Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/759 K.2025/311

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilİ ile davalı ... tarafından .../... poliçe numarası (kasko) ile ve davalı ...

Tarafından ... poliçe numarası ile (ZMS) sigortalı bulunan ... adına kayıtlı ... plakalı araç ile müvekkile ait ... plakalı araç arasında ... tarihinde maddi hasarlı-yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sırasında ... adına kayıtlı aracı davalı sürücü ... kullanmakta olup davalı sürücünün yüksek promil alkollü olduğunu, müvekkilin ise 0 promil alkollü olduğunu, müvekkilinin kusursuz olduğunu, araç sürücüsünün ise tam kusurlu olduğunu, kaza sonucunda müvekkilinin aracının pert olduğunu, davanın kabulü ile meydana gelen maddi zarar için hasar tazminatı şimdilik ...-TL'nin ,

araç mahrumiyet bedelinin 45 günden az olmamak kaydıyla şimdilik ...-TL'nin , araç değer kaybı için şimdilik ...-TL değer kaybı bedelinin (Sigorta şirketi tarafından araç için pert raporu verilmiştir fakat yargılama sırasında alınması muhtemel bilirkişi raporunda aracın pert sayılmama ihtimaline karşı haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik), müvekkilin yaralanıp hastanede tedavi gördüğü ve okula gidemediği günler adına ...-TL manevi tazminatın davalılardan tahsilini, tüm alacak kalemlerine haksız fiil tarihinden (...) itibaren mevduata uygulanan en yüksek faizin uygulanmasını,

davalıların malvarlıkları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle:Yargılamaya konu ... Tarihinde meydana gelen kazada araç sahibinin ..., araç sürücüsünün ise vekil eden olduğu ... plaka sayılı araç ile davacıya ait ... plaka sayılı araç kazaya karıştığını ve kaza sonucunda her iki araçta da maddi hasar ve değer kaybı oluştuğunu, somut olayda, vekil edenin ...

Mh. ... sokakta seyir halindeyken dur levhasını görmesi üzerine yavaşladığını, ancak ... sokakta seyir halinde olan ... plaka sayılı araç süratli bir şekilde giderken vekil edenin aracına çarptığını ve vekil edenin yaralanarak hastaneye kaldırıldığını, vekil edenin hastaneye kaldırılmasının ardından olay yerine kolluk kuvvetleri geldiğini ve kaza tespit tutanağı hazırlandığını, ... tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında K.T.K nun Madde 57/1-A “kavşaklara yaklaşırken kavşaklardaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamamak, dikkatli olmamak,

ilk geçiş hakkı olan araçlara geçiş hakkı vermemek” kuralını ihlal ettiği ve diğer sürücü davacı ... ile park halinde bulunan ... plakalı aracın herhangi bir ihlallerinin olmadığı görüş ve kanaatine varılarak ihlalinin müvekkili tarafından gerçekleştiğinin belirtildiğini, ancak bu konu ile ilgili hiçbir somut delile dayanılmadan davacı tarafın beyanlarından yola çıkılarak kaza tespit tutanağı hazırlandığını, müvekkilinin dur levhasını gördükten sonra hızını düşürdüğünü, yolu kontrol ettiğini ve herhangi bir aracın olmaması üzerine yoluna devam ettiğini,

ancak davacı tarafın süratli bir şekilde geldiği için yargılamaya konu kazanın meydana geldiğini, burada davacı tarafın da kusuru bulunduğunu, trafik sigortasının (ZMMS) araçta meydana gelen değer kaybını ödemesi gerektiğini, ZMMS sigortasını aşan kısım için kaskoya başvurulması gerektiğini, neticeten davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili sigorta şirketinin sorumlu olduğu poliçenin teminat limitinin dolduğunu, 2023 yılı için zorunlu mali sorumluluk sigortası araç başı teminat limitinin ...-TL olduğunu, uyuşmazlığa konu kaza sonrasında müvekkili şirket tarafından davacı tarafın aracında oluşan hasar için davacıya ... tarihinde ... TL ödendiğini, görüldüğü üzere müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun teminat limitiyle sınırlı olduğunu ve davacı araç için kalan bakiye kalmadığını, dolayısıyla müvekkili sigorta şirketi aleyhine bir tazminata hükmedilmemesi gerektiğini, sonuç olarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Kabul anlamına gelmemekle beraber, söz konusu poliçeye göre teminatın, maddi hasarlarda Zorunlu Mali Mesuliyet Trafik Sigortası Poliçesi teminatı hadlerini aşan kısım yönünden ve kasko poliçesindeki İMM teminatı limiti ile sınırlı olduğunu, ancak bunun otomatikman her olayda ödenmesi gereken bir meblağ olmayıp, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesindeki kusur oranının, poliçedeki istisna, muafiyet ve genel şartlardaki kriterlere göre tazminat meblağının belirleneceğini, davacı tarafın, davaya konu kazadan kaynaklı tüm maddi zararlarının,

zarara sebebiyet veren aracın ZMMS Trafik Poliçesi teminatı kapsamında olduğunu, ... plakalı aracın ZMMS Trafik Poliçesi, müvekkili sigorta şirketi tarafından yapılmadığını, bu nedenle, iddia edilen hasar ve zarardan öncelikli sorumlulukları bulunmadığını, dava konusu kazanın, kusura ilişkin raporunun "kusur konusunda ehil ve uzman" bir bilirkişi marifetiyle alınmasını talep ettiklerini,

... sayı plakalı kaskolu aracın sürücüsünün, kaza anında 1,6 - 2,0 promil alkollü olduğunu ve %100 kusurlu olduğunu, böyle olunca davaya konu hasarın, kasko poliçesi teminatı dışında olduğunu, bu nedenlerle, davacının talebi ve davasının reddedilmesi gerektiğini, ... sayı plakalı araç için yapılan .../... nolu kasko poliçesiısı "..." KASKO POLİÇESİ niteliğinde olduğunu, böyle durumlarda, filoya dahil aracın ... (...) kaydının yapılması zorunlu olduğunu, somut olayda, söz konusu bildirimin yapılmamış olup, bu sebeple davaya konu hasarın poliçe teminatı dışında olduğunu, neticeten davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkil şirket araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, nitekim Trafik Kazası Tespit Tutanağı incelendiğinde davacının ... Caddesinden ... Sokak İstikametine ilerlerken hızlı bir şekilde ilerlediği bu nedenle müvekkiline ait araca çarptığının anlaşıldığını, davacı idaresindeki araç ile yerleşim yeri içi olan ... Caddesinden ...

Sokak İstikametine sırasında, idaresindeki otomobil ile kavşaklarda hızını azaltması zorunluluğu 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun da belirtilen 52/1-a maddesi ile hüküm altına alındığını, her ne kadar müvekkiline ait aracın sürücüsü olan davalı ...'in alkollü olduğu iddia edilmiş ise de bu iddiayı kabul etmediklerini, aksinin kabulü halinde dahi kazanın münhasıran alkolden kaynaklanmadığını bu nedenle sigorta şirketlerinin sorumlu olduğunu belirtmek istediklerini, davacı tarafından sunulan dava dilekçesinin sonuç ve istem bölümünde ''maddi zarar için hasar tazminatı şimdilik ...-TL'nin davalılar tazminine,

Araç mahrumiyet bedelinin 45 günden az olmamak kaydıyla şimdilik ...-TL'nin davalılardan tazminine,'' karar verilmesini talep edildiğini, öncelikle davacının iş bu talebinin açıklattırılması gerektiğini, maddi zarar olarak ne talep ettiği miktarları ile birlikte Mahkemeye sunulması gerektiğini, keza davacının araç mahrumiyet bedelinin 45 günden az olmaması kaydıyla şimdilik ...-TL'sinin davalılardan tazminine karar verilmesini talep ettiğini, iş bu talebin yerinde olmadığını, kabul anlamına gelmemesi kaydıyla, makul onarım süresinin belirlenmesi gerektiğini ve sair nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'nın ... tarihli raporunda özetle: Trafik Kazası Tespit Tutanağı ve dosya kapsamına göre; Olay mahalli yol platform genişliği ... cm olan asfalt kaplama 2 şeritli iki yönlü yol, “DUR” levhası mevcut dört yönlü kavşak, düşeyde eğimsiz, yatayda düz, yol yüzeyi kuru, hava durumu açık, vakit gece, aydınlatma var, 50 km/s azami hız limiti bulunan sokak olup meskun mahal içidir. Kaza noktasına 3 m mesafede krokiden anlaşılmakla ... plaklaı aracın seyir yönüne hitaben “ dur” levhası mevcuttur.

Yine aynı tutanakta; bu kazanın oluşumunda sürücü ...’ in 2918 sayılı KYTK.nun 57/1-a maddesini ihlal ettiği, diğer sürücü ... ve park halinde olan ... plakalı aracın herhangi bir kural ihlallerinin olmadığı görüş ve kanaati belirtilmiştir.

Sürücü ...‘in ifadesinde; “Bugün saat ... sıralarında kendi sevk ve idaremdeki ... Plakalı aracım ile yavaş bir şekilde ... mahallesinde numarasını hatırlamadığını bir ara sokakta seyir halindeyken plakasını hatırlamadığım bir aracın benim aracımın sol tarafından vurduğunu hatırlıyorum, olay ile ilgili şu an için başka birşey hatırlamıyorum. Aracı kullanmadan önce bira/alkol almıştım. Hastanede yapılan alkol ölçümünde 1.63 promil alkollü çıktım. Alkollü olarak araç kullandığım için pişmanım.”şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.

Sürücü ...’ ın ifadesinde; “Bugün saat ... sıralarında kendi sevk ve idaremdeki ... plakalı aracım ile ... mahallesi ... sokak üzerinde seyir halinde iken ... sokaktan çok hızlı bir şekilde gelen ... Plakalı araç ile kesişim noktasında çarpıştık. ... plakalı aracın geldiği ... sokakta DUR levhası vardı ancak bu araç hiç durmadan hızlıca yoluna devam etti. Olay sonrası aracımdan inerek ambulansı aradım ve diğer araç sürücüsü ambulans ile hastaneye kaldırıldı ben de ifade vermek üzere polis merkezine geldim.” Şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.

Tarafımıza hazırlık dosyasına ait bir kısım evrak gönderilmiştir.

"-Davalı Sürücü ...’in %85 (yüzde seksenbeş) oranında kusurlu olduğu,

-Davacı Sürücü ...‘ ın %15 (yüzde onbeş) oranında kusurlu olduğu" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Makine mühendisi bilirkişi ... ve sigorta eksperi bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporunda özetle:

1) Hasar bedeli yönünden değerlendirme:

Tarafımca incelenen .../... numaralı dava dosyası ışığında, ... plakalı araç üzerinde ... tarihli kaza sonrası araç üzerindeki hasar boyutu ve aracın piyasa değeri dikkate alındığında ve aracın yapılan sovtaj çalışması sonrasında ;

Piyasa rayiç bedeli ...-TL

Sovtaj bedeli : ...-TL

Kalan : ...-TL olarak tespit edilmiştir.

... plakalı aracın yapılan hasar tespit çalışması sonrasında araca pert işlemi uygulanmasının daha ekonomik olacağı kanaatine varılmıştır.

Yapılan dosya incelemesinde sigorta kuruluşu tarafından hak sahibine ...-TL tazminat ödemesi yaptığı tespit edilmiştir.

Yapılan hasar hesaplaması sonrasında bakiye hasar bedelinin ...-TL olduğu tespit edilmiştir.

2)Değer kaybı yönünden netice ve kanaat:

Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışı hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ eksper raporu ve sair evraklar) doğrultusunda;

... plakalı aracın yapılan hasar hesaplaması sonrasında aracın piyasa rayiç bedeli üzerinden pert total işlemi uygulanması neticesi araç üzerinde değer kaybı oluşamayacağı tespit edilmiştir.

3) Hak mahrumiyeti yönünden netice ve kanaat;

Tarafımca incelenen .../... Esas numaralı dava dosyası ışığında, ... plakalı araç üzerinde ... tarihli kaza sonrası araç mahrumiyet tutarı ...-TL olarak hesaplanmış olup, aracın TRAFİK sigorta şirketi tarafından onarım görmüş olduğu dava dosyasında bulunan evraklardan tespit edilmiş olup, takdir ve kabulü sayın hakimliğimizin takdirlerine sunulmuştur" denilmiştir.

Bilirkişi heyetinin ... tarihli bilirkişi ek raporunda özetle:

"Hukuksal olarak delillerin takdir ve kabulü Sayın Mahkemenize ait olmak üzere, sayın Mahkemece ... tarihli celse ara kararında tarafımızdan cevaplandırılması istenilen hususlar ile davalı ve davacı vekillerin itirazlarının değerlendirilmesi sonucunda;

Sayın Mahkemenin cevaplanmasını talep ettiği hususlardan,

-Sayın Mahkemeye ... tarihinde sunduğumuz kök raporumuzdaki davacının aracında meydana gelen değer kaybı bedeli, hasar bedeli ve ikame araç bedeli konusundaki görüşümüzün değişmediği,

- Değer kaybı bedeli, hasar bedeli ve ikame araç bedeli hususunda kök raporumuzda değişikliğe gidilebilecek herhangi bir hususun tespit edilemediği, dolayısıyla kök raporumuzu aynen tekrar ettiğimizi,

- Sayın mahkemenizin ek raporla ilgili tüm istemleri detaylı olarak yukarıda cevaplandırılmış olup bu görüş ve kanaatindeyiz" denilmiştir.

Tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı, hasar ,mahrumiyet zararı tazminatının ve yaralanma nedeniyle manevi tazminat talebinin karşı araç ZMMS sigortacısından, kasko sigortacısından, karşı yan araç sürücüsü ve malikinden, tahsili istemine ilişkindir. Davalı ... kazaya karışan ... plakalı karşı araç ZMMS sigortacısı, davalı ... kasko sigortacısı, davalı ... karşı yan araç maliki, davalı ... ise karşı yan araç sürücüsüdür, Davacı ... plakalı araç maliki ve sürücüsüdür .

Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Kazanın meydana geldiği yer Antalya ili olduğu anlaşılmakla HMK16 maddesi uyarınca haksız fiilin meydana geldiği yer olduğundan yetkili olunduğuna karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, hasar dosyası celp edilmiş, davacının kaza neticesinde tedavi gördüğü hastane kayıtları celbedilmiştir. Kaza nedeniyle yargılama yapılan Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... E. Sayılı dosyası celbedilmiştir. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacının aracının daha önce geçirmiş olduğu kazalara ilişkin bilgiler dosyaya kazandırılmış, araç sahiplik kayıtlar celp edilmiş, alanında uzman trafik bilirkişisi, makine mühendisi ve eksper bilirkişiden rapor aldırılmıştır.

Kaza tespit tutanağı, aldırılan ... tarihli Ankara Trafik İhtisas Dairesi kusur bilirkişi raporu uyarınca; olayın ... günü saat ... sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobili ile ... istikametinden ...

Caddesi istikametine doğru seyir halindeyken sokak kesişimine geldiği esnada aracının sol yan kısımları ile solundan sokak kesişimine gelen Sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilin ön kısımlarının çarpması ile ... plakalı aracın savrulması sonucu Sokak üzeri ... isimli iş yeri önünde park halinde olan ... plakalı aracın sağ arka kısımlarına çarpması sonucu yaralanmalı trafik kazası meydana geldiği ve kazanın oluşumnda davacı sürücünün %15oranında alt düzeyde tali kusurlu olduğu , davalı sürücününün ise %85 oranında asli kusurlu olduğunun bildirildiği ,

ATK kusur raporununu hukuki denetime elverişli olduğundan hükme esas alınmıştır. Araç mahrumiyete, değer kaybına ve hasara dair alınan kök ve ek raporlarının ilişkin değerlendirme ve hesaplamalar gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun olmakla hükme esas alınmıştır. Davalı ZMMS sigortacısı olan ... tarafından sigorta limiti olan ...

TL'nin ödendiği, limitinin tükendiği anlaşılmakla davalı ZMMS sigortacısı ... yönünden tüm taleplerin reddine, Kasko sigortacısı olan ... yönünden ise dava konusu kaza nedeniyle açılan hasar dosyasından davacıya zarar nedeniyle bir ödeme yapılmadığı anlaşılmakla, kasko sigorta poliçesi klozunda ...

TL limitle sınırlı olarak manevi tazminat talebi de teminat kapsamına alındığı dikkate alınarak ,aracın yapılan hasar tespit çalışması neticesinde araca pert işlemi uygulanmasının daha ekonomik olacağı ,sigorta kuruluşu tarafından ödenen(... tarafından ödenen )... TL tazminat ödemesi düşüldükten sonra bakiye hasar bedelinin ...

TL olduğu bildirildiği, mahrumiyet zararı yönünden davacıya ait ... plakalı aracın yapılan hasar hesaplanması neticesinde aracın piyasa rayiç değeri üzerinden pert total işlemi uygulanması neticesinde araç üzerinde değer kaybı oluşmayacağının tespit edildiği , mahrumiyet zararı yönünden düzenlenen bilirkişi raporunda kaza sonucu hasar boyutu incelendiğinde pert total işlemi uygulanmasının daha ekonomik olacağından bunun sonucunda dava konusu aracın hasar ekspertizinin yapılması , rapor tanzimi , sigorta şirketinin rapor incelemesi , ihale süreci ,

sovtaj bedelinin takdiri ve nihayetinde hasar bedelinin ödenmesi için geçecek süre ortalama olarak 20 gün olarak esas alınarak araç mahrumiyet zararının ... TL olduğunun bildirildiği anlaşılmakla ;bilirkişi raporları ve ... tarihli ıslah dilekçesi doğrultusunda, davacının kusur oranı düşülmek suretiyle davalı kasko sigortacısı ... şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olarak, araç sürücüsü ve maliki yönünden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle aracın özel araç bulunması nazara alınarak yasal faize hükmedilmiştir.

Davacının manevi tazminat talebi yönünden yapılan değerlendirmede; dava konusu kaza nedeniyle Antalya ...Asliye Ceza Mahkemesinin .../... E. .../... K. Sayılı ... kesinleşme tarihli ilamı ile davalı sürücü ... hakkında, davacı müştekiyi taksirle yaralama suçundan kaynaklı neticeden ... TL ...'ye hükmedildiği, ceza dosyasında alınan raporda davacının kaza nedeniyle yaralandığının bildirildiği, celbedilen ... Hastane'sine kaza nedeniyle başvurduğu nazara alındığında, yine kusur durumu, tarafların ekonomik güçleri, paranın alım gücü gibi hususlar birlikte değerlendirilerek TBK 56 kapsamında kaldığı anlaşılmakla hakkaniyetli görülen tutarda manevi tazminata hükmedilmiştir.

Arabuluculuk ücreti yönünden ise emsal Yargıtay 4 HD 2022/ 2615 E..

2024/ 7426 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için önce sigortacıya başvuru dava şartı olarak düzenlenen alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurması gerektiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz şeklinde hüküm bulunduğu,

bu durumda eldeki uyuşmazlıkta arabuluculuğa başvurunun dava şartı olarak uygulanmayacağı kabul edilmiştir. Yine davacı ve davalı gerçek kişi tacir olmadığından, davalı sürücü için de dava ticari dava olmadığından arabuluculuk zorunlu dava şartı değildir. Bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalıya yükletilemeyeceği değerlendirilerek arabuluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır.

Anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalı Hakim ... · ¸e-imzalı