Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/799 K.2019/769

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Dava dışı ...'ın, müvekkili Kooperatifin kefaleti ve ... ve davalı ...'nın müşterek borçlu ve müteselsil kefil borçlu sıfatıyla kefil oldukları kooperatif kredi sözleşmesi ile ... tarihli işletme kredisi kullandığını, davalının müteselsil borçlu sıfatıyla kefil olduğu düzenlenen kredi sözleşmesi ile ödenmesi gereken 5. ve 8.taksit ödenmediğinden borçlu hakkında Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile icra takibi başlattklarını, borçlunun itiraz ettiğini, takibin durdurulduğunu, hukuki dayanağı olmayan itirazın iptaline, takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalının davaya cevap vermediği bu sebeple HKM 128 maddesi uyarınca davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkar etmiş sayılacağı kabul edildi.

Antalya ...İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyasının tetkikinden: Alacaklı ... vekili tarafından borçlular ..., ..., ... aleyhine toplam ... TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlu ...'ya örnek no 7 ödeme emrinin ... tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun ...tarihli dilekçesi ile takibe, borca ve faize itiraz ettiği, icra müdürlüğünün aynı tarihli kararı ile icra takibinin durdurulduğu anlaşılmıştır.

Dava, İİK 67.maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davasıdır.

Dava dışı ... A.Ş ... Şubesine müzekkere yazılarak ; ...' ın davacı kooperatif kefilliğinde kullanmış olduğu ... tarihli ... TL bedelli Genel Kredi Sözleşmesine ilişkin tüm ödeme evraklarını da gösterir şekilde bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenmesine karar verilmiş gelen müzekkere cevabına göre dosyanın davacının alacaklı olduğu miktarın belirlenmesi için bankacı bilirkişiye tevdi edilmiştir.

Bankacı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 02/07/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle:

"Taraflar arasındaki akdi ilişkinin incelenmesi:

Dava dışı ...Bankası ... Şubesi ile davalı Kooperatifin ... numaralı ortağı dava dışı ... arasında ... TL. limitli ... AŞ. Kooperatif kredileri sözleşmesi bağıtlandığı, sözleşme eki ... tarihli müşterek borçlu ve müşterek müteselsil kefalet şerhleriyle davacı Kooperatif tüzel kişiliği yanı sıra, davalı ... ve dava dışı ...’m krediye müşterek borçlu ve müteselsil kefil oldukları ibraz edilen sözleşmelerde görülmektedir.

Kooperatif ortağı dava dışı ...’a anılan sözleşmeye dayalı olarak ... TL. kredinin ... vade tarihinden başlamak üzere altı aylık vadelerde 8 adet ...

TL. anapara taksiti ödenmek üzere açıldığı ve kredi tutarının ... tarihinde davacının ...Bankası ... şubesi nezdindeki ... numaralı kredi hesabına borç ve ... numaralı vadesiz mevduat hesabına alacak kaydı verilmek suretiyle kullandırıldığı, dosyaya ibraz edilen kredi belgeleri ve banka kayıtlarının incelenmesinden anlaşılmaktadır.

Banka kayıtlarının incelenmesinde, banka nezdinde dava dışı asıl kredi lehtarı ... adına kayıtlı kredi hesabına 8 taksit geri ödemesinin alacak kaydı verilerek kredinin kapatıldığı, görülmektedir. Banka hesabına yapılan geri ödemelerden davaya konu icra takibine ilişkin ... vadeli 7.taksitin ... tarihinde faizli tutarı ... TL. ve ... vadeli 8. ödemesinin ise ... tarihinde faizli tutarı ... TL. olarak toplam ... TL’nin davacı kooperatif hesabına borç kaydedilmesiyle söz konusu tutarın kooperatif kaynağından karşılanmış olduğu, ibraz edilen banka işlem dekontlarından anlaşılmaktadır.

Buna göre davacı kooperatifin kaynağından karşıladığı ... tarihi itibariyle ... TL. ve ... tarihi itibariyle ... TL taksit tutarları toplamı ... TL. asıl alacak tutarını borca müşterek borçlu ve aynı anda müteselsil kefil olan davalıdan talep etme hakkı doğmaktadır. Davalı ve dava dışı borçlular sözleşmede belirli olan taksit vadesini takip eden ilk iş günü itibariyle temerrüt halinde bulunmaktadırlar.

Sözleşmenin 2.maddesinde krediye %6 akdi ve 21 .maddesinde muacceliyet halinde %24 oranında temerrüt faizi uygulanacağı ve bankaya akdi ve temerrüt faizini alacağa kararla arttırma yetkisi verildiği yazılı bulunmaktadır. Bankanın faiz değişikliklerine ilişkin herhangi bir belge ibraz edilmemekle birlikte, davacı kooperatif sözleşme temerrüt faizinin altında olan %22,35 temerrüt faiz oranıyla bağlı bulunmaktadır.

Bu durumda, Kooperatif kaynağından karşılanan_l ... tarihi itibariyle ... TL. ve ... tarihi itibariyle ... TL taksit tutarları toplamı ... TL. asıl alacak tutarı ve taksit vade tutarı faiz başlangıçtı olarak %22,23 temerrüt faizi işletilmesine ilişkin hesaplama aşağıdaki tabloda gösterilmektedir:

... Asıl alacak ...

...-... 1288 gün %22,35 temerrüt faizi (...) ...

...-... 1049 gün %22,35 temerrüt faizi (...) ...

... Takip tarihi itibariyle toplam alacak ...

Tablo özetlendiğinde dava dışı ... kullandığı kredinin 7. ve 8.taksitlerinin ödenmemesinden doğan kooperatif alacağından davalının müşterek borçlu ve müteselsil kefil sorumluluğu ... takip tarihi itibariyle:

... Asıl alacak

... İşlemiş faizi olmak üzere ... TL. bulunmaktadır.

Asıl alacak tutarının ise takip tarihinden itibaren %22,35 oranında temerrüt faiz oranına tabi olduğu, anlaşılmaktadır" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Davalı vekilinin ... tarihli yazılı beyanı doğrultusunda, davalının ... tarihli dilekçesinde bildirdiği Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... esas, ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyalarının ilgili icra müdürlüklerinden celp edilmiş ve yine davalı tarafından bildirilen ...Bankası Antalya ... Şubesine müzekkere yazılarak; davacı kooperatifin ( dilekçede belirtilen )hesabına davalı tarafından yapılan tüm ödemeleri gösterir şekilde hesap ekstresinin gönderilmesi istenmiştir.

Bilirkişinin 06/05/2019 tarihli birinci ek raporunda özetle:

"1- Sözleşme temerrüt faiz oranı %23.5 esas alınarak yapılan hesaplama:

... Asıl alacak ...

...-... 1655 gün %22,35 temerrüt faizi (...) ...

...-... 1049 gün %22,35 temerrüt faizi (...) ...

... Takip tarihi itibariyle toplam alacak ...

Tablo özetlendiğinde, dava dışı asıl borçlu ...’m dava dışı bankadan kullandığı krediden doğan muaccel 2 adet taksitten doğan davacı kooperatif tarafından rücu edilen sorumluluğu ... takip tarihi itibariyle:

... Asıl alacak

... İşlemiş %23,5 temerrüt faizi olmak üzere toplam ... TL. bulunmaktadır.

Bu halde, asıl alacak tutarı takip tarihinden itibaren %23,5 temerrüt faizine tabi olmaktadır.

Diğer taraftan Borçlar Kanunun 587.maddesi uyarınca aynı borca birden fazla kefil bulunması halinde rücu ilişkisinde asıl alacak ve işlemiş faizin kefalet oranı 1/3 dikkate alınması halinde, davalı ...’mn kefalet sorumluluğu ... TL. asıl alacak, ... TL. işlemiş faizi olmak üzere toplam ... TL. bulunmaktadır.

2- Türk Borçlar Kanunun 120/2 maddesi uyarınca faiz sınırı gözetildiğinde %18 temerrüt faiz oram esas alınarak yanılan hesaplama:

... Asıl alacak ...

...-... 1655 gün %18 temerrüt faizi (...) ...

...-... 1049 gün %18 temerrüt faizi (...) ...

... Takip tarihi itibariyle toplam alacak ...

Tablo özetlendiğinde, dava dışı asıl borçlu ...’ın dava dışı bankadan kullandığı krediden doğan muaccel 2 adet taksitten doğan davacı kooperatif tarafından rücu edilen sorumluluğu ... takip tarihi itibariyle:

... Asıl alacak

... İşlemiş %18 temerrüt faizi olmak üzere toplam ... TL. bulunmaktadır.

Bu halde ise, asıl alacak tutarı takip tarihinden itibaren %18 temerrüt faizine tabi olmaktadır.

Diğer taraftan Borçlar Kanunun 587.maddesi uyarınca aynı borca birden fazla kefil bulunması halinde rücu ilişkisinde asıl alacak ve işlemiş faizin kefalet oranı 1/3 dikkate alınması halinde, davalı ...’nm kefalet sorumluluğu ... TL. asıl alacak, ... TL. işlemiş faizi olmak üzere toplam ... TL. bulunmaktadır" sonucuna varılmıştır.

Bu rapora karşı da itirazda bulunulması üzerine dosyanın davacı vekilinin itirazları doğrultusunda ve dosyaya sunulan ... tarihli ek muvaffakatname ve taahhütname değerlendirilmek suretiyle ek rapor tanzimi istenmesine ve yine ek raporda ...Bankası .. Şubesi tarafından gönderilen evrakarın 1. ek raporda değerlendirilip değerlendirilmediğinin belirtilmesinin istenmesine karar verilmiştir.

Bilirkişinin 10/10/2019 tarihli ikinci bilirkişi raporunda özetle:

"Dosyaya ...Bankası ve davacı tarafça mükerrer olarak ibraz edilen belge ve kayıtların tamamı gözden geçirilerek düzenlenen ... tarihli ek raporumuzda, davaya konu icra takibine ilişkin ... vadeli 5.taksitin ... tarihinde faizli tutarı ... TL. ve ... vadeli 8. ödemesinin ise ... tarihinde faizli tutarı ... TL. olarak toplam ... TL’nin davacı kooperatif hesabına borç kaydedilmesiyle söz konusu tutarın kooperatif kaynağından karşılanmış olduğu tespitiyle terditli olarak hesaplama yapılmıştır. Toplam ... TL. asıl alacak tutarı davacı kooperatifin talebiyle denkli olup, davacı taraf itirazı TBK 120.maddesine göre temerrüt faizi tespiti ve kefillerin sorumluluğunun kefilliğe orantılı olarak değil tamamına olduğu, yönündedir.

Taraflar arasında sözleşmenin eki olarak düzenlene müşterek borçlu ve müşterek müteselsil kefalet şerhi ... tarihli olup, davacı vekilince itiraz dilekçesine ekli olarak bilahare sunulan Ek Muvafakatname ve taahhütnamenin ... tarihli olduğu, söz konusu ek taahhütnamenin müteselsil kefalete ilişkin hükümlerinin kefalet şerhinden farklı olmadığı, taahhütnamede temerrüt ve icra takibine geçilmesi halinde sosyal güvenlik kurumundan alınmakta olan emekli maaşının haczedilmesine muvafakat verilmesi maddesinin kefalet şerhinden farklılık gösterdiği ve bu ek taahhütnamenin alınmasında da amaçlanan emekli maaşı haczi konusu olduğu, açıktır.

Yargıtay kararının kefillerin birbirine karşı kefaletleri oranında sorumlu olmaları ve faiz oranı taraflar arasında aksine bir sözleşme olmadığı hallerde uygulandığı ileri sürülerek davacı vekilinin ek taahhütnameyle ilgili olarak zorlama bir yorum yaptığı, açıktır.

Taraflar arasındaki kredi ilişkisinde düzenlene sözleşme ve kefalet sözleşmeleri kredi veren banka tarafından düzenlenen tip matbu genel işlek koşulu sözleşmeler olup, aksine bir sözleşme zaten söz konusu değildir. Yüksek Mahkeme 23.Hukuk Dairesi Borçlar Kanunun 488. Maddesi ve TBK 587 maddesi uyarınca kefiller arasındaki rücu ilişkisinin ve TBK 120.madde ise ile temerrüt faizi sınırının uygulanması gereğini açıkça ortaya koymuştur.

Bu nedenle 06.05.2019 tarihli ek raporumuzda sözleşme temerrüt faizi ve TBK 120.maddesi uyarınca faiz sınırı esas alınarak borcun tamamı üzerinden iki ayrı terditli hesaplama yapılarak öncelikle kooperatif alacağının tamamı hesaplanarak ayrıca rücu ilişkisinde davalının 1/3 kefalet oranı üzerinden sorumluluğu da ayrıca gösterilmiştir" denilmiştir.

Dosya mündericatının tetkikinden;dava dışı ...Bankası ... Şubesi ile davalı kooperatifin ... numaralı üyesi dava dışı ... arasında ... TL limitli ...Bankasısı A.Ş Kooperatif Kredileri Sözleşmesi yapıldığı, sözleşme eki ... tarihli müşterek borçlu ve müşterek müteselsil kefalet şerhiyle davacı Kooperatif tüzel kişiliği yanı sıra, davalı ... ve dava dışı ...'ın krediye müşterek borçlu ve müteselsil kefil oldukları, sözleşme uyarınca ... tarihinde başlayan 8 adet taksit ve her bir taksit ... TL anapara taksidi olarak ödeneceği, ancak 5 ve 8. taksidin ödenmediği, söz konusu tutarların banka tarafından davacı kooperatifin hesabına borç kaydı yapılarak davacının kaynağından karşılandığı görülmüştür.

... tarihli ek muvafakatname ve taahütnamede, bu kredi nedeniyle tahakkuk eden borcun ödenmemesi nedeniyle oluşacak temerrüt halinde bankaya ödenmesi gereken borç banka tarafından kooperatifin bloke hesabından çekilirse bu durumdan borçlu-müşterek borçlu ve müteselsil kefiller ( ..., ... ve ...) bankadan çekilen miktarın tamamını sözleşmenin temerrüde ilişkin hükümlerine göre kooperatife ödeyecektir. Bu ek taahhütname de ayrıca uygulanacak temerrüt faiz oranının o tarihte ...Bankası'nın kooperatif kredilerini uyguladığı temerrüt faizi oranı kadar olacağı yazılıdır.

Yargıtay 23.HD yerleşik içtihatlarında yer aldığı üzere kooperatif ile kooperatif üyesi davalı- asıl borçlu üye arasındaki ilişki ticari ilişki niteliğinde olmayıp, TBK 120 madesinde düzenlenen faiz sınırının gözetilmesi gerektiği, bu durumda istenebilecek temerrüt faiz oranının yasal faiz oranının 2 katı olan % 18 olduğu, bu esaslardan hareket edilerek yapılan hesaplama ile, takip tarihi itibariyle davacının davalıdan ... TL asıl alacak ve ... TL işlemiş faiz olmak üzere toplam ... TL alacağı bulunduğu anlaşılmış ve davanın kısmen kabulüne, alacağın likit olması nedeniyle icra inkar tazminatı talebinin hüküm altına alınmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... Hakim ... ¸e-imzalı ¸e-imzalı