Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/471 K.2025/13

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili ... tarihli dava dilekçesinde özetle. Davacı vekili, davalının maliki bulunduğu ... plakalı araç, müvekkili şirkete ... başlangıç tarihli ... Sigortalı olduğunu, davalının maliki olduğu araç ... idaresinde iken ... günü saat ... sıralarında ... ilçesi yönünden ... İlçesi yönüne seyir halinde iken krokide belirtilen ...

Mah. ... geldiğinde sürücülüğünü ... isimli şahsın yaptığı ... plakalı ... marka ... bulunduğu şeride girerek ... ile karşılıklı çarpışması neticesinde kazanın ölümlü/yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, ölümlü /yaralamalı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 84/g kuralını ihlal ettiği belirtildiğini, kaza tespit tutanağında davalı- sigortalı araç sürücüsünün 0,81 promil alkollü olduğu tespit edilmiş olmakla poliçe uyarınca kaza nedeniyle zarar gören mağdur ...'a ... tarihinde ...

TL maluliyet tazminatı ödemesi yapıldığını, ... İcra Müdürlüğü’nün ...

E. Sayılı icra takibine vaki haksız itirazın iptali ile icranın devamını, haksız itirazdan mütevellit davalının % 20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, alacağın güvencesi olarak davalı adına kayıtlı menkul, gayrimenkul malları ile 3.kişilerde ve bankalarda bulunan hesaplardaki alacak ve hakları üzerine ihtiyati haciz konulmasını, Avukatlık ücreti ve yargılama masraflarının davalı borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe ;

Dava, trafik sigorta poliçesine istinaden mağdura sigortacı tarafından yapılan ödemenin davalı sigortalıdan rücuan tazminat talebi ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptalidir .

Davada, trafik sigorta poliçesine istinaden sigortalının sigortalısı ...'un maliki olduğu sürücüsü ... idaresindeki ... plakalı aracın ... tarihinde ... plakalı araçla meydana gelen kazada ... plakalı araçta yolcu olarak bulunan kişilerin yaralandığı ,davacı ... tarafından trafik sigorta Poliçesi kapsamında zarara gören mağdur ...'a ... TL(...) maluliyet tazminatı ödediğini , davalı-sigortalı araç sürücüsünün 0,81 promil alkollü olduğu, ZMMS genel şartları mağdura ödenen tazminatın " alkollü araç kullanımı" nedeniyle davalı sigortalıdan TTK'nın 1472. Maddesi gereği rücuan tazmini istemiyle ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasında başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir .

Bilindiği üzere, 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesinde "dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça Asliye Hukuk Mahkemesidir. Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, Asliye Hukuk Mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir" düzenlemesine yer verilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1. maddesinde "her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı" düzenlemesine; TTK'nın 16/2. maddesinde "kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümleri dairesinde idare edilmek ve ticari şekilde işletilmek üzere devlet, vilayet, belediye gibi kamu tüzel kişileri tarafından kurulan teşekkül ve müesseselerin dahi tacir sayılacakları" hükmüne, yer verilmiştir. Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece kendiliğinden (re’sen) dikkate alınmalıdır.

Sigortacının halefiyete dayalı olarak açacağı rücuen tazminat davasında, görevli mahkemenin belirlenmesi konusunda; 22.03.1944 tarih, 37 Esas, 9 Karar sayılı (03.07.1944 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan) Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararında "sigortacının halefiyete dayalı açtığı davanın aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur" ilkesi benimsenmiştir. Buna göre; sigortacının halefiyete dayalı olarak açtığı davada, davanın nitelendirmesi yapılırken, davacının sigortalısı ile zarara neden olduğu iddia edilen arasındaki hukuki ilişkiye bakılması gerekir.

Somut olayda; davacı zorunlu mali mesuliyet sigortası şirketi olup, rücu tazminatına konu uyuşmazlık haksız fiilden kaynaklanmaktadır. Davalı ... tacir olmayan gerçek kişidir davacı ...'nin sigortalısı ... tacir olmadığı gibi kazaya karışan sigortalı araç da ... olarak belirtilmekle birlikte ruhsat bilgilerinden kullanım amacı hususi- özel araç niteliğindedir. Ticari değildir.

O halde somut olayda TTK'nın 4/1 cümlesindeki “her iki tarafın tacir olması” koşulu gerçekleşmediği gibi esasen haksız fiilden kaynaklanan uyuşmazlık TTK'nın 4. maddesinde sayılan ihtilaflardan da olmadığına göreyine görev hususunun kamu düzenine ilişkin olup yorum yolu ile genişletilemeyeceği, ; davacının halefi olduğu sigortalısı tacir olmadığından mahkememizin görevli bulunmadığı, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla, Mahkememizin görevsizliğine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

(Yargıtay 20. HD. 29/11/2016 T, 2016/11967-2016/11487 E-K,Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesi 2021/1643-2023/1233E-K)

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır