Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/439 K.2023/477

T.C. ... 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/439 Esas - 2023/477 Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

... 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO

2023/439 Esas

KARAR NO : 2023/477

HAKİM :.... KATİP : ....

DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : 1- ... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : 2- .... VEKİLLERİ : Av. .... Av. ....

DAVA

İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 24/12/2022

KARAR TARİHİ : 07/07/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİHİ : 07/07/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin, ... bulunduğu, davalı ... A.Ş.'nin (Eski Unvanı: ...Ltd. Şti.) keşidecisi, diğer davalı ... A.Ş.'nin ise cirantası olduğu, ... Bankası ... Şubesi'ne ait 23.08.2019 keşide tarihli, ...seri numaralı, 37.000,00 TL bedelli çeki, tahsil edilmesi amacıyla, dava dışı ... T.A.Ş. ... ... Şubesi'ne teslim ettiğini, dava konusu çekin ... T.A.Ş. ... ...

Şubesi tarafından 23.08.2019 tarihinde, takas sistemi aracılığıyla işleme alındığını, hesapta karşılığının olmadığının anlaşılması üzerine karşılıksız işlemi uygulandığını ve çek aslının şubeye teslim edilip, müvekkili şirkete teslim edilmeden banka tarafından kaybedildiğini, çeki kaybeden bankanın söz konusu çeki zayi sebebiyle ... ...Esas sayılı dosyası kapsamında açılmış olan dava neticesinde, ...

Karar sayılı 22.10.2020 tarihli karar ile dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini, bunun üzerine davacı tarafça ... Esas sayılı dosyası kapsamında, çeki kaybeden davalı banka aleyhine, müvekkil şirketin uğramış olduğu maddi zararın tazmini talebiyle dava açıldığını, ...

Karar sayılı 05.04.2021 tarihli karar ile vekil konumunda olan davalı bankanın çekin kaybedilmesi nedeni ile sorumlu olması için çek borçlusu ve diğer müracat borçlularından alacağını tahsil edememesi gerektiği, çek borçlularına karşı herhangi bir takip yapılmadığı ve hukuk yollarının tüketilmediği, gerekçesiyle reddedildiğini, kararı istinaf ettiklerini ve halen istinaf incelemesinde olduğunu, bunun üzerine müvekkili şirketin çek borçlularına karşı yasal alacak ve başvuru haklarının zayi olmaması için ...

Esas sayılı takip dosyası kapsamında, ...

Esas sayılı dosyasına konu dava ile mükerrer tahsilata sebebiyet vermemek kaydıyla, tüm çek borçlularına karşı ... takibi başlatıldığını ancak davalılar tarafından takibe itiraz edilmesi sebebiyle ... müdürlüğünün takibi durdurduğunu, arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle müvekkili şirketin ... olduğu çek bedelini tahsil edemeyerek maddi yönden zararı uğradığını bu nedenle dava açtıklarını, sonuç olarak davalıların ...

Esas sayılı takip dosyasına yapmış oldukları itirazların iptali ile takibin asıl alacak ve ferileri yönünden devamına, takip konusu asıl alacağa takip tarihinden itibaren ticari avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımızın saklı tutulmasına, takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere hesap edilecek ... inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkili şirkete ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... A.Ş. vekili tarafından dosyaya sunulan cevap dilekçesinde özetle.

Davacı yanca, davalı müvekkillerin yargı çevresi içerisinde usulüne uygun yapılmış geçerli bir ... takibi bulunmadığını, bu sebeple davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK’nın 115/2 maddesi uyarınca usulden reddine karar verilmesini, davaya konu ... . ...'nün ...Esas sayılı dosyasından başlatılan ilamsız takip yetkisiz ... dairesinden başlatıldığını, davacı şirketin adresinin ..../... olduğunu, diğer davalı şirket ... şirketinin adresinin ... olduğunu, müvekkili şirketin ticari sicil gazetesindeki adresi ise; ...

Mahallesi, ... Caddesi, .../... olduğunu, Hem alacaklı görünenin hem de borçlu görünenlerin adresinin ... olmasına rağmen ... takibinin hiçbir ilgisi ve ilişiği olmadığı halde ...'den başlatıldığını, müvekkili davalının yetki itirazları sonucu takibin durduğunu, davacı yanca, müvekkili davalının sicil gazetesinde yazan adresine bakılmak suretiyle yetkili yer ... dairesinden (...) takip başlatması gerektiğini, o takibe itiraz edilmesi durumunda itirazın iptali davasının ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılması gerektiğini, davanın dava şartı noksanlığından usulden reddine, davanın yetkili yer mahkemesine(...

Asliye Ticaret Mahkemesi) gönderilmesine, mahkeme aksi kanaatte ise müvekkili hakkında açılan itirazın iptali davasının esastan reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacı hakkında takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere haksız takip tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalı tarafından yapılan usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap verilmemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Huzurda görülen dava itirazın iptali davası olup, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan normal bir eda davasıdır.

Davacı tarafından faturaya dayanak gösterilerek toplam 37.000,00 TL'nin tahsili için davacı tarafından davalı aleyhine ... Esas sayılı ... takibi başlatılmıştır. Davalı borçlu takibe itiraz etmiştir.

İtirazın iptali davası açıldıktan sonra dava dilekçesi tebliğ edilen davalı vekili 31/01/2023 tarihli cevap dilekçesi ile ... Mahkemelerin yetkisiz olup, ... Mahkemelerinin yetkili olduğunu ileri sürmüştür.

... takibinin yapıldığı müdürlük ile birlikte itirazın iptali davasının açıldığı mahkemenin de yetkisiz olduğu ileri sürüldüğünde, mahkemenin önce kendisinin yetkili olup olmadığını incelemesi, mahkeme kendisinin yetkili olmadığını kabul eder ise yetkisizlik kararı vermeyip ... müdürlüğünün yetkili olup olmadığını değerlendirmesi, ... müdürlüğünün yetkisiz olduğunu kabul eder ise davaya devam edip, ... yerleşik uygulaması gereği özel dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar vermesi gerekmektedir.

İtirazın iptali davaları, yapılan takibe itiraz üzerine duran takibin devam etmesini sağlamak amacıyla açılmaktadır. Yasal dayanağını 2004 sayılı ...’nun (İİK'nın) 67. maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının ... takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. ... takiplerinde yetki konusu 2004 sayılı İİK’nın 50. maddesi yollaması ile usul Kanunu hükümlerine göre belirlenmektedir.

İİK’nın 50. maddesi; "(Değişik: ...) Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı... de takibe yetkilidir.

Yetki itirazı esas hakkındaki itirazla birlikte yapılır. ... mahkemesi tarafından önce yetki meselesi tetkik ve kati surette karara raptolunur.

... mahkemesi arasında yetki noktasından ihtilaf çıkarsa Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 25 inci maddesi hükmü tatbik olunur." düzenlemesini içermektedir.

Tüm bu açıklamalar ışığında somut olaya gelindiğinde, itirazın iptaline ilişkin davanın ve dayanak ... takibinin konu ... Esas sayılı ... takip dosyasında, davalı ... dairesinin yetkisine de itiraz ederek ... ...nin yetkili olduğunu ileri sürdüğü için mahkemenin öncelikle ... dairesinin yetkili olup olmadığı konusunda bir karar vermesi gerekir.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 89/1-1 bendi gereğince; para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde ifa edilir. Huzurda görülen davacının adresi ile her iki davalının adresi ... ili sınırları içerisinde yer almakta olup HMK'nın 6. maddesi uyarınca uyuşmazlığın çözümünde ... Asliye Ticaret Mahkemeleri yetkilidir. Davalı taraf taraflar arasında yazılı veya sözlü bir sözleşme ilişkisi olduğunu kabul etmemektedir. Bu halde ... takibi yönünden ... ... yetkili olmadığı gibi aynı gerekçe ile itirazın iptali davası yönünden ... Mahkemelerinin de yetkili olmadıkları kabul edilmiştir.

İtirazın iptâli davasının görülebilmesi, yetkili ... müdürlüğünde başlatılmış geçerli bir ... takibinin varlığına bağlıdır. Ortada geçerli takip yoksa itirazın iptâli davasının görülebilmesine usulen olanak yoktur. ... sayılı ilamı da belirtildiği gibi öncelikle ... müdürlüğünün yetkili olup olmadığının değerlendirilmesi gerekir. İlâmsız icrada genel yetkili... borçlunun ikametgahındaki ... dairesidir.

Somut olayda, davalı borçlunun merkez adresinin ... olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda, yetkili... davalının merkezinin bulunduğu ... ... Dairesidir. Davalının ... ... dairesinin yetkili olmadığına, yetkili ... dairesinin kendi seçimine göre de ... ... dairesi olduğuna dair ... dairesinin yetkisine yapmış olduğu itirazı usul ve yasaya uygundur. Şu halde ... ... dairesinin yetkili olmadığı ve ortada yetkili ... dairesinde başlatılmış geçerli bir ... takibi bulunmadığı, bu durumun 6100 Sayılı Yasanın 114/2 maddesi uyarınca özel dava şartı olduğu gözetilerek davanın usulden reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.