Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/973 K.2025/551

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

I.İDDİANIN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde davalı ... sigortalısı ...’a ait ... plaka sayılı aracın müvekkili ... (...)’ ...'e ait ... plaka sayılı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kolluk birimince tutulan kaza tespit tutanağı ile müvekkilin kusursuz olduğunun belirtildiğini, araçta oluşan hasarın onarımı için aracın ... adlı servise götürüldüğünü ve ...-... numaralı hasar dosyası oluşturulduğunu, müvekkilinin hasar dosya bedelinin davalı sigorta şirketince ödenmemesi sebebi ile ekli fatura bedeli toplamı olan ...

TL ödemek durumunda kaldığını, araç değer kaybı bedeli ve hasar bedelinin karşılanması için ... tarihinde davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını, taleplerine olumlu bir yanıt alınamadığını, kazada davalı sigorta şirketi aracı sürücüsünün 256 promil alkollü olup hakkında Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının .../... numaralı soruşturma dosyası kapsamında "Trafik Güvenliğini Tehlikeye Sokmak" suçundan kamu davasının açılmasının ertelenmesi kararı verildiğini, davalı şirketin müvekkilinin aracında oluşan hasar bedeli ve değer kaybı tazminatından sorumlu olduğunu, arabuluculuk sürecinde de anlaşma sağlanamadığını,

fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı olarak belirlenebildiği anda verilecek süre içerisinde arttırılmak üzere şimdilik ... TL ile araç tamir bedelinin karşılığı olarak ... TL toplamda ... TL’nin kaza tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı müvekkile ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. SAVUNMANIN ÖZETİ

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazımızın kabulüne, davanın sigortalılarına ihbarına, müvekkil şirketin sigortalısının meydana gelen kazada kusursuz olduğundan ve davacı taraf bu durumun aksini kanıtlayacak bir delili dosyaya ibraz etmediğinden davanın reddine, aksi halde tarafların kusur oranlarını gösteren bilirkişi raporu alınmasını, bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilerek aracın onarılmış olup olmadığının tespitine, onarıldı ise gerçek zararın karşılanıp karşılanmadığının tespitine, bilirkişi tarafından inceleme yapılması durumunda,

hesaplamalarda Eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki araçlardan elde edilen orijinal ve muadil parçalar da göz önüne alınarak bir hesaplama yapılmasını, Genel Şartlar B.2.2 maddesi uyarınca “araç kaza tarihi itibarı ile anlaşmalı olduğu onarım merkezinde onarılsaydı uygulanacak parça, tedarik, işçilik ve diğer hususlara göre” hesaplama yapılmasını, onarım faturası taraflarına sunulmadığından KDV’ye ilişkin hüküm kurulmamasını, teminat limitlerinin dikkate alınmasına, ...

Tarihin Ve 31074 Sayılı Resmi Gazate’de Yayımlanan “karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar” Uygulanmasını, 01.04.2020 Tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartlarda yapılan değişikliğe göre ... sisteminden eksper ataması yapılmadan, yapılan başvurunun EKSİK EVRAK sayılması sebebi ile davanın usulden reddine, değer kaybı yönünden bilirkişi İncelemesi yapılması halinde dosyanın.

01.04.2020 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (trafik) Sigortası Genel Şartları uyarınca değer kaybının tespiti için konusunda uzman ve ehil bilirkişiler kanalı ile incelenmesini, avans faiz talebinin reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin dava aleyhlerine sonuçlansa dahi dava açılmasına sebebiyet vermemiş olmaları nedeniyle karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... cevap dilekçesinde özetle.

Davalı ... tarafından davanın ihbar edildiği, davalının davayı tarafına ihbar etmesine hukuki yarar olmadığı bu sebeple davalı tarafından yapılan ihbarın reddi gerektiği, sigorta şirketiğine herhangi bir başvuru yapılmadan davanın açıldığı trafik kazalarından kaynaklanan tazminatlar için sigorta şirketine söz konusu zararla ilgili başvuru yapılması gerektiği, dava dilekçesi incelendiğinde bu başvurunun yapılmadığı anlaşıldığından davanın usulden reddi gerektiği, ayrıca davacının davayı açmakta herhangi bir hukuki yarari olmadığı,

sigorta şirketine karşı yazılı başvuruda bulunmadigi, bu sebeple hukuki yarar yokluğuyla davanın reddine karar verilmesi gerektiği, meydana gelen kazadan dolayı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadigi, davanın sigorta şirketine yöneltilmesi gerektiği, davacının sunmuş olduğu bilgi ve belgeleri gerçeği yansıtıp yansıtmadığının sabit olmadığı bu itibarla davacı tarafın taleplerinin kanıtlanmadığını açık olduğu, ayrıca bir zarar meydana geldi ispatlanırsa dahi zararın sorumlusunun olmadığı,

sorumluluğun davalı sigorta şirketiğine ait olduğu bu sebeplerle öncelikle davanın usulden reddini mahkeme aksi kanaatte ise öncelikle usule ilişkin eksikliklerin tamamlanması akabinde davanın esas hakkında tahkikata geçilmesini kazanın oluş şeklini ve maddi vakaları dikkate alarak doğru ve isabetli bir değerlendirme yapabilecek nitelikte uzman bilirkişi kurulundan rapor aldırılmasını, raporu doğrultusunda davanın esastan reddini, aksi kanaatte ise ihbar olunan olarak sunulan davanın reddini vekâlet ücreti ve yargılama giderlerini davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir

III. ÇEKİŞMELİ VAKIALAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası celp edilerek dosya arasına alınmıştır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden ... plakalı plakalı aracın hasar bilgileri, tramer kayıtları celp edilerek dosya arasına alınmıştır.

Türkiye Noterler Birliğinden ... ve ... plakalı plakalı araçların aidiyet bilgileri celp edilerek dosya arasına alınmıştır.

Antalya CBS' den .../... ve .../... soruşturma nolu dosyaları celp edilmiştir.

Trafik bilirkişi ve sigorta eksperinden heyet raporu alınmıştır

Makine mühendisi bilirkişi ve sigorta eksperi bilirkişi tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi heyet raporunda sonuç olarak;

Dosyada bulunan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesi ve piyasa araştırmaları sonucunda;

A) Davacıya ait ... plakalı kamyonette ... tarihinde meydana gelen kaza ile uyumlu olan hasarının onarım bedelinin kaza tarihi itibariyle KDV hariç ... TL, KDV dahil ... TL olduğu,

B) Başvuruya konu araçta, gerçek zarar ilkesi gereğince piyasa ray derine göre ... TL değer kaybı oluştuğu tespit edildiği bildirilmiştir.

Davacı vekili ... TL araç değer kaybı tazminat davasını sistem üzerinden göndermiş olduğu değer artırım dilekçesi ile ... TL daha artırarak ... TL ye , hasar onarım bedeli olarak ... TL olmak üzere toplamda ... TL'nin çıkarttığını bildirmiştir.

IV.DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE VARILAN SONUÇ:

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana değer kaybı ve hasar bedeli tazminatının karşı aracın ZMMS sigortacısı, sürücüsü ve malikinden tahsili istemine ilişkindir.

Davalının usulüne uygun zamanaşımı def'inde bulunduğu belirlenmekle öncelikle bu savunma irdelenmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve 72. maddesindeki bir yıllık zamanaşımı süresi, trafik kazasından kaynaklanan tazminat davaları yönünden iki yıl olarak düzenlenmiş olup, TBK 72. maddesi ile KTK'nın 109/II nci maddesi zamanaşımı süresinin başlangıcı yönünden birbiriyle uyumlu olmakla birlikte, zamanaşımı süresi yönünden birbirlerinden ayrılmaktadır.

Belirtilmelidir ki KTK'nın 109/2 nci maddesindeki düzenleme ile ceza kanununda öngörülen daha uzun zamanaşımı süresinin tazminat talebiyle açılacak davalar için de geçerli olabilmesi, sadece eylemin ceza kanunlarına göre suç sayılması koşuluna bağlanmıştır. Zira sonuçta; haksız eylemin cezayı gerektiren bir fiil teşkil etmesi durumunda o fiil için öngörülen ceza zamanaşımı süresi hukuk yargılamasında da uygulanacaktır.

(YHGK 2024/(17)4-164 E. 2024/313 K.) Somut olayda da dava konusu trafik kazası Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .../... soruşturma sayılı dosya kapsamında davalı tarafından ZMMS ile sigortalanan araç sürücüsü hakkında trafik güvenliğini tehlikeye sokmak suçundan kamu davasının açılmasını ertelenmesine karar verilmesi ve neticeten eylemin cezayı gerektiren bir fiil teşkil etmesi ile ceza zamanaşımı dolmadığından davalının zamanaşımı itirazının reddi gerekmiştir.

Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu ve kaza tutanağı ile kolluk tahkikat birlikte değerlendirildiğinde, davaya konu kazanın, ... günü saat ... sıralarında ... Mahallesi ... caddesi ile ... sokak kesişiminde davacı sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobile, ... renkli ... ... marka aracın çarpması ile meydana geldiği anlşaılmaktadır.

Kaza tespit tutanağında karşı aracın kaza yerini terk etmesi ile kusur dağılımı yapılamamış, kolluk evraklarında dava dışı ... davacı aracına değil ... marka başka bir araca çarptığını kabul etmiş, dava konusu kazayı inkar etmiştir.

Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .../... soruşturma sayılı dosyasında dava dışı ...'in alkollü araç kullandığı belirlense de dava konusu kazayı gerçekleştirdiğine dair savcılık makamının kabulü mevcut değildir. .../... sayılı tahkikat evraklarının incelenmesinde, kaza anına dair kamera görüntülerinde davacı aracına ... renkli ... ... marka ve model aracın davacı aracının sağından geçtiği, kamera açısı nedeniye kaza anı görünmese de ilgili aracın geçişinden sonra davacının araçtan indiği ve aracını kontrol ettiği,

olay sonrası kolluk görevlilerince düzenlenen tutanakta da kamera görüntüleri ile nuyumlu şekilde davacı aracının sağ ön ve sağ arka yan kısımlarında sürtünme izinin tespit edildiği belirlenmekle, dava dışı ...'in aynı gün tespit edilebilen iki kazaya da karıştığı kanaatine varılmıştır.

Kamera görüntüleri kapsamında ise alkollü araç sevk ve idare eden ve davacı şeridine haksız girerek davacı aracına sağ yan kısımlardan sürten ... plaka sayılı aracı sevk eden dava dışı sürücünün kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu Kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda davalı sigorta şirketinin sorumluluğu cihetine gidilmiştir.

Değer kaybı tazminatı kapsamında yapılan değerlendirmede. Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2017/5583 Esas;2019/11651 Karar sayılı ilamı ile "... davacı aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarının nitelik ve niceliği vs. gibi hususlar gözönünde bulundurularak,

kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) " hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak denetime elverişli ... tarihli raporunda eksper bilirkişinin değer kaybı bedeline ilişkin değerlendirme ve hesaplamaları gerekçeli denetime elverişli içtihatlara uygun olmakla hükme esas alınmış, davacı aracında ...-TL değer kaybı oluştuğu kabul edilmiş, bu bedelle değer kaybı yönünden davanın kabulüne karar verilmiş,

KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle ve davalı aracın hususi kullanımında olan araç olması nazara alınarak yasal faize hükmedilmiş ve anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Hasar Bedeli Tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede. Yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre Hasar miktarı tespit edilirken, aracın kaza tarihindeki 2.el piyasa rayiç değerine göre, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise tamir bedelinin, ekonomik değilse aracın kaza tarihi itibariyle 2. el piyasa rayiç değerinden sovtaj bedelinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplanması ve raporda bu miktarların kalem kalem belirtilmesi gerekmektedir.

Bu kapsamda denetime elverişli ve hükme esas alınan ... tarihli rapor ile yapılan tespit ile KDV dahil ...-TL hasar bedeli tazminatı zararı bulunduğu tespit edilmiş, bu bedelle hasar tazminatı yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, KTK hükümleri uyarınca davalı sigortaya başvuruya 8 iş günü eklenerek bulunan tarih itibariyle ve davalı aracın hususi kullanımında olan araç olması nazara alınarak yasal faize hükmedilmiş ve anlatılanlara göre aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır