Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/600 K.2023/1269

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2023/600 Esas

KARAR NO : 2023/1269

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI : 1-

VEKİLİ

DAVALI : 2-

VEKİLİ

DAVALI : 3-

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 12/08/2020

KARAR TARİHİ: 30/11/2023

K. YAZIM TARİHİ: 15/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilin idaresindeki ... plakalı aracı ile davalı ... şirketine ait diğer davalı ... idaresindeki aracın maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, araç üzerinde yaptırılan ekpertiz incelemesi sonucu 30.689,00 TL hasar tespit edildiğini ve 450,00 TL ekspertiz ücreti ödendiğini, kazanın diğer tarafı olan aracın davalı sigorta şirketine ZMMS sigortalı olduğunu ve davalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, ayrıca müvekkilinin aracın onarım süresince aracından mahrum kaldığını,

mevcut kaza sonucunda meydana gelen zararın tazmininde teminat kapsamında davalı sigorta şirketinin araç sahibi ve sürücü ile beraber müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, bu zararların tazmini amacıyla davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını beyan ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 50,00 TL hasar bedeli, 50,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 100,00 TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, ayrıca araç mahrumiyet bedeli olarak şimdilik 50,00 TL nin de davalılar ... ve ...

AŞ'den tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili 21.09.2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Kazanın müvekkili şirkete ihbarı üzerine ekspertiz gönderilerek araçtaki hasarın tespit ettirildiğini, davacının araçtaki hasarı kendi iradesiyle seçtiği servise yaptırdığını ve ... plakalı araç için 9.448,04 TL ödeme yapıldığını fakat davacının hesabının kapalı olması üzerine ödemenin iade edildiğini, müvekkili şirketin sigorta genel şartlarına göre belirlenecek gerçek zarar miktarından sorumlu tutulabileceğini, ekspertiz ücretinden sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunmadığını ve ekspertiz ücretinin yüksek olduğunu, kusur oranının tespit edilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dayalı ... vekili 02.10.2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle. Müvekkilinin kullandığı diğer davalı ...

AŞ'ye ZMMS ile sigortalı olan aracın davacı aracı ile kazaya karıştığını, kazanın sigorta şirketine ihbar edildiğini ve müvekkilinin ehliyetli ve sıfır promil alkollü (alkolsüz) olması sebebi ile karşı tarafın hasarının sigorta şirketince karşılandığını, davacının araçtaki hasarı kendi iradesiyle seçtiği servise yaptırdığını ve ... plakalı araç için 9.448,04 TL ödeme yapıldığını fakat davacının hesabın kapalı olması üzerine ödemenin iade edildiğini, davacının iddia ettiği hasar miktarının haksız ve gerçekten uzak olduğunu,

aracın çekilen fotoğraflarının mevcut olduğunu ve aracın modeli de dikkate alındığında talep edilen hasar miktarının iyi niyetli olmadığını, kusur oranının tespit edilmesi gerektiğini, davacının almış olduğu ekspertiz raporunun kendi insiyatifi olduğunu, mahrum kalındığı iddia edilen 15 günlük sürenin çok fazla olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, 19/12/2020 tarihli bilirkişi raporu, 15/02/2021 tarihli bilirkişi ek raporu, BAM kaldırma kararı sonrası alınan 11/09/2023 ve 01/11/2023 tarihli bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana geldiği iddia edilen hasar bedeli, ekspertiz ücreti ve araçtan mahrum kalınmasına ilişkin zararların tazmini istemine ilişkindir. 09/06/2020 tarihinde, davalı şirkete trafik sigorta poliçesi bulunan diğer davalılar ... AŞ'ye ait ve ... idaresindeki ... plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın çarpışması sonucu dava konusu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”.

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de,

“Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd..

Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).

Davacı zarar gören, anılan yasa hükümleri gereği davalılardan talepte bulunmuştur.

Mahkememizin 2020/417 esasına kayden açılan davada yapılan yargılama sonucunda, mahkememizin 03/06/2021 tarih 2020/417 Esas 2021/396 Karar sayılı ilamı ile davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine dair verilen karar davacı ve davalı ... vekilince istinaf edilmiş, Ankara BAM 35. Hukuk Dairesinin 17/04/2023 tarih 2022/1094 Esas 2023/603 Karar sayılı ilamı ile "...Somut olayda, davacı meydana gelen trafik kazası neticesinde aracında meydana gelen hasarın orjinal parçaları ile onarılması halinde ödenecek onarım bedelini istemiştir.

Mahkemece ise bilirkişi tarafından hesaplanan 30.368,94 TL onarım bedelinin, iskonto uygulanmak suretiyle 9.488,04 TL olarak talep edilebileceği kabul edilerek davanın esası hakkında karar verilmiştir.

Hükme esas alınan raporda belirlenen onarım bedeli parça ve işçilik toplamına göre tespit edilmiş olması nedeniyle rapor karar vermeye elverişli olmadığı gibi, piyasa rayicine göre hesaplanması gereken onarım bedelinden yapılan iskontonun da uygun olmaması nedeniyle rapor karar vermeye elverişli değildir.

Davacının 2010 model ve kaza tarihinde 10 yaşında olan aracının 200.000,00 km'de olduğunun da anlaşılmış olmasına göre; aracın kaza tarihindeki değişmesi gereken parçaların parça ve işçilik bedeli ile değişmesi gerekmeyen parçalar açısından onarım bedellerinin değerlendiriliği, bu şekilde kaza tarihinde onarım bedeli tespit edildiği,

tespit edilen onarım bedelinden aracın yaşı, yılı kullanım şekli dikkate alınarak değişen parçalar nedeniyle kıymet kazanma tenzili, hurda ve amortisman uygulanıp uygulanmayacağı hususlarında denetime elverişli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, orjinal parçalar üzerinden tespit edilen rakamdan, ne şekilde tespit edildiği ve neye istinaden yapıldığı anlaşılmayan iskonto uygulanmak suretiyle tazminatın tespit edildiği, denetime ve karar vermeye elverişli olmayan rapora göre karar veriliş olması doğru görülmemiştir.

Buna göre; yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, mahkemece uyuşmazlığın çözümünde etkili deliller toplanılmadan ve değerlendirilmeden karar verilmiş olması nedeniyle kararın, HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına, davanın yeniden görülerek, yukarıda açıklandığı şekilde aynı bilirkişiden ek rapor yahut yeni bir bilirkişiden, denetime ve karar vermeye elverişli olarak rapor alınarak davanın esası hakkında karar verilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebebine göre davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına..." dair karar verilerek dosya mahkememize gönderilmiş ve mahkememizin yukarıdaki esasına kaydedilmiştir.

BAM kararı doğrultusunda dosya daha önce görev yapan bilirkişiye tekrar tevdii edilmiş, düzenlenen 11/09/2023 tarihli raporda özetle; "...Davalı ... A.Ş.'nin işleteni olup, davalı ... A.Ş.ne sigortalı ... plakalı araç sürücüsü diğer davalı ...'un meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 52/b-c.

56/c. ve 84/d. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacı ... ile ... plakalı ve ... plakalı araç sürücülerinin ise kazanın meydana gelmesinde izafe edilecek herhangi bir kural ihlalleri olmamakla kusursuz oldukları, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen hasar tutarının kdv dahil 30.438,10 TL olacağı, davacının tamir süresi ikame araç yoksunluk kaybının 2.800,00 TL olacağı ve bundan da sadece davalılar ... ve diğer davalı ...

A.Ş.'nin sorumlu olacakları..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

İş bu rapora taraf vekillerince yapılan itiraz üzerine alınan 01/11/2023 tarihli ek raporda da, kök rapordaki tespit ve değerlendirmeler tekrar edilerek herhangi bir değişiklik yapılması gerekmediği bildirilmiştir. Davacı vekili mahkememize sunduğu 02/04/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile; 100,00 TL olan hasara bağlı tazminat ve ekspertiz ücreti taleplerini 30.718,00 TL artırarak 30.818,00 TL'ye yükseltmiş, yükseltilen miktara ekspertiz ücretinin de dahil edildiğini, ekspertiz ücretinin yargılama giderlerinden sayılması halinde taleplerinin hasar bedelinden ibaret olduğunu ifade etmiş, 50,00TL olan araç mahrumiyet zararı taleplerini ise 1.210,00TL artırarak 1.260,00TL'ye yükseltmiştir.

Toplanan deliller, kayıt ve belgeler, BAM kararı, usul ve yasaya uygun olarak alınan denetlenebilir bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek; davalının %100 oranda kusuru ile gerçekleşen kaza nedeniyle, BAM ilamı gözetilerek kusur oranına göre hesaplanan ve karşılanmayan hasar bedeli zararından tüm davalıların müşterek ve müteselsilen, dolaylı zarar olan araçtan mahrum kalınan süre için belirlenen bedelden ise araç sürücüsü ve malikinin müşterek ve müteselsilen sorumlu oldukları anlaşıldığından ıslah dilekçesi ve taleple bağlılık ilkesi gözetilerek davanın kabulüne,

her ne kadar ilk kararda avans faizi işletilmişse de davalı tarafından bu husus istinaf edildiğinden, istinaf kararında bu husus incelenmediğinden ve davalılar arasında kanundan doğan teselsül ilişkisi bulunduğundan kazaya karışan araç ticari araç olmadığı gözetilerek yasal faiz işletilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip Hakim · e-imza e-imza