Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/839 K.2025/189

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO

2024/839 Esas

KARAR NO : 2025/189

HAKİM : .... KATİP : ....

DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... Av. .... DAVALI : .... VEKİLLERİ : Av. .... Av. ....

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 26/03/2021

KARAR TARİHİ : 26/03/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİHİ : 18/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 05.04.2018 tarihinde dava dışı ... sevk ve idaresinde olup davalı Sigorta şirketine ZMMS poliçesiyle sigortalı olan ... plakalı aracın kusuru ile davacının kullandığı ... plakalı aracın çarpması sonucunda davacının yaralandığını, bu sebeple; şimdilik bakıcı gideri olarak 100,00 TL, geçici iş göemezlik zararı nedeniyle 100,00 TL, sürekli işgöremezlik zararı olarak 10.00,00 TL tazminatın davalıdan kaza tarihinden itibaren avans faizi ile tahsilini istemiştir.

CEVAP

Davalı Sigorta Şirketi vekili yanıt dilekçesinde özetle; Davanın süresinde açılmadığını, davacıya ödeme yapıldığını, dava konusu kazada kusur dağılımının tespit edilmesi gerektiğini, sigorta şirketinin ancak poliçe limitleri kapsamında sorumlu tutulabileceğini ve davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL

Dava, 05/04/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasına dayalı olarak sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri talebinden ibarettir.

Mahkememizce taraf delilleri toplanarak ... yazı cevabı, davalı sigorta hasar dosyası ve poliçesi, davacıya ait tıbbi tedavi belgeleri, ceza soruşturması dosyası örneği, sosyal ekonomik durum araştırmaları celbedilerek dosya içerisine konulmuştur.

Mahkememizce kaza tespit tutanağı ile ceza dosyasında alınan kusur raporları dikkate alınarak tarafların kusur durumları belirlemek üzere alınan 02/11/2021 tarihli ATK kusur raporunda özetle; davacı sürücü ...’ın %15 oranında kusurlu olduğunu, davalı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsü ...’ün %85 oranında kusurlu olduğunun bildirildiği görülmüş, rapor içeriğindeki tespitler ile raporun ceza mahkemesince alınan kusur raporu ile kaza tespit tutanağındaki hususlar ile uyumlu olduğu anlaşılmakla düzenlenen kusur raporundaki tespitlere itibar edilerek hükme esas alınmıştır.

Mahkememizce kaza tarihindeki yönetmelik hükümleri gözönünde bulundurularak davacının sürekli ve geçici maluliyet durumunun tespiti bakımından ...'ndan rapor aldırılmış, 01/10/2021 tarihli raporunda özetle; davacının meydana gelen trafik kazası nedeniyle bedensel özür oranının "Özürlü Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik" hükümlerine göre; sürekli iş göremezlik oranının %26 olduğunu, iyileşme süresinin 9 ay olduğunu ve 3 ay süre ile bakıcı ihtiyacı olduğunun bildirildiği görülmüştür.

Davacının talep edebileceği tazminat miktarına ilişkin hesap bilirkişisinden hesap yapılması istenilerek rapor alınmış, bilirkişinin 15/02/2022 tarihli, bilirkişi raporunda özetle; davacıya sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldükten sonra, davacının sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan tazminat alacağının 157.712,55 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 12.310,03 geçici iş göremezlik tazminatı ve 5.175,22 TL bakıcı gideri zararı olduğunun bildirildiği görülmüştür.

Davacı vekilinin 15/04/2022 tarihli dilekçesi ile ... kesintisi olmaksızın yapmış olduğu hesaplama davasını ıslah ettiği, ıslah harcını yatırarak ıslah dilekçesini karşı tarafa usulünce tebliğe çıkarttığı anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı ve deliller, davacıya ait tıbbi tedavi belgeleri, kazaya karışan araçların kusur durumu, davacıya ilişkin tespit edilen maluliyet oranları ve süresi, hesap bilirkişisi raporu kapsamı hep birlikte göz önünde bulundurulduğunda; olay tarihi olan 05/04/2018 günü saat 11:12 sıralarında sürücü ..., sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonet ile ... Caddesi üzerinde ....

Caddesi istikametinden seyirle olay yerine geldiğinde, kamyonetin sağ ön köşe, yan çamurluk ve jant kısımlarıyla, aynı istikamette sağ şeridi takiben seyirle gelen sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobilin sol yan orta kesimine çarptığı kazada, Sürücü ..., sevk ve idaresindeki kamyonet ile seyri sırasında yola gereken dikkatini vermemiş, şerit izleme ve değiştirme kurallarına uymamış olup meydana gelen olayda dikkatsizliği ve kurallara riayetsizliği ile %85 kusurlu olduğu,

Sürücü ..., sevk ve idaresindeki otomobil ile seyri sırasında geldiği olay yerinde, başka bir aracın çarpmasıyla yoldan çıktığı olayda beyanından da anlaşılmakla mahal şartların üzerinde bir hızla seyretmiş olup kurallara riayetsizliği ile %15 oranında kusurlu olduğu anlaşılmış, davacının sürekli ve geçici iş göremezlik sebebiyle talep edebileceği tazminat tutarı ....'nin poliçe genel şartlarındaki iptal kararı ile ....'nın bu doğrultudaki içtihatları kapsamına göre TRH 2010 yaşam tablosu verilerine göre muhtemel ömrünün hesaplanarak prograsif rant yöntemine göre tazminat miktarının usulünce hesaplandığı,

davacı vekilinin farklı iki yönetmeliğe göre yapılan hesaplamadan "Özürlü Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik" hükümlerine göre 157.712,55 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 12.310,03 geçici iş göremezlik tazminatı ve 5.175,22 TL bakıcı gideri zararı yönünden haklı olduğu kanaati ile Mahkememizden verilen 22/06/2022 tarih ve .... sayılı kararı ....

Dairesi'nin 10/10/2024 tarih ve ....sayılı ilamıyla"....2-Davacı vekili hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporuna yönelik istinaf nedenlerinin incelenmesinde, ... (...), ülkemizde 2008 yılından 2022 yılına kadar uygulanan ... indirim sistemidir. ... asgari ücret üzerinde hesaplanan gelir vergisinden kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu aile içindeki fertleri için verilen bir indirimdir. ..., kişinin medeni haline ve ailesi içinde yer alan çocuk sayısına göre farklılık gösterir.

Kişinin brüt maaşı üzerinden hesaplanan ..., ancak 16 yaşından büyük işçiler için uygulanır. ... uygulaması ile işverenler çalışanların ücretleri üzerinden ... oranını hesaplar ve ... dairesine ... kadar daha az ... öder. ... Kanunu'nun 32 maddesi, 7349 Sayılı Kanun'un 3.maddesi ile 22.12.2021 tarihinde yürürlükten kaldırılmış, böylece ... uygulamasına bu tarih itibarıyla son verilmiştir. ... 27.01.2022 günlü Resmi Gazete'de yayınladığı ...

Genel Tebliği’nin 7. maddesinde “Yapılan düzenleme ile 01.01.2022 tarihinden itibaren 193 Sayılı Kanunun 32. maddesinde düzenlenmiş bulunan ... uygulanması kaldırıldığından bu tarihten itibaren yapılan ücret ödemelerinde ... uygulanmayacaktır” denilerek 01.01.2022 tarihinden itibaren artık asgari ücret üzerinden ... alınmayacağını bu nedenle de ... uygulamasına da son verildiği dolasıyla 01.01.2022 tarihinden itibaren asgari ücretten ... alınmayacağı bu tarihten sonra asgari ücretten alınan bir ... olmadığından bu vergiden ... indirimi de olmayacağı anlaşılmaktadır.

Mahkemece hükme esas alınan 15.02.2022 tarihli aktüer bilirkişi raporunda pasif dönem zarar hesabında ... mahsup edilmiş asgari ücret üzerinden yapılması gerektiği ifade edildikten sonra 2022 yılı brüt asgari ücretinden hareketle, net asgari ücret ve ... dahil net asgari ücret miktarları hesaplanmış ve böylece 2022 yılı asgari miktarlarının hesaplanma yöntemi açıklanarak 2022 yılı ... hariç asgari ücret miktarının hesaplanacağının belirtildiği,

ne var ki 01.01.2022 tarihinden sonra asgari geçim indiriminin kaldırıldığı anlaşılmakla bu husus nazara alınarak bilirkişiden ek rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken anılan hususun göz ardı edilmiş olması doğru değildir. ... sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "tazminatın belirlenmesi" başlıklı 51. maddesinde; hakimin, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğine ve özellikle kusurun ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş; "tazminatın indirilmesi" başlıklı 52. maddesinde ise;

zarar gören taraf, zararı doğuran fiile razı olduğu veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olduğu yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırdığı takdirde hakimin, tazminatı indirebileceği veya tamamen kaldırabileceği açıklanmıştır. Buna göre, zarar görenin zarar katılması veya zararın artmasına sebep olduğu hallerde zarar görenin, zararı önleyici ya da azaltıcı tedbirleri almamasında müterafik kusurunun bulunduğunun kabulü gerekir.

Müterafik kusur; aynı şartlar altındaki makul, dürüst ve ortalama bir kişinin, kendi menfaati icabı, zarara uğramamak için kaçınacağı veya kaçınması gereken bir davranış tarzını ifade etmektedir. (....) Zararın doğumu ya da artmasına yol açan fiil, zarar görenin davranışlarından ileri gelmişse müterafik (ortak) kusurdan söz edilir. (....) Yukarıda da açıklamalar dikkate alındığından davacının müterafik kusuru nedeniyle tazminattan indirim yapılabilmesi için zararın bu nedenle artması zarar ile mağdurun eylemi arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir.

Davalı vekili yargılama sırasında davacının emniyet kemeri takılı olup olmadığı incelenerek belirlenecek tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini belirttiği halde mahkemece bu konuda değerlendirme yapılmadığı ve karar gerekçesinde bu hususun tartışılmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece davacının emniyet kemerinin takılı olup olmadığı, takılı değilse ise kazanın oluş şeklide değerlendirilerek emniyet kemerinin takılı olmamasının zararı artırıp artırmadığı araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken bu hususa ilişkin değerlendirme yapılmamış olması doğru görülmemiştir. ..." denilmek suretiyle kaldırılarak, mahkememizi yukarıdaki esasına kaydı yapılmış ve ilamda belirlenen eksiklikler ikmal edilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Davacının talep edebileceği tazminat miktarına ilişkin hesap bilirkişisinden hesap yapılması istenilerek rapor alınmış, bilirkişinin 18/02/2025 tarihli, bilirkişi raporunda özetle; davacıya sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldükten sonra, davacının sürekli iş gücü kaybından kaynaklanan tazminat alacağının 263.078,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 12.310,03 geçici iş göremezlik tazminatı ve 5.175,22 TL bakıcı gideri zararı olduğunun bildirildiği görülmüştür.

Davacı vekilinin 01/03/2025 tarihli dilekçesi ile davasını ıslah ettiği, ıslah harcını yatırarak ıslah dilekçesini karşı tarafa usulünce tebliğe çıkarttığı anlaşılmıştır.

Davacının seyahat sırasında emniyet kemeri olmaksızın yolculuk yaptığını kanıtlama davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda olup, davalı bu halin varlığını kanıtlayamadığı gibi, suç soruşturma evrakı içerisinde de davacının emniyet kemeri olmaksızın yolculuk yaptığına ilişkin hiçbir delil olmadığı için davacının emniyet kemeri olmaksızın yolculuk yaptığı davalı tarafından kanıtlanamadığı için tazminat indirim yapılamayacağı kabul edilmiştir.

Davadaki alacak kalemleri yönünden kısmi ödeme ile temerrüt gerçekleştiği için kısmi ödeme tarihinden faiz talep edilebileceği, sigortalı araç ticari nitelikte tescil edildiği için avans faizi talep edilebileceği kabul edilip davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki hüküm oluşturulmuştur.