Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/820 K.2023/256

Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili; davacı şirkete ait ... plakalı ... ... marka aracın 05.07.2021 tarihinde ... istikametinde mal taşıma esnasında ...dan rampa aşağı doğru inerken aracın motor tarafından ses gelmesi ve ardından yola paça düşmesi sonucu aracın arızalanarak yolda kaldığı.

Araç tamir servisine çekildiğinde ise aracın motorunda arıza oluştuğunun ve Krank’ın kırıldığının belirtildiğini, ilgili aracın daha önce 27.05.2021 tarihinde motor arızası nedeniyle servise çekildiği ve karşı taraftan temin edilen yedek parçalar ile tadil edilmiş olunduğunu, bu kapsamda davacı tarafından araçta orijinal parça kullanılması gerektiği hususunda ise talepte bulunulduğunu, ancak 05.07.2021 tarihinde krank’ın kırılması üzerine,

servis çalışanları tarafından araçta yan sanayi ürün kullanıldığı ve krankın da bundan kaynaklı kırıldığının şifahen davacıya söylenilmiş olunduğunu, tadil tarihinden sonra garanti süresi içerisinde araçta arıza oluştuğunun sabit olduğunu, araçta kullanılan parçaların orijinal olup olmadıkları, araçta oluşan arızanın yan sanayi parça kullanılmasından mı, yoksa oluşan arızanın kullanım hatasından mı meydana gelip gelmediği hususunda delil tespiti yapılmış olunduğunu, bu bağlamda bilirkişi raporunda; “krank milindeki kırılmanın yağsızlıktan veya kullanıcı hatasından ileri gelmediği,

yanlış ve aşırı yük ya da farklı seyir şartlarında yanlış araç kullanılması kaynaklı bir kusurun olmadığı” yönünde görüş bildirildiğini, bilirkişi raporuna göre arızanın gizli ayıptan kaynaklandığının söylenebileceğini, davalı tarafa aracın onarılması yönünde bildirimde bulunulduğunu ancak davalının buna yanaşmaması üzerine,

davacının aracını ücret karşılığında başka bir serviste tamir ettirmiş olduğunu, davacıya ait aracın bir ticari araç olmakla davacının aracını 05.07.2021 tarihinden beri kullanamamakla kazanç kaybına uğramış olduğunu, aracın 05.07.2021 tarihi ile 13.08.2021 tarihi arasında taşıyacağı ürün bedeli ve karşılığında alınacak ücretin ekteki belgede sunulmuş olunduğunu, aracın kullanım dışı kaldığı 40 günlük süreçte davacı şirkete sağlayacağı kar’ın 49.963,88TL olarakhesaplanmış olunduğunu belirtilerek, araç tamir bedeli ve kar kaybının işleyecek faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 24.12.2021 tarihli dilekçesinde özetle; hasar olayının meydana gelmesinde davacının herhangi bir kusurunun olmayıp kırılan parçanın da garanti süresi içinde kırıldığı belirtilerek, ayıplı maldan kaynaklı 1.000,00TL, araç kullanım kaybından kaynaklı 1.000,00TL ile delil tespiti için harcanan 1.309,00TL olmak üzere toplamda 3.309,00TL’nin davalıdan tahsilini talep etmiştir. Davacı vekili 31/10/2022 tarihli dilekçe ile davasını ıslah etmiş ve tamir bedeli talebini 26.420,20TL'ye, yoksunluk bedeli talebini 4.200,00TL'ye artırmıştır.

CEVAP

Davalı vekili; davacıya ait aracın 27.05.2021 tarihinde davalı tarafça tamir edildiği ve aracın 05.07.2021 tarihine kadar da davacı tarafça problemsiz kullanılmış olunduğunu, taraflarına herhangi bir bildirimde bulunulmadan da davacı tarafça araç üzerinde bilirkişi incelemesinin yaptırıldığını, bilirkişi tarafından ise önce ...’da bulunan yetkili ... servisine ve akabinde de ... yolu ... civarındaki ... servisine gidilerek her iki servis yetkilileri tarafından kırılan krank milinin orijinal olduğu yönünde görüş belirtildiğini,

ancak raporda hiçbir veri olmadan “krank orijinalliğinden çok üretim hatası olabileceği üzerine yoğunlaşmanın uygun olacağı” hususuna da yer verildiğini, kullanılan krank’ın da orijinal olduğu anlaşılmakla, anılan rapora dayalı olarak davalıdan hasar tazminatı talebin kabul edilir olmadığını, yan sanayi krank imalatı yapan tek bir firmanın olduğu ve onun ürünlerinin üzerinde de ... yazılı olduğun, kırılan karan üzerinde ise bu yazının olmamasının bile krank’ın yan sanayi ürünü olmadığının göstergesi olduğunu, somut olayda gizli ayıp söz konusu olmayıp, hasarın kullanım hatasından (aşırı yükleme sonucunda) kaynaklı meydana geldiği.

Dolayısıyla zarar görenin kendi kusurunun söz konusu olduğunu, kırılan parçanın düz yolda değil de rampadan aşağı doğru inişte aşırı yükleme sonucunda üstüne bir de yokuş inişi eklendiğinde zorlanarak kırıldığı ve dolayısıyla kullanıcı hatasının olduğunu, gizli bir ayıbın bir an için varlığının kabulü halinde dahi ayıp ihbarının yapılamadığını, hatta davacı dilekçesinde “…yolda kalmıştır…bu kapsamda servise çekildiğinde krankın kırıldığı…” denildiğini, bu nedenle davacının, herhangi bir bildirim yapmaksızın,

aracını bozulduğu anda aracını direkt başka bir servise çektiğinden ve/veya süresinde yapılmayan ihbardan dolayı davalının sorumluluğunun olmayacağını, (Somut olayda gizli ayıp mevcut olmadığı gibi bir an için kabul edilse dahi seçimlik hakların kullanılmayacağının da açık olduğu.) meydana gelen zarara davacının kendi kusurundan kaynaklı olmakla da, davacının davalıdan ticari kazanç kaybının kabul edilir olmadığını beyan ederek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Davacı şirketin ticaret sicil kaydı, mahkememizin ... değişik iş sayılı dosyası, davalının ticaret sicil kaydı ve vergi dairesi kayıtları, dava konusu aracın arızası ile ilgili tüm bilgi ve belgeler, tanık beyanları, 20/06/2022 tarihli bilirkişi heyeti raporu ile tüm dosya kapsamı.

Tanık ... 31/03/2022 tarihli duruşmadaki beyanında.

"Ben ...de motor ustası olarak çalışırım, 45 yıldır bu işi yaparım, davalıyı da çalıştığım yerde esnaf arkadaşım olması sebebiyle tanırım bende başka bir parça temini için davalının iş yerine gitmiştim o sırada masanın üzerinde kırık bir krank milini gördüm, davalı bana bu krank milinin orijinal olup olmadığını sordu ve aracını tamire getiren şahsın bu krank milinin orijinal olmadığını iddia ettiğini söyledi, bende bu parçanın orijinal olduğunu söyledim, davalı da orijinal olduğunu söylüyordu ancak teyit etmek için bana sordu,

bu krank milinin bu şekilde kırılması ancak çok hızlı giden bir arabanın motor freninin kullanılması durumunda kırılması mümkündür, krank milinin üzerine balyozla dahi vurulsa bu şekilde kırılması mümkün değildir.

Ben masanın üzerinde gördüğüm krank milini anlattım bu krank milinin davacının aracından çıkıp çıkmadığını bilmiyorum, ayrıca üretim hatası olsaydı mutlaka bir ince kılcal çatlak olması gerekirdi ben krank milini inceledim böyle bir çatlağa rastlamadım." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Tanık ... 31/03/2022 tarihli duruşmadaki beyanında; "Ben davalı ...nün yanında 13-14 senedir sigortalı olarak çalışırım, çalıştığım yerde ... A.Ş.'den parça temini yaparız müşterinin talebine göre orijinal veya yan sanayi parça temini yaparız davacı yanın aracı için temin edilen krank mili orijinal olarak temin edilmiş ve davacıya teslim edilmiştir yan sanayi değildir, davacı yanın teslim edilen krank milinin orijinal olduğuna dair ...'tan alınan faturamız bulunmaktadır." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Bilirkişi heyeti raporunda, davacıya ait aracın motorunda meydana gelen hasarın krank parçasının karşı denge ağırlıklarında meydana gelen problemden kaynaklandığı, krank parçasının üretim kaynaklı ayıplı olduğu ve davalı tarafından verilen hizmetin ise ayıplı olmadığı, dava konusu araçta oluşan arıza davalının ayıplı onarım işleminden değil de üretim kaynaklı ayıplı orijinal kranktan kaynaklı olup, dolayısıyla oluşan arıza sonrası 26.420,20TL arıza giderim bedelinden davalının sorumlu olup olmayacağı hususunun mahkemenin değerlendirme ve takdirinde olacağı, davacıya ait araç tamir süresi yoksunluk kaybının, dolayısıyla davacının kazanç

kaybının 4.200,00TL olacağı belirtilmiştir.

GEREKÇE

Dava, ayıplı mal satışı nedeniyle uğranılan hasarın tamir bedelinin tazmini, aracın serviste kaldığı sürece kullanım olanağının olmaması sebebiyle uğranılan kazanç kaybı ve değer tespiti yapılan delil tespiti dosyasında yapılan yargılama masraflarının tahsili istemine ilişkindir.

Davacının maliki olduğu ... plakalı araçta 27/05/2021 tarihinde motor arızası oluştuğu, aracın servise çekilerek davalıdan temin edilen yedek parçalar ile onarımının gerçekleştirildiği, bu doğrultuda davalı tarafça davacı adına 27/05/2021 tarihli 23.730,00TL bedelli faturanın tanzim edildiği, ardından 05/07/2021 tarihinde ... plakalı aracın rampa aşağı seyri sırasında arızalandığı, servise çekilmesiyle yapılan incelemesinde krankının kırıldığı, kırılan krankın davalıdan temin edildiği anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık, ayıplı mal satışının bulunup bulunmadığı ve davacının oluşan zararından davalının sorumlu olup olmadığı hususundadır.

Davadan önce Mahkememizin ... D. İş dosyasında yapılan tespit sonucu alınan 02/08/2021 tanzim tarihli raporda krank milinin orijinal olduğu, arızanın kullanıcı hatasından kaynaklanmadığı, arızanın üretim hatasından kaynaklanıyor olabileceği rapor edilmiştir.

Mahkememizce alınan bilirkişi heyetinin 20/06/2022 tanzim tarihli raporunda, araçtaki hasarın krankın karşı/denge ağırlıklarının hasarlanması sonucu meydana geldiği, krankın üretimden kaynaklı ayıplı olduğu, ancak davalı tarafından verilen hizmetin ayıplı olmadığı, arıza sebebiyle davacının oluşan onarım bedeline ilişkin zararının 26.420,20TL, aracın makul tamir süresinin 20 iş günü olacağı, araçtan yoksun kalınan süre için 4.200,00TL kazanç kaybı talep edilebileceği rapor edilmiştir.

Her iki raporun da yapılan tespitler itibariyle örtüştüğü, krank milindeki üretim hatası sebebiyle arızanın meydana geldiği, bu sebeple krank milinin ayıplı olduğu ve kullanım ile bu ayıbın ortaya çıkması sebebiyle bu ayıbın niteliği itibariyle gizli ayıp olduğu mahkememizce kabul edilmiştir.

Davalı yan ayıp ihbarının süresinde yapılmadığını savunmuştur. Aracın ilk onarımının 27/05/2021 tarihinde yapıldığı, ardından 05/07/2021 tarihinde somut olaya konu arızanın meydana geldiği, davacı yanın tespit talebinin 12/07/2021 tarihi olduğu, tespitin 14/07/2021 tarihinde yapıldığı, tespit raporunun 01/08/2021 tarihinde davacı yana, 05/08/2021 tarihinde davalı yana tebliğ edildiği, davacı yanın 16/08/2021 tarihinde arabuluculuğa başvurduğu, arabuluculuğun 31/08/2021 tarihinde son bulduğu, işbu davanın 13/10/2021 tarihinde açıldığı, ayıp ihbarının tespit raporunun davalıya tebliği ile yapılmış sayıldığı, bu itibarla makul sürede ihbarın yapıldığının ve davanın açıldığının değerlendirildiği, buna göre davalının savunmasının yerinde olmadığı anlaşılmakla savunmasına itibar edilmemiştir.

TBK'nun Ayıptan sorumluluk başlıklı 219. Maddesi "Satıcı, alıcıya karşı herhangi bir surette bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması sebebiyle sorumlu olduğu gibi, nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan, kullanım amacı bakımından değerini ve alıcının ondan beklediği faydaları ortadan kaldıran veya önemli ölçüde azaltan maddi, hukuki ya da ekonomik ayıpların bulunmasından da sorumlu olur.

Satıcı, bu ayıpların varlığını bilmese bile onlardan sorumludur." şeklinde olup davalının krank milinin satışını gerçekleştiren satıcı olduğu ve ayıbın üretim hatasından kaynaklansa bile alıcıya karşı açıklanan yasal düzenleme sebebiyle sorumlu olduğu, somut olayda ayıplı hizmetin değil, ayıplı mal satışının söz konusu olduğu, bu itibarla davacının oluşan zararından davalının sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Tespit edilen onarım bedelinin ayıplı krank milinden kaynaklanan arıza sebebiyle gerçekleştirildiği ve davacının bu zararının davalıdan tazmini gerektiği, yine aracın makul tamir süresine göre yoksun kalınan mahrumiyet bedelinin de davalıdan tazmini gerektiği kabul edilerek davacı yanın ıslah talebi gözetilerek davanın kabulüne, 6.420,00TL tamir bedelinin ve 4.200,00TL yoksunluk bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · e-imzalı e-imzalı