Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/487 K.2020/391

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalı ...'in sürücüsü olduğu aracın bir trafik kazasına karıştığını müvekkilinin kazada yaralanan şahsa ödeme yaptığını ancak daha sonra yapılan araştırmada kaza tarihi olan ... tarihinde araç malikinin sigorta sözleşmesi akdettikleri ... değil davalı ... ... olduklarını fark ettiklerini bu haliyle kaza sırasında sigorta sözleşmesinin sona ermiş ve koruma süresinin de bitmiş olduğunu, sorumlunun ... hesabı olduğunu davalıların müvekkil aleyhine sebepsiz zenginleştiğini belirtmiş davanın kabulü ile ödenen tazminatın iadesini talep etmiştir.

Davalılar davaya cevap vermemiştir.

Davacı tarafından zorunlu ara buluculuk şartının yerine getirildiği görülmüştür.

Davalı sigorta şirketine müzekkere yazılarak sigorta sözleşmesinin feshine dair bir bildirim yapılıp yapılmadığı sorulmuş cevaba göre herhangi bir bildirimin yapılmadığının beyan edildiği anlaşılmıştır.

... Hesabına yazılan yazı cevabında kaza tarihi itibariyle ... plakalı aracın zmms sigortasının olmadığı hak sahiplerine herhangi bir ödeme yapılmadığı bildirilmiştir.

Emniyet Müdürlüğü'nden gelen yazı cevabında kazaya karışan davalı aracının ... tarihinde ... adına, ... tarihinde davalı ... ... adına tescil edildiğinin bildirildiği görülmüştür.

Davacının dava konusu araca ilişkin düzenlediği sigorta poliçe başlangıç tarihinin ..., süresinin 1 yıl olduğu görülmüştür.

Davacı tarafından ödenen tazminatın usulüne uygun hesaplanıp hesaplanmadığının denetlenmesi açısından dosya trafik bilirkişisine tevdi edilmiş davalı sürücünün asli kusurlu olduğu bildirilmiş; daha sonra dosya aktüerya bilirkişine tevdi edilerek rapor alınmıştır.

Davacı vekili duruşmadaki beyanında davalarını ıslah etmeyeceklerini beyan etmiş kendilerine beyan için verilen süreye istinaden sundukları dilekçede davalılara karşı açtıkları tazminat davasının sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayandığını bildirdikleri görülmüştür.

Davalı asil ...'e karşı açılan dava sebepsiz zenginleşmeye dayandırıldığı için iş bu dosyadan görevsizlik kararı verilmek üzere tefrik edilmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe

Eldeki dava ... hesabına karşı açılmış sebepsiz zenginleşme nedenine dayalı rücu davasıdır. Davacı vekili daha önceden sigortalısı olan bir aracın karıştığı kaza nedeniyle sorumlu olmamalarına rağmen üçüncü kişiye ödeme yaptıklarını, sorumluluğun ... hesabında olduğunu öne sürerek ödenen bedelin iadesini talep etmiştir.

Hemen belirtmek gerekir ki davacı davasını her ne kadar sebepsiz zenginleşmeye dayandırsa da eldeki davada tefrik sonrası bakiye kalan tarafların sigorta şirketi olmakla ticari iş dışında bir işleri olamayacakları anlaşılmakla mahkememizin taraflar arasındaki uyuşmazlığı görmeye yetkili olduğu kanaatine varılmıştır.

Davaya konu tazminat sorumluluğu doğuran kaza ... tarihinde gerçekleşmiştir. Aracın davalı yan ile sigorta sözleşmesi ... tarihinde başlamış ve 1 yıl sürelidir. Araç ... tarihinde davacının sigortalısı olan ...'den davalı sürücü ...'e devredilmiştir.

Taraflar arasındaki sorun kaza anın davalı sigorta şirketinin sigorta poliçesi kapsamında sorumluluğunun olup olmadığı, aracın devri nedeniyle koruma süresinin devam edip etmediği noktasında toplanmaktadır.

Olayımıza uygulanacak mevzuat hükümleri Karayolları Trafik Kanunu 94.maddesi ile zmms genel şartları C4.maddesidir.

KTK'nın Sigorta sözleşmesinin verilmesi ve işletenin değişmesi halinde yapılacak işlemler başlıklı 94.maddesi;

Sigortalı aracı işletenlerin değişmesi halinde, devreden kişi 15 gün içinde sigortacıya durumu bildirmek zorundadır.

Sigortacı sigorta sözleşmesini durumun kendisine tebliği tarihinden itibaren onbeş gün içinde feshedebilir.

Sigorta fesih tarihinden onbeş gün sonrasına kadar geçerlidir

Hükmünü havidir. ZMMS genel şartlarının sigortalının değişmesi başlıklı C.4.maddesi

Sigorta sözleşmesi, sözleşmeye taraf olan sigortalıyı takip eder.

Sigortalının değiştiği her durumda mevcut sözleşme değişim tarihi itibarıyla kendiliğinden sona erer ve ilgiliye gün esasına göre prim iadesi yapılır. Ancak, mevcut sözleşme sigortalının değiştiği tarihten itibaren onbeş gün süresince herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ve prim ödenmeksizin yeni işleten için sözleşme yapılana kadar geçerlidir.

Hükmünü havidir.

Bu hükümler incelendiğinde KTK 94.maddesinden aracı devreden sigortalıya bildirim yükümlülüğü getirildiği, bu bildirime istinaden sigorta şirketinin sözleşmeyi 15 gün için feshetme imkanının olduğu, fesih imkanı kullanılırsa sözleşmenin fesihten itibaren 15 gün daha geçerli olduğu anlaşılmaktadır. Genel şartlar C4.maddesi ise son cümlesinde mevcut sözleşmenin yeni işletenle sözleşme yapılana kadar geçerli olacağını belirtmektedir.

Hükümlerin görünüşleri çelişki barındırdıkları izlenimi uyandırmaktadır. Ancak, KTK 94.maddesi sigorta şirketine kendisine yapılan devri bildiriminden sonra yeni malik ile sözleşme yapıp yapmama iradesini kullanmak yönünde bir fırsat vermek için getirilmiştir. Hükme göre bu imkan kullanılsa dahi sözleşme 15 gün daha geçerlidir. Olayımızda herhangi bir fesih bildirimi bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Genel şartlar C4.maddesi ise sigortalı değişiminden itibaren 15 gün boyunca prim ve sair yükümlülüklerin olmadan korumanın devam edeceğini, 15 gün sonrasından son cümlede belirtildiği gibi yeni işleten için sözleşme yapılıncaya kadar prim ve sair malik yükümlülükler çerçevesinde korumanın devam edeceğini öngörmüştür.

Olayımızda kazaya karışan aracın sahibi ... tarihinde değişmiştir. Normal şartlarda sigorta sözleşmesi ... tarihine kadar devam etmektedir. Aracın işleteni değiştikten sonra sigortalıya fesih bildirimi yapılmadığı için 15 günlük sürenin hesabı mümkün olmadığı gibi KTK 94.maddesi sigorta şirketine yeni maliki sözleşme serbestisi çerçevesinde değerlendirmek gerekirse onunla sözleşmeme yapmamak yahut yeni şartlarla yapmak imkanı sağlamak üzere getirilmiş bir düzenlemedir.

Her ne kadar malik değişim tarihi olan ... tarihinden sonra kazanın gerçekleştiği ... tarihine kadar 15 günlük süre geçmişse de olayımızda bu kanun maddesinin uygulanma şartları oluşmadığından 15 günlük korum süresinin dolduğundan bahsedilemez. KTK 94.maddesindeki 15 günlük koruma süresi sigorta şirketinin yeni malikle sözleşmeyi feshetmesi halinde gerçekleşecek koruma için öngörülmüştür.

Diğer taraftan genel şartlar C4 maddesi ise son cümlesinde yeni işletenle sözleşme yapılana kadar sigorta korumasının devam edeceğini öngörmüştür. Burada amaç araçların sigorta sözleşmesi yapılmadan trafikte bulunmalarının engellenmesidir. Yine aynı hükümde koruma süresinin yeni malikle sözleşme yapılana kadar geçerli olduğunun söylenmesinin yanında 15 günlük bir süreden bahsedilmektedir.

Bu süre ise prim gibi herhangi bir mali yükümlülük olmadan korumanın 15 gün boyunca devam edeceği, bu 15 günlük ücretsiz korumadan sonra korumanın mali yükümlülükler çerçevesine yerine getirileceğidir. Bu halde kaza tarihi itibariyle aracın ücretsiz koruma süresi dolmuştur; ancak, kalan sürede mali yükümlülükler dahilinde olsa da koruma şartları devam etmektedir. Sigorta şirketinin yeni malikten sözleşme primi gibi sair mali yükümlülükleri tahsil imkanı bakidir.

Fakat bu hükme göre kaza anında sigorta koruma imkanı devam ettiğinden davacının davası yerinde görülmemiş ve davanın reddi yoluna gidilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır