Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/228 K.2022/1183

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2022/228

KARAR NO : 2022/1183

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

Kooperatif Üyeliğinden İhraç Kararının İptali

DAVA TARİHİ : 02/03/2022

KARAR TARİHİ: 14/12/2022

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 06/01/2023

Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkiline gönderilen Kahramankazan ... Noterliğinin 13/09/2021 günlü ... yevmiye sayılı birinci ve Kahramankazan ... Noterliği'nin 22/10/2021 günlü ... yeymiye sayılı ikinci ihtamameleri sonrasında kooperatif ortaklığından çıkarıldığını, çıkarma kararının Kahramankazan ...

Noterliğinin 01/12/2021 günlü ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile bildirildiğini, bildirimin 03/12/2021 tarihinde tebliğ edildiğini, gönderilen ihtarnamelerde ürün teminine ilişkin net bir bilgi verilmediğini, talep edilen ürünün ne ve hangi kalitede olduğunun açıklanmadığını, miktarının belirtilmediğini, hangi yolla ulaştınlacağının açıklanmadığını, yönetim kurulunca belirlenen takvimin hangi tarihleri kapsadığının açıklanmadığını, hiçbir netlik belirtilmeksizin müvekkiünden katı solucan gübresi talep edilmesinin hukuka aykırı bulunduğunu, ihtarnamelerde, açık ve anlaşılır bir biçimde talep konusu ürünün açıklanmadığını,

gönderilen ihtamameler arasında çeüişkili ifadeler bulunduğunu, müvekkilinin kendisine gönderilen ilk htamameden ihraç edildiği tarihe kadar konuyla ilgili yönetmelik gereğince sertifika almasının ve üretim tesisi kurarak üretim yapmasının imkansız olmasından hareketle, durumun fırsata dönüştürüldüğünü, çıkarma işleminin hak arama mücadelesini engellemeye yönelik olduğunu, özetle davalı kooperatifin müvekkilinden fiilen ve hukuken üretimi ve teslimi mümkün olmayan bir ürünü isteyerek,

e-imza e-imza e-imza e-imza

hukuksuz şekilde kooperatif orlaklığından çıkardığını, müvekkilinin parasal yükümlülüklerini süresi içerisinde yerine getirdiğini, anasözleşmede sayılmayan bir gerekçe ile usulsüz ihraç kararı verildiğini, Kahramankazan ... Noterliğinin 22/11/2021 günlü ... yevmiye sayılı ihtamamesinde yer alan “ürün teslimi ve çeşidi bildirikdikten sonra yönetim kurulu tarafından teslim zamanı ve şartları belirlenip tarafınıza bildirilecektir" ifadesiyle ürün teslimi talebinde bulunulmadığının ikrar edildiğini, yönetim kurulunun ihraç kararı vermeye yetkili olmadığını belirterek, müvekkili hakkında alınan çıkarma kararının iptalini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; kooperatifin 2016 yılında kurulduğunu, 09/07/2021 günü 2019-2020 yılları genel kurul toplantısının yapıldığını, bu toplantıda gündemin 7. maddesinin görüşülmesi ile bir defaya mahsus 5.000,00TL ödeme alınmasına oy birliği ile karar verildiğini, ödeme konusunda zorlanacak ortaklar için 7 gün içerisinde başvurulması halinde ödeme planı oluşturulacağının da karara bağlandığını, yine aynı toplantıda tutanağın 14. maddesi ile kooperatif ortaklarının kooperatif konusuna giren ürünü 15 gün içerisinde temin etmesinin yazılı olarak bildirmesinin oy birliği ile kabul edildiğini,

bu paralelde uygulama yönetmeliğinin de kabul edildiğini, davacının 5.000,00TL'nı 7 günlük süre içerisinde ödemediği gibi ödeme planını da kooperatife 15 gün içerisinde bildirmediğini, bu sebeple noter kanalıyla çekilen 13/09/2021 günlü ihtar sonrasında ek ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediği gibi, temin edeceği ürün hakkında kooperatife bilgi vermediğini, 22/10/2021 günlü ikinci ihtara rağmen de sorumluluklarını yerine getirmemesi üzerine ortaklıktan çıkarıldığını, usüle uygun ihtarlar ile davacının ortaklıktan çıkarılmasında prosedüre uygun hareket edildiğini belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

Davalı kooperatifin ticaret sicil özeti bilgileri, davalı kooperatifin 29/11/2021 tarihli ... nolu yönetim kurulu kararı ile eki ihtarnameler, mahkememizin ... esas sayılı dosyası, Kahramankazan Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası, 14/11/2022 tarihli bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, davalı ... Kooperatifinin 29/11/2021 tarihli ve ... nolu yönetim kurulu ihraç kararının iptali istemine ilişkindir.

Davaya konu kooaperatif, 03/05/2016 tarihinde Ticaret Bakanlığı'nın izni ile kurulmuş bulunmaktadır.

Anasözleşmenin 6. maddasi gereği kooperatifin amacı, "kooperatifin konusuna giren ve ortaklarının ürettiği kırmızı solucan gübresi ürünlerini iyi şartlarda değerlendirmek ve ortaklarının menfaatlerini korumak." olarak açıklanmıştır. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nca hazırlanan “Tarımda Kullanılan Organik, Mineral ve Mikrobiyal Kaynaklı Gübrelere Dair Yönetmelik'in Resmi Gazete'nin 23/02/2018 gün, 30341 sayılı nüshasında yayınlanması ile solucan gübresi ürünü, belirli standartlara bağlanmış bulunduğundan, üreticilerin yönetmelik standardına uygun lisanslı ürün üretmeleri gerekmektedir.

Kooperatifin 09/07/2021 günlü genel kurul toplantısında; gündemin 14. maddesinin görüşülmesi ile Tarım ve Orman Bakanlığı'nın organik gübreler mevzuatına uygun ürün miktarının genel kurul tarihinden itbaren 15 gün içerisinde kooperatife yazılı olarak bildirilmesi ve taahhüt edilen ürünlerin yönetim kurulunca belirlenecek takvime uygun şekilde kooperatife teslimi, oy birliği ile karara bağlanmış, kooperatif yönetim kurulunun 26/07/2021 günlü ... sayılı kararında da, gündemin 14. maddesi ile alınan karara göndermede bulunularak, parasal yükümlülükler ile 15 gün içerisinde teslim edilecek ürün hakkında rekolte beyanında bulunmayan ve beyan ettikleri ürünü teslim etmeyen ortaklar hakkında işlem yapılması kabul edilmiştir.

e-imza e-imza e-imza e-imza

Bu hükümler kapsamında, anılan maddelere aykırı davranışın yaptırımı, anasözleşmenin 14. Maddesi kapsamında çıkarılma nedeni olarak sayılmıştır.

Bu genel açıklamalar kapsamında, davacı ...'ın ortaklık başvusunun kooperatif yönetim kurulunun 31/08/2018 günlü toplantısında görüşülerek kabul edildiği ve davacının bu suretle ... numaralı ortak sıfatını kazandığı anlaşılmıştır. Davacı ayrıca kooperatif ile "Kira ve Hizmet Sözleşmesi" imzalamıştır. Dolayısıyla ... numaralı ortaklıkla ilgili olarak yapılan çıkarma işlemlerinin yasa ve anaşözleşme hükümlerine uygun olup olmadığı değerlendirilmiştir.

Davalı kooperatif tarafından, davacıya keşide edilen 13/09/2021 tarihli ihtamamede (1. İhtarname); 09/07/2021 günlü genel kurul kararı gereği, ek ödeme olarak belirlenen 5.000,00TL talep edilmiş, ayrıca genel kurul tarihinden itibaren 15 gün içerisinde rekolte beyanında bulunulmadığı açıklanmış, Anasözleşmenin 14. maddesi uyarına parasal yükümlülüğün 30 gün geciktirilmesi beklenmiş, ihtarnamenin tebliğ tarihi 15/09/2021'dir. İhtamamenin tebliğ tarihinden itibaren borcun 10 gün içinde ödenmemesi ile aynı süre içerisinde rekolte beyanında bulunularak ürün teslim edilmesi, aksi halde yasal prosedürün takip edileceği, ödeme olmazsa davacı hakkında KK.'nun 27. maddesi gereği ihraç kararı alınarak kooperatif ortaklığından çıkartılacağı ihtaren duyurulduğu görülmüştür.

Davacıya gönderilen 22/10/2021 günlü ihtarnamede (2. İhtarname), borcun hesaplanma şekli, borç miktarının aynı olduğu, 2. ihtamamenin düzenlenmesinde 1. ihtar ile verilen süre beklenilmiş, ödeme yapılmadığının ve rekolte beyanında bulunulmadığının tespiti sonrasında 2. ihtarname düzenlenmiştir. İkinci ihtarda birinci ihtara rağmen ortaklık yükümlülüklerinin yerine getirilmediği açıklanarak, anasözleşmenin 14/2 maddesi gereğince, tebliğ tarihinden itibaren 1 ay içerisinde ortaklık yükümlülüklerinin yerine getirilmesi gerektiği belirtilmiştir. Borcun ödenmemesi halinde KK.'nun 27. maddesi gereği ihraç kararı alınarak koaperatif ortaklığından çıkartılacağı ihtaren duyurulmuş olduğu görülmüştür. İhtamame 26/10/2021 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Tanınan bir aylık süreye rağmen davacının mali yükümlülük dışında kalan rekolte beyanında bulunmaması ve ürün teslimi yükümlülüğüne uymadığının anlaşılması üzerine kooperatif yönetim kurulunun 29/11/2021 günlü ... sayılı ile ortaklıktan çıkarılmış ve durum, Kahramankazan ... Noterliği'nin 01/12/2021 günlü ... sayılı ihtamamesi ile bildirilmiştir. İhtarnamenin 03/12/2021 tarihinde tebliğ edildiği ve ekinde kararın bulunduğu görülmüştür.

Denetime elverişli ve hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre.

İhtamamelerin düzenlenmesinde Yasa ve anasözleşmede belirlenen prosedüre uyulduğu, ortağa tebliğinin sağlandığı, ihtamame ile verilen sürelerin beklendiği, kooperatif tarafından yapılan borç hesaplamasının doğru olduğu, Anasözleşmenin 6. maddesi ile kooperatifin üretim konusu belirlendiğinden, ortakların 63. Madde gereği teslimine zorunlu olduğu ürünün, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın ilgili mevzuatına uygun katı/sıvı solucan gübresi olduğu,

Genel kurulca kabul edilen yönetmelik hükümleri gereğince, solucan gübresi üreticilerinin ortak üretim tesislerinde bizzat ürettikleri ürünleri kooperatif yönetim kurulunun belirleyeceği esaslar kapsamında kooperatife tesiiminin zorunu bulunduğu, Birinci ve ikinci ihtamamelerle tanınan süreye rağmen davacının rekolte beyanında bulunmadığı ve bugüne kadar ürün teslimi yükümlülüğüne uymadığı, ancak; zamman içinde ...'nin ...

Şubesi'nin, ... ortaklarından beklenen katılımın sağlanmaması ile Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nca hazırlanan “Tarımda Kullanılan Örganik, Mineral ve Mikrobiyal Kaynaklı Gübrelere Dair Yönetmelik'in esaslarının karşılanamaması üzerine, kooperatif yönetim kurulunun 28/04/2020 günlü 50 sayılı kapatılması kapsamında, bu şube ortaklarının (davacının) anılan bölgede üretim yapabilme imkânının kalmadığı, Dolayısıyla, davacının rekölte beyanında bulunmaması ve ürün teslim etmemesi gerekçesiyle yapılan çıkarma işleminin hukuki yorum ve değerlendirilmesinin Mahkemenin takdirinde bulunduğu bildirilmiştir.

e-imza e-imza e-imza e-imza

Yukarıda yapılan açıklamalar, hükme esas alınan ve denetime elverişli bilirkişi raporu dikkate alındığında, davacıya gönderilen ihtarnamelerin düzenlenmesinde yasa ve anasözleşmede belirlenen prosedüre uyulduğu, böylelikle davacı üyenin yeterli miktarda üretimde bulunma ve rekolte beyanında bulunma gibi yükümlülükleri yerine getirmediği anlaşıldığından çıkarma kararının yerinde olduğuna mahkememizce kanaat getirilmiş bu nedenle davacının davasının reddine karar verilerek aşağıda belirtilen şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip · e-imza e-imza e-imza e-imza