Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/17 K.2023/14

Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesinin (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)... tarih ve ... esas, ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile Mahkememize tevzi edilen dosya ... Esas sırasına tevzi edilen dava dosyası incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla verilen ... sayılı karar ile; "6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. Madde hükmü uyarınca her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesi yargı işleri ile tarafların tacir olup olmamalarına bakılmaksızın bu konunda ön görülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Asliye Ticaret Mahkemelerinin görev dahilinde bulunan uyuşmazlık mahkememiz yargı çevresinde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmaması sebebiyle mahkememizce Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla yürütülmekte iken yargılama sırasında Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hakimler ve Savcılar Genel Kurulunun ... tarihli ... numaralı ... tarihli ve ... sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı ile Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevresi Antalya ili mülki idare sınırları olduğu ve iş bu kararın ... tarihinden itibaren uygulanmaya başlanmasına karar verilmiştir. Kamu düzeni dava şartı olmakla iddia ve savunma olarak ileri sürülmese bile, yargılamanın her aşamasında mahkemece resen göz önünde bulundurulması zorunludur.

Yargıtay ...

HD ... sayılı ilamları ile vurgulandığı üzere; "bu gibi hallerde özel bir mahkemenin görev alanında kalmasına rağmen görüldüğü yerde bu özel mahkemenin kurulmamış olması sebebiyle asliye hukuk mahkemelerince yargılamaları yürütülen dava dosyalarında yargılama devam ederken görevli özel mahkemenin kurulmuş ve faaliyet geçmiş olması hallerinde; asliye hukuk mahkemesince ilgili dava dosyaları hakkında gönderme kararı verilerek dosyanın ilgili mahkemeye devredilmesi gerekmektedir.".

Yine Yargıtay ... HD E. ..., K.... sayılı ilamı " Ancak yargılama sırasında Adalet Bakanlığının ... tarihli oluru ile İskenderun İlçesinde Asliye Ticaret Mahkemesi kurulduğu ve ... tarihinde faaliyete geçtiğinden mahkemece resen devredilmesine (aktarılmasına) veya gönderilmesine karar verilemesi gerekirken..."

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;Yargıtay ...

Hukuk Dairesi ... esas, ... karar sayılı ilamında tarafların arasındaki ilişkinin ticari nitelikte olduğundan bahisle işin esasına girilmesi gerektiği, bu sebeple verilen bozma kararı üzere, Finike Mal Müdürlüğü nezdinde dosyaya getirtilen kayıtlarda davacının ... - ... tarihleri arasında faaliyet gösterdiğinin bildirildiği yine Elmalı Vergi Dairesine yazılan müzekkereye ikmalen yanıtla ...- ... tarihleri arasında vergi kaydının bulunduğunun bildirildiği görülmekle, Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı çevresinin Antalya ili mülki idare çevresi olarak belirlenmesi ile birlikte,

Antalya ili mülki idare sınırları içinde bulunan iş bu mahkememiz dava konusu somut uyuşmazlık bakımından görevsiz hale geldiği" gerekçesi ile dosyanın HSK'nun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile görevli ve yetkili Antalya Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği görülmüştür.

5235 sayılı yasanın Hukuk mahkemelerinin yargı çevresini düzenleyen 7.maddesi;

" Hukuk mahkemelerinin yargı çevresi, bulundukları il merkezi ve ilçeler ile bunlara adlî yönden bağlanan ilçelerin idarî sınırlarıdır. (Ek cümle:...-... md.) Ancak özel kanunlarla kurulanlar da dâhil olmak üzere, hukuk mahkemelerinin yargı çevresi, il ve ilçe sınırlarına bakılmaksızın Adalet Bakanlığının önerisi üzerine Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenebilir.

(Mülga ikinci fıkra:...-... md.)

Coğrafî durum ve iş yoğunluğu göz önünde tutularak bir hukuk mahkemesinin kaldırılmasına veya yargı çevresinin değiştirilmesine, özel kanunlarında yargı çevresi belirtilmemiş olan hukuk mahkemelerinin yargı çevresinin belirlenmesine, Adalet Bakanlığının önerisi üzerine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca karar verilir.

" hükmünü içermektedir.

Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun, yeni kurulan (Alanya, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Manisa, Muğla, Sakarya ve Tekirdağ) asliye ticaret mahkemeleri ile mevcut bulunan (Adana, Ankara, Ankara Batı, Antalya, Bakırköy, Bursa, Denizli, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Gebze, İskenderun, İstanbul, İstanbul Anadolu, İzmir, Karşıyaka, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Samsun, Şanlıurfa ve Trabzon) asliye ticaret mahkemelerinin yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin ... tarihli ve ... sayılı kararı ... tarihli ve ... sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmış olup, yargı çevresine ilişkin bu kararın ... tarihinden itibaren uygulanmasına karar verilmiştir.

Yargıtay'ın hukuk daireleri uygulamasında, "davanın açıldığı tarihteki" yetki sınırlarının esas alınması gerektiği (Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih ... E. ... K. sayılı kararı); yargılama devam ederken yargı çevrelerinin Hakimler Savcılar Kurulu kararı ile değiştirilmesi halinde dahi "davanın açıldığı ilk mahkemenin yetkisinin devam ettiği", yeni yargı çevresinin Hakimler Savcılar Kurulu Kararından "sonra açılan davalar" için uygulanması gerektiği (Yargıtay ...

Hukuk Dairesi'nin ... tarih ... E. ... K. sayılı kararı). Hâkimler ve Savcılar Kurulunun yetki çevresinin belirlenmesi kararında "derdest dosyaların devri ile ilgili herhangi bir ibare bulunmaması halinde ilk davanın açıldığı tarihteki yetkili mahkemenin yargı yetkisinin devam ettiği" (Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih ...E. ... K. sayılı kararı, Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih ... E. ... K. sayılı kararı) yönündeki kararları istikrar kazanmış ilkeleridir.

Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun ... tarihli ve ... sayılı kararında yargı çevresine ilişkin bu kararın açıkça "... tarihinden itibaren uygulanmasına" karar verilmiş olması, yargılama devam ederken yargı çevrelerinin Hâkimler Savcılar Kurulu kararı ile değiştirilmesi halinde dahi "davanın açıldığı ilk mahkemenin yetkisinin devam etmesi", yeni yargı çevresinin Hâkimler Savcılar Kurulu Kararında belirtilen tarihten "sonra açılan davalar" için uygulanması gerekmesi, "derdest dosyaların devri ile ilgili herhangi bir ibare bulunmaması halinde ilk davanın açıldığı tarihteki yetkili mahkemenin yargı yetkisinin devam etmesi";

"tabii hâkim ilkesi" nazara alındığında, Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun ... tarihli ve ... sayılı kararında yargı çevresine ilişkin bu kararın ... tarihinden sonra açılan davalara uygulanması gerektiği, bu sebeple Elmalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nce (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) verilen görevsizlik kararının usul ve yasaya aykırı olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Yazı İşleri Müdürü ... · e-imza Hakim ... · e-imza