Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/982 K.2024/13

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2022/982 Esas

KARAR NO : 2024/13

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLLERİ

DAVA

Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/08/2020

KARAR TARİHİ: 09/01/2024

K. YAZIM TARİHİ: 18/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketçe dava dışı ... Tic. Ltd. Şti.

İçin Nakliyat Abonman Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini, sigortalı firma sorumluluğunda emtianın 22.01.2019 tarihinde davalıya ait ... plaka sayılı araç ile nakliyesi sırasında emtiada hasar meydana geldiğini, ekspertiz incelemesi neticesinde söz konusu taşınan mallar içinde yer alan 1 adet akü şarj cihazının ıslanma sebepli hasarlı olduğu, metal kasa içinde yer alan 1'i ana kart olmak üzere 10 kart mevcut olduğu, hasarlı 1 kartın kısa devre yaparak yanmış olduğu hususlarının tespit edildiğini, ayrıntılı inceleme ve araştırmadan sonra tespit edilen 26.763,49.

TL.

Hasar bedelinin 13.09.2019 tarihinde müvekkili şirket tarafından ödendiğini, müvekkili şirketin ödediği tazminattan dolayı sigortalısına halef olarak, bu hasara sebep olan kişiye ve zarardan kanunen sorumlu bulunanlara rücu etmek hakkını haiz olduğunu, emtianın hasar görmesine neden olan ... plaka sayılı aracın maliki davalının meydana gelen hasarın tamamından sorumlu olduğunu beyanla, 26.363,49.TL.'nin ödeme tarihi olan 13.09.2019'dan itibaren işleyecek avans faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle. Davacı tarafın, sigortalıya ödediği meblağı müvekkiline rücu etmek üzere dava açtığını, fakat rücu ilişkisinin söz konusu olabilmesi için kusur sorumluluğunun ve kusurun bulunması gerektiğini, bu sebeple öncelikle zararın nasıl meydana geldiği,

müvekkilince yapılan taşıma faaliyetinde meydana gelmişse müvekkilinin kusurunun olup olmadığı ve ayrıca rücu şartlarının oluşup oluşmadığının tespitinin gerektiğini, yükleyicinin emteayı yüklerken kendisinden beklenen özeni ve kanuni yükümlülüğünü yerine getirmesi gerektiğini, zararın yükleme esnasında değil de yükleyicinin ihmalinden ve kusurundan kaynaklı olarak taşıma esnasında meydana gelse dahi yine bu hasardan taşıyıcının sorumlu olmayacağını, TTK. 862.

Madde de belirtildiği üzere, eşyanın niteliği, kararlaştırılan taşıma dikkate alındığında, ambalaj yapılmasını gerektiriyorsa, gönderen, eşyayı ziya ve hasardan koruyacak ve taşıyıcıya zarar vermeyecek şekilde ambalajlamak zorunda olduğunu, ayrıca gönderenin eşyanın sözleşme hükümlerine uygun şekilde işleme tabi tutulabilmesi için işaretlenmesi gerekiyorsa bu işaretleri de koymakla yükümlü olduğunu, TTK.

863/1 maddesine göre, sözleşmeden, durumun gereğinden veya ticari teamülden aksi anlaşılmadıkça, gönderen eşyayı, taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorunda olduğunu, TTK.

878/1'e göre, ziya, hasar veya teslimdeki gecikme, aşağıdaki hallerden birine bağlanabiliyorsa taşıyıcının sorumluluktan kurtulacağını, Sözleşme veya teamüle uygun olarak üstü açık bir aracın kullanılmış olması yahut güverteye yükleme yapılması, gönderen tarafından yapılan yetersiz ambalajlama, eşyanın gönderen veya gönderilen tarafından işleme tabi tutulması yüklenmesi veya boşaltılması, eşyanın özellikle kırılma, paslanma, bozulma, kuruma, sızma, olağan fire yoluyla kolayca zarar görmesine yol açan doğal niteliğinin zikredildiği, ayrıca TTK.

878/2'de herhangi bir zararın hal ve şartlarına göre birinci fıkrada öngörülen bir sebebe bağlanmasının muhtemel bulunduğu durumlarda o zararın bu sebepten ileri geldiği varsayılır denildiğini, emtianın yüklenici tarafından müvekkilinin aracına yüklendiğini, yüklenici tarafından ambalajlandığını ve yine yüklenici tarafından boşaltıldığını, müvekkilinin aracının üstü açık olduğunun yüklenici tarafından bilinmekte olup sözleşmenin bu şekilde aktedildiğini, müvekkilinin en nihayetinde taşıyıcı olup taşınan eşyanın teknik özelliklerine hakim olmadığı gibi kendisinin bu konuda bilgilendirilmediğini,

yüklenici tarafından hatalı yükleme veya boşaltma ya da ambalajlama neticesinde meydana gelen zarardan kanaatlerince müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, kaldı ki zararın 878/2 madde de belirtildiği üzere, 878/1 madde de sayılan sebeplerden ileri gelmediğinin davacı tarafça ne iddia edildiğini ne de ispat edecek delil gösterilmediğini, Ekspertiz Raporunda ve davacı tarafın sunduğu eklerde belirtildiği üzere ıslak olduğu anlaşılan kısma ilişkin olarak alıcının tedbirli davranıp ıslanmış cihazın çalıştırıldığında cihazın kısa devre yapıp hasarlanabileceğini bilmesi gerekirken,

cihazdaki ıslaklığa rağmen çalıştırıp hasara sebebiyet vermesi halinde müvekkiline kusur izafe edilemeyeceğini, sevkiyatın 24.12.2018 tarihinde ... ...'de emteanın İstanbul'a sevk edilmesi üzerine başladığını, taşıyıcının İzmir'de sevkiyatı tamamladığını, müvekkili ile yapılan anlaşma gereği taşımanın İstanbul-İzmir arasında gerçekleştirileceğini, ekspertiz raporunda ise hasarın 22.01.2019 tarihinde meydana geldiğinin belirtildiğini, hasarın sevkiyatın başlangıç tarihinden yaklaşık 30 gün sonra meydana gelmesinin bile bu hasarın taşıma esnasında oluşmadığına tek başına delalet ettiğini, sigorta şirketinin,

kusuru taşıyıcı müvekkile rücu etme gayretinin, unsurları oluşmadığından geçerli olmayacağını, 01.08.2019 tarihli Ekspertiz Raporunda hasarın oluş şekli ve nedeni ile ilgili olarak emteanın İstanbul-İzmir nakliyesinde fiili taşıyıcı tarafından ıslatıldığı ve akü şarj cihazının içine sızan suyun ürüne kısmi hasar verdiğinin beyan edildiğini, emteanın ıslanmasının eksik veya hatalı ambalajlamadan kaynaklandığını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Sigorta poliçesi, hasar dosyası, fotoğraflar, 28/04/2023 ve 13/11/2023 tarihli bilirkişi kök ve ek raporları ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, taşıma sırasında oluşan hasar nedeniyle davacının sigorta poliçesi kapsamında ödediği bedelin davalıdan rücuen tahsili talebine ilişkindir. Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/801 Esas 2022/3 Karar sayılı ilamı ile yetkisizlik kararı verilerek gönderilen dava dosyası mahkememiz esasının yukarıdaki sırasına kaydedilmiştir.

Taraf iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi amacıyla dosyaya kazandırılan 28/04/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...Davaya konu edilen 22.01.2019 tarihli nakliyat emtia hasarının, taşınan emtianın ıslanması suretiyle meydana geldiği, ... nolu Nakliyat Abonman Sigorta Poliçesinin "İstisnalar" başlıklı bölümünün 6. Maddesi gereğince ("Nakil aracının brandasının yırtık veya delik olması ve/veya su geçirmezlik vasfını kaybetmesinden mütevellit taşınan emteada meydana gelebilecek hasarlar ile ilgili sorumluluk talepleri") ıslanmak suretiyle hasarlanan emtiaya ilişkin tazminat taleplerinin poliçe teminatı dışında bırakıldığı,

davacı sigorta şirketince, poliçe teminatı dahilinde bulunmayan ve ıslanma sebebiyle meydana gelen hasarın sigortalısına (vekiline) ödendiği görülmekle birlikte, söz konusu ödemenin hatır ödemesi mahiyetinde olduğu, söz konusu hatır ödemesinin, davacı sigorta şirketine TTK. 1472. maddesinde düzenlenen halefiyet ilkesi gereğince, sigortacıya rücu hakkını kazandırmayacağı..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Davacı vekilince iş bu rapora itiraz edilmesi üzerine dosya yeniden bilirkişiye tevdii edilmiş, düzenlenen 13/11/2023 tarihli ek raporda özetle; "... Poliçenin açıklamalar başlıklı bölümünde (4.

Sayfa) "İş bu poliçede oluşabilecek hasarlarda öncelik olarak poliçede belirtilen Koç Sigorta Özel Wording şartları geçerli olacaktır." "Islanma hasarları teminata dahil olup açık veya kapalı yük taşımalarında (Kamyon, Tır, Treyler, Kamyonet, Minibüs) taşınan malın özelliğine bakılmaksızın sağlam branda veya sağlam konteyner ile korunması şarttır." denilmekle birlikte bu şarta uyulmamasının yaptırımının yazılı olmadığı, kanaatimce söz konusu poliçe şartına aykırılık sebebi ile oluşan zararın poliçe teminatı dışında kalacağı, Sayın Mahkemenin aksi görüşte olması halinde davacı Sigorta Şirketinin, sigortalısına ödemek zorunda kaldığı 26.363,49.

TL.'sı tazminatı, taşıma işlerinin ticari iş kapsamında bulunması sebebiyle, 13.09.2019 ödeme tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte talep edebileceği..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Toplanan deliller, kayıt ve belgeler, usul ve yasaya uygun olarak alınan denetlenebilir bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; dava konusu poliçenin açıklamalar başlıklı bölümünde (4. Sayfa) "Islanma hasarları teminata dahil olup açık veya kapalı yük taşımalarında (Kamyon, Tır, Treyler, Kamyonet, Minibüs) taşınan malın özelliğine bakılmaksızın sağlam branda veya sağlam konteyner ile korunması şarttır.'' hükmü bulunmaktadır.

Dosya kapsamındaki hasara ilişkin bilgi ve belgeler incelendiğinde ve ıslanma hasarı olduğu gözetildiğinde aracın sağlam branda ile korunmadığı anlaşılmaktadır. Bir başka deyişle sağlam branda ile korunmasına rağmen hasarın gerçekleştiği dosya kapsamında ispatlanamamıştır.

Bu kapsamda davacının bu özel şartın gerçekleştiğine yönelik herhangi bir araştırma ve inceleme yapmadan poliçe kapsamında olmayan bir hasara yönelik davacı sigortanın yaptığı ödeme nedeniyle TTK'nın 1472.maddesi gereğince rücu hakkı bulunmamaktadır. Bu nedenlerle davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · e-imza e-imza