarihte de bir başvurunun olmadığı anlaşılmaktadır. Dava dosyası mahkememize tevzi edildikten sonra arabuluculuk dava şartının tamamlanmasının mümkün olmadığı ... kararları ile de sabittir.

Davacı tarafça dava tarihinden önce usulünce zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulmadan mahkememize dava açıldığı sabit olduğundan davanın HMK 114/2 maddesi yollaması, TTK'nun 5/A ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2 maddesi gereğince HMK'nın 114/2 ve 115 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸